ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଆସ୍ଥାଯ ରୂପଂ ଯତ୍ସୌମ୍ଯଂ ସମେଷ୍ଯେ ଽହଂ ସହ ତ୍ଵଯା ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତାଂ ସମାଲୋକ୍ଯ ଦେଵୋ ଦିଵ୍ଯେନ ଚକ୍ଷୁଷା

ମୁଁ ଶାନ୍ତ ରୂପ ଧରି, ତୁମ ସହିତ ଏକାତ୍ମ ହେବି। ଏହିପରି କହି, ଦେବତା ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

ଜଗାମେଷ୍ଟଂ ତଦା ଦିଵ୍ଯଂ ସ୍ଵପୁରଂ ପ୍ରଯଯୌ ଚ ସା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହୃଷ୍ଟସ୍ତଦା ଦେଵୀଂ ମେନଯା ତୁହିନାଚଲଃ

ତାବେ ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛିତ ଦିବ୍ୟ ପୁରକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଓ ସେ ମଧ୍ୟ ଚାଲିଗଲେ। ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ମେନା ଓ ହିମପର୍ବତ ଖୁସି ହେଲେ।

ଆଲିଙ୍ଗ୍ଯାଘ୍ରାଯ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ପୁତ୍ରୀଂ ସାକ୍ଷାତ୍ତପସ୍ଵିନୀମ୍ ଦୁହିତୁର୍ଦେଵଦେଵେନ ନ ଜାନନ୍ନଭିମନ୍ତ୍ରିତମ୍

ପୁଅକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଘ୍ରାଣ କରି, ସମ୍ମାନ କରି, ତପସ୍ୱିନୀ ଝିଅକୁ ଦେବଦେବଙ୍କ ମାୟାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ବୋଲି ହିମପର୍ବତ ଜାଣିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ସ୍ଵଯଂଵରଂ ତଦା ଦେଵ୍ଯାଃ ସର୍ଵଲୋକେଷ୍ଵଘୋଷଯତ୍ ଅଥ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ଭଗଵାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସାକ୍ଷାଜ୍ଜନାର୍ଦନଃ

ସେ ସମୟରେ ଦେବୀଙ୍କର ସ୍ୱୟଂବର ସମାରୋହ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରଚାର ହେଲା। ତାପରେ ପ୍ରଭୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁ, ଜନାର୍ଦନ ସ୍ୱୟଂ ଆସିଲେ।

ଶକ୍ରଶ୍ ଚ ଭଗଵାନ୍ ଵହ୍ନିର୍ ଭାସ୍କରୋ ଭଗ ଏଵ ଚ ତ୍ଵଷ୍ଟାର୍ଯମା ଵିଵସ୍ଵାଂଶ୍ ଚ ଯମୋ ଵରୁଣ ଏଵ ଚ

ପ୍ରଭୁ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଭଗ, ତ୍ୱଷ୍ଟା, ଆର୍ୟମା, ବିବସ୍ୱାନ, ଯମ ଓ ବରୁଣ ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ।

ଵାଯୁଃ ସୋମସ୍ତଥେଶାନୋ ରୁଦ୍ରାଶ୍ ଚ ମୁନଯସ୍ ତଥା ଅଶ୍ଵିନୌ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯା ଗନ୍ଧର୍ଵା ଗରୁଡସ୍ ତଥା

ବାୟୁ, ସୋମ, ଈଶାନ, ରୁଦ୍ରମାନେ, ମୁନିମାନେ, ଅଶ୍ୱିନୀ ଦ୍ୱୟ, ବାରୋଟି ଆଦିତ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଗରୁଡ଼ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ଯକ୍ଷାଃ ସିଦ୍ଧାସ୍ତଥା ସାଧ୍ଯା ଦୈତ୍ଯାଃ କିଂପୁରୁଷୋରଗାଃ ସମୁଦ୍ରାଶ୍ ଚ ନଦା ଵେଦା ମନ୍ତ୍ରାଃ ସ୍ତୋତ୍ରାଦଯଃ କ୍ଷଣାଃ

ଯକ୍ଷ, ସିଦ୍ଧ, ସାଧ୍ୟ, ଦୈତ୍ୟ, କିମ୍ପୁରୁଷ, ନାଗ, ସମୁଦ୍ର, ନଦୀ, ବେଦ, ମନ୍ତ୍ର, ସ୍ତୋତ୍ର ଓ ମୁହୂର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ନାଗାଶ୍ ଚ ପର୍ଵତାଃ ସର୍ଵେ ଯଜ୍ଞାଃ ସୂର୍ଯାଦଯୋ ଗ୍ରହାଃ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶଚ୍ଚ ଦେଵାନାଂ ତ୍ରଯଶ୍ ଚ ତ୍ରିଶତଂ ତଥା

ନାଗମାନେ, ସମସ୍ତ ପାହାଡ଼, ଯଜ୍ଞ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଗ୍ରହମାନେ, ତିରିଶି ଦେବତା ଓ ତିନି ଶତ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଆସିଲେ।

ତ୍ରଯଶ୍ ଚ ତ୍ରିସହସ୍ରଂ ଚ ତଥାନ୍ଯେ ବହଵଃ ସୁରା ଜଗ୍ମୁର୍ ଗିରୀନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର୍ଯାସ୍ତୁ ସ୍ଵଯଂଵରମନୁତ୍ତମମ୍

ତିନି ହଜାର ଦେବମାନେ ଓ ଅନେକ ଅନ୍ୟ ଦେବତା ମଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ଝିଅଙ୍କର ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ୱୟଂବରକୁ ଆସିଲେ।

ଅଥ ଶୈଲସୁତା ଦେଵୀ ହୈମମାରୁହ୍ଯ ଶୋଭନମ୍ ଵିମାନଂ ସର୍ଵତୋଭଦ୍ରଂ ସର୍ଵରତ୍ନୈର୍ ଅଲଂକୃତମ୍

ତାପରେ ପାହାଡ଼ର ଝିଅ ଦେବୀ ସୁନ୍ଦର ସୁନା ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶୁଭ ଓ ସମସ୍ତ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।

ଅପ୍ସରୋଭିଃ ପ୍ରନୃତ୍ତାଭିଃ ସର୍ଵାଭରଣଭୂଷିତୈଃ ଗନ୍ଧର୍ଵସିଦ୍ଧୈର୍ଵିଵିଧୈଃ କିନ୍ନରୈଶ୍ ଚ ସୁଶୋଭନୈଃ

ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ଥିଲେ; ଗନ୍ଧର୍ବ, ସିଦ୍ଧ, ବିଭିନ୍ନ କିନ୍ନର ଓ ସୁନ୍ଦର ଜଣେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।

ବନ୍ଦିଭିଃ ସ୍ତୂଯମାନା ଚ ସ୍ଥିତା ଶୈଲସୁତା ତଦା ସିତାତପତ୍ରଂ ରତ୍ନାଂଶୁମିଶ୍ରିତଂ ଚାଵହତ୍ତଥା

ବାଣ୍ଡମାନେ ସ୍ତୁତି କରୁଥିଲେ, ପାହାଡ଼ର ଝିଅ ଦେବୀ ଏଠାରେ ଦଢ଼ି ଥିଲେ; ଧଳା ଛତା, ରତ୍ନର ରଶ୍ମି ମିଶିତ ଥିଲା, ଆଣିଦିଆଯାଇଥିଲା।

ମାଲିନୀ ଗିରିପୁତ୍ର୍ଯାସ୍ତୁ ସଂଧ୍ଯା ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁମଣ୍ଡଲମ୍ ଚାମରାସକ୍ତହସ୍ତାଭିର୍ ଦିଵ୍ଯସ୍ତ୍ରୀଭିଶ୍ ଚ ସଂଵୃତା

ମାଲିନୀ ଗିରିପୁତ୍ରୀଙ୍କୁ ମାଳା ଧରିଥିଲେ; ସନ୍ଧ୍ୟା ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଚକ୍ର ଧରିଥିଲେ, ଦିବ୍ୟା ନାରୀମାନେ ଚାମର ଧରି ଦେବୀଙ୍କୁ ଘେରି ରଖିଥିଲେ।

ମାଲାଂ ଗୃହ୍ଯ ଜଯା ତସ୍ଥୌ ସୁରଦ୍ରୁମସମୁଦ୍ଭଵାମ୍ ଵିଜଯା ଵ୍ଯଜନଂ ଗୃହ୍ଯ ସ୍ଥିତା ଦେଵ୍ଯାଃ ସମୀପଗା

ଜୟା ଦେବୀଙ୍କୁ ସୁରଦ୍ରୁମର ମାଳା ଧରି ଦଢ଼ି ଥିଲେ; ବିଜୟା ଚାମର ଧରି ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟରେ ଦଢ଼ି ଥିଲେ।

ମାଲାଂ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ଦେଵ୍ଯାଂ ତୁ ସ୍ଥିତାଯାଂ ଦେଵସଂସଦି ଶିଶୁର୍ଭୂତ୍ଵା ମହାଦେଵଃ କ୍ରୀଡାର୍ଥଂ ଵୃଷଭଧ୍ଵଜଃ

ଦେବୀ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମାଳା ଧରି ଦଢ଼ି ଥିଲେ, ତେବେ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ ମହାଦେବ ଖେଳ କରିବା ପାଇଁ ଶିଶୁ ହେଇଗଲେ।

ଉତ୍ସଙ୍ଗତଲସଂସୁପ୍ତୋ ବଭୂଵ ଭଗଵାନ୍ଭଵଃ ଅଥ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶିଶୁଂ ଦେଵାସ୍ ତସ୍ଯା ଉତ୍ସଂଗଵର୍ତ୍ତିନମ୍

ଭଗବାନ ଭବ ଦେବୀଙ୍କ ଉତ୍ସଙ୍ଗରେ ଶୁଇ ଥିଲେ; ଦେବମାନେ ଦେବୀଙ୍କ ଉତ୍ସଙ୍ଗରେ ଶିଶୁକୁ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ।

କୋ ଽଯମ୍ ଅତ୍ରେତି ସଂମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଚୁକ୍ଷୁଭୁଶ୍ ଚ ସମାଗତାଃ ଵଜ୍ରମାହାରଯତ୍ତସ୍ଯ ବାହୁମ୍ ଉଦ୍ଯମ୍ଯ ଵୃତ୍ରହା

‘ଏଠାରେ କିଏ?’ ଭାବି ଦେବମାନେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ ଓ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ; ବୃତ୍ର ନାଶକ ଦେବତା ବଜ୍ର ଉଠାଇ ହାତ ଉପରେ କଲେ।

ସ ବାହୁରୁଦ୍ଯମସ୍ତସ୍ଯ ତଥୈଵ ସମୁପସ୍ଥିତଃ ସ୍ତମ୍ଭିତଃ ଶିଶୁରୂପେଣ ଦେଵଦେଵେନ ଲୀଲଯା

ସେ ହାତ ଉଠାଇ ଶିଶୁ ପାଖକୁ ନେଇ ଆସିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦେବଦେବ ଶିଶୁ ରୂପରେ ଖେଳ କରି ତାହାକୁ ଅଟକାଇଦେଲେ।

ଵଜ୍ରଂ କ୍ଷେପ୍ତୁଂ ନ ଶଶାକ ବାହୁଂ ଚାଲଯିତୁଂ ତଥା ଵହ୍ନିଃ ଶକ୍ତିଂ ତଥା କ୍ଷେପ୍ତୁଂ ନ ଶଶାକ ତଥା ସ୍ଥିତଃ

ସେ ବଜ୍ର ଫେଙ୍ଗିପାରିଲେ ନାହିଁ, ହାତ ମୁହାଁପାରିଲେ ନାହିଁ; ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଫେଙ୍ଗିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ଏଭଳି ଅଚଳ ରହିଗଲେ।

ଯମୋ ଽପି ଦଣ୍ଡଂ ଖଡ୍ଗଂ ଚ ନିରୃତିର୍ମୁନିପୁଙ୍ଗଵାଃ ଵରୁଣୋ ନାଗପାଶଂ ଚ ଧ୍ଵଜଯଷ୍ଟିଂ ସମୀରଣଃ

ଯମ ମଧ୍ୟ ଦଣ୍ଡ ଓ ଖଡ଼ଗ ଚଳାଇପାରିଲେ ନାହିଁ; ନିରୃତି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବରୁଣ ନାଗପାଶ ଓ ସମୀରଣ ଧ୍ୱଜ ଦଣ୍ଡ ଧରି ଅଚଳ ରହିଗଲେ।

ସୋମୋ ଗଦାଂ ଧନେଶଶ୍ ଚ ଦଣ୍ଡଂ ଦଣ୍ଡଭୃତାଂ ଵରଃ ଈଶାନଶ୍ ଚ ତଥା ଶୂଲଂ ତୀଵ୍ରମୁଦ୍ଯମ୍ଯ ସଂସ୍ଥିତଃ

ସୋମ ଗଦା ଧରି, ଧନେଶ ଦଣ୍ଡ ଧରି, ଦଣ୍ଡଧାରୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଈଶାନ ତୀବ୍ର ଶୂଳ ଉଠାଇ ଦଢ଼ି ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତେ ଅଚଳ ରହିଗଲେ।

ରୁଦ୍ରାଶ୍ ଚ ଶୂଲମାଦିତ୍ଯା ମୁଶଲଂ ଵସଵସ୍ ତଥା ମୁଦ୍ଗରଂ ସ୍ତମ୍ଭିତାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵେନାଶୁ ଦିଵୌକସଃ

ରୁଦ୍ରମାନେ ତାଙ୍କର ତ୍ରିଶୂଳ, ଆଦିତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ଗଦା, ଓ ବସୁମାନେ ତାଙ୍କର ହାମ୍ମର ଧରିଥିଲେ; ସମସ୍ତ ଦିବତାମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଏକାଠି ଅଟକିଗଲେ।

ସ୍ତମ୍ଭିତା ଦେଵଦେଵେନ ତଥାନ୍ଯେ ଚ ଦିଵୌକସଃ ଶିରଃ ପ୍ରକମ୍ପଯନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ ଚକ୍ରମ୍ ଉଦ୍ଯମ୍ଯ ସଂସ୍ଥିତଃ

ଅନ୍ୟ ଦିବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେବଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏଭଳି ଅଟକିଗଲେ; ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ହଲାଇ, ଚକ୍ର ଉଠାଇ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଇ ଦଉଡିଥିଲେ।

ତସ୍ଯାପି ଶିରସୋ ବାଲଃ ସ୍ଥିରତ୍ଵଂ ପ୍ରଚକାର ହ ଚକ୍ରଂ କ୍ଷେପ୍ତୁଂ ନ ଶଶାକ ବାହୂଂଶ୍ଚାଲଯିତୁଂ ନ ଚ

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ସେ ଶିଶୁ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡକୁ ଅଟୁଟ ରଖିଦେଲେ; ବିଷ୍ଣୁ ଚକ୍ର ଫିଙ୍ଗିବାକୁ ବା ହାତ ହଲାଇବାକୁ ସମର୍ଥ ହେଲେନି।

ପୂଷା ଦନ୍ତାନ୍ ଦଶନ୍ ଦନ୍ତୈର୍ ବାଲମୈକ୍ଷତ ମୋହିତଃ ତସ୍ଯାପି ଦଶନାଃ ପେତୁର୍ ଦୃଷ୍ଟମାତ୍ରସ୍ଯ ଶଂଭୁନା

ପୂଷା ଦାନ୍ତ ଦିଅଇ ଦାନ୍ତ ଦିଅଇ ଶିଶୁକୁ ଦେଖି ଭ୍ରମିତ ହେଲେ; ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ପଡିବା ସହିତ, ପୂଷାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଦାନ୍ତ ଖସିଗଲା।

ବଲଂ ତେଜଶ୍ ଚ ଯୋଗଂ ଚ ତଥୈଵାସ୍ତମ୍ଭଯଦ୍ ଵିଭୁଃ ଅଥ ତେଷୁ ସ୍ଥିତେଷ୍ଵେଵ ମନ୍ଯୁମତ୍ସୁ ସୁରେଷ୍ଵପି

ସେ ପ୍ରଭୁ ଦିବତାମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି, ତେଜ, ଓ ଯୋଗକୁ ମଧ୍ୟ ଅଟକିଦେଲେ; ଏହିପରି ଦିବତାମାନେ ରାଗରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଇ ଉଭେଇ ରହିଲେ।

ବ୍ରହ୍ମା ପରମସଂଵିଗ୍ନୋ ଧ୍ଯାନମାସ୍ଥାଯ ଶଙ୍କରମ୍ ବୁବୁଧେ ଦେଵମୀଶାନମ୍ ଉମୋତ୍ସଂଗେ ତମାସ୍ଥିତମ୍

ବ୍ରହ୍ମା ବହୁତ ଚିନ୍ତିତ ହେଇ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କଲେ; ତାଙ୍କୁ ଉମାଙ୍କର କୋଳରେ ବସିଥିବା ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଅନୁଭବ କଲେ।

ସ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ଦେଵମୀଶାନଂ ଶୀଘ୍ରମ୍ ଉତ୍ଥାଯ ଵିସ୍ମିତଃ ଵଵନ୍ଦେ ଚରଣୌ ଶଂଭୋର୍ ଅସ୍ତୁଵଚ୍ଚ ପିତାମହଃ

ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିବା ପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ତୁରନ୍ତ ଉଠି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ, ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ପାଦକୁ ଶିର ନମାଇଲେ; ପିତାମହ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ବୁଦ୍ଧିସ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଲୋକାନାମ୍ ଅହଙ୍କାରସ୍ ତ୍ଵମ୍ ଈଶ୍ଵରଃ ଭୂତାନାମିନ୍ଦ୍ରିଯାଣାଂ ଚ ତ୍ଵମେଵେଶ ପ୍ରଵର୍ତ୍ତକଃ

ତୁମେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି, ତୁମେ ଅହଂକାର, ଏ ଈଶ୍ୱର; ଭୂତମାନେ ଓ ତାଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆରମ୍ଭକାରୀ ମଧ୍ୟ ତୁମେ।