ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਕੇ, ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਸੰਧਿਆ ਵੰਦਨਾ ਨੂੰ ਇੱਛਾ, ਭੁਲਾਵੇ, ਡਰ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਨਾ ਛੱਡਣ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੰਧਿਆ ਵੰਦਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਤਾ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਾ ਬੋਲੋ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸੱਚ ਨੂੰ ਛੱਡੋ। ਸੱਚ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਝੂਠ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਮਲਿਨਤਾ ਹੈ—ਝੂਠ, ਰੁੱਖਾ ਬੋਲ, ਚਲਾਕੀ, ਚੁਗਲੀ ਅਤੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਕੰਮ—all these are defilements. ਕਦੇ ਵੀ ਪਰ-ਇਸਤਰੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ, ਚੋਰੀ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਓ, ਨਾ ਬੋਲੀ ਰਾਹੀਂ, ਨਾ ਸੋਚ ਰਾਹੀਂ। ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਰੱਖੋ—ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ, ਬਾਸੀ, ਹੋਮ ਜਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦਾ ਭੋਜਨ, ਭੀੜ ਜਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਭੋਜਨ ਨਾ ਖਾਓ। ਭੋਜਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ; ਜਦ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਲਈ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਰੱਖੋ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ ਭਰਸਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੂਕੇ ਹੋਏ ਬੀਜ ਵਾਂਗੁ, ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਸਮਝਦਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਦਾਨ ਤੋਂ ਡਰਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਹਿਰ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਅਤੇ ਕੁੱਤੇ ਦਾ ਮਾਸ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਨ੍ਹਾ ਲਏ ਬਿਨਾਂ, ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਪੱਤੇ ਦੀ ਉਲਟੀ ਪਾਸੇ, ਜਾਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਦੀਵੇ ਦੇ ਕਦੇ ਭੋਜਨ ਨਾ ਕਰੋ। ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ, ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ, ਚੰਡਾਲਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਨਾ ਕਰੋ। ਸਦਾ ਪਵਿੱਤਰ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਿਆ, ਘੀ-ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸੰਸਕਾਰਿਤ ਭੋਜਨ ਖਾਓ ਅਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚੁਪਚਾਪ "ਮੈਂ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਹਾਂ, ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ" ਸੋਚੋ। ਪਾਣੀ ਕਦੇ ਵੀ ਮੂੰਹ ਲਾ ਕੇ, ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਥੋਹ ਨਾਲ, ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ, ਖੱਟ ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਅੰਗ ਨਾਲ ਨਾ ਪੀਓ। ਵਿਭੀਤਕ, ਅਰਕ, ਕਾਰੰਜ ਜਾਂ ਸਨੁਹੀ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਹੇਠਾਂ, ਥੰਮਾਂ, ਦੀਵਿਆਂ, ਜਾਂ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਆਰਾਮ ਨਾ ਲਵੋ। ਰਸਤੇ ਤੇ ਇਕੱਲੇ ਨਾ ਜਾਓ, ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦਰਿਆ ਨਾ ਪਾਰ ਕਰੋ, ਕੂਏ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਨਾ ਉਤਰੀਓ, ਨਾਂ ਹੀ ਉੱਚੇ ਦਰੱਖਤ ਚੜ੍ਹੋ। ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ, ਦੇਵਤੇ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਿੱਠ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ, ਜਪ ਜਾਂ ਸੰਸਕਾਰ ਨਾ ਕਰੋ। ਪੈਰ ਅੱਗ ਕੋਲ ਗਰਮ ਨਾ ਕਰੋ, ਨਾ ਹੀ ਪੈਰ ਜਾਂ ਹੱਥ ਨਾਲ ਅੱਗ ਨੂੰ ਛੂਹੋ, ਨਾ ਅੱਗ ਨਾਲੋਂ ਉੱਚੇ ਬੈਠੋ, ਨਾ ਹੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਗੰਦ ਪਾਓ। ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਨਾ ਮਾਰੋ, ਨਾ ਹੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਾਓ; ਇਹ ਸਭ ਕੰਮ ਕੰਢੇ ਤੇ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਨ੍ਹਾ ਲਵੋ। ਜੋ ਪਾਣੀ ਨਖਾਂ, ਵਾਲਾਂ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਕੱਪੜੇ ਜਾਂ ਭਾਂਡਿਆਂ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਅਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿੱਚ ਬੱਕਰੀ, ਘੋੜੇ, ਅਜਿਹੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਜਾਂ ਓਂਟ ਦੀ ਧੂੜ ਜਾਂ ਛਿਲਕਾ ਛੂਹ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੀ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਹਰੀ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਹੋਵੇ, ਨਾਸ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬਿੱਲੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਚੰਡਾਲ ਸਮਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਹ ਬਿੱਲੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਮਾਣਯੋਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ, ਤਾਂ ਇਹ ਚੰਡਾਲ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਪਿੱਛੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹਵਾ, ਸੂਰੀ, ਜਾਂ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸਾਹ, ਜਦ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਛੂਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਪੁੰਨ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੇ ਕੋਈ ਪੱਗ, ਜੈਕਟ ਪਾਏ ਹੋਏ, ਨੰਗਾ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਗੰਦ ਨਾਲ ਲਿਪਟਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਅਪਵਿੱਤਰ ਇਸ਼ਾਰੇ ਕਰੇ, ਗੰਦਾ ਹੋਵੇ, ਬਕਬਕ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਗੁੱਸੇ, ਨਸ਼ੇ, ਭੁੱਖ, ਨੀਂਦ, ਥੁੱਕ ਜਾਂ ਉਬਾਸੀ ਵਿੱਚ ਜਪ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਭ ਜਪ ਦੇ ਵੈਰੀ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਦੇਖੇ, ਸੋਵੇ ਜਾਂ ਬਕਬਕ ਕਰੇ, ਇਹ ਸਭ ਜਪ ਦੇ ਵੈਰੀ ਹਨ। ਜੇ ਇਹ ਕੁਝ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਜਾਂ ਹੋਰ ਚਮਕਦੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖੋ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਮੁੜ ਜਪ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰੋ। ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਚੰਦ, ਗ੍ਰਹਿ, ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਚਮਕਦੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਮੰਨੇ ਹਨ। ਪੈਰ ਫੈਲਾਕੇ, ਮੁਰਗੇ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ, ਬਿਨਾਂ ਬੈਠੇ, ਲੇਟੇ, ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੂਦਰ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਖੂਨ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਜਾਂ ਖੱਟ ਤੇ ਕਦੇ ਜਪ ਨਾ ਕਰੋ। ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਲਾ ਕੇ, ਜਪ ਕਰੋ। ਬੈਠਣ ਲਈ ਰੇਸ਼ਮੀ, ਬਾਘ ਦੀ ਖਾਲ, ਕੱਪੜਾ, ਰੂਈ, ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਤਾਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਅਸੀਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਲਾਭ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਿਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸੰਧੀਆਂ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਅਧਿਆਪਕ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਹਨ; ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਹੀ ਅਧਿਆਪਕ ਮੰਨੋ। ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਿਵ ਹਨ, ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਗਿਆਨ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ਿਵ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਯੋਗ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਿਰਗੁਣ, ਉਸਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ। ਜੋ ਭਲਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਦੇ ਵੀ, ਚਾਹੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਨਾ ਕਰੇ। ਜੋ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮੰਨਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਦੀ ਦੌਲਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਜਾਂਦਾ, ਖੜ੍ਹਾ, ਸੁੱਤਾ ਜਾਂ ਖਾਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਵੀ ਕਰੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਜਾਂ ਉਸਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਕਰੇ। ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਂ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਾ ਬੈਠੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਧਿਆਪਕ ਹੀ ਸਿੱਧਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਘਰ ਹੀ ਮੰਦਰ ਹੈ। ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਰਾਹੀਂ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹੋ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਉਸਦੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਫਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੋਨਾ ਅੱਗ ਨਾਲ ਛੂਹ ਕੇ ਨਿਖਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਘਿਉ ਦਾ ਭਾਂਡਾ ਅੱਗ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਪਿਘਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਪ ਗੁਰੂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਹਰੀ, ਰੁਦ੍ਰ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਕਰਮ, ਸੋਚ ਅਤੇ ਬੋਲ ਰਾਹੀਂ ਕਦੇ ਵੀ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ।