ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਚੌਣਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਕੇ ਧਰਮਵਾਨ ਕਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਨਵਾਸੀ ਆਪਣੇ ਤਪ ਤੇ ਅਡੋਲ ਰਹਿ ਕੇ ਧਰਮਵਾਨ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸੰਨਿਆਸੀ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਦਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸੈਧਕਤਾ ਨਾਲ ਧਰਮਵਾਨ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਚੌਣਾਂ—ਗ੍ਰਿਹਸਥ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਵਨਵਾਸੀ, ਸੰਨਿਆਸੀ—ਹਰੇਕ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਧਰਮ ਜਾਂ ਅਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੋਨੋ ਕਰਮਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਅਕਲਾ ਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ‘ਧਰਮ’ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸੰਭਾਲਣ ਅਤੇ ਮਹਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਥੇ ਅਧਰਮ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਧਰਮ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਲੋਂ ਉਹ ਮਾਰਗ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨ-ਚਾਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਧਰਮ, ਜੋ ਮਨ-ਅਣਚਾਹੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਲੋਕ ਲਾਲਚੀ ਜਾਂ ਚੰਚਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਉਹ ਸਵੈ-ਸੰਯਮੀ, ਸਚੇ ਅਤੇ ਛਲ-ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਧਿਆਪਕ ਸਿੱਧੇ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰ ਕਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਖੁਦ ਆਚਰਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਚਰਣ 'ਚ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਕਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ‘ਸ਼੍ਰੌਤ’ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ‘ਸਮਾਰਤ’ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੇਦਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਯੱਜ਼ ‘ਸ਼੍ਰੌਤ’ ਹਨ; ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਕਰਮ ‘ਸਮਾਰਤ’ ਹਨ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਹੀ ਅਰਥ ਦੇਖ ਕੇ, ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਗੁਪਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ— ਜਿਵੇਂ ਜੋ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਲਿੰਗਮ ਵਿਚ ਸਚਾਈ ਉਚਾਰਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਯ, ਮੌਨ ਅਤੇ ਉਪਵਾਸ ਵੀ। ਅਹਿੰਸਾ, ਪੂਰਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਤਪ ਨੂੰ ਵੀ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਜਾਂ ਨੁਕਸਾਨ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸਮਝ ਕੇ ਕਰਦਾ ਹੈ— ਜੋ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਚਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਆਚਰਣ ਦਯਾ-ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਮਨ-ਚਾਹੀ ਵਸਤੂ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ—ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਕਰੇ; ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਾਨ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਘੱਟ, ਵਧੀਆ, ਅਤੇ ਮੱਧਮ। ਦਯਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਮੱਧਮ ਦਾਨ ਹੈ; ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਤਵ ਧਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਧਰਮ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨਾਂ ਦੇ ਆਚਰਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੋਹ-ਰਹਿਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ-ਸਵਭਾਵ ਵਾਲਾ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਭ ਲਗਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ ਹੋ ਕੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੋਗੀ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਡਰ ਕਰਕੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ— ਜੋ ਲਾਲਚੀ ਨਹੀਂ, ਸਵੈ-ਸੰਯਮੀ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਮੰਗੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਚਾਹੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ— ਝੂਠਾ ਆਚਰਣ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਇਹੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਲਕੜ ਹੈ; ਉਹ ਅਸੁਖਦਾਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਮਨ-ਚਾਹੀ ਚੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸੁਖ, ਦੁਖ ਅਤੇ ਵਿਆਕੁਲਤਾ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਣਾ ਵੈਰਾਗ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤਿਆਗ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਛੋੜ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂ ਨਾ ਕੀਤੇ। ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਛੋੜ ਤਿਆਗ ਕਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਜੜ-ਰੂਪ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚ, ਅਪ੍ਰਕਟ ਤੋਂ ਅਭਿੰਨ ਅੰਤ ਤੱਕ— ਗਿਆਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਚੇਤਨ ਅਤੇ ਅਚੇਤਨ ਵਿਚ ਫਰਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ— ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਹੀ ਧਰਮ ਹੈ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁੱਝ ਸਿੱਖਿਆ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਭਗਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਕੋਲ ਇਹ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਯੋਗਿਆਂ ਲਈ ਵੀ, ਭਗਵਾਨ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਭਗਤਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਗਿਆਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ: ਗਿਆਨ ਸਿਖਾਉਣ, ਹੋਮ, ਧਿਆਨ, ਯੱਗ, ਤਪ, ਪਾਠ— ਦਾਨ, ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਪਾਠ, ਇਹ ਸਭ ਭਗਤੀ ਲਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ; ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤਿ ਵਰਤਾਂ— ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਉਪਵਾਸਾਂ ਨਾਲ ਵੀ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਭਗਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਪਹਾੜ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, 'ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਹੀਂ— ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਖ ਲਈ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਭਗਤ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੇਵਲ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਧੀਆ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਔਖੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਲਈ, ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਵੀ। ਕੇਵਲ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਰਿਸ਼ੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਭਾਗ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਉਮਾ ਨੂੰ ਪਿਨਾਕੀ ਵਲੋਂ ਦੇਖ ਕੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਕਾਸੀ ਵਿਚ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮਿੱਠੀ ਬਾਤ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਰੁਦ੍ਰ, ਪਰਮ ਸਵ-ਰੂਪ, ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਸਨ। "ਹੇ ਰੁਦ੍ਰਾਣੀ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਸੀ-ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ, ਕਿਹੜਾ ਮਾਰਗ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਵਸ਼, ਪੂਜਿਆ ਜਾਂ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਇਹ ਤਪ, ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਯੋਗ ਨਾਲ ਹੈ? ਦੱਸੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ," ਉਮਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ, ਜਿਸਦਾ ਚੰਨ-ਚਿਹਰਾ ਹੈ, ਮੁਸਕਰਾਏ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮੇਨਾ ਵਲੋਂ ਦੱਸੇ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਤੇਰੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦੇਖ ਕੇ, ਤੂੰ ਇਹ ਸੁਹਾਵਣੀ ਨਗਰੀ ਪਾ ਲਈ ਹੈ; ਤੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਯੋਗ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਲਈ, ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਗਿਆ, ਹੇ ਚਲਾਕ; ਪਹਿਲਾਂ, ਪਿਤਾਮਹਾ ਨੇ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁੱਛਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ-ਸਾਰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਕਲਪ ਵਿਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਸਫੈਦ ਰੰਗ ਅਤੇ ਸਫੈਦ ਰੂਪ ਵਿਚ। ਸਦਯੋਜਾਤ ਸਫੈਦ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਵਾਮਦੇਵ ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਿਚ, ਪਿਤਾਮਹਾ ਨੇ ਤਤਪੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਵਿਚ, ਅਤੇ ਅਘੋਰ, ਪ੍ਰਭੂ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਿਚ। ਈਸ਼ਾਨ, ਜੋ ਸਰਵ-ਰੂਪ ਕਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਰਵ-ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਉਚਾਰਿਆ। ਵਾਮਦੇਵ, ਤਤਪੁਰੁਸ਼, ਅਘੋਰ, ਸਦਯੋਜਾਤ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ—ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਜਰੀਏ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਮਹੇਸ਼ਵਰ। ਕਿਹੜਾ ਮਾਰਗ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਵਸ਼, ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਤੇ ਕਿਥੇ, ਹੇ ਤੇਜ-ਸਰੋਤ? ਉਹ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਪੂਜਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਬੋਲ। ਮੈਂ ਕਿਹਾ: ਕੇਵਲ ਭਗਤੀ (ਵਿਸ਼ਵਾਸ) ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਵਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਕਮਲ-ਜਨਮ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਮ, ਆਚਰਣ, ਦਯਾ, ਤਿਆਗ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਭਗਤੀ—all ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਾਰਗ ਹਨ, ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮਾਰਗ ਭਗਤੀ ਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।