ਦੇਵਤੇ, ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਅਸਚਰਜ ਭਰੀ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸੁਣਦੇ ਤੇ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸੀ, ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਉੱਚਤਮ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ, ਜੋ ਵੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾਲ, ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਵਿਭਿੰਨ ਲਾਭ ਦਿੰਦੀ ਹੈ—ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਤੇ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਨਾਸ। ਇਹ ਅਕਾਲ ਮੌਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮੰਦੇ ਸੁਪਨੇ, ਦੁਸ਼ਟ ਜੀਵ, ਜ਼ਹਿਰ, ਗ੍ਰਹਾਂ—all are removed; ਪੁੱਤ, ਪੋਤੇ ਅਤਿ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਥਾ ਪੂਰਨ ਯੋਗਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉੱਚਤਮ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਸੀੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਮਨਚਾਹੇ ਲਕਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਇਕੋ ਢੰਗ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਵਧੀਆ ਧਨ, ਬੁਧੀ ਤੇ ਹੋਰ ਉਪਲਬਧੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਿਨਾਕਧਾਰੀ ਦੇ ਉੱਚਤਮ ਰੂਪ—ਸ਼ਰਭਾ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ—ਸਥਿਰ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਥਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨੀ ਤੇ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਸਵਭਾਵ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਭ ਉਤਸਵਾਂ, ਚੌਦਵੀਂ ਤੇ ਅਠਵੀਂ ਤਰੀਕ ਨੂੰ। ਇਹ ਕਥਾ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਮੇਂ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਲਈ, ਜਾਂ ਚੋਰ, ਬਾਘ, ਸੱਪ, ਸਿੰਘ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਡਰ ਸਮੇਂ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂ ਸੁਣੀ ਜਾਵੇ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਆਫਤ—ਭੂਚਾਲ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ, ਰੇਤ ਦੀ ਵਰਖਾ, ਉਲਕਾ ਪਾਤ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾ, ਸੁਕਾ, ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਮੀਂਹ—ਵਿੱਚ ਵੀ, ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਲ ਸ਼ਿਵ ਭਗਤ, ਜੇ ਇਹ ਕਥਾ ਪੂਰੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਸੇਵਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ—ਮੋਢਿਆਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਭਾਗਾ ਦੀ ਅੱਖ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਜਲੰਧਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੰਭਾ ਵਰਗਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਮਾਰਿਆ? ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ, ਜੋ ਨਿਸ਼ਚਲ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੇਰੇ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਸੀ। ਜਲੰਧਰ, ਮੌਤ ਵਰਗਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਉਸਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਨਾਗ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—all were defeated in battle, including Brahma, the unborn Lord. ਜਲੰਧਰ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਵੀ ਵਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਕੋਲ ਗਿਆ; ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਉਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਜਲੰਧਰ ਨੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ; ਜਲੰਧਰ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਨੂੰ ਵੀ ਵਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਜਲੰਧਰ ਨੇ ਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਕ ਹਨ, ਆਖਿਆ: "ਸਭ ਨੂੰ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ; ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੰਕਰ ਹੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਤੱਕ ਅਜੇਯ ਹਨ।" "ਸਭ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਇਸ਼ਾਨਾ, ਉਸਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਤੇ ਨੰਦੀ ਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੰਦਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ।" ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਨੀਚ ਦਾਨਵ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਖੇ, ਮੰਦ-ਚਿੱਤ ਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ; ਉਹ ਦੈਤ ਤੇ ਹੋਰ, ਰਥ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਕੇ ਸ਼ਰਵਾ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਭਵਾ ਨੇ, ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਦੇਖਿਆ; ਉਸਦੀ ਅਜੇਯਤਾ ਦੀ ਖਬਰ ਸੁਣੀ, ਤੇ ਉਸਨੇ ਭਾਗਾ ਤੇ ਨੇਤ੍ਰਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਸੁਣਿਆ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ। ਸੰਬਾ, ਸਨੰਦੀ ਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਆਖਿਆ: "ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਹੁਣ ਇਸ ਯੁੱਧ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?" ਜਲੰਧਰ, ਜਿਸਦਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਮੇਰੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਛਿਦ੍ਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਮੌਤ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਸੀ, ਉਹ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੰਨ ਨੂੰ ਚੀਰਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਬਸ, ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਬਲਵਾਨ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਬਲ-ਧਾਰੀ!" "ਹਰਾ, ਮੈਂ ਲੜਾਈ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਹਥਿਆਰ ਚੰਦਨ ਦੀ ਕਿਰਨ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਤੇਰੀ ਬਾਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਪੈਰ ਦੀ ਛੋਹ ਨਾਲ, ਮਜ਼ਾਕ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਚਕ੍ਰ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਇਆ।" "ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਚਿੱਟਾ ਚਕ੍ਰ ਬਣਾਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ, ਦੇਵਤੇ, ਦਕਸ਼, ਅੰਧਕ, ਤ੍ਰਿਪੁਰ, ਤੇ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੱਸ ਕੇ ਆਖਿਆ:" "ਜਲੰਧਰ, ਜੇ ਤੂੰ ਬਲਵਾਨ ਹੈਂ, ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਲੜ; ਇਹ ਚਕ੍ਰ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ, ਉਠਾ ਲੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਨਾ ਕਰ।" ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਲੰਧਰ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਲਾਉਂਦਾ ਜਿਹਾ, ਆਖਿਆ: "ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਗਦਾ ਉਠਾ ਕੇ, ਨੰਦੀ ਤੇ ਤੈਨੂੰ, ਸ਼ੰਕਰ, ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ; ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਮਾਰ ਕੇ, ਡੂੰਡੁਭਾ ਡੰਗ ਵਜਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ ਨੇ ਕੀਤਾ।" "ਮੈਂ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਚਲ, ਇੰਦਰ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਸਭ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹਾਂ। ਕੌਣ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੇ ਤੀਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਯੋਗ ਹੈ?" "ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ, ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰਭੂ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਗਿਆ; ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਉੱਚਤਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ।" "ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਚਲਣ-ਅਚਲ ਸਭ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਸੜ ਗਏ। ਰੁਦ੍ਰ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤਿਆ ਗਿਆ, ਜਦ ਕਿ ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈਂ?" "ਇੰਦਰ, ਅੱਗ, ਯਮ, ਕੁਬੇਰ, ਵਾਯੂ, ਵਰੁਣ ਤੇ ਹੋਰ, ਸਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਗਰੁੜ ਦੀ ਮਹਿਕ ਨਹੀਂ ਸਹਿਣ ਕਰਦੇ।" "ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਹਾਂ, ਸ਼ੰਕਰ, ਨਾ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਮਿਲੀਆਂ, ਨਾ ਧਰਤੀ ਤੇ; ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪਹਾੜਾਂ 'ਤੇ ਰਗੜਿਆ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ।" "ਮੰਦਰਾ ਪਹਾੜ, ਸੁੰਦਰ ਨੀਲਾ, ਤੇ ਮੈਰੂ, ਮੇਰੀ ਬਾਹਾਂ ਦੀ ਲਾਠੀ ਨਾਲ ਰਗੜੇ, ਖੁਜਲੀ ਲਈ।" "ਹਿਮਾਵਤ ਪਹਾੜ 'ਤੇ, ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ, ਖੇਡ ਲਈ; ਮੇਰੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਵਜਰ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਿਆ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਅਹੰਕਾਰ ਭਰੀ ਬਾਤਾਂ ਤੇ ਉਸਦੇ ਬਲ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ।