ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ପ୍ରସୀଦତି ନ ସଂଦେହୋ ଧର୍ମଶ୍ଚାଯଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ କିଂ ତୁ ଗୁହ୍ଯତମଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ସର୍ଵତ୍ର ପରମେଶ୍ଵରେ

—ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଶାନ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି, ଏହି ଧର୍ମ ଅଟୁଟ। କିନ୍ତୁ ଏବେ ମୁଁ ସର୍ବତ୍ର ପରମେଶ୍ୱର ବିଷୟରେ ସବୁଠାରୁ ଗୁପ୍ତ ଉପଦେଶ କହିବି।

ଭଵେ ଭକ୍ତିର୍ନ ସଂଦେହସ୍ ତଯା ଯୁକ୍ତୋ ଵିମୁଚ୍ଯତେ ଅଯୋଗ୍ଯସ୍ଯାପି ଭଗଵାନ୍ ଭକ୍ତସ୍ଯ ପରମେଶ୍ଵରଃ

ଭକ୍ତି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଜନ୍ମେ, ଏହା ଉପରେ ଯିଏ ଅନୁଗତ, ସେ ମୁକ୍ତି ପାଏ। ଯେଉଁଠି ଅଯୋଗ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଥାଏ, ସେଠି ମଧ୍ୟ ପରମେଶ୍ୱର ଭକ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

ପ୍ରସୀଦତି ନ ସଂଦେହୋ ନିଗୃହ୍ଯ ଵିଵିଧଂ ତମଃ ଜ୍ଞାନମଧ୍ଯାପନଂ ହୋମୋ ଧ୍ଯାନଂ ଯଜ୍ଞସ୍ତପଃ ଶ୍ରୁତମ୍

ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦମନ କରି, ଭଗବାନ୍ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—ଜ୍ଞାନ ଶିକ୍ଷା, ହୋମ, ଧ୍ୟାନ, ଯଜ୍ଞ, ତପସ୍ୟା ଓ ଶ୍ରବଣ—

ଦାନମଧ୍ଯଯନଂ ସର୍ଵଂ ଭଵଭକ୍ତ୍ଯୈ ନ ସଂଶଯଃ ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣସହସ୍ରୈଶ୍ ଚ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଶତୈସ୍ ତଥା

—ଦାନ ଓ ସମସ୍ତ ଅଧ୍ୟୟନ, ସବୁ ଭକ୍ତି ପାଇଁ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ହଜାର ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ଓ ଶତାଧିକ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ବ୍ରତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—

ମାସୋପଵାସୈଶ୍ଚାନ୍ଯୈର୍ଵା ଭକ୍ତିର୍ମୁନିଵରୋତ୍ତମାଃ ଅଭକ୍ତା ଭଗଵତ୍ଯସ୍ମିଂଲ୍ ଲୋକେ ଗିରିଗୁହାଶଯେ

—ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାସିକ ଉପବାସ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭକ୍ତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏହି ଲୋକରେ ପର୍ବତ ଗୁହାରେ ବସୁଥିବା ଭଗବାନ୍ ପ୍ରତି ଯେଉଁମାନେ ଭକ୍ତି ରଖନ୍ତିନାହିଁ—

ପତନ୍ତି ଚାତ୍ମଭୋଗାର୍ଥଂ ଭକ୍ତୋ ଭାଵେନ ମୁଚ୍ଯତେ ଭକ୍ତାନାଂ ଦର୍ଶନାଦେଵ ନୃଣାଂ ସ୍ଵର୍ଗାଦଯୋ ଦ୍ଵିଜାଃ

—ସେମାନେ ନିଜ ଉପଭୋଗ ପାଇଁ ପତିତ ହୁଅନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଭକ୍ତ ଭାବରେ ମୁକ୍ତି ପାଉଛନ୍ତି। ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ ମଧ୍ୟ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଲୋକେ ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ଅଧିକ ଲାଭ କରନ୍ତି।

ନ ଦୁର୍ଲଭା ନ ସନ୍ଦେହୋ ଭକ୍ତାନାଂ କିଂ ପୁନସ୍ ତଥା ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁସୁରେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ତଥାନ୍ଯେଷାମପି ସ୍ଥିତିଃ

ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ଏହା କେବେ ଦୁର୍ଲଭ ନୁହଁ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତେଣୁ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହା ସହଜ।

ଭକ୍ତ୍ଯା ଏଵ ମୁନୀନାଂ ଚ ବଲସୌଭାଗ୍ଯମେଵ ଚ ଭଵେନ ଚ ତଥା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ସମ୍ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯୋମାଂ ପିନାକିନା

ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୁନିମାନେ ଶକ୍ତି ଓ ସୌଭାଗ୍ୟ ପାଆନ୍ତି; ଏହିପରି ଉମାଙ୍କୁ ପିନାକଧରୀ ଦେଖି ଏହା କୁହାଯାଇଛି।

ଦେଵ୍ଯୈ ଦେଵେନ ମଧୁରଂ ଵାରାଣସ୍ଯାଂ ପୁରା ଦ୍ଵିଜାଃ ଅଵିମୁକ୍ତେ ସମାସୀନା ରୁଦ୍ରେଣ ପରମାତ୍ମନା

ପୂର୍ବେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ବାରାଣସୀରେ ଦେବତା ଦେବୀଙ୍କୁ ମଧୁର କଥା କହିଥିଲେ, ଅବିମୁକ୍ତରେ ପରମାତ୍ମା ରୁଦ୍ର ବସିଥିଲେ।

ରୁଦ୍ରାଣୀ ରୁଦ୍ରମାହେଦଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଵାରାଣସୀଂ ପୁରୀମ୍ କେନ ଵଶ୍ଯୋ ମହାଦେଵ ପୂଜ୍ଯୋ ଦୃଶ୍ଯସ୍ତ୍ଵମୀଶ୍ଵରