ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਗੁਣ, ਰਾਜ, ਗਿਆਨ, ਵੈਰਾਗ, ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਹੋਰ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਭਾਵੇਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਵੀ ਲੱਗ ਜਾਣ, ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮੁਨੀਆਂ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਯੋਗ ਵਿਚ ਅਡੋਲ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਉੱਤਮ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਯਮਿਤ ਰੱਖਦੇ, ਨੇਕ, ਅਧਿਆਪਕ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸ਼ਿਵਾ-ਸਰੂਪ ਹੈ — ਹੇ ਉੱਤਮ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਜੋ ਦਇਆਲੁ, ਤਪस्वੀ, ਵੈਰਾਗੀ, ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ — ਹੇ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਜੋ ਦਾਨੀ, ਸੰਯਮੀ, ਸੱਚੇ, ਲੋਭ-ਰਹਿਤ, ਯੋਗ ਨਾਲ ਇਕਤ੍ਰਿਤ, ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ — ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਵੇਦ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਬਚਨ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮਕ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਦੱਸ ਗੁਣ ਅਤੇ ਅੱਠ ਉਪਾਏ ਹਨ, ਉਹ ਹੀ ਇਸ ਮਾਰਗ ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਾ ਕਦੇ ਗੁੱਸੇ ਹੋਂਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਆਮ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਪੱਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖਸ਼ਤਰੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼, ਜੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਵਰਣ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਵਿਚ ਸਥਿਰ ਹੈ, ਉਹ ਸੁੱਖ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵੇਦ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਮ-ਗਿਆਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਾਲ, ਨੇਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੇਕ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਵਣਵਾਸੀ ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਨੇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਤਿਆਗੀ ਸੰਯਮ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੋਗ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ ਨੇਕ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿਚ ਕਰਤਵਿਆਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ ਨੇਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਗ੍ਰਿਹਸਥ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਵਣਵਾਸੀ ਤੇ ਤਿਆਗੀ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਇੱਥੇ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੋਵੇਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਬਦ ਕਰਮ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਜੋ ਕਰਮ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਹਨ; ਜੋ ਅਣਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਉਹ ਅਧਰਮ ਹਨ। ਧਰਮ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸ਼ਬਦ ਜੀਵਨ ਦੇ ਪਾਲਣ ਲਈ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਮਹਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਉਹ ਅਧਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਮਨੋਰਥ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਅਧਰਮ, ਜੋ ਅਚਾਹੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਹੈ; ਵੱਡੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਲੋਭੀ ਜਾਂ ਚੰਚਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਧੋਖੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਸਿੱਧੇ, ਸੁਚੱਜੇ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰ ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਖੁਦ ਆਚਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਚਰਨ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ 'ਸ਼੍ਰੌਤ' ਹੈ; ਜੋ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ 'ਸਮਾਰਤ' ਹੈ। ਵੇਦਾਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਯਜਨਾ 'ਸ਼੍ਰੌਤ' ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਸਮਾਰਤ ਵਰਣ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ, ਢੁਕਵੇਂ ਅਰਥ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ ਨਹੀਂ ਛੁਪਾਉਂਦਾ — ਜਿਵੇਂ ਜੋ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਬੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਚਰਯ, ਮੌਨ ਅਤੇ ਉਪਵਾਸ ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਹਿੰਸਾ, ਪੂਰਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤ ਜਾਂ ਅਹਿਤ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੀ ਸੱਚੀ ਦਇਆ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਇਹ ਆਚਰਨ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਚਲਣ ਦਇਆ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵੀ ਚੰਗੀ ਵਸਤੂ ਨਿਆਂ ਨਾਲ, ਢੁਕਵੇਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਸੱਚੀ ਹੈ। ਦਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਦਾਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵੀ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਾਨ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਘੱਟ, ਵਧੀਆ ਅਤੇ ਮੱਧਮ। ਦਇਆ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਮੱਧਮ ਦਾਨ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਤਵ ਧਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਵਰਣ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਧਰਮ ਜੋ ਨੇਕ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਆਚਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਚੰਗਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਉਹ ਸ਼ਿਵਾ-ਸਰੂਪ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਭ ਲਗਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੋਗੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਡਰ ਕਰਕੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ— ਜੋ ਲੋਭੀ ਨਹੀਂ, ਸੰਯਮੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਮੰਗਿਆ ਜਾਵੇ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ—ਕਦੇ ਝੂਠਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਇਹ ਹੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਹ ਅਪਰੀਤਿ ਨਾਲ ਉਦਾਸ ਹੁੰਦਾ, ਨਾਹ ਚਾਹੀਦੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮਿਲਣ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੁਖ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਦੁ:ਖ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਣਾ ਵੈਰਾਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਿਆਗ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਕੀਤੇ ਜਾਂ ਨਾ ਕੀਤੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੇ। ਚੰਗੇ ਤੇ ਮਾੜੇ ਦੋਵੇਂ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਹੀ ਤਿਆਗ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਜੜਤਾਵਾਦੀ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚ, ਅਵਿਅਕਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅੰਤ ਤਕ, ਗਿਆਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਚੇਤਨ ਤੇ ਅਚੇਤਨ ਵਿਚ ਫਰਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਧਰਮ ਹੈ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਕੋਲ ਇਹ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਜੋ ਅਯੋਗ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਵੀ ਭਗਵਾਨ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਅੰਧਕਾਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਗਿਆਨ ਸਿਖਾਉਂਦੇ, ਹੋਮ ਕਰਵਾਉਂਦੇ, ਧਿਆਨ, ਯਜ, ਤਪ ਅਤੇ ਪਾਠ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦਾਨ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਠ, ਇਹ ਸਭ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਲਈ ਹੀ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਭਾਵੇਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਵ੍ਰਤ ਜਾਂ ਸੈਂਕੜੇ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ ਵ੍ਰਤ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਉਪਵਾਸ ਹੋਣ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਮੁਨੀਆਂ, ਭਗਤੀ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਲਈ ਭਗਤੀ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਆਦ ਲਈ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ ਭਗਤ ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੇਵਲ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ, ਹੇ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿ਷ਣੁ, ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਲਈ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਆਸਾਨ ਹੈ। ਕੇਵਲ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹੀ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਭਾਗਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ; ਇਹ ਗੱਲ ਉਮਾ ਨੂੰ ਪਿਨਾਕੀ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਵੇਖ ਕੇ ਕਹੀ। ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੇ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲੇ, ਜਦੋਂ ਰੁਦ੍ਰ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸੀ।