ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ପୃଷଦଶ୍ଵୋ ନଭୋଯୋନିଃ ସୁପ୍ରତୀକସ୍ ତମିସ୍ରହା ନିଦାଘସ୍ତପନୋ ମେଘଃ ପକ୍ଷଃ ପରପୁରଂଜଯଃ

ଚିତ୍ରାଙ୍ଗ ଘୋଡ଼ା ଥିବା, ଆକାଶରେ ଜନ୍ମ, ସୁନ୍ଦର ଆକୃତି, ଅନ୍ଧକାର ଦୂରକର୍ତ୍ତା, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ତାପ, ତାପକ, ମେଘ, ପଖିର ଭଳି, ଶତ୍ରୁପୁର ଜୟୀ।

ମୁଖାନିଲଃ ସୁନିଷ୍ପନ୍ନଃ ସୁରଭିଃ ଶିଶିରାତ୍ମକଃ ଵସଂତୋ ମାଧଵୋ ଗ୍ରୀଷ୍ମୋ ନଭସ୍ଯୋ ବୀଜଵାହନଃ

ମୁହଁର ପବନ, ସୁନିର୍ମିତ, ସୁଗନ୍ଧିତ, ଶୀତଳ ସ୍ୱଭାବ, ବସନ୍ତ, ମାଧବ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ, ନଭସ୍ୟ, ବୀଜ ବାହକ।

ଅଙ୍ଗିରା ମୁନିରାତ୍ରେଯୋ ଵିମଲୋ ଵିଶ୍ଵଵାହନଃ ପାଵନଃ ପୁରୁଜିଚ୍ଛକ୍ରସ୍ ତ୍ରିଵିଦ୍ଯୋ ନରଵାହନଃ

ଅଙ୍ଗିରା, ଅତ୍ରିଙ୍କ ପୁତ୍ର, ନିର୍ମଳ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଧାରକ, ପବିତ୍ରକର୍ତ୍ତା, ବହୁ ଶତ୍ରୁ ଜୟୀ, ଇନ୍ଦ୍ର, ତିନି ବେଦର ଜ୍ଞାନୀ, ମନୁଷ୍ୟ ବାହକ।

ମନୋ ବୁଦ୍ଧିରହଙ୍କାରଃ କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞଃ କ୍ଷେତ୍ରପାଲକଃ ତେଜୋନିଧିର୍ ଜ୍ଞାନନିଧିର୍ ଵିପାକୋ ଵିଘ୍ନକାରକଃ

ମନ, ବୁଦ୍ଧି, ଅହଂକାର, କ୍ଷେତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ, କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକ, ତଜୋର ଭଣ୍ଡାର, ଜ୍ଞାନର ଭଣ୍ଡାର, ପକ୍ୱକର୍ତ୍ତା, ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା।

ଅଧରୋ ଽନୁତ୍ତରୋ ଜ୍ଞେଯୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ନିଃଶ୍ରେଯସାଲଯଃ ଶୈଲୋ ନଗସ୍ତନୁର୍ଦେହୋ ଦାନଵାରିରରିନ୍ଦମଃ

ନିମ୍ନ, ଅପରିମିତ, ଜ୍ଞାନ ଯୋଗ୍ୟ, ବଡ଼, ସର୍ବୋତ୍ତମ ମଙ୍ଗଳର ନିବାସ, ପାହାଡ଼, ଗିରି, ପାହାଡ଼ ଦେହ ଥିବା, ଦାନବ ଶତ୍ରୁ, ଶତ୍ରୁ ଦମନ କରୁଥିବା।

ଚାରୁଧୀର୍ ଜନକଶ୍ଚାରୁଵିଶଲ୍ଯୋ ଲୋକଶଲ୍ଯକୃତ୍ ଚତୁର୍ଵେଦଶ୍ଚତୁର୍ଭାଵଶ୍ ଚତୁରଶ୍ଚତୁରପ୍ରିଯଃ

ସୁନ୍ଦର ବୁଦ୍ଧି ଥିବା, ପିତା, ଲୋକର ଦୁଃଖ ଦୂରକର୍ତ୍ତା, ଚାରି ବେଦ, ଚତୁର୍ଭାବ, ଚାରି, ଚାରି ଜଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ।

ଆମ୍ନାଯୋ ଽଥ ସମାମ୍ନାଯସ୍ ତୀର୍ଥଦେଵଶିଵାଲଯଃ ବହୁରୂପୋ ମହାରୂପଃ ସର୍ଵରୂପଶ୍ ଚରାଚରଃ

ବେଦ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବେଦ, ତୀର୍ଥର ଦେବତା, ଶିବଙ୍କ ନିବାସ, ବହୁ ରୂପର, ବଡ଼ ରୂପର, ସମସ୍ତ ରୂପର, ଚଳାଚଳ ଜଗତର।

ନ୍ଯାଯନିର୍ଵାହକୋ ନ୍ଯାଯୋ ନ୍ଯାଯଗମ୍ଯୋ ନିରଞ୍ଜନଃ ସହସ୍ରମୂର୍ଧା ଦେଵେନ୍ଦ୍ରଃ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରପ୍ରଭଞ୍ଜନଃ

ନ୍ୟାୟକୁ ରକ୍ଷା କରିଥିବା, ନ୍ୟାୟ ନିଜେ, ନ୍ୟାୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ୟ, ନିର୍ମଳ, ହଜାର ମୁଣ୍ଡ ଥିବା, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିବା।

ମୁଣ୍ଡୋ ଵିରୂପୋ ଵିକୃତୋ ଦଣ୍ଡୀ ଦାନ୍ତୋ ଗୁଣୋତ୍ତମଃ ପିଙ୍ଗଲାକ୍ଷୋ ଽଥ ହର୍ଯକ୍ଷୋ ନୀଲଗ୍ରୀଵୋ ନିରାମଯଃ

ମୁଣ୍ଡ ମୁଣ୍ଡା, ବିକୃତ ଆକୃତି, ଭୟଙ୍କର, ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରିଥିବା, ନିଜକୁ ସଂଯମ କରିଥିବା, ଗୁଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପିଙ୍ଗଳ ଚକ୍ଷୁ, ସୁନା ରଙ୍ଗ ଆଖି, ନୀଳ ଗଳା, ରୋଗ ରହିତ।

ସହସ୍ରବାହୁଃ ସର୍ଵେଶଃ ଶରଣ୍ଯଃ ସର୍ଵଲୋକଭୃତ୍ ପଦ୍ମାସନଃ ପରଂ ଜ୍ଯୋତିଃ ପରାଵରଂ ପରଂ ଫଲମ୍

ହଜାର ବାହୁ ଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପଦ୍ମ ଉପରେ ବସିଥିବା, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଲୋକ, ଉଚ୍ଚ-ନିମ୍ନ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଫଳ।

ପଦ୍ମଗର୍ଭୋ ମହାଗର୍ଭୋ ଵିଶ୍ଵଗର୍ଭୋ ଵିଚକ୍ଷଣଃ ପରାଵରଜ୍ଞୋ ବୀଜେଶଃ ସୁମୁଖଃ ସୁମହାସ୍ଵନଃ

ପଦ୍ମ ଗର୍ଭରେ ଥିବା, ମହାଗର୍ଭ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଗର୍ଭ, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଉଚ୍ଚ-ନିମ୍ନ ଜ୍ଞାନୀ, ବୀଜର ନାଥ, ସୁନ୍ଦର ମୁହଁ, ବଡ଼ ଧ୍ୱନି ଥିବା।

ଦେଵାସୁରଗୁରୁର୍ଦେଵୋ ଦେଵାସୁରନମସ୍କୃତଃ ଦେଵାସୁରମହାମାତ୍ରୋ ଦେଵାସୁରମହାଶ୍ରଯଃ

ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କର ଗୁରୁ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ଦେବତା, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କର ମହାମନ୍ତ୍ରୀ, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କର ମହାଶ୍ରୟ।

ଦେଵାଦିଦେଵୋ ଦେଵର୍ଷିଦେଵାସୁରଵରପ୍ରଦଃ ଦେଵାସୁରେଶ୍ଵରୋ ଦିଵ୍ଯୋ ଦେଵାସୁରମହେଶ୍ଵରଃ

ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ଆଦିଦେବ, ଦେବ, ଋଷି, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କୁ ବର ଦେଇଥିବା, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କର ନାଥ, ଦିବ୍ୟ, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କର ମହାନ ଈଶ୍ୱର।

ସର୍ଵଦେଵମଯୋ ଽଚିନ୍ତ୍ଯୋ ଦେଵତାତ୍ମାତ୍ମସଂଭଵଃ ଈଡ୍ଯୋ ଽନୀଶଃ ସୁରଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ଦେଵସିଂହୋ ଦିଵାକରଃ

ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତି, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ଦେବତାଙ୍କର ଆତ୍ମା, ନିଜ ଠାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା, ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, କୌଣସି ମାଲିକ ନାହିଁ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ, ସୂର୍ଯ୍ୟ।

ଵିବୁଧାଗ୍ରଵରଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ସର୍ଵଦେଵୋତ୍ତମୋତ୍ତମଃ ଶିଵଜ୍ଞାନରତଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଶିଖିଶ୍ରୀପର୍ଵତପ୍ରିଯଃ

ବିଦ୍ୱାନ୍ମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶିବ ଜ୍ଞାନରେ ଲିନ, ଶ୍ରୀମାନ୍, ମୟୂର ଓ ଶ୍ରୀପର୍ବତକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା।

ଜଯସ୍ତଂଭୋ ଵିଶିଷ୍ଟମ୍ଭୋ ନରସିଂହନିପାତନଃ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଲୋକଚାରୀ ଧର୍ମଚାରୀ ଧନାଧିପଃ

ବିଜୟର ସ୍ତମ୍ଭ, ବିଶିଷ୍ଟ ସ୍ତମ୍ଭ, ନରସିଂହଙ୍କୁ ବିଧ୍ଵଂସ କରିଥିବା, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ଲୋକ ମଧ୍ୟରେ ଚରଣ କରୁଥିବା, ଧର୍ମରେ ଚରଣ କରୁଥିବା, ଧନର ନାଥ।

ନନ୍ଦୀ ନନ୍ଦୀଶ୍ଵରୋ ନଗ୍ନୋ ନଗ୍ନଵ୍ରତଧରଃ ଶୁଚିଃ ଲିଙ୍ଗାଧ୍ଯକ୍ଷଃ ସୁରାଧ୍ଯକ୍ଷୋ ଯୁଗାଧ୍ଯକ୍ଷୋ ଯୁଗାଵହଃ

ନନ୍ଦୀ, ନନ୍ଦୀଙ୍କର ନାଥ, ନଗ୍ନ, ନଗ୍ନବ୍ରତ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପବିତ୍ର, ଲିଙ୍ଗର ଦର୍ଶକ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ଦର୍ଶକ, ଯୁଗର ଦର୍ଶକ, ଯୁଗ ଆଣିଥିବା।

ସ୍ଵଵଶଃ ସଵଶଃ ସ୍ଵର୍ଗଃ ସ୍ଵରଃ ସ୍ଵରମଯସ୍ଵନଃ ବୀଜାଧ୍ଯକ୍ଷୋ ବୀଜକର୍ତା ଧନକୃଦ୍ ଧର୍ମଵର୍ଧନଃ

ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଚଳିଥିବା, ଅନ୍ୟମାନ୍ୟଙ୍କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା, ସ୍ୱର୍ଗ, ଶବ୍ଦ, ଶବ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୱନି ଥିବା, ବୀଜର ଦର୍ଶକ, ବୀଜର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଧନ ଦେଇଥିବା, ଧର୍ମ ବଢ଼ାଇଥିବା।

ଦଂଭୋ ଽଦମ୍ଭୋ ମହାଦଂଭଃ ସର୍ଵଭୂତମହେଶ୍ଵରଃ ଶ୍ମଶାନନିଲଯସ୍ତିଷ୍ଯଃ ସେତୁରପ୍ରତିମାକୃତିଃ

ଛଳ, ଛଳ ରହିତ, ବଡ଼ ଛଳିଆ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମହାନ ନାଥ, ଶ୍ମଶାନରେ ବସିଥିବା, ତିଷ୍ୟ, ସେତୁ, ତୁଳନାହୀନ ଆକୃତି।

ଲୋକୋତ୍ତରସ୍ଫୁଟାଲୋକସ୍ ତ୍ର୍ଯଂବକୋ ନାଗଭୂଷଣଃ ଅନ୍ଧକାରିର୍ମଖଦ୍ଵେଷୀ ଵିଷ୍ଣୁକନ୍ଧରପାତନଃ

ଲୋକ ଉପରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା, ସାପ ଭୂଷଣ କରିଥିବା, ଅନ୍ଧକକୁ ବିଧ୍ଵଂସ କରିଥିବା, ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱେଷୀ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଗଳାକୁ ଭାଙ୍ଗିଥିବା।

ଵୀତଦୋଷୋ ଽକ୍ଷଯଗୁଣୋ ଦକ୍ଷାରିଃ ପୂଷଦନ୍ତହୃତ୍ ଧୂର୍ଜଟିଃ ଖଣ୍ଡପରଶୁଃ ସକଲୋ ନିଷ୍କଲୋ ଽନଘଃ

ଦୋଷ ରହିତ, ଅକ୍ଷୟ ଗୁଣ ଥିବା, ଦକ୍ଷଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ପୂଷାଦନ୍ତଙ୍କର ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଥିବା, ଜଟାଧାରୀ, ଭଙ୍ଗା ପରଶୁ ଧାରଣ କରିଥିବା, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅଂଶ ନାହିଁ, ନିର୍ମଳ।

ଆଧାରଃ ସକଲାଧାରଃ ପାଣ୍ଡୁରାଭୋ ମୃଡୋ ନଟଃ ପୂର୍ଣଃ ପୂରଯିତା ପୁଣ୍ଯଃ ସୁକୁମାରଃ ସୁଲୋଚନଃ

ଆଧାର, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଧାର, ଧଳା ରଙ୍ଗର, କୃପାଳୁ, ନୃତ୍ୟକାର, ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୂରଣ କରୁଥିବା, ପୁଣ୍ୟମୟ, କୋମଳ, ସୁନ୍ଦର ଚକ୍ଷୁ।

ସାମଗେଯଃ ପ୍ରିଯକରଃ ପୁଣ୍ଯକୀର୍ତିରନାମଯଃ ମନୋଜଵସ୍ତୀର୍ଥକରୋ ଜଟିଲୋ ଜୀଵିତେଶ୍ଵରଃ

ସାମବେଦ ଗୀତରେ ଗାଯାଯାଉଥିବା, ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ପୁଣ୍ୟ କୀର୍ତ୍ତି, ରୋଗ ରହିତ, ମନର ତାରତୀରେ ଦ୍ରୁତ, ତୀର୍ଥ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଜଟାଧାରୀ, ଜୀବନର ନାଥ।

ଜୀଵିତାନ୍ତକରୋ ନିତ୍ଯୋ ଵସୁରେତା ଵସୁପ୍ରିଯଃ ସଦ୍ଗତିଃ ସତ୍କୃତିଃ ସକ୍ତଃ କାଲକଣ୍ଠଃ କଲାଧରଃ

ଜୀବନର ସମାପ୍ତିକର୍ତ୍ତା, ଚିରନ୍ତନ, ଧନ ହେଉଛି ଯାହାର ବୀଜ, ଧନୀମାନ୍ୟଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାର୍ଗ, ଉତ୍ତମ ଆଚରଣ, ଆସକ୍ତ, କଳା ଗଳା, କଳାଧାରୀ।

ମାନୀ ମାନ୍ଯୋ ମହାକାଲଃ ସଦ୍ଭୂତିଃ ସତ୍ପରାଯଣଃ ଚନ୍ଦ୍ରସଂଜୀଵନଃ ଶାସ୍ତା ଲୋକଗୂଢୋ ଽମରାଧିପଃ

ମାନୀ, ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ, ମହାକାଳ, ସତ୍ୟ ଭାବରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଉତ୍ତମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ପୁନଃଜୀବନ ଦେଇଥିବା, ଶିକ୍ଷକ, ଲୋକରେ ଗୁପ୍ତ, ଅମରମାନ୍ୟଙ୍କର ନାଥ।

ଲୋକବନ୍ଧୁର୍ଲୋକନାଥଃ କୃତଜ୍ଞଃ କୃତିଭୂଷଣଃ ଅନପାଯ୍ଯକ୍ଷରଃ କାନ୍ତଃ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରଭୃତାଂ ଵରଃ

ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କର ବନ୍ଧୁ, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, କାର୍ଯ୍ୟ ଜଣା, ସଦ୍ଗୁଣୀମାନେ ଯାହାକୁ ଅଳଙ୍କାର କରନ୍ତି, ଅକ୍ଷୟ ଓ ଅବିନାଶୀ, ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରୁଥିବାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ।

ତେଜୋମଯୋ ଦ୍ଯୁତିଧରୋ ଲୋକମାଯୋ ଽଗ୍ରଣୀର୍ ଅଣୁଃ ଶୁଚିସ୍ମିତଃ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ଦୁର୍ଜଯୋ ଦୁରତିକ୍ରମଃ

ତେଜରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାର ଧାରକ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମାୟାର ଉତ୍ସ, ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା, ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ, ପବିତ୍ର ହସର ମାଲିକ, ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତ, ଅଜୟ, ଯାହାକୁ କେହି ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।

ଜ୍ଯୋତିର୍ମଯୋ ନିରାକାରୋ ଜଗନ୍ନାଥୋ ଜଲେଶ୍ଵରଃ ତୁମ୍ବଵୀଣୀ ମହାକାଯୋ ଵିଶୋକଃ ଶୋକନାଶନଃ

ପ୍ରଭାରେ ଗଠିତ, ନିରାକାର, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, ଜଳର ଈଶ୍ୱର, ତୁମ୍ବୀ ବୀଣା ବଜାଉଥିବା, ବିଶାଳ ଦେହୀ, ଶୋକ ରହିତ, ଶୋକକୁ ନଶ୍ୱ କରୁଥିବା।

ତ୍ରିଲୋକାତ୍ମା ତ୍ରିଲୋକେଶଃ ଶୁଦ୍ଧଃ ଶୁଦ୍ଧୀ ରଥାକ୍ଷଜଃ ଅଵ୍ଯକ୍ତଲକ୍ଷଣୋ ଵ୍ଯକ୍ତୋ ଵ୍ଯକ୍ତାଵ୍ଯକ୍ତୋ ଵିଶାଂପତିଃ

ତିନି ଲୋକର ଆତ୍ମା, ତିନି ଲୋକର ନାଥ, ପବିତ୍ର, ପବିତ୍ରତା ଦାନ କରୁଥିବା, ରଥର ଅକ୍ଷରୁ ଜନ୍ମିତ, ଅଦୃଶ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା, ଦୃଶ୍ୟ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ଦୁହିଁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ନାଥ।