ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ବ୍ରହ୍ମସ୍ଥାନମିଦଂ ଚାପି ଯତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତଂ ତ୍ଵଯା ପ୍ରଭୋ ତ୍ଵତ୍ତଃ ପରତରଂ ଦେଵ ଵିଷ୍ଣୁନା ତତ୍ପଦଂ ଶୁଭମ୍

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହିଠାରେ ତୁମେ ଯେଉଁଠାରେ ପହଞ୍ଚିଛ, ସେଟି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସ୍ଥାନ; ତୁମଠାରୁ ଉପରେ ଅଛନ୍ତି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶୁଭ ପଦ।

ଵୈକୁଣ୍ଠେନ ଵିଶୁଦ୍ଧେନ ମମ ଵାମାଙ୍ଗଜେନ ଵା ତଦାପ୍ରଭୃତି କଲ୍ପଶ୍ ଚ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶତ୍ତମୋ ହ୍ଯଯମ୍

ବିଷ୍ଣୁ, ମୋର ବାମ ପାଖରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶୁଦ୍ଧ ଭାବରେ କିମ୍ବା ବୈକୁଣ୍ଠରୁ, ସେଠାରୁ ଏହି ତିରିସିତିଏ କଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।

ଶତଂ ଶତସହସ୍ରାଣାମ୍ ଅତୀତା ଯେ ସ୍ଵଯଂଭୁଵଃ ପୁରସ୍ତାତ୍ତଵ ଦେଵେଶ ତଚ୍ଛୃଣୁଷ୍ଵ ମହାମତେ

ଶତ ଶତହଜାର କଳ୍ପ ପୂର୍ବରୁ ସ୍ୱୟଂଭୁବ କଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ଅତିତ ହୋଇଛି; ପ୍ରଭୁ, ପୂର୍ବରୁ ଯାହା ଘଟିଛି, ତାହା ଶୁଣ, ମହାମତି।

ଆନନ୍ଦସ୍ତୁ ସ ଵିଜ୍ଞେଯ ଆନନ୍ଦତ୍ଵେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ ମାଣ୍ଡଵ୍ଯଗୋତ୍ରସ୍ତପସା ମମ ପୁତ୍ରତ୍ଵମାଗତଃ

ସେ ଆନନ୍ଦ ଭାବରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଆନନ୍ଦ ନାମରେ ପରିଚିତ; ମାଣ୍ଡବ୍ୟ ଗୋତ୍ରର, ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମୋର ପୁଅ ହୋଇଥିଲେ।

ତ୍ଵଯି ଯୋଗଂ ଚ ସାଂଖ୍ଯଂ ଚ ତପୋଵିଦ୍ଯାଵିଧିକ୍ରିଯାଃ ଋତଂ ସତ୍ଯଂ ଦଯା ବ୍ରହ୍ମ ଅହିଂସା ସନ୍ମତିଃ କ୍ଷମା

ତୁମରେ ଯୋଗ, ସାଂଖ୍ୟ, ତପ, ଜ୍ଞାନ, କାର୍ଯ୍ୟ, ଋତ, ସତ୍ୟ, ଦୟା, ବ୍ରହ୍ମ, ଅହିଂସା, ଉତ୍ତମ ବୁଦ୍ଧି ଓ ଖ୍ଷମା ଅଛି।

ଧ୍ଯାନଂ ଧ୍ଯେଯଂ ଦମଃ ଶାନ୍ତିର୍ ଵିଦ୍ଯାଵିଦ୍ଯା ମତିର୍ଧୃତିଃ କାନ୍ତିର୍ନୀତିଃ ପ୍ରଥା ମେଧା ଲଜ୍ଜା ଦୃଷ୍ଟିଃ ସରସ୍ଵତୀ

ଧ୍ୟାନ, ଧ୍ୟାନର ବିଷୟ, ଦମ, ଶାନ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନ, ବୁଦ୍ଧି, ଧୃତି, ରୂପ, ନୀତି, କୀର୍ତି, ମେଧା, ଲଜ୍ଜା, ଦୃଷ୍ଟି ଓ ସରସ୍ୱତୀ ଅଛନ୍ତି।

ତୁଷ୍ଟିଃ ପୁଷ୍ଟିଃ କ୍ରିଯା ଚୈଵ ପ୍ରସାଦଶ୍ ଚ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଃ ଦ୍ଵାତ୍ରିଂଶତ୍ସୁଗୁଣା ହ୍ଯେଷା ଦ୍ଵାତ୍ରିଂଶାକ୍ଷରସଂଜ୍ଞଯା

ତୁଷ୍ଟି, ପୁଷ୍ଟି, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ କୃପା ସ୍ଥିର ଅଛି; ଏହି ବତିସି ଗୁଣ, ବତିସି ଅକ୍ଷର ନାମରେ ପରିଚିତ।

ପ୍ରକୃତିର୍ଵିହିତା ବ୍ରହ୍ମଂସ୍ ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସୂତିର୍ମହେଶ୍ଵରୀ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଭଗଵତଶ୍ଚାପି ତଥାନ୍ଯେଷାମପି ପ୍ରଭୋ

ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ପ୍ରକୃତି ନିୟୋଜିତ; ମହେଶ୍ୱରୀ ତୁମର ସନ୍ତାନ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସେ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି, ପ୍ରଭୁ।

ସୈଷା ଭଗଵତୀ ଦେଵୀ ମତ୍ପ୍ରସୂତିଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ଚତୁର୍ମୁଖୀ ଜଗଦ୍ଯୋନିଃ ପ୍ରକୃତିର୍ ଗୌଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା

ଏହି ଭଗବତୀ ଦେବୀ ମୋର ସନ୍ତାନ, ସ୍ଥିର, ଚାରିମୁଖୀ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ମା, ପ୍ରକୃତି, ଗାଈ ଭାବେ ସ୍ଥିତ।

ଗୌରୀ ମାଯା ଚ ଵିଦ୍ଯା ଚ କୃଷ୍ଣା ହୈମଵତୀତି ଚ ପ୍ରଧାନଂ ପ୍ରକୃତିଶ୍ଚୈଵ ଯାମାହୁସ୍ତତ୍ତ୍ଵଚିନ୍ତକାଃ

ତାଙ୍କୁ ଗୌରୀ, ମାୟା, ବିଦ୍ୟା, କୃଷ୍ଣା, ହେମବତୀ, ପ୍ରଧାନ ଓ ପ୍ରକୃତି ବୋଲି ତତ୍ତ୍ୱ ବିଚାରକମାନେ କହନ୍ତି।

ଅଜାମେକାଂ ଲୋହିତାଂ ଶୁକ୍ଲକୃଷ୍ଣାଂ ଵିଶ୍ଵପ୍ରଜାଂ ସୃଜମାନାଂ ସରୂପାମ୍ ଅଜୋ ଽହଂ ମାଂ ଵିଦ୍ଧି ତାଂ ଵିଶ୍ଵରୂପଂ ଗାଯତ୍ରୀଂ ଗାଂ ଵିଶ୍ଵରୂପାଂ ହି ବୁଦ୍ଧ୍ଯା

ତାଙ୍କୁ ଅଜ, ଏକା, ଲାଲ, ଧଳା ଓ କଳା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା, ସ୍ୱରୂପ ଭିନ୍ନ ନୁହେଁ ବୋଲି ଜାଣ। ମୁଁ ଅଜ, ମୋତେ ତାଙ୍କୁ ଜାଣ, ସମସ୍ତ ରୂପର ଗାୟତ୍ରୀ, ସମସ୍ତ ରୂପର ଗାଈ ବୋଲି ବୁଝ।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମହାଦେଵଃ ସସର୍ଜ ପରମେଶ୍ଵରଃ ତତଶ୍ ଚ ପାର୍ଶ୍ଵଗା ଦେଵ୍ଯାଃ ସର୍ଵରୂପକୁମାରକାଃ

ଏପରି କହି, ମହାଦେବ ପରମେଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି କଲେ; ତାପରେ ଦେବୀଙ୍କର ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ସମସ୍ତ ରୂପର ଶିଶୁମାନେ ଜନ୍ମିଲେ।

ଜଟୀ ମୁଣ୍ଡୀ ଶିଖଣ୍ଡୀ ଚ ଅର୍ଧମୁଣ୍ଡଶ୍ ଚ ଜଜ୍ଞିରେ ତତସ୍ତେନ ଯଥୋକ୍ତେନ ଯୋଗେନ ସୁମହୌଜସଃ

ଜଟାଧାରୀ, ମୁଣ୍ଡିତ, ଶିଖାଧାରୀ ଓ ଅର୍ଧମୁଣ୍ଡିତ ଶିଶୁମାନେ ଜନ୍ମିଲେ; ତାପରେ ଏହିପରି ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ।

ଦିଵ୍ଯଵର୍ଷସହସ୍ରାନ୍ତେ ଉପାସିତ୍ଵା ମହେଶ୍ଵରମ୍ ଧର୍ମୋପଦେଶମଖିଲଂ କୃତ୍ଵା ଯୋଗମଯଂ ଦୃଢମ୍

ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ଶେଷରେ, ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଉପାସନା କରି, ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ ଦୃଢ଼ ଯୋଗରେ ନିଜକୁ ସ୍ଥିର କଲେ।

ଶିଷ୍ଟାଶ୍ ଚ ନିଯତାତ୍ମାନଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟା ରୁଦ୍ରମୀଶ୍ଵରମ୍

ଶିଷ୍ୟମାନେ ନିୟମିତ ମନ ଓ ଆତ୍ମା ସହିତ ରୁଦ୍ର ଭଗବାନଙ୍କ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଏଵଂ ସଂକ୍ଷେପତଃ ପ୍ରୋକ୍ତଃ ସହ୍ଯାଦୀନାଂ ସମୁଦ୍ଭଵଃ ଯଃ ପଠେଚ୍ଛୃଣୁଯାଦ୍ଵାପି ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ଵା ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାନ୍

ଏଭଳି ସଂକ୍ଷେପରେ ସହ୍ୟାଦି ପର୍ବତମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି କଥା କୁହାଯାଇଛି; ଯେଉଁଠି ଏହି କଥା ପଢ଼େ, ଶୁଣେ କିମ୍ବା ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରବଣ କରାଏ,

ସ ଯାତି ବ୍ରହ୍ମସାଯୁଜ୍ଯଂ ପ୍ରସାଦାତ୍ପରମେଷ୍ଠିନଃ କଥଂ ଲିଙ୍ଗମଭୂଲ୍ଲିଙ୍ଗେ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯଃ ସ ଶଙ୍କରଃ

ସେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ କୃପାରେ ବ୍ରହ୍ମା ସାୟୁଜ୍ୟ ପାଇଥାଏ; କିପରି ଲିଙ୍ଗ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଲିଙ୍ଗରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ କିପରି ପୂଜିବା?

କିଂ ଲିଙ୍ଗଂ କସ୍ ତଥା ଲିଙ୍ଗୀ ସୂତ ଵକ୍ତୁମିହାର୍ହସି ଏଵଂ ଦେଵାଶ୍ ଚ ଋଷଯଃ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ପିତାମହମ୍

ଲିଙ୍ଗ କଣ, ଏବଂ ଲିଙ୍ଗୀ କିଏ? ସୂତ, ତୁମେ ଏଠାରେ କହିବା ଉଚିତ; ଏପରି ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ପିତାମହଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି,

ଅପୃଚ୍ଛନ୍ ଭଗଵଂଲ୍ଲିଙ୍ଗଂ କଥମାସୀଦିତି ସ୍ଵଯମ୍ ଲିଙ୍ଗେ ମହେଶ୍ଵରୋ ରୁଦ୍ରଃ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯଃ କଥଂ ତ୍ଵିତି

ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, 'ଭଗବାନ, ଲିଙ୍ଗ କିପରି ହେଲା?' ଲିଙ୍ଗରେ ମହେଶ୍ୱର ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ କିପରି ପୂଜିବା?

କିଂ ଲିଙ୍ଗଂ କସ୍ ତଥା ଲିଙ୍ଗୀ ସୋ ଽପ୍ଯାହ ଚ ପିତାମହଃ ପ୍ରଧାନଂ ଲିଙ୍ଗମାଖ୍ଯାତଂ ଲିଙ୍ଗୀ ଚ ପରମେଶ୍ଵରଃ

ଲିଙ୍ଗ କଣ, ଏବଂ ଲିଙ୍ଗୀ କିଏ? ପିତାମହ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: ପ୍ରଧାନ ଲିଙ୍ଗ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି, ଲିଙ୍ଗୀ ହେଉଛନ୍ତି ପରମେଶ୍ୱର।

ରକ୍ଷାର୍ଥମଂବୁଧୌ ମହ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୋସ୍ତ୍ଵାସୀତ୍ ସୁରୋତ୍ତମାଃ ଵୈମାନିକେ ଗତେ ସର୍ଗେ ଜନଲୋକଂ ସହର୍ଷିଭିଃ

ରକ୍ଷା ପାଇଁ ସମୁଦ୍ରରେ, ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଦେବତାମାନେ, ମୋ ପାଇଁ ବିଷ୍ଣୁ ଥିଲେ; ଦେବମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ସହିତ ଜନଲୋକକୁ ଗଲେ ଯେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ,

