ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਕਥਾ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਗੱਜਦੇ ਹਨ, ਉੱਚਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਹ ਲੈਣ, ਦੌੜਣ ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ ਅਦਭੁਤ ਹੈ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੰਦਨ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਧਿਆਨ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜੰਭਾਈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਰੋ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਪਿਘਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਖੇਡਦੇ ਤੇ ਉੱਡਦੇ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਪੇਟ ਵਾਲੇ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਲਾਮ ਹੈ। ਅਜਨਮੇ ਤੇ ਜਨਮੇ, ਖੋਪੜੀ ਧਾਰੀ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਪਾਗਲ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ—ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਅਜੀਬ-ਅਜੀਬ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਅਡੋਲ, ਅਣਮਾਪੇ, ਰਖਵਾਲੇ, ਚਮਕਦੇ, ਤੇ ਗੁਣਾਤੀਤ—ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਵੰਦਨ। ਵਾਮਪ੍ਰਿਆ, ਵਾਮਚਾਰੀ, ਸੀਸ ਉੱਤੇ ਰਤਨ ਜੜੇ ਹੋਏ, ਪਤਲੇ ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ—ਇਹ ਸਭ ਗੁਣਵਾਨ ਹਨ। ਗੁਣਵਾਨ, ਰਹੱਸਮਈ, ਅਪਹੁੰਚੇ ਵਿਚ ਵੀ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਧਰਤੀ ਤੇਰੇ ਪੈਰ ਹਨ, ਚੰਗਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ—ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੇਰਾ ਪੇਟ ਸਾਰੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਤੇ ਯੋਗਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਸਵਾਤੀ ਤਾਰੇ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਰਗਾ, ਤੇਰੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋਹਣੀ ਮਾਲਾ ਚਮਕਦੀ ਹੈ; ਦਸੋਂ ਦਿਸਾਵਾਂ ਤੇਰੇ ਬਾਂਹ ਹਨ, ਜੋ ਬਾਂਹਬੰਦ ਤੇ ਕੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹਨ। ਤੇਰੀ ਗਰਦਨ ਚੌੜੀ ਤੇ ਮੋਟੀ, ਕਾਜਲ ਦੀ ਡਲ੍ਹੀ ਵਰਗੀ ਕਾਲੀ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਡੋਰ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਤਿੱਖੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਅਜੈਯ ਤੇ ਅਦੁਤੀ, ਤੇਰਾ ਸੀਸ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਜੋਤ, ਚੰਦ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਰੂਪ, ਪਹਾੜ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਅਡੋਲਤਾ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਤਾਕਤ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਤਪਿਸ਼, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਠੰਡਕ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਧੁਨੀ ਹੈ। ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਗੁਣ ਅਡੋਲ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸਰੋਤ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਜਪ, ਜਪ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ, ਮਹਾਦੇਵ, ਪਰਮ ਯੋਗੀ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਉਹ ਨਗਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਰਾਤ ਦੇ ਯਾਤਰੀ, ਤਪਸਿਆ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ, ਗੁਪਤ ਅਚਾਰਯ, ਆਨੰਦ ਦੇ ਦਾਤਾ, ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਅਸ਼ਵਮੁੱਖੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਾਲਣਹਾਰ, ਜਾਣਨ ਯੋਗ, ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਅਜੈਯ, ਅਡੋਲ ਹਨ। ਮਹਾਨ ਰਥ ਵਾਲੇ, ਭਿਆਨਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਧਨ ਦੇ ਜੇਤੂ, ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ, ਝੰਡਾ ਧਾਰੀ, ਛਤਰੀ ਵਾਲੇ, ਪਿਨਾਕ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੇ, ਸੈਨਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਨ। ਕਵਚਧਾਰੀ, ਭਾਲਾ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਕੁਹਾੜੀ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਨਿਰਦੋਸ਼, ਬਹਾਦਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਚੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ, ਅਸੀਂ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਕ੍ਰੋਧ ਰੂਪ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਅੰਦਰੋਂ ਸ਼ਾਂਤ, ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਪਾਤਰ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਅਥਾਹ, ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ, ਚੰਗਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਅਖੂਤ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੋ, ਯਜਨਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸਥਾਪਤ ਹੈ, ਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ ਚੜਾਈ ਹੋਈ ਆਹੁਤੀ ਅੱਗ ਰਾਹੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਅਦਿ ਰਹਿਤ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕਰਤਾ ਹੋ; ਜੋ ਗਿਆਨੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਰਮ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ ਅਮਰਤਾ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਯੋਗੀ, ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਦਾ ਪੂਰਨ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਹੋਰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿੰਨਾ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਜਿੰਨੀ ਅਸਾਡੀ ਸਮਝ ਸੀ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਈ ਹੈ, ਹੇ ਅਥਾਹ ਮਹਾਨ! ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਹੇ ਸ਼ਿਵ, ਸਾਨੂੰ ਕਿਰਪਾ ਕਰ; ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਹੋ, ਉਹੀ ਹੋ—ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ! ਜੋ ਕੋਈ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਸ্তুਤੀ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਨ-ਨਾਰਾਇਣ ਲਈ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ— ਜਾਂ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਵਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਪਾਪੀ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੋਚਿਤ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਸ਼ਰਾਧ, ਦੈਵੀ ਕਰਮ, ਯਜ, ਜਾਂ ਸਨਾਨ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਜੋ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਚੀ ਭਾਵਨਾ ਤੇ ਸੱਚੀ ਸਤਿਕਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਦੇ ਨੇਤਰ ਸ਼ਹਦ ਤੇ ਤਾਮੇ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਮਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਤ੍ਰਿਣੇਤ੍ਰ, ਦਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਪਿਨਾਕੀ, ਟੁੱਟੀ ਕੁਹਾੜੀ ਵਾਲੇ, ਵਿਰੂਪਾਖ੍ਸ਼, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ। ਫਿਰ, ਉਸ ਧੰਨ੍ਯ ਦੇਵ ਨੇ, ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਭਾਵੇਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਸੀ, ਪਰ ਖੇਡਾਂ-ਵਿਚ ਮਹਾਦੇਵ ਬੋਲ ਪਏ। "ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ, ਜੋ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ, ਕਮਲ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਇਸ ਡਰਾਉਣੀ ਵੱਡੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ?" ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਜਿਹਾ ਕੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਅੱਜ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ?" "ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ ਰੁਦ੍ਰ, ਤੁਹਾਡੇ ਹੀ ਇਛਾ ਨਾਲ, ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡੇ ਵਲੋਂ ਹੀ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਉਹ ਧੰਨ੍ਯ ਪ੍ਰਭੂ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਹੌਲੇ ਬਚਨ ਬੋਲਦੇ ਹਨ: "ਹੇ ਹਿਰਣ੍ਯਗਰਭ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਤੇ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਮੈਂ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਇਸ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਦਾ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੋ।" "ਕਿਹੜਾ ਵਰ ਮੰਗਦੇ ਹੋ ਅੱਜ, ਸਭ ਤੋਂ ਚਾਹਿਅਤਾ ਵਰ?'' ਤਦ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਭਵਾ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। "ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੇ ਦੇਵ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਅਟੁੱਟ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਣ 'ਤੇ, ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਕੇ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। "ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕਰਤਾ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਪਰਮ ਦੇਵਤਾ ਹੋ; ਇਸ ਲਈ, ਤੈਨੂੰ ਅਸੀਸ, ਬੱਚੇ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਚੱਲਦਾ ਹਾਂ, ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਵਾਲੇ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਧੰਨ੍ਯ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ, ਅਸੀਸ ਦੇ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ। ਆਪਣੇ ਸੋਹਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਖਿਆ: "ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ, ਬੱਚੇ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਭਗਤ ਹੈਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਕਥਾ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਮਹਿਮਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।