ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଧରଣି ତ୍ଵଂ ମହାଭୋଗେ ଭୂମିସ୍ତ୍ଵଂ ଧେନୁରଵ୍ଯଯେ ଲୋକାନାଂ ଧାରିଣୀ ତ୍ଵଂ ହି ମୃତ୍ତିକେ ହର ପାତକମ୍

ହେ ଧରା, ତୁମେ ବଡ଼ ଆକାରର, ତୁମେ ଏହି ଭୂମି, ଅକ୍ଷୟ ଧେନୁ ଭଳି; ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଛ; ମାଟି ଭଳି, ଆମ ପାପ ଦୂର କର।

ମନସା କର୍ମଣା ଵାଚା ଵରଦେ ଵାରିଜେକ୍ଷଣେ ତ୍ଵଯା ହତେନ ପାପେନ ଜୀଵାମସ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦତଃ

ହେ ବରଦାନ ଦେବାଳି, ପଦ୍ମନୟନି, ମନ, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭାଷା ଦ୍ୱାରା, ତୁମେ ଆମର ପାପ ନାଶ କରିଛ; ତୁମ ଦୟାରେ ଆମେ ବଞ୍ଚୁଛୁ।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତା ସା ତଦା ଦେଵୀ ଧରା ଦେଵୈର୍ ଅଥାବ୍ରଵୀତ୍ ଵରାହଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭିନ୍ନାଯାଂ ଧରାଯାଂ ମୃତ୍ତିକାଂ ଦ୍ଵିଜାଃ

ଏପରି ଶୁଣି, ସେ ସମୟରେ ଧରା ଦେବୀ ବରାହଙ୍କ ଦଂଷ୍ଟ୍ରା ଦ୍ୱାରା ଭେଦିତ ଭୂମିର ମାଟି ବିଷୟରେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ।

ମନ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଯୋ ବିଭ୍ରତ୍ ମୂର୍ଧ୍ନି ପାପାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ ଆଯୁଷ୍ମାନ୍ ବଲଵାନ୍ ଧନ୍ଯଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମନ୍ଵିତଃ

ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଯିଏ ଏହି ମାଟିକୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ, ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ସନ୍ତାନ-ପଉତିର ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

କ୍ରମାଦ୍ଭୁଵି ଦିଵଂ ପ୍ରାପ୍ଯ କର୍ମାନ୍ତେ ମୋଦତେ ସୁରୈଃ ଅଥ ଦେଵେ ଗତେ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଵରାହେ କ୍ଷୀରସାଗରମ୍

କ୍ରମେ କ୍ରମେ ପୃଥିବୀରେ ଥିବାବେଳେ ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷରେ ଦେବମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରେ; ପରେ, ଦେବତା ବରାହ ରୂପ ଛାଡ଼ି ଖୀରସାଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ଵାରାହରୂପମନଘଂ ଚଚାଲ ଚ ଧରା ପୁନଃ ତସ୍ଯ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭରାକ୍ରାନ୍ତା ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଧୀମତଃ

ପୁନିଥରେ, ନିର୍ମଳ ବରାହ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାର ଭାରରେ ଧରା ଆଉଥରେ କମ୍ପିତ ହେଲା।

ଯଦୃଚ୍ଛଯା ଭଵଃ ପଶ୍ଯନ୍ ଜଗାମ ଜଗଦୀଶ୍ଵରଃ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଂ ଜଗ୍ରାହ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ଭୂଷଣାର୍ଥମଥାତ୍ମନଃ

ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଜଗତ୍ସ୍ୱାମୀ ଭବ, ସେ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାକୁ ନିଜ ଶୋଭା ପାଇଁ ନେଇଲେ।

ଦଧାର ଚ ମହାଦେଵଃ କୂର୍ଚାନ୍ତେ ଵୈ ମହୋରସି ଦେଵାଶ୍ ଚ ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସେନ୍ଦ୍ରା ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଵୈଭଵମ୍

ମହାଦେବ ତାହାକୁ ନିଜ ଜଟାର ଶେଷରେ ଏବଂ ବଡ଼ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ଧାରଣ କଲେ; ଦେବମାନେ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ଦେବତାଙ୍କ ମହିମାର ସ୍ତୁତି କଲେ।

ଧରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ହ୍ଯେଵଂ ଦେଵଦେଵେନ ଲୀଲଯା ଭୂତାନାଂ ସଂପ୍ଲଵେ ଚାପି ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚୈଵ କଲେଵରମ୍

ଏଭଳି ଭାବରେ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ ଲୀଳାରେ ଧରାକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ; ଭୂତମାନେଙ୍କ ବିପ୍ଲବ ସମୟରେ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରୀର ମଧ୍ୟରେ।

ବ୍ରହ୍ମଣଶ୍ ଚ ତଥାନ୍ଯେଷାଂ ଦେଵାନାମପି ଲୀଲଯା ଵିଭୁରଙ୍ଗଵିଭାଗେନ ଭୂଷିତୋ ନ ଯଦି ପ୍ରଭୁଃ

ଏହିପରି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେଙ୍କ ଲୀଳାରେ, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ଶୋଭିତ; ଯଦି ପ୍ରଭୁ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ, ତେବେ ଏହା ହୁଏ ନାହିଁ।

କଥଂ ଵିମୁକ୍ତିର୍ଵିପ୍ରାଣାଂ ତସ୍ମାଦ୍ଦଂଷ୍ଟ୍ରୀ ମହେଶ୍ଵରଃ

ଏହିପରି ମହେଶ୍ୱର ଦଂଷ୍ଟ୍ରା ଧାରଣ ନ କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କିପରି ମୁକ୍ତି ପାଇବେ?

ନୃସିଂହେନ ହତଃ ପୂର୍ଵଂ ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷାଗ୍ରଜଃ ଶ୍ରୁତମ୍ କଥଂ ନିଷୂଦିତସ୍ତେନ ହିରଣ୍ଯକଶିପୁର୍ଵଦ

ପୂର୍ବରୁ ନୃସିଂହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କ ଭାଇ ହତ ହୋଇଥିଲେ ବୋଲି ଶୁଣିଛୁ; ସେ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ କିପରି ନିଅସ୍ତ କରାଗଲେ, ତାହା କୁହ।

ହିରଣ୍ଯକଶିପୋଃ ପୁତ୍ରଃ ପ୍ରହ୍ରାଦ ଇତି ଵିଶ୍ରୁତଃ ଧର୍ମଜ୍ଞଃ ସତ୍ଯସମ୍ପନ୍ନସ୍ ତପସ୍ଵୀ ଚାଭଵତ୍ସୁଧୀଃ

ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଧର୍ମରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସତ୍ୟବାଦୀ, ତପସ୍ବୀ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଥିଲେ।

ଜନ୍ମପ୍ରଭୃତି ଦେଵେଶଂ ପୂଜଯାମାସ ଚାଵ୍ଯଯମ୍ ସର୍ଵଜ୍ଞଂ ସର୍ଵଗଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ସର୍ଵଦେଵଭଵୋଦ୍ଭଵମ୍

ଜନ୍ମରୁ ନିରନ୍ତର, ସେ ଅବିନାଶୀ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ସବୁଠୁ ଜ୍ଞାନୀ, ସବୁଠି ବ୍ୟାପିଥିବା, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଉତ୍ସ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିଲେ।

ତମାଦିପୁରୁଷଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ପରବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପିଣମ୍ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଽଧିପତିଂ ସୃଷ୍ଟିସ୍ଥିତିସଂହାରକାରଣମ୍

ସେ ଆଦିପୁରୁଷ, ପରବ୍ରହ୍ମ ସ୍ୱରୂପ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନାୟକ, ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି ଓ ସଂହାରର କାରଣ—ସେଠିକୁ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଭକ୍ତି ସହ ପୂଜା କରୁଥିଲେ।

ସୋ ଽପି ଵିଷ୍ଣୋସ୍ତଥାଭୂତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁତ୍ରଂ ସମାହିତମ୍ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ଗୋଵିନ୍ଦେତି ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ

ସେମାନେ ତାଙ୍କର ପୁଅକୁ ଏପରି ଶାନ୍ତ ଓ ଧ୍ୟାନରତ ଦେଖି, ବାରମ୍ବାର 'ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ଓ 'ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ।

ସ୍ତୁଵନ୍ତଂ ପ୍ରାହ ଦେଵାରିଃ ପ୍ରଦହନ୍ନିଵ ପାପଧୀଃ ନ ମାଂ ଜାନାସି ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧେ ସର୍ଵଦୈତ୍ଯାମରେଶ୍ଵରମ୍

ତାଙ୍କୁ ଏଭଳି ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଦେଖି, ଦେବତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଦୁଷ୍ଟ ମନୋଭାବରେ ଜଳୁଥିବା ପରି କହିଲେ, 'ମୂର୍ଖ, ତୁମେ ମୋତେ ଚିହ୍ନିନାହା, ମୁଁ ସବୁ ଦାଇତ୍ୟ ଓ ଦେବତାଙ୍କର ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରଭୁ।'

ପ୍ରହ୍ରାଦ ଵୀର ଦୁଷ୍ପୁତ୍ର ଦ୍ଵିଜଦେଵାର୍ତିକାରଣମ୍ କୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପଦ୍ମଜୋ ଵାପି ଶକ୍ରଶ୍ ଚ ଵରୁଣୋ ଽଥଵା

'ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ଅବିବେକୀ ପୁଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ଯେଉଁଥିରେ ଦୁଃଖ ଦେଉଛ, କିଏ ଏହି ବିଷ୍ଣୁ, କିଏ ପଦ୍ମଯ, କିଏ ଇନ୍ଦ୍ର କିମ୍ବା ବରୁଣ?'

ଵାଯୁଃ ସୋମସ୍ତଥେଶାନଃ ପାଵକୋ ମମ ଯଃ ସମଃ ମାମେଵାର୍ଚଯ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ସ୍ଵଲ୍ପଂ ନାରାଯଣଂ ସଦା

'ବାୟୁ, ସୋମ, ଈଶାନ, ପାବକ—ମୋ ସମାନ ଯେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି—ତୁମେ ମୋତେ ଏକାକି ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କର; ସବୁବେଳେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଅପମାନ କର।'

ପ୍ରହ୍ରାଦ ଜୀଵିତେ ଵାଞ୍ଛା ତଵୈଷା ଶୃଣୁ ଚାସ୍ତି ଚେତ୍ ଶ୍ରୁତ୍ଵାପି ତସ୍ଯ ଵଚନଂ ହିରଣ୍ଯକଶିପୋଃ ସୁଧୀଃ

'ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ଯଦି ତୁମେ ଜୀବନ ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ଶୁଣ, ଯଦି କିଛି ଆଶା ଅଛି।' ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ—

ପ୍ରହ୍ରାଦଃ ପୂଜଯାମାସ ନମୋ ନାରାଯଣେତି ଚ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ସର୍ଵଦୈତ୍ଯକୁମାରକାନ୍

ପ୍ରହ୍ଲାଦ 'ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି ପୂଜା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଓ ସମସ୍ତ ଦାଇତ୍ୟପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କରିବାକୁ ଶିଖାଇଲେ।

ଅଧ୍ଯାପଯାମାସ ଚ ତାଂ ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଂ ସୁଶୋଭନାମ୍ ଦୁର୍ଲଙ୍ଘ୍ଯାଂ ଚାତ୍ମନୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶକ୍ରାଦିଭିର୍ ଅପି ସ୍ଵଯମ୍

ସେ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ଯାହାକି ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରନ୍ତିନାହିଁ, ନିଜେ ଅନୁଭବ କରି, ସେମାନଙ୍କୁ ଶିଖାଇଲେ।

ପୁତ୍ରେଣ ଲଙ୍ଘିତାମାଜ୍ଞାଂ ହିରଣ୍ଯଃ ପ୍ରାହ ଦାନଵାନ୍ ଏତଂ ନାନାଵିଧୈର୍ଵଧ୍ଯଂ ଦୁଷ୍ପୁତ୍ରଂ ହନ୍ତୁମର୍ହଥ

ପୁଅ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘିତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଦାନବମାନୋଁକୁ କହିଲେ, 'ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ପୁଅ ଅନେକ ଭାବରେ ମୃତ୍ୟୁଯୋଗ୍ୟ, ତୁମେ ଏହାକୁ ମାର।'

ଏଵମୁକ୍ତାସ୍ତଦା ତେନ ଦୈତ୍ଯେନ ସୁଦୁରାତ୍ମନା ନିଜଘ୍ନୁର୍ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଭୃତ୍ଯଂ ପ୍ରହ୍ରାଦମଵ୍ଯଯମ୍

ଏଭଳି ଦୁଷ୍ଟ ମନୋଭାବ ଥିବା ଦାଇତ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହାଯିବା ପରେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଅବିନାଶୀ ଭୃତ୍ୟ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

ତତ୍ର ତତ୍ପ୍ରତିକୃତଂ ତଦା ସୁରୈର୍ ଦୈତ୍ଯରାଜତନଯଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ କ୍ଷୀରଵାରିନିଧିଶାଯିନଃ ପ୍ରଭୋର୍ ନିଷ୍ଫଲଂ ତ୍ଵଥ ବଭୂଵ ତେଜସା

ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ଦାଇତ୍ୟରାଜଙ୍କ ପୁଅ ଉପରେ ଯେଉଁ କିଛି କରିଥିଲେ, ଦୁଇଜନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୁଧ ସମୁଦ୍ରରେ ଶୟନ କରୁଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ସେସବୁ ବ୍ୟର୍ଥ ହେଇଗଲା।

ତଦାଥ ଗର୍ଵଭିନ୍ନସ୍ଯ ହିରଣ୍ଯକଶିପୋଃ ପ୍ରଭୁଃ ତତ୍ରୈଵାଵିରଭୂଦ୍ଧନ୍ତୁଂ ନୃସିଂହାକୃତିମାସ୍ଥିତଃ

ଏହିପରି ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କର ଅହଂକାର ଭଙ୍ଗ ହେବା ସମୟରେ, ପ୍ରଭୁ ସେଠାରେ ନରସିଂହ ରୂପ ଧାରଣ କରି ପ୍ରକଟ ହେଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଆସିଲେ।

ଜଘାନ ଚ ସୁତଂ ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ପିତରଂ ଦାନଵାଧମମ୍ ବିଭେଦ ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ କରଜୈର୍ ନିଶିତୈଃ ଶତୈଃ

ସେ ତାଙ୍କର ପୁଅକୁ ଦେଖି, ସେଇ ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବକୁ ମାରିଦେଲେ ଓ ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଶତଶଃ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଖରେ ତାଙ୍କୁ ଫାଟିଦେଲେ।

ତତୋ ନିହତ୍ଯ ତଂ ଦୈତ୍ଯଂ ସବାନ୍ଧଵମଘାପହଃ ପୀଡଯାମାସ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରଂ ଯୁଗାନ୍ତାଗ୍ନିରିଵାପରଃ

ସେଇ ଦାଇତ୍ୟଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପରିଜନ ସହିତ ମାରିଦେଇ, ପାପ ନାଶକ ପ୍ରଭୁ ଦାଇତ୍ୟରାଜଙ୍କୁ ଯୁଗାନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି ଦଣ୍ଡିତ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

ନାଦୈସ୍ତସ୍ଯ ନୃସିଂହସ୍ଯ ଘୋରୈର୍ଵିତ୍ରାସିତଂ ଜଗତ୍ ଆ ବ୍ରହ୍ମଭୁଵନାଦ୍ ଵିପ୍ରାଃ ପ୍ରଚଚାଲ ଚ ସୁଵ୍ରତାଃ

ନରସିଂହଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନରେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ଭୟଭୀତ ହେଇଗଲା; ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳମାନେ ମଧ୍ୟ କମ୍ପିତ ହେଲେ।