ସ୍ଥିତିକାଲେ ତଦା ପୂର୍ଣେ ତତଃ ପ୍ରତ୍ଯାହୃତେ ତଥା ଚତୁର୍ଯୁଗସହସ୍ରାନ୍ତେ ସତ୍ଯଲୋକଂ ଗତେ ସୁରାଃ

ସୃଷ୍ଟିର ରକ୍ଷା କାଳ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାବେଳେ, ପୁନଃ ସମସ୍ତ କିଛି ହଟିଗଲା, ଚାରି ଯୁଗର ହଜାର ଚକ୍ର ଶେଷରେ, ଦେବମାନେ ସତ୍ୟଲୋକକୁ ଗଲେ।

ଵିନାଧିପତ୍ଯଂ ସମତାଂ ଗତେ ଽନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମମ ଶୁଷ୍କେ ଚ ସ୍ଥାଵରେ ସର୍ଵେ ତ୍ଵ୍ ଅନାଵୃଷ୍ଟ୍ଯା ଚ ସର୍ଵଶଃ

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସମୟ ଶେଷରେ, ରାଜ୍ୟ ନଥିଲା, ସମତା ବ୍ୟାପିଥିଲା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅଚଳ ଜିନିଷ ଅନାବୃଷ୍ଟିରେ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଥିଲା।

ପଶଵୋ ମାନୁଷା ଵୃକ୍ଷାଃ ପିଶାଚାଃ ପିଶିତାଶନାଃ ଗନ୍ଧର୍ଵାଦ୍ଯାଃ କ୍ରମେଣୈଵ ନିର୍ଦଗ୍ଧା ଭାନୁଭାନୁଭିଃ

ଗାଈ, ମଣିଷ, ଗଛ, ପିଶାଚ, ମାଂସ ଖାଉଥିବା ପିଶାଚ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ କ୍ରମେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ପୁଡ଼ିଗଲେ।

ଏକାର୍ଣଵେ ମହାଘୋରେ ତମୋଭୂତେ ସମନ୍ତତଃ ସୁଷ୍ଵାପାଂଭସି ଯୋଗାତ୍ମା ନିର୍ମଲୋ ନିରୁପପ୍ଲଵଃ

ଏକ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଅନ୍ଧକାର ମହାସାଗର ମଧ୍ୟରେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଅନ୍ଧାର ଘେରିଥିଲା, ଯୋଗରେ ଏକାଗ୍ର, ପବିତ୍ର ଏବଂ ଅକ୍ଷୁବ୍ଧ ଆତ୍ମା ଜଳ ଉପରେ ଶୁଇଥିଲେ।

ସହସ୍ରଶୀର୍ଷା ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ସହସ୍ରାକ୍ଷଃ ସହସ୍ରପାତ୍ ସହସ୍ରବାହୁଃ ସର୍ଵଜ୍ଞଃ ସର୍ଵଦେଵଭଵୋଦ୍ଭଵଃ

ସେ ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ଆଖି, ହଜାର ପାଦ, ହଜାର ବାହୁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ସବୁ ଜ୍ଞାନର ଅଧିକାରୀ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥଳ।

ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭୋ ରଜସା ତମସା ଶଙ୍କରଃ ସ୍ଵଯମ୍ ସତ୍ତ୍ଵେନ ସର୍ଵଗୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସର୍ଵାତ୍ମତ୍ଵେ ମହେଶ୍ଵରଃ

ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ରଜସ ଓ ତମସ ଦ୍ୱାରା ନିଜେ ଶଙ୍କର, ସତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଠାରେ ବିଷ୍ଣୁ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆତ୍ମା ମହେଶ୍ୱର।

କାଲାତ୍ମା କାଲନାଭସ୍ତୁ ଶୁକ୍ଲଃ କୃଷ୍ଣସ୍ତୁ ନିର୍ଗୁଣଃ ନାରାଯଣୋ ମହାବାହୁଃ ସର୍ଵାତ୍ମା ସଦସନ୍ମଯଃ

କାଳର ଆତ୍ମା, ଯାହାର ନାଭି କାଳ, ସେ ଧଳା; କଳା ନିର୍ଗୁଣ; ମହାବାହୁ ନାରାୟଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ ଦୁହିଁର ମିଶ୍ରଣ।

ତଥାଭୂତମହଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶଯାନଂ ପଙ୍କଜେକ୍ଷଣମ୍ ମାଯଯା ମୋହିତସ୍ତସ୍ଯ ତମଵୋଚମମର୍ଷିତଃ

ଏଭଳି ପଙ୍କଜନୟନଙ୍କୁ ଶୁଇଥିବା ଦେଖି, ସେଙ୍କର ମାୟାରେ ମୁଁ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ କହିଲି।