ଅରିଶ୍ମଵନ୍ତମ୍ ଆଦିତ୍ଯଂ ରଶ୍ମିଵନ୍ତଂ ଚ ପାଵକମ୍ ଯଃ ପଶ୍ଯତି ନ ଜୀଵେଦ୍ଵୈ ମାସାଦେକାଦଶାତ୍ପରମ୍
ଯଦି କେହି ଅରିଶ୍ମବାନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବା କିରଣମୟ ଅଗ୍ନି ଦେଖେ, ସେ ଏଗାର ମାସ ଠାରୁ ଅଧିକ ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଵମେନ୍ମୂତ୍ରଂ ପୁରୀଷଂ ଚ ସୁଵର୍ଣଂ ରଜତଂ ତଥା ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷମଥଵା ସ୍ଵପ୍ନେ ଦଶମାସାନ୍ନ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି ବାମପାଖରେ ପିଶାବ, ମଳ, ସୁନା କିମ୍ବା ଚାଁଦି ଦେଖେ, ସେ ଜାଗ୍ରତ ବା ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯେପରି ହେଉ, ସେ ଦଶ ମାସ ଠାରୁ ଅଧିକ ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବେ ନାହିଁ।
ରୁକ୍ମଵର୍ଣଂ ଦ୍ରୁମଂ ପଶ୍ଯେଦ୍ ଗନ୍ଧର୍ଵନଗରାଣି ଚ ପଶ୍ଯେତ୍ ପ୍ରେତପିଶାଚାଂଶ୍ ଚ ନଵମାସାନ୍ ସ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି ସୁନା ରଙ୍ଗର ଗଛ ଦେଖେ, କିମ୍ବା ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ନଗର ଦେଖେ, କିମ୍ବା ଭୂତ-ପିଶାଚ ଦେଖେ, ସେ ନମାସ ଯାଏଁ ବଞ୍ଚିଥାଏ।
ଅକସ୍ମାଚ୍ଚ ଭଵେତ୍ସ୍ଥୂଲୋ ହ୍ଯ୍ ଅକସ୍ମାଚ୍ଚ କୃଶୋ ଭଵେତ୍ ପ୍ରକୃତେଶ୍ ଚ ନିଵର୍ତେତ ଚାଷ୍ଟୌ ମାସାଂଶ୍ ଚ ଜୀଵତି
ଯଦି କାରଣ ବିନା କେହି ହଠାତ୍ ଏକଦମ ମୋଟା କିମ୍ବା ହଠାତ୍ ଏକଦମ ପତଳା ହୋଇଯାଏ, ଏବଂ ସ୍ବାଭାବିକ ଅବସ୍ଥାରୁ ବାହାରିଯାଏ, ସେ ଅଠ ମାସ ଯାଏଁ ବଞ୍ଚିଥାଏ।
ଅଗ୍ରତଃ ପୃଷ୍ଠତୋ ଵାପି ଖଣ୍ଡଂ ଯସ୍ଯ ପଦଂ ଭଵେତ୍ ପାଂସୁକେ କର୍ଦମେ ଵାପି ସପ୍ତମାସାନ୍ସ ଜୀଵତି
ଯଦି କାହାରୋ ପାଦ ଆଗୁଁ କିମ୍ବା ପଛରୁ କଟିଯାଏ, କିମ୍ବା ପାଦ ବାଳି କିମ୍ବା କାଦିରେ ଅଟକିଯାଏ, ସେ ସାତ ମାସ ଯାଏଁ ବଞ୍ଚିଥାଏ।
କାକଃ କପୋତୋ ଗୃଧ୍ରୋ ଵା ନିଲୀଯେଦ୍ଯସ୍ଯ ମୂର୍ଧନି କ୍ରଵ୍ଯାଦୋ ଵା ଖଗୋ ଯସ୍ଯ ଷଣ୍ମାସାନ୍ ନାତିଵର୍ତତେ
ଯଦି କାହାର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ କାଉ, ପାଇଁଜ, ଗୃଧ୍ର କିମ୍ବା କୌଣସି ମାଂସଖାଇ ପକ୍ଷୀ ଲୁଚି ବସିଯାଏ, ସେ ଛଅ ମାସ ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ଗଚ୍ଛେଦ୍ ଵାଯସପଙ୍କ୍ତୀଭିଃ ପାଂସୁଵର୍ଷେଣ ଵା ପୁନଃ ସ୍ଵଚ୍ଛାଯାଂ ଵିକୃତାଂ ପଶ୍ଯେଚ୍ ଚତୁଃପଞ୍ଚ ସ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି କାଉ ଶାରି ସହିତ ଚାଲେ, କିମ୍ବା ଧୂଳି ବର୍ଷା ତଳେ ଯାଏ, କିମ୍ବା ନିଜ ଛାୟାକୁ ବାଙ୍କା ଦେଖେ, ସେ ଚାରି କିମ୍ବା ପାଞ୍ଚ ମାସ ବଞ୍ଚିଥାଏ।
ଅନଭ୍ରେ ଵିଦ୍ଯୁତଂ ପଶ୍ଯେଦ୍ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମାସ୍ଥିତାମ୍ ଉଦକେ ଧନୁର୍ ଐନ୍ଦ୍ରଂ ଵା ତ୍ରୀଣି ଦ୍ଵୌ ଵା ସ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି ମେଘ ନଥିବା ସମୟରେ ବିଜୁଳି ଦେଖେ, କିମ୍ବା ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ବିଜୁଳି ଦେଖେ, କିମ୍ବା ପାଣିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଦେଖେ, ସେ ତିନି କିମ୍ବା ଦୁଇ ମାସ ବଞ୍ଚିଥାଏ।
ଅପ୍ସୁ ଵା ଯଦି ଵାଦର୍ଶେ ଯୋ ହ୍ଯାତ୍ମାନଂ ନ ପଶ୍ଯତି ଅଶିରସ୍କଂ ତଥା ପଶ୍ଯେନ୍ ମାସାଦ୍ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ନ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି ପାଣି କିମ୍ବା ଦର୍ପଣରେ ନିଜ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖିପାରେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ବିନା ନିଜକୁ ଦେଖେ, ସେ ଏକ ମାସ ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ଶଵଗନ୍ଧି ଭଵେଦ୍ଗାତ୍ରଂ ଵସାଗନ୍ଧମଥାପି ଵା ମୃତ୍ଯୁର୍ହ୍ଯୁପାଗତସ୍ତସ୍ଯ ଅର୍ଧମାସାନ୍ନ ଜୀଵତି
ଯଦି ଶରୀରରେ ମୃତଦେହ ଭଳି ଗନ୍ଧ କିମ୍ବା ଚର୍ବି ଗନ୍ଧ ଆସିଯାଏ, ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ଆସିଛି; ସେ ଅର୍ଧମାସ ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ଯସ୍ଯ ଵୈ ସ୍ନାତମାତ୍ରସ୍ଯ ହୃଦଯଂ ପରିଶୁଷ୍ଯତି ଧୂମଂ ଵା ମସ୍ତକାତ୍ପଶ୍ଯେଦ୍ ଦଶାହାନ୍ନ ସ ଜୀଵତି
ଯଦି ସ୍ନାନ କରିବା ସହିତ ସହିତ କାହାର ହୃଦୟ ଶୁଖିଯାଏ, କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡରୁ ଧୂଆଁ ଉଠୁଥିବା ଦେଖେ, ସେ ଦଶ ଦିନ ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ସଂଭିନ୍ନୋ ମାରୁତୋ ଯସ୍ଯ ମର୍ମସ୍ଥାନାନି କୃନ୍ତତି ଅଦ୍ଭିଃ ସ୍ପୃଷ୍ଟୋ ନ ହୃଷ୍ଯେତ ତସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁରୁପସ୍ଥିତଃ
ଯାହାର ଶରୀରର ଜୀବନ ବାୟୁ ବିକୃତ ହୋଇ ମର୍ମସ୍ଥାନକୁ କାଟିଦିଏ, ଏବଂ ପାଣି ଛୁଇଁଲେ ମନେ ଖୁସି ହୁଏ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ଅଛି।
ଋକ୍ଷଵାନରଯୁକ୍ତେନ ରଥେନାଶାଂ ଚ ଦକ୍ଷିଣାମ୍ ଗାଯନ୍ନୃତ୍ଯନ୍ ଵ୍ରଜେତ୍ ସ୍ଵପ୍ନେ ଵିଦ୍ଯାନ୍ମୃତ୍ଯୁରୁପସ୍ଥିତଃ
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କେହି ଭାଲୁ କିମ୍ବା ବାନର ଟାଣିଥିବା ରଥରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଏ, ଗାଏ କିମ୍ବା ନାଚେ, ତେବେ ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।
କୃଷ୍ଣାଂବରଧରା ଶ୍ଯାମା ଗାଯନ୍ତୀ ଵାପ୍ଯଥାଙ୍ଗନା ଯଂ ନଯେଦ୍ଦକ୍ଷିଣାମାଶାଂ ସ୍ଵପ୍ନେ ସୋ ଽପି ନ ଜୀଵତି
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କୌଣସି କଳା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା କଳା ମହିଳା, ଗାଉଥିବା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଭାବରେ, ତାଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ନେଇଯାଏ, ସେ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ଛିଦ୍ରଂ ଵା ସ୍ଵସ୍ଯ କଣ୍ଠସ୍ଯ ସ୍ଵପ୍ନେ ଯୋ ଵୀକ୍ଷତେ ନରଃ ନଗ୍ନଂ ଵା ଶ୍ରମଣଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଦ୍ଯାନ୍ମୃତ୍ଯୁମୁପସ୍ଥିତମ୍
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କେହି ନିଜ କଣ୍ଠରେ ଗଡ଼ି ଦେଖେ, କିମ୍ବା ନିର୍ବସ୍ତ୍ର ତପସ୍ବୀକୁ ଦେଖେ, ତେବେ ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।
ଆ ମସ୍ତକତଲାଦ୍ଯସ୍ ତୁ ନିମଜ୍ଜେତ୍ପଙ୍କସାଗରେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୁ ତାଦୃଶଂ ସ୍ଵପ୍ନଂ ସଦ୍ଯ ଏଵ ନ ଜୀଵତି
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କେହି ମୁଣ୍ଡରୁ ପାଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାଦର ସମୁଦ୍ରରେ ଡୁବୁଥିବା ଦେଖେ, ଏମିତି ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଲେ, ସେ ଏକ ଦିନ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
ଭସ୍ମାଙ୍ଗାରାଂଶ୍ ଚ କେଶାଂଶ୍ ଚ ନଦୀଂ ଶୁଷ୍କାଂ ଭୁଜଙ୍ଗମାନ୍ ପଶ୍ଯେଦ୍ଯୋ ଦଶରାତ୍ରଂ ତୁ ନ ସ ଜୀଵତି ତାଦୃଶଃ
ଯଦି କେହି ଛାର, କୋଇଳା, କେଶ, ଶୁଖିଲା ନଦୀ କିମ୍ବା ସାପ ଦେଖେ, ଏମିତି ଦେଖିବା ପରେ ସେ ଦଶ ରାତି ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରିବ ନାହିଁ।
କୃଷ୍ଣୈଶ୍ ଚ ଵିକଟୈଶ୍ଚୈଵ ପୁରୁଷୈରୁଦ୍ଯତାଯୁଧୈଃ ପାଷାଣୈସ୍ତାଡ୍ଯତେ ସ୍ଵପ୍ନେ ଯଃ ସଦ୍ଯୋ ନ ସ ଜୀଵତି
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କଳା ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ପୁରୁଷମାନେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଥିବା ସ୍ଥିତିରେ ପାଥର ମାରନ୍ତି, ସେ ସହସା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରେ।
ସୂର୍ଯୋଦଯେ ପ୍ରତ୍ଯୁଷସି ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ ଯସ୍ଯ ଵୈ ଶିଵାଃ କ୍ରୋଶନ୍ତ୍ଯଭିମୁଖଂ ପ୍ରେତ୍ଯ ସ ଗତାଯୁର୍ଭଵେନ୍ନରଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ କିମ୍ବା ପ୍ରଭାତବେଳେ ଯଦି କାହାର ସାମ୍ନାରେ ଶିଆଳମାନେ ଚିତ୍କାର କରନ୍ତି, ତେବେ ସେ ପରଲୋକରେ ଚାଲିଯାଏ।
ଯସ୍ଯ ଵା ସ୍ନାତମାତ୍ରସ୍ଯ ହୃଦଯଂ ପୀଡ୍ଯତେ ଭୃଶମ୍ ଜାଯତେ ଦନ୍ତହର୍ଷଶ୍ ଚ ତଂ ଗତାଯୁଷମାଦିଶେତ୍
ଯଦି ସ୍ନାନ କରିବା ସହିତ ସହିତ କାହାର ହୃଦୟ ବହୁତ କଷ୍ଟ ଅନୁଭବ କରେ, କିମ୍ବା ଦାନ୍ତ କମ୍ପିଯାଏ, ତାହାଲେ ସେ ଆୟୁ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଛି ବୋଲି ମନେ କରିବା ଉଚିତ।
ଭୂଯୋଭୂଯସ୍ତ୍ରସେଦ୍ଯସ୍ତୁ ରାତ୍ରୌ ଵା ଯଦି ଵା ଦିଵା ଦୀପଗନ୍ଧଂ ଚ ନାଘ୍ରାତି ଵିଦ୍ଯାନ୍ମୃତ୍ଯୁମ୍ ଉପସ୍ଥିତମ୍
ଯେଉଁ ଲୋକେ ଦିନ କିମ୍ବା ରାତିରେ ପୁନିପୁନି କମ୍ପିଯାନ୍ତି ଏବଂ ଦୀପର ସୁଗନ୍ଧ ଅନୁଭବ କରିପାରୁନାହାନ୍ତି, ସେଉଁଠାରେ ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ଆସିଯାଇଛି ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।
ରାତ୍ରୌ ଚେନ୍ଦ୍ରଧନୁଃ ପଶ୍ଯେଦ୍ ଦିଵା ନକ୍ଷତ୍ରମଣ୍ଡଲମ୍ ପରନେତ୍ରେଷୁ ଚାତ୍ମାନଂ ନ ପଶ୍ଯେନ୍ନ ସ ଜୀଵତି
ଯଦି କେହି ରାତିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଦେଖନ୍ତି, ଦିନେ ତାରାମଣ୍ଡଳ ଦେଖନ୍ତି, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କର ଆଖିରେ ନିଜକୁ ଦେଖିପାରୁନାହାନ୍ତି, ସେ ଲୋକ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ନୁହଁନ୍ତି।
ନେତ୍ରମେକଂ ସ୍ରଵେଦ୍ଯସ୍ଯ କର୍ଣୌ ସ୍ଥାନାଚ୍ଚ ଭ୍ରଶ୍ଯତଃ ଵକ୍ରା ଚ ନାସା ଭଵତି ଵିଜ୍ଞେଯୋ ଗତଜୀଵିତଃ
ଯଦି କାହାରି ଏକ ଆଖିରୁ ପାଣି ପଡ଼େ, କିମ୍ବା କାନ ତାଙ୍କର ସ୍ଥାନରୁ ଖସିଯାଏ, କିମ୍ବା ନାକ ଟେଢ଼ା ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ଜାଣିବା ଉଚିତ ଯେ ସେଠାରେ ଜୀବନ ଛାଡ଼ିଯାଇଛି।
ଯସ୍ଯ କୃଷ୍ଣା ଖରା ଜିହ୍ଵା ପଦ୍ମାଭାସଂ ଚ ଵୈ ମୁଖମ୍ ଗଣ୍ଡେ ଵା ପିଣ୍ଡିକାରକ୍ତେ ତସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁରୁପସ୍ଥିତଃ
ଯେଉଁ ଲୋକଙ୍କର ଜିହ୍ବା କଳା ଏବଂ ଖରା, ମୁହଁ ପଦ୍ମ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ, କିମ୍ବା ଗାଳରେ ଲାଲ୍ ପିଣ୍ଡି ହୋଇଯାଏ, ସେଉଁଠାରେ ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ଆସିଯାଇଛି।
ମୁକ୍ତକେଶୋ ହସଂଶ୍ଚୈଵ ଗାଯନ୍ନୃତ୍ଯଂଶ୍ ଚ ଯୋ ନରଃ ଯାମ୍ଯାମଭିମୁଖଂ ଗଚ୍ଛେତ୍ ତଦନ୍ତଂ ତସ୍ଯ ଜୀଵିତମ୍
ଯେଉଁ ପୁରୁଷ ଖୋଲା କେଶରେ ଗାଁସି, ହସି, ଗାଇ, ନାଚି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ଚାଲନ୍ତି, ସେଉଁଠାରେ ଜୀବନର ଶେଷ ହୋଇଯାଏ।
ଯସ୍ଯ ଶ୍ଵେତଘନାଭାସା ଶ୍ଵେତସର୍ଷପସଂନିଭା ଶ୍ଵେତା ଚ ମୂର୍ତିର୍ହ୍ଯସକୃତ୍ ତସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁରୁପସ୍ଥିତଃ
ଯେଉଁ ଲୋକଙ୍କର ଦେହ ପୁନିପୁନି ଘନ ଧଳା କିମ୍ବା ଧଳା ସରସପ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ, କିମ୍ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧଳା ହୋଇଯାଏ, ସେଉଁଠାରେ ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ଆସିଯାଇଛି।
ଉଷ୍ଟ୍ରା ଵା ରାସଭା ଵାଭିଯୁକ୍ତାଃ ସ୍ଵପ୍ନେ ରଥେ ଶୁଭାଃ ଯସ୍ଯ ସୋ ଽପି ନ ଜୀଵେତ୍ତୁ ଦକ୍ଷିଣାଭିମୁଖୋ ଗତଃ
ଯଦି କେହି ସ୍ୱପ୍ନରେ ଉଠର କିମ୍ବା ଗଧାକୁ ଶୁଭ ରଥରେ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ଦେଖନ୍ତି, ବିଶେଷକରି ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଚାଲିଲେ, ସେ ଲୋକ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ନୁହଁନ୍ତି।
ଦ୍ଵେ ଵାଥ ପରମେ ଽରିଷ୍ଟେ ଏକୀଭୂତଃ ପରଂ ଭଵେତ୍ ଘୋଷଂ ନ ଶୃଣୁଯାତ୍କର୍ଣେ ଜ୍ଯୋତିର୍ ନେତ୍ରେ ନ ପଶ୍ଯତି
ଯଦି ଦୁଇଟି କିମ୍ବା ସବୁଠାରୁ ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଏକ ସଙ୍ଗେ ଦେଖାଯାଏ, ଏବଂ କାହାରି କାନରେ ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଏନାହିଁ, କିମ୍ବା ଆଖିରେ ଆଲୋକ ଦେଖାଯାଏନାହିଁ, ତେବେ ଏହା ଗଭୀର ଅପସକୁନ।
ଶ୍ଵଭ୍ରେ ଯୋ ନିପତେତ୍ସ୍ଵପ୍ନେ ଦ୍ଵାରଂ ଚାପି ପିଧୀଯତେ ନ ଚୋତ୍ତିଷ୍ଠତି ଯଃ ଶ୍ଵଭ୍ରାତ୍ ତଦନ୍ତଂ ତସ୍ଯ ଜୀଵିତମ୍
ଯଦି କେହି ସ୍ୱପ୍ନରେ ଗଡ଼ିଖାଇ ପଡ଼ନ୍ତି, କିମ୍ବା ଦ୍ୱାର ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ସେଠାରୁ ଉଠିପାରନ୍ତିନାହିଁ, ତେବେ ସେଉଁଠାରେ ଜୀବନର ଶେଷ ହୋଇଯାଏ।
ମୁଖସ୍ଯ ଶୋଷଃ ସୁଷିରା ଚ ନାଭିରତ୍ଯୁଷ୍ଣମୂତ୍ରୋ ଵିଷମସ୍ଥ ଏଵ
ମୁହଁ ଶୁଷ୍କ ହେବା, ନାଭି ଗଭୀର ହେବା ଏବଂ ଅତ୍ୟଧିକ ତାତି ମୁତ୍ର ହେବା—ଏପରି ଲକ୍ଷଣ ଥିଲେ ବ୍ୟକ୍ତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆପଦାରେ ଅଛନ୍ତି।