ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਸ਼ਾਕਾ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ: ਉਦਯ, ਰੈਵਤ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮਕ। Ambikā ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਪਹਾੜ ਰਾਜਤ ਹੈ, ਜੋ Ambikeya ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਪਹਾੜ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕੇਸਰੀ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਹਵਾ ਉਠਦੀ ਹੈ; ਪੁਸ਼ਕਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪੱਥਰ ਦਾ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਾੜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਚ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਟਾਪੂ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਚੋਟੀ ਅਸਾਧਾਰਣ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਾੜ ਪੰਜਵੀਂ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉਪਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਂਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਹੇਠਾਂ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਟਾਪੂ ਦੇ ਅੱਧੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਘੇਰਦੇ ਹੋਏ Mānasottara ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਨੇੜੇ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਚੜ੍ਹੇ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਪੰਜਵੀਂ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉਪਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਵਧੀਕ ਚੌੜਾ ਅਤੇ ਗੋਲ ਹੈ। ਟਾਪੂ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ Mānasa ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਚੋਟੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਬਣਾਵਟ ਕਰਕੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਦੋ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਹਨ: ਰਾਜਤ ਅਤੇ ਮਾਨਸਯ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਹਨ। Mānasa ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ Mahāvīta ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖੇਤਰ Dhātakīkhaṇḍa ਹੈ। ਕਮਲ ਦੀ ਟਾਪੂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਜਿਤਨੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ। ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਅਤੇ ਘੇਰਾ ਵੀ ਉਤਨਾ ਹੀ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੱਤ ਟਾਪੂਆਂ ਨੂੰ ਸੱਤ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਰ ਟਾਪੂ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਤਵਾਂ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਟਾਪੂਆਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਹੋਂਦੀ ਹੈ। ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਵੱਡਾ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੋਨੇ ਦਾ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦੀ ਚੱਟਾਨ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ। ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਚਕ੍ਰ ਦੇ ਹੱਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਚਮਕਦਾਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ Lokāloka ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨਾ ਦੂਰ ਇਹ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਨਾ-ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪਹਾੜ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਉਤਨੀ ਦੂਰ ਇਹ ਧਰਤੀ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਉਚਾਈ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਹੈ। Lokāloka ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਵੀ ਉਨੀ ਹੀ ਹੈ; ਇਸ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਦੂਰੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਹਨੇਰਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ Lokāloka ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਤੀ-ਸंसਾਰ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਖੇਤਰ, ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਤਕ, ਸੱਤ ਹਵਾ ਦੇ ਚੱਕਰ, Āvaha ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ। Āvaha, Pravaha, Anuvaha, Saṃvaha, Vivaha, ਅਤੇ ਉਪਰ Parāvaha ਹਨ। Parivaha ਸੱਤਵਾਂ ਹੈ; ਇਹ ਸੱਤ ਹਵਾ ਦੇ ਚੱਕਰ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬੱਦਲ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਹਨ। ਗ੍ਰਹ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਅਤੇ ਧਰੂ ਤਾਰੇ, ਸਭ ਇੱਥੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ ਪੰਦਰਾਂ ਯੋਜਨ ਉਪਰ ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਤਕ। ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੰਡਲ ਤਕ ਇੱਕ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਉਪਰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰਥੀ, ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉਪਰ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉਪਰ Meru ਚੌਰਾਨਵੇਂ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉਚਾ ਹੈ; ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਤੋਂ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਯੋਜਨ ਤਕ Maharloka ਸੰਸਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੈ। Maharloka ਤੋਂ Janaloka ਵੀ ਦੋ ਕਰੋੜ ਯੋਜਨ ਹੈ; Janaloka ਤੋਂ Tapoloka ਚਾਰ ਕਰੋੜ ਯੋਜਨ ਹੈ। Prajāpati ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ Brahmaloka ਛੇ ਕਰੋੜ ਯੋਜਨ ਹੈ; ਇਹ ਸੱਤ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਸਾਰ ਇਸ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਅੰਡੇ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਸੱਤ ਨਰਕ-ਸੰਸਾਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਰਕਾਂ, ਜੋ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ; Māyā ਤਕ, ਅਠਾਈ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਪਾਪੀ ਉਥੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਜ਼ਾ ਭੋਗਦੇ ਹਨ; Avīci, Raurava ਆਦਿ ਨਰਕਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਰਕ ਹਨ; ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਅੰਡੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਕਵਚ ਵੀ ਦੱਸੇ। Hiraṇyagarbha ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੰਦਰਭ ਕਰਕੇ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਅੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਆਦਿ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹਰ ਪਾਸੇ—ਉਪਰ, ਹੇਠਾਂ, ਅਤੇ ਅੰਦਰ—ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਅੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੌਦਾਂ ਸੰਸਾਰ ਹਨ। ਹਰ ਅੰਡੇ ਲਈ, ਕਾਰਣ Maheśvara ਹੈ; ਅੰਡਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਬਾਹਰ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਵਚਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ। ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਅਤੇ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਸਟ-ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ—ਇਹ Maheśa ਦਾ ਸਵਰੂਪ ਹੈ, ਮਹਾਦੇਵ। ਬੋਧ-ਰਹਿਤ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ—ਇਸ ਅਸਟ-ਰੂਪ ਵਾਲੇ Śarva, Śiva, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦਾ ਸਰੂਪ। ਦਿਵ੍ਯ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਪਤਨੀ ਹੈ; ਸੰਤਾਨ Mahat ਆਦਿ ਹਨ; ਪਸ਼ੂ ਅਤੇ ਨੌਕਰ ਉਹ ਹਨ, ਜੋ ਦੇਹ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। ਭਗਵਾਨ ਅਨਾਦਿ, ਅਨੰਤ ਹੈ; ਸੱਤ, Pradhāna ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਤਵ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ Pradhāna ਦਾ ਰੂਪ, ਫਿਰ ਸੋਲਾਂ-ਅੰਗੀ Maheśvara, ਅਤੇ ਅਸਟ-ਰੂਪ ਵਾਲਾ—ਉਹ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜ, ਬੱਦਲ, ਸਮੁੰਦਰ, ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮੰਡਲੀ, Śakra ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਤਵ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ, ਆਕਾਸ਼ੀ ਜੀਵ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਚਲਦਾ-ਅਡੋਲ ਹੈ, ਸਭ ਇੱਥੇ ਖੜਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ Yakṣa ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚਿਨ੍ਹ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ Indra ਦੇ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਸਭ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ, "ਇਹ ਕੀ ਹੈ?" Yakṣa ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਅੱਗ ਆਦਿ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ, ਹੋਰ ਵੀ ਨਿਕੰਮੀ ਹੋ ਗਈ। ਅੱਗ Yakṣa ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਘਾਹ ਦਾ ਤਿੰਨਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਾੜ ਸਕੀ; ਹਵਾ ਉਸ ਘਾਹ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਨਹੀਂ ਸਕੀ; ਅਤੇ Indra ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਤਵ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਦੇਵਤਾ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਵਰਤ ਸਕੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ, ਪਹਾੜਾਂ, ਟਾਪੂਆਂ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ, ਸੰਸਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ੀ ਪਰਤਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਕੁਝ Maheśvara ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਖੜਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅਜੋੜ ਸ਼ਕਤੀ ਸਭ ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਹੈ।