ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਕੁਆਰੀ ਜਾਂ ਵਿਧਵਾ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਪਕਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸਾਲ ਭਰ ਨਿਰਾਹਾਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਇਕ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਸ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਸਾਲ ਭਰ ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅੰਮਾਵੱਸਿਆ ਦੀ ਚੌਦਸ ਨੂੰ ਵਰਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਨਵੀਂ ਅੰਮਾਵੱਸਿਆ ਨੂੰ ਉਹ ਸਾਲ ਭਰ ਨਿਰਾਹਾਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਇਕ ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਭੇਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਚਿੱਟੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਤਰੀ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਕਮਲ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੁੰਡਲ ਭਵਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਯੋਗ ਦਾਨ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਪਾਪ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਜਾਣ ਬੁੱਝ ਕੇ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਗਰਭ ਹੱਤਿਆ ਵੀ, ਤਾਂ ਵੀ ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਉਹ ਸਭ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਪੁਰਖ ਇਹ ਕਰੇ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਅਤੇ ਅੰਮਾਵੱਸਿਆ ਨੂੰ, ਸਾਲ ਭਰ, ਬਿਨਾਂ ਆਲਸ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਜਾਂ ਪੁਰਖ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਹ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪਤੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਤਰੀਆਂ ਪਾਠ, ਦਾਨ ਜਾਂ ਤਪਸਿਆ ਵਿੱਚ ਸਵਤੰਤਰ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਸਭ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ ਭੇਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਐਸਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸਤਰੀ ਭਵਾਨੀ ਵਰਗੀ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ, ਮੈਂ ਸਚ ਸਚ ਆਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਜਾਂ, ਜੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਇਸਤਰੀ ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਵਰਤ ਨਿਭਾਏ, ਖਿਮਾ ਅਤੇ ਅਹਿੰਸਾ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਪ ਦਾਲ ਕਾਲਾ ਤਿਲ ਬਿਨਾਂ ਆਲਸ ਦੇ ਦਾਨ ਕਰੇ। ਉਹ ਘਿਉ ਅਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਖੀਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਅਠਮੀ ਅਤੇ ਚੌਦਸ ਨੂੰ ਵਰਤ ਕਰਕੇ, ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਵਰਤ ਅਟੱਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਖਿਮਾ, ਸਚ, ਦਇਆ, ਦਾਨ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਸੈਂਭਾਲ—ਇਹ ਸਭ ਵਰਤਾਂ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਆਮ ਧਰਮ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਢੰਗ ਹੈ, ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕਾਰਤਿਕ ਤੱਕ, ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਕਰਮਕਾਂਡ ਦੀ ਲੜੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਨੰਦਿਨ ਦੁਆਰਾ ਵਰਣਿਤ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਇੱਕ ਵਧੀਆ, ਤੰਦਰੁਸਤ ਬਲਦ ਨੂੰ ਸਜਾ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਪੁਸ਼ਯ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਬਣਾਕੇ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਣਿਤ ਸਭ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਭਵਾਨੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਰਥ ਬਣਾਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਉਹ ਰਥ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਾਲਗੁਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਤਾਮੇ ਦੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੈਤਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭਵਾ, ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਭਵਾਨੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਾਮੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਧਾਤੂਆਂ ਨਾਲ ਬਣਾਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਮੂਰਤੀਆਂ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਚਾਂਦੀ ਦਾ, ਕੁਬੇਰ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਘਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਗਣੇਸ਼ਾ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੋਤੀਆਂ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਘਰ ਨੂੰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਪਰਮ ਭਗਵਾਨ ਭਵਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, 'ਕੈਲਾਸ' ਨਾਮਕ ਉੱਚਤਮ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਨ ਭਗਵਾਨ, ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਮਾ ਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੀ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਚਕਾਰ, ਭਵਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਲਿੰਗ ਮੂਰਤੀ, ਹੰਸ ਅਤੇ ਸੂਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਤਾਮੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਧਾਤੂਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਭਤਾ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੂਰਤੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲਈ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਆਵਾਸ ਵਿੱਚ, ਜਿਵੇਂ ਨਿਯਮ ਹੈ, ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਮੂਰਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਭਗਵਤੀ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਸ਼ਾੜ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਘਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਕੀ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਰੇ ਅਨਾਜ, ਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੁਭ ਵਸਤੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ—ਜਿਵੇਂ ਢਿੱਲ, ਥਲ, ਆਦਿ—ਨੌਕਰ-ਚਾਕਰ, ਪਲੰਗ, ਬੈਠਕੀਆਂ ਆਦਿ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਮਾ ਪਤੀ ਨੂੰ ਘਿਉ ਆਦਿ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਜ਼ਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਆਦਰਸੂਚਕ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਵਾਲੀ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ, ਇੱਕ ਖੇਤ, ਦੋ ਗਾਂਵਾਂ, ਅਤੇ ਉਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਵਯ ਪਲੰਗ ਤੇ ਬੈਠਕੀਆਂ, ਜੋ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਵਰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਭੇਟ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਗੋਲੋਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਹ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਭਵਾਨੀ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਤੇ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਭਵਾਨੀ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ—ਸਾਰੇ ਤੱਤਾਂ ਵਿਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁੰਦਰ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ।