ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ତସ୍ଯ ଶୃଙ୍ଗଂ ମହେଶସ୍ଯ ଭୂଷଣତ୍ଵଂ କଥଂ ଗତମ୍ ଏତତ୍ସର୍ଵଂ ଵିଶେଷେଣ ସୂତ ଵକ୍ତୁମିହାର୍ହସି

ତାଙ୍କର ଦାଢ଼ି କିପରି ମହାଦେବଙ୍କ ଭୂଷଣ ହେଲା? ସୂତ, ଏହି ସବୁ କଥା ଆମକୁ ଭଲଭାବରେ କହିବାକୁ ଉଚିତ।

ହିରଣ୍ଯକଶିପୋର୍ଭ୍ରାତା ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷ ଇତି ସ୍ମୃତଃ ପୁରାନ୍ଧକାସୁରେଶସ୍ଯ ପିତା କାଲାନ୍ତକୋପମଃ

ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କୁ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ଭାଇ ବୋଲି ମନେ କରାଯାଏ, ଏବଂ ସେ ପୁରାଣ ଅନ୍ଧକ ଦେତ୍ୟର ପିତା, ଯିଏ ମୃତ୍ୟୁ ସମାନ ଭୟଙ୍କର।

ଦେଵାଞ୍ଜିତ୍ଵାଥ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରୋ ବଦ୍ଧ୍ଵା ଚ ଧରଣୀମିମାମ୍ ନୀତ୍ଵା ରସାତଲଂ ଚକ୍ରେ ଵନ୍ଦୀମ୍ ଇନ୍ଦୀଵରପ୍ରଭାମ୍

ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଜିତି, ଦେତ୍ୟନାୟକ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ବାନ୍ଧି ନେଇ, ତାକୁ ପାତାଳକୁ ନେଲେ ଏବଂ ନୀଳ କମଳ ପରି ଚମକୁଥିବା ଭୂମିକୁ ବନ୍ଦୀ କଲେ।

ତତଃ ସବ୍ରହ୍ମକା ଦେଵାଃ ପରିମ୍ଲାନମୁଖଶ୍ରିଯଃ ବାଧିତାସ୍ତାଡିତା ବଦ୍ଧ୍ଵା ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷେଣ ତେନ ଵୈ

ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା ସହିତ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମୁହଁ ମଲିନ ହୋଇଗଲା, ସେମାନେ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖିତ, ପୀଡ଼ିତ ଏବଂ ବନ୍ଧିତ ହେଲେ।

ବଲିନା ଦୈତ୍ଯମୁଖ୍ଯେନ କ୍ରୂରେଣ ସୁଦୁରାତ୍ମନା ପ୍ରଣମ୍ଯ ଶିରସା ଵିଷ୍ଣୁଂ ଦୈତ୍ଯକୋଟିଵିମର୍ଦନମ୍

ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, କ୍ରୁର ଏବଂ ଦୁଷ୍ଟ ଦେତ୍ୟନାୟକ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ହୋଇ, ଦେବତାମାନେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, ଯିଏ ଦେତ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତି।

ସର୍ଵେ ଵିଜ୍ଞାପଯାମାସୁର୍ ଧରଣୀବନ୍ଧନଂ ହରେଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵୈତଦ୍ଭଗଵାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁର୍ ଧରଣୀବନ୍ଧନଂ ହରିଃ

ସମସ୍ତେ ହରିଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ବନ୍ଧନ ବିଷୟରେ ଅନୁରୋଧ କଲେ; ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ, ହରି, ପୃଥିବୀ ବନ୍ଧନ ବିଷୟରେ ଜାଣିଲେ।

ଭୂତ୍ଵା ଯଜ୍ଞଵରାହୋ ଽସୌ ଯଥା ଲିଙ୍ଗୋଦ୍ଭଵେ ତଥା ଦୈତ୍ଯୈଶ୍ ଚ ସାର୍ଧଂ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରଂ ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷଂ ମହାବଲମ୍

ସେ ବରାହ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ, ଯେପରି ଲିଙ୍ଗ ଉଦ୍ଭବ ସମୟରେ ହେଉଥିଲେ, ଏବଂ ଦେତ୍ୟମାନେ ସହିତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେତ୍ୟନାୟକ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।

ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଗ୍ରକୋଟ୍ଯା ହତ୍ଵୈନଂ ରେଜେ ଦୈତ୍ଯାନ୍ତକୃତ୍ପ୍ରଭୁଃ କଲ୍ପାଦିଷୁ ଯଥାପୂର୍ଵଂ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଚ ରସାତଲମ୍

ତାଙ୍କର ଦାଢ଼ିର ଟିପ୍ ପ୍ରହାରରେ ସେ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କୁ ବଧ କଲେ; ଦେତ୍ୟନାଶକ ପ୍ରଭୁ ଚମକିଲେ, ଏବଂ ପୂର୍ବ କଳ୍ପ ଆରମ୍ଭରେ ଯେପରି, ପୁଣି ପାତାଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଆନୀଯ ଵସୁଧାଂ ଦେଵୀମ୍ ଅଙ୍କସ୍ଥାମକରୋଦ୍ବହିଃ ତତସ୍ ତୁଷ୍ଟାଵ ଦେଵେଶଂ ଦେଵଦେଵଃ ପିତାମହଃ

ସେ ବସୁଧା ଦେବୀଙ୍କୁ ଉଠାଇ, ତାଙ୍କର କୋଳରେ ବସାଇଲେ, ତାପରେ ପିତାମହ ଦେବଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ଶକ୍ରାଦ୍ଯୈଃ ସହିତୋ ଭୂତ୍ଵା ହର୍ଷଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରା ଶାଶ୍ଵତାଯ ଵରାହାଯ ଦଂଷ୍ଟ୍ରିଣେ ଦଣ୍ଡିନେ ନମଃ

ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହିତ, ଆନନ୍ଦରେ କଣ୍ଠ ଅଟକିଯାଇଥିବା ଶବ୍ଦରେ, ସେ ଶାଶ୍ୱତ ବରାହ, ଦାଢ଼ିଧାରୀ, ଦଣ୍ଡଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।

ନାରାଯଣାଯ ସର୍ଵାଯ ବ୍ରହ୍ମଣେ ପରମାତ୍ମନେ କର୍ତ୍ରେ ଧର୍ତ୍ରେ ଧରାଯାସ୍ତୁ ହର୍ତ୍ରେ ଦେଵାରିଣାଂ ସ୍ଵଯମ୍ କର୍ତ୍ରେ ନେତ୍ରେ ସୁରେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଶାସ୍ତ୍ରେ ଚ ସକଲସ୍ଯ ଚ

ନାରାୟଣ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ବ୍ରହ୍ମା, ପରମାତ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ପ୍ରତିପାଳକ, ପୃଥିବୀକୁ ଉଦ୍ଧାର କରୁଥିବା, ଦେବତାମାନେଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ, ଦେବତାମାନେଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ରଚୟିତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

ତ୍ଵମଷ୍ଟମୂର୍ତିସ୍ତ୍ଵମନନ୍ତମୂର୍ତିସ୍ ତ୍ଵମାଦିଦେଵସ୍ତ୍ଵମନନ୍ତଵେଦିତଃ ତ୍ଵଯା କୃତଂ ସର୍ଵମିଦଂ ପ୍ରସୀଦ ସୁରେଶ ଲୋକେଶ ଵରାହ ଵିଷ୍ଣୋ

ତୁମେ ଅଷ୍ଟମୂର୍ତ୍ତି, ଅନନ୍ତ ରୂପ ଧାରୀ, ଆଦିଦେବ, ଅନନ୍ତ ଜ୍ଞାନରେ ଜଣା, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମେ କରିଛ; ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଜଗତ୍ ପ୍ରଭୁ, ବରାହ ବିଷ୍ଣୁ, ଦୟା କର।

ତଥୈକଦଂଷ୍ଟ୍ରାଗ୍ରମୁଖାଗ୍ରକୋଟିଭାଗୈକଭାଗାର୍ଧତମେନ ଵିଷ୍ଣୋ ହତାଃ କ୍ଷଣାତ୍ କାମଦ ଦୈତ୍ଯମୁଖ୍ଯାଃ ସ୍ଵଦଂଷ୍ଟ୍ରକୋଟ୍ଯା ସହ ପୁତ୍ରଭୃତ୍ଯୈଃ

ଏଭଳି, ଏକ ଦାଢ଼ିର ଟିପ୍ର ଅଳ୍ପ ଅଂଶରେ, ତୁମେ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ଦେତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଓ ଦାସମାନେ ସହିତ ବଧ କରିଦେଲେ, ହେ କାମଦା।

ତ୍ଵଯୋଦ୍ଧୃତା ଦେଵ ଧରା ଧରେଶ ଧରାଧରାକାର ଧୃତାଗ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରେ ଧରାଧରୈଃ ସର୍ଵଜନୈଃ ସମୁଦ୍ରୈଃ ସୁରାସୁରୈଃ ସେଵିତଚନ୍ଦ୍ରଵକ୍ତ୍ର

ହେ ଭୂମିନାଥ, ତୁମେ ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇଲ, ପାହାଡ଼ମାନେ ତୁମ ଦାଢ଼ିରେ ଧରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ସମୁଦ୍ର, ଦେବତା ଓ ଦେତ୍ୟମାନେ ତୁମ ଚନ୍ଦ୍ରମୁଖକୁ ସେବା କରୁଥିଲେ।

ତ୍ଵଯୈଵ ଦେଵେଶ ଵିଭୋ କୃତଶ୍ ଚ ଜଯଃ ସୁରାଣାମସୁରେଶ୍ଵରାଣାମ୍ ଅହୋ ପ୍ରଦତ୍ତସ୍ତୁ ଵରଃ ପ୍ରସୀଦ ଵାଗ୍ଦେଵତା ଵାରିଜସଂଭଵାଯ

ହେ ଦେବେଶ, ତୁମେ ଏକାକି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଦେତ୍ୟନାୟକମାନେ ଉପରେ ବିଜୟ ଦେଲ; ଅହୋ, ବର ଦିଆଗଲା—ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ବାଣୀଦେବୀଙ୍କୁ ଦୟା କର।

ନିହିତା ରସାତଲଗତା ଵସୁଂଧରା ତଵ ପୃଷ୍ଠତଃ ସକଲତାରକାଦଯଃ

ପୃଥିବୀ, ଯାହା ପାତାଳରେ ରଖାଯାଇଥିଲା, ସମସ୍ତ ତାରା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହିତ ତୁମ ପଛରେ ରହିଥିଲା।

ଜଗତାଂ ହିତାଯ ଭଵତା ଵସୁଂଧରା ଭଗଵନ୍ ରସାତଲପୁଟଂ ଗତା ତଦା ଅବଲୋଦ୍ଧୃତା ଚ ଭଗଵଂସ୍ତଵୈଵ ସକଲଂ ତ୍ଵଯୈଵ ହି ଧୃତଂ ଜଗଦ୍ଗୁରୋ

ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ହେ ଭଗବାନ, ତୁମେ ପୃଥିବୀକୁ ପାତାଳର ଗଭୀରତାରେ ନେଇଥିଲ, ପରେ ତୁମେ ଏକାକି ତାକୁ ଉଠାଇଲ; ନିଶ୍ଚୟ, ହେ ଜଗତ୍ ଗୁରୁ, ସମସ୍ତ କିଛି ତୁମେ ଧାରଣ କରୁଛ।

ଇତି ଵାକ୍ପତିର୍ବହୁଵିଧୈସ୍ତଵାର୍ଚନୈଃ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୁମମରୈଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ଵିଵିଧାନ୍ଵରାନ୍ ହରିମୁଖାତ୍ତୁ ଲବ୍ଧଵାନ୍ ହରିନାଭିଵାରିଜଦେହଭୃତ୍ ସ୍ଵଯମ୍

ଏପରିଭାବେ ବାଣୀର ଦେବତା ବହୁ ପ୍ରକାରର ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଅମର ଦେବମାନେ ସହିତ ଶିର ନମାଇ, ପ୍ରଜାପତି ହରିଙ୍କ ନାଭିର ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ତାଙ୍କ ଦୟାରେ ବିଭିନ୍ନ ବର ପାଇଲେ।

ଅଥ ତାମୁଦ୍ଧୃତାଂ ତେନ ଧରାଂ ଦେଵା ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାରୋପ୍ଯ ନମଶ୍ଚକ୍ରୁଶ୍ ଚକ୍ରିଣଃ ସଂନିଧୌ ତଦା

ତାପରେ, ସେ ଧରାକୁ ଉଠାଇ ଦେବମାନେ ଓ ମହାମୁନିମାନେ ନିଜ ମୁଣ୍ଡରେ ରଖି, ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନମସ୍କାର କଲେ।

ଅନେନୈଵ ଵରାହେଣ ଚୋଦ୍ଧୃତାସି ଵରପ୍ରଦେ କୃଷ୍ଣେନାକ୍ଲିଷ୍ଟକାର୍ଯେଣ ଶତହସ୍ତେନ ଵିଷ୍ଣୁନା

ଏହି ବରାହ ରୂପୀ, ହେ ବରଦାନ ଦେବାଳି, ତୁମକୁ ଉଠାଇଛନ୍ତି—ଏହି କୃଷ୍ଣ, ଯାହାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ କେବେ ଅସୁବିଧା ହୁଏନାହିଁ, ଏହି ଶତବାହୁ ବିଷ୍ଣୁ।

ଧରଣି ତ୍ଵଂ ମହାଭୋଗେ ଭୂମିସ୍ତ୍ଵଂ ଧେନୁରଵ୍ଯଯେ ଲୋକାନାଂ ଧାରିଣୀ ତ୍ଵଂ ହି ମୃତ୍ତିକେ ହର ପାତକମ୍

ହେ ଧରା, ତୁମେ ବଡ଼ ଆକାରର, ତୁମେ ଏହି ଭୂମି, ଅକ୍ଷୟ ଧେନୁ ଭଳି; ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଛ; ମାଟି ଭଳି, ଆମ ପାପ ଦୂର କର।

ମନସା କର୍ମଣା ଵାଚା ଵରଦେ ଵାରିଜେକ୍ଷଣେ ତ୍ଵଯା ହତେନ ପାପେନ ଜୀଵାମସ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦତଃ

ହେ ବରଦାନ ଦେବାଳି, ପଦ୍ମନୟନି, ମନ, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭାଷା ଦ୍ୱାରା, ତୁମେ ଆମର ପାପ ନାଶ କରିଛ; ତୁମ ଦୟାରେ ଆମେ ବଞ୍ଚୁଛୁ।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତା ସା ତଦା ଦେଵୀ ଧରା ଦେଵୈର୍ ଅଥାବ୍ରଵୀତ୍ ଵରାହଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭିନ୍ନାଯାଂ ଧରାଯାଂ ମୃତ୍ତିକାଂ ଦ୍ଵିଜାଃ

ଏପରି ଶୁଣି, ସେ ସମୟରେ ଧରା ଦେବୀ ବରାହଙ୍କ ଦଂଷ୍ଟ୍ରା ଦ୍ୱାରା ଭେଦିତ ଭୂମିର ମାଟି ବିଷୟରେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ।

ମନ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଯୋ ବିଭ୍ରତ୍ ମୂର୍ଧ୍ନି ପାପାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ ଆଯୁଷ୍ମାନ୍ ବଲଵାନ୍ ଧନ୍ଯଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମନ୍ଵିତଃ

ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଯିଏ ଏହି ମାଟିକୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ, ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ସନ୍ତାନ-ପଉତିର ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

କ୍ରମାଦ୍ଭୁଵି ଦିଵଂ ପ୍ରାପ୍ଯ କର୍ମାନ୍ତେ ମୋଦତେ ସୁରୈଃ ଅଥ ଦେଵେ ଗତେ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଵରାହେ କ୍ଷୀରସାଗରମ୍

କ୍ରମେ କ୍ରମେ ପୃଥିବୀରେ ଥିବାବେଳେ ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, କାର୍ଯ୍ୟ ଶେଷରେ ଦେବମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରେ; ପରେ, ଦେବତା ବରାହ ରୂପ ଛାଡ଼ି ଖୀରସାଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ଵାରାହରୂପମନଘଂ ଚଚାଲ ଚ ଧରା ପୁନଃ ତସ୍ଯ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭରାକ୍ରାନ୍ତା ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଧୀମତଃ

ପୁନିଥରେ, ନିର୍ମଳ ବରାହ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାର ଭାରରେ ଧରା ଆଉଥରେ କମ୍ପିତ ହେଲା।

ଯଦୃଚ୍ଛଯା ଭଵଃ ପଶ୍ଯନ୍ ଜଗାମ ଜଗଦୀଶ୍ଵରଃ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଂ ଜଗ୍ରାହ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ଭୂଷଣାର୍ଥମଥାତ୍ମନଃ

ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଜଗତ୍ସ୍ୱାମୀ ଭବ, ସେ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାକୁ ନିଜ ଶୋଭା ପାଇଁ ନେଇଲେ।

ଦଧାର ଚ ମହାଦେଵଃ କୂର୍ଚାନ୍ତେ ଵୈ ମହୋରସି ଦେଵାଶ୍ ଚ ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସେନ୍ଦ୍ରା ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଵୈଭଵମ୍

ମହାଦେବ ତାହାକୁ ନିଜ ଜଟାର ଶେଷରେ ଏବଂ ବଡ଼ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ଧାରଣ କଲେ; ଦେବମାନେ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ଦେବତାଙ୍କ ମହିମାର ସ୍ତୁତି କଲେ।

ଧରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ହ୍ଯେଵଂ ଦେଵଦେଵେନ ଲୀଲଯା ଭୂତାନାଂ ସଂପ୍ଲଵେ ଚାପି ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚୈଵ କଲେଵରମ୍

ଏଭଳି ଭାବରେ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ ଲୀଳାରେ ଧରାକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ; ଭୂତମାନେଙ୍କ ବିପ୍ଲବ ସମୟରେ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରୀର ମଧ୍ୟରେ।