ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਵੱਡੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਮੂਰਤ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਭ ਦੇਵਤੇ ਸਿੱਧਾ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਚੌੜੀ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ ‘ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਦਾ ਚਿਨ੍ਹਾ ਸੀ। ਦਇਆਲੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪਰਮ ਪੁਰਸ਼ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਕਂਸ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਉਠਾ ਲਿਆ। ਜਨਾਰਦਨ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ, ਗਦਾ ਅਤੇ ਕਮਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਧੀਮਾਨ ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਯਸ਼ੋਦਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਨੰਦਗੋਪਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੋ," ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰ ਚੁਕਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਅਸੀਮ ਚਮਕ ਅਤੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਨੇ ਅਵਤਾਰ ਲਿਆ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਯਾਦਵਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਸ਼ੁਭਤਾ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਹ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਗਰਭ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ; ਅਤੇ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਕਂਸ, ਆਨਕਦੁੰਦੁਭੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ: "ਇਹ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਅੱਠਵਾਂ ਗਰਭ ਹੈ, ਹੇ ਕਂਸ, ਜੋ ਚੰਗੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।" ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਮੌਤ ਹੀ ਹੈ—ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ ਕਹਾਵਤ ਹੈ; ਫਿਰ ਕਂਸ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਉਹ ਅਠ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਬਦਲੀ ਵਾਂਗ ਗੂੜ੍ਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ: "ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ; ਤੇਰੀ ਮੌਤ ਆ ਚੁਕੀ ਹੈ।" "ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਕਂਸ, ਤੂੰ ਕਿਹੜਾ ਮਾੜਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਮੂਰਖ, ਕਿ ਤੇਰਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੁਣ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁਕਾ ਹੈ?" ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਕਂਸ ਨੇ ਅੱਠਵਾਂ ਪੁੱਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ—ਇਹ ਯਾਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਅੱਠਵਾਂ ਪੁੱਤ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਸੀ। ਭੋਜ ਨੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਦੀ ਬਦਲੀ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਹਰੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਬੇਅਸਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਂਸ ਨੂੰ ਵੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਮਾਰਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ; ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੋਰ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਵਧੀਏ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਆਦਿ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਲੇਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਰਗੇ ਹੀ ਦਿਖਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰੁਦੇਸ਼ਨਾ ਆਦਿ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਨ। ਰੁਕਮੀਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਇੱਕ ਸੌ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਮੀਣੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਸੀ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਵੱਸਿਆ। ਪੁੱਤਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਹਰਾ ਨੇ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਹਵਾ ‘ਤੇ ਜੀ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ; ਚਾਰੁਦੇਸ਼ਨਾ, ਸੁਚਾਰੁ, ਚਾਰੁਵੇਸ਼ਾ ਅਤੇ ਯਸ਼ੋਧਰਾ ਜਨਮ ਲਏ। ਚਾਰੁਸ਼੍ਰਵਾ, ਚਾਰੁਯਸ਼ਸ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਅਤੇ ਸਾਂਬਾ ਵੀ—ਇਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤ ਤੇ ਰੁਕਮੀਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਾਮਬਵਤੀ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲੀ: "ਹੇ ਕਮਲ-ਨੈਣ, ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼, ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ, ਅਤੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤ ਦਿਓ।" ਜਾਮਬਵਤੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹਰੀ, ਜੋ ਨਿਰਮਲ ਤਪਸਿਆ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਤਪ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਨਾਰਾਇਣ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਅਤੇ ਗਦਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਿਆਘਰਪਾਦ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਉੱਤਮ ਆਸ਼ਰਮ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਅੰਗਿਰਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਯੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਦाढ़ੀ ਤੇ ਵਾਲ ਕੱਟੇ, ਘੀ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ, ਮੁੰਜਾ ਘਾਸ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਪਹਿਨੀ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਦमन ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਕਠੋਰ ਤਪਸਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਹੱਥ ਉੱਚੇ ਕਰਕੇ, ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ, ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਅੰਗੂਠਿਆਂ ‘ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਫਲ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਹਵਾ ‘ਤੇ ਜੀ ਕੇ, ਅਧੋਖਸ਼ਜ ਨੇ ਤਿੰਨ ਰੁਤਾਂ ਤਕ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਕਈ ਵਰ ਦਿਤੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਮਬਵਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਸਾਂਬਾ ਵੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਾਮਬਵਤੀ, ਹਰੀ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਸਾਂਬਾ ਨੂੰ ਪੁੱਤ ਵਜੋਂ ਪਾ ਕੇ, ਅਦੁੱਤੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਦਿਤੀ ਨੇ ਆਦਿਤਿਆ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਵਿਦਵਾਨ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਬਾਣਾ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਫਿਰ, ਹਲਾਯੁਧ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾੜੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਨਰਕਾ, ਜੋ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ, ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਰਧਵਚਕ੍ਰ ਦੇ ਵਰ ਦੁਆਰਾ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਮਾਰਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਵਿਹਾਰ ਲਈ ਲੈ ਲਈਆਂ। ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਭਾਣੇ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਮਿਟਾ ਕੇ, ਅਚੁਤ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ। ਫਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਬੁਢੇਪੇ ਦੀ ਪੀੜਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸੌ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁर्वਾਸਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਕਣਵਾ, ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਪਿੰਡਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸਨ। ਫਿਰ, ਜਰਾ ਦੇ ਤੀਰ ਦੇ ਭਾਣੇ, ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਵਾਂ, ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਚੋਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲੈ ਜਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਬਲਭਦ੍ਰ ਨੇ ਵੀ, ਤਿਆਗ ਕਰਕੇ, ਸੱਪ ਬਣ ਕੇ ਵਿਦਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਪਤਨੀਵਾਂ, ਰੁਕਮੀਣੀ ਆਦਿ, ਵੀ। ਉਹ ਸਭ, ਅਗਨੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ; ਅਤੇ ਰੇਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਵੀ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਬਲਭਦ੍ਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਸਨ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਹਾਣੀ, ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਧਰਮ, ਮੁਕਤੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀ ਰਹੀ।