ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ତ୍ରିଭିଶ୍ ଚ ଧର୍ଷିତଂ ଶାର୍ଙ୍ଗଂ ତ୍ରିଧାଭୂତଂ ପ୍ରଭୋସ୍ତଦା ଶାର୍ଙ୍ଗକୋଟିପ୍ରସଙ୍ଗାଦ୍ ଵୈ ଚିଛେଦ ଚ ଶିରଃ ପ୍ରଭୋଃ

ତାପରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ ତିନି ଠାରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା; ଶାର୍ଙ୍ଗ ର ଟିପର ଝଟକାରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କଟିଗଲା।

ଛିନ୍ନଂ ଚ ନିପପାତାସୁ ଶିରସ୍ତସ୍ଯ ରସାତଲେ ଵାଯୁନା ପ୍ରେରିତଂ ଚୈଵ ପ୍ରାଣଜେନ ପିନାକିନା

କଟାଯାଇଥିବା ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ବାୟୁରେ ଚାଲି ତଳପାତାଳକୁ ପଡ଼ିଗଲା, ପିନାକୀନ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଏହା ହେଲା।

ପ୍ରଵିଵେଶ ତଦା ଚୈଵ ତଦୀଯାହଵନୀଯକମ୍ ତତ୍ ପ୍ରତିଧ୍ଵସ୍ତକଲଶଂ ଭଗ୍ନଯୂପଂ ସତୋରଣମ୍

ସେ ସମୟରେ ଏହା ତାଙ୍କର ହବନ କୁଣ୍ଡରେ ପ୍ରବେଶ କଲା, ଯାହାର କଳଶ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା, ଯୂପ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା ଓ ଦ୍ୱାର ଲୁଟିଯାଇଥିଲା।

ପ୍ରଦୀପିତମହାଶାଲଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଜ୍ଞୋ ଽପି ଦୁଦ୍ରୁଵେ ତଂ ତଦା ମୃଗରୂପେଣ ଧାଵନ୍ତଂ ଗଗନଂ ପ୍ରତି

ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ ଶାଳା ଜ୍ୱଳିଉଥିବା ଦେଖି, ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟ ମୃଗ ଆକାର ନେଇ ଆକାଶକୁ ଦୌଡ଼ିଗଲା।

ଵୀରଭଦ୍ରଃ ସମାଧାଯ ଵିଶିରସ୍କମଥାକରୋତ୍ ତତଃ ପ୍ରଜାପତିଂ ଧର୍ମଂ କଶ୍ଯପଂ ଚ ଜଗଦ୍ଗୁରୁମ୍

ବୀରଭଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ଧରି ମୁଣ୍ଡ ବିହୀନ କରିଦେଲେ; ପରେ ପ୍ରଜାପତି ଧର୍ମ ଓ କଶ୍ୟପ, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଗୁରୁ, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଘାତ କଲେ।

ଅରିଷ୍ଟନେମିନଂ ଵୀରୋ ବହୁପୁତ୍ରଂ ମୁନୀଶ୍ଵରମ୍ ମୁନିମ୍ ଅଙ୍ଗିରସଂ ଚୈଵ କୃଷ୍ଣାଶ୍ଵଂ ଚ ମହାବଲଃ

ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୀର ଅରିଷ୍ଟନେମି, ଅନେକ ପୁଅର ମାଳିକ, ମୁନି ଅଙ୍ଗିରାସ ଓ କୃଷ୍ଣାଶ୍ୱଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଘାତ କଲେ।

ଜଘାନ ମୂର୍ଧ୍ନି ପାଦେନ ଦକ୍ଷଂ ଚୈଵ ଯଶସ୍ଵିନମ୍ ଚିଛେଦ ଚ ଶିରସ୍ତସ୍ଯ ଦଦାହାଗ୍ନୌ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ସେ ଯଶସ୍ବୀ ଦକ୍ଷଙ୍କୁ ପାଦରେ ମୁଣ୍ଡରେ ଆଘାତ କଲେ, ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କଟିଦେଲେ, ଓ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହାକୁ ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଦେଲେ।

ସରସ୍ଵତ୍ଯାଶ୍ ଚ ନାସାଗ୍ରଂ ଦେଵମାତୁସ୍ତଥୈଵ ଚ ନିକୃତ୍ଯ କରଜାଗ୍ରେଣ ଵୀରଭଦ୍ରଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍

ବୀରଭଦ୍ର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାଙ୍କର ଆଙ୍ଗୁଠିର ଟିପରେ ସରସ୍ବତୀଙ୍କ ଓ ଦେବମାତାଙ୍କ ନାକର ଟିପ କଟିଦେଲେ।

ତସ୍ଥୌ ଶ୍ରିଯା ଵୃତୋ ମଧ୍ଯେ ପ୍ରେତସ୍ଥାନେ ଯଥା ଭଵଃ ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ଭଗଵାନ୍ପଦ୍ମସଂଭଵଃ

ସେ ଶ୍ରୀରେ ଘିରିଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ଶ୍ମଶାନ ମଧ୍ୟରେ ଭବଙ୍କ ପରି ଦଢ଼ି ରହିଲେ; ସେଇ ସମୟରେ ପଦ୍ମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭଗବାନ ଦେଖାଦେଲେ।

ଭଦ୍ରମାହ ମହାତେଜାଃ ପ୍ରାର୍ଥଯନ୍ପ୍ରଣତଃ ପ୍ରଭୁଃ ଅଲଂ କ୍ରୋଧେନ ଵୈ ଭଦ୍ର ନଷ୍ଟାଶ୍ଚୈଵ ଦିଵୌକସଃ

ମହାତେଜସ୍ବୀ, ନମ୍ର ହୋଇ, ଶାନ୍ତିର ଉପଦେଶ ଦେଲେ: 'ବୀର, ଏତେ କ୍ରୋଧ ହେବା ଦରକାର ନାହିଁ; ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।'

ପ୍ରସୀଦ କ୍ଷମ୍ଯତାଂ ସର୍ଵଂ ରୋମଜୈଃ ସହ ସୁଵ୍ରତ ସୋ ଽପି ଭଦ୍ରଃ ପ୍ରଭାଵେଣ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପରମେଷ୍ଠିନଃ

'ଦୟା କର, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏବଂ ଲୋମରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବାମାନେ ସହିତ ମାଫ କର, ଓ ଧୃଢ଼ ନିଷ୍ଠା ଥିବା ବୀର।' ଏହିପରି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ବୀରଭଦ୍ର ଶାନ୍ତ ହେଲେ।

ଶମଂ ଜଗାମ ଶନକୈଃ ଶାନ୍ତସ୍ତସ୍ଥୌ ତଦାଜ୍ଞଯା ଦେଵୋ ଽପି ତତ୍ର ଭଗଵାନ୍ ଅନ୍ତରିକ୍ଷେ ଵୃଷଧ୍ଵଜଃ

ଧୀରେ ଧୀରେ ଶାନ୍ତି ଫେରିଲା; ତାହାର ଆଜ୍ଞାରେ ଭଗବାନ ବୃଷଧ୍ୱଜ ମଧ୍ୟ ଆକାଶରେ ଶାନ୍ତ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ।

ସଗଣଃ ସର୍ଵଦଃ ଶର୍ଵଃ ସର୍ଵଲୋକମହେଶ୍ଵରଃ ପ୍ରାର୍ଥିତଶ୍ଚୈଵ ଦେଵେନ ବ୍ରହ୍ମଣା ଭଗଵାନ୍ ଭଵଃ

ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦେଇଥିବା, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମହାଶ୍ୱର ଶର୍ବ, ତାଙ୍କର ସଙ୍ଗୀମାନେ ସହିତ, ତେବେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଳିଭଳି ଅନୁରୋଧିତ ହେଲେ।

ହତାନାଂ ଚ ତଦା ତେଷାଂ ପ୍ରଦଦୌ ପୂର୍ଵଵତ୍ତନୁମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଚ ଶିରସ୍ତସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚୈଵ ମହାତ୍ମନଃ

ସେ ସମୟରେ, ଯେଉଁମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ପୂର୍ବବତ୍ ଦେହ ଫେରାଇଦେଲେ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଓ ମହାତ୍ମା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଫେରାଇଦେଲେ।

ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଚ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ତଥାନ୍ଯେଷାଂ ମହେଶ୍ଵରଃ ଵାଗୀଶ୍ଯାଶ୍ଚୈଵ ନାସାଗ୍ରଂ ଦେଵମାତୁସ୍ତଥୈଵ ଚ

ମହେଶ୍ୱର ଡକ୍ଷ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ, ଏବଂ ବାଗ୍ଦେବୀଙ୍କ ନାକର ଟିପ୍ ଓ ଦେବମାତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବବତ୍ ଫେରାଇଦେଲେ।

ନଷ୍ଟାନାଂ ଜୀଵିତଂ ଚୈଵ ଵରାଣି ଵିଵିଧାନି ଚ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଧ୍ଵସ୍ତଵକ୍ତ୍ରସ୍ଯ ଶିରସା ଭଗଵାନ୍ପ୍ରଭୁଃ

ଯେଉଁମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଜୀବନ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ; ଡକ୍ଷଙ୍କ ଭଙ୍ଗ ମୁହଁକୁ ଭଗବାନ ଏକ ମୁଣ୍ଡ ଦାନ କଲେ।

କଲ୍ପଯାମାସ ଵୈ ଵକ୍ତ୍ରଂ ଲୀଲଯା ଚ ମହାନ୍ ଭଵଃ ଦକ୍ଷୋ ଽପି ଲବ୍ଧସଂଜ୍ଞଶ୍ ଚ ସମୁତ୍ଥାଯ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ

ମହାନ ଭବ ଲୀଳାଭାବେ ଡକ୍ଷଙ୍କୁ ଏକ ମୁହଁ ତିଆରି କରିଦେଲେ; ଡକ୍ଷ ସଚେତନ ହୋଇ, ହାତ ଜୋଡି ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

ତୁଷ୍ଟାଵ ଦେଵଦେଵେଶଂ ଶଙ୍କରଂ ଵୃଷଭଧ୍ଵଜମ୍ ସ୍ତୁତସ୍ତେନ ମହାତେଜାଃ ପ୍ରଦାଯ ଵିଵିଧାନ୍ଵରାନ୍

ସେ ଡକ୍ଷ ଦେବଦେବ ଶଙ୍କର, ବୃଷଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; ତାଙ୍କ ସ୍ତୁତିରେ, ମହାତେଜସ୍ବୀ ଭଗବାନ ବିଭିନ୍ନ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ।

ଗାଣପତ୍ଯଂ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଦକ୍ଷାଯାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣେ ଦେଵାଶ୍ ଚ ସର୍ଵେ ଦେଵେଶଂ ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

ଡକ୍ଷଙ୍କ ନିର୍ମଳ କର୍ମ ପାଇଁ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଗଣପତି ଅଧିକାର ଦେଲେ; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ନାରାଯଣଶ୍ ଚ ଭଗଵାନ୍ ତୁଷ୍ଟାଵ ଚ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ପୃଥକ୍ପୃଥଗଜୋଦ୍ଭଵମ୍

ଭଗବାନ ନାରାୟଣ ମଧ୍ୟ ହାତ ଜୋଡି ସ୍ତୁତି କଲେ; ବ୍ରହ୍ମା ଓ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ, ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ହାତୀରୁ ଜନ୍ମିଥିବାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ ଦେଵଦେଵେଶଂ ନୀଲକଣ୍ଠଂ ଵୃଷଧ୍ଵଜମ୍ ତାନ୍ ଦେଵାନ୍ ଅନୁଗୃହ୍ଯୈଵ ଭଵୋ ଽପ୍ଯନ୍ତରଧୀଯତ

ସମସ୍ତେ ଦେବଦେବ ନୀଳକଣ୍ଠ ବୃଷଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; ଭବ ଦେବତାମାନେ ଉପରେ କୃପା କରି, ସେଠାରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

କଥଂ ହିମଵତଃ ପୁତ୍ରୀ ବଭୂଵାଂବା ସତୀ ଶୁଭା କଥଂ ଵା ଦେଵଦେଵେଶମ୍ ଅଵାପ ପତିମୀଶ୍ଵରମ୍

ହିମବତଙ୍କ କନ୍ୟା ଶୁଭା ସତୀ କିପରି ଜନ୍ମିଲେ? ସେ କିପରି ଦେବଦେବଙ୍କୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ପାଇଲେ?

ସା ମେନାତନୁମ୍ ଆଶ୍ରିତ୍ଯ ସ୍ଵେଚ୍ଛଯୈଵ ଵରାଙ୍ଗନା ତଦା ହୈମଵତୀ ଜଜ୍ଞେ ତପସା ଚ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ସେ ମେନାଙ୍କ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ, ସେଇ ସମୟରେ ହିମବତଙ୍କ ଜନ୍ମଜାତ କନ୍ୟା ହେଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା।

ଜାତକର୍ମାଦିକାଃ ସର୍ଵାଶ୍ ଚକାର ଚ ଗିରୀଶ୍ଵରଃ ଦ୍ଵାଦଶେ ଚ ତଦା ଵର୍ଷେ ପୂର୍ଣେ ହୈମଵତୀ ଶୁଭା

ପର୍ବତପତି ସମସ୍ତ ଜନ୍ମାଦି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ; ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲାବେଳେ, ଶୁଭା ହେମବତୀ—

ତପସ୍ତେପେ ତଯା ସାର୍ଧମ୍ ଅନୁଜା ଚ ଶୁଭାନନା ଅନ୍ଯା ଚ ଦେଵୀ ହ୍ଯନୁଜା ସର୍ଵଲୋକେ ନମସ୍କୃତା

ସେ ତାଙ୍କ ସହ ତପସ୍ୟା କଲେ, ତାଙ୍କ ଛୋଟ ଭଉଣୀ ଶୁଭାନନା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବୀ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରଣମିତ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ।

ଋଷଯଶ୍ ଚ ତଦା ସର୍ଵେ ସର୍ଵଲୋକମହେଶ୍ଵରୀମ୍ ତୁଷ୍ଟୁଵୁସ୍ ତପସା ଦେଵୀଂ ସମାଵୃତ୍ଯ ସମନ୍ତତଃ

ସେ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ଚାରିପାଖରେ ଘେରି, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ହ୍ଯପର୍ଣା ହ୍ଯନୁଜା ଚୈକପର୍ଣା ଶୁଭାନନା ତୃତୀଯା ଚ ଵରାରୋହା ତଥା ଚୈଵୈକପାଟଲା

ଠାରୁ ବଡ଼ ଅପର୍ଣ୍ଣା, ଛୋଟ ଭଉଣୀ ଏକପର୍ଣ୍ଣା ଶୁଭାନନା, ତୃତୀୟ ଭଉଣୀ ବରାରୋହା ଏବଂ ଏକପାଟଳା।

ତପସା ଚ ମହାଦେଵ୍ଯାଃ ପାର୍ଵତ୍ଯାଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ ଵଶୀକୃତୋ ମହାଦେଵଃ ସର୍ଵଭୂତପତିର୍ଭଵଃ

ମହାଦେବୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ, ପରମେଶ୍ୱର ମହାଦେବ, ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଭବ, ତାଙ୍କ ଅଧୀନ ହେଲେ।

ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ତାରକୋ ନାମ ଦାନଵଃ ତାରାତ୍ମଜୋ ମହାତେଜା ବଭୂଵ ଦିତିନନ୍ଦନଃ

ଏହି ସମୟରେ, ତାରକ ନାମକ ଏକ ଦାନବ ଥିଲେ; ସେ ତାରାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଦିତିର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସନ୍ତାନ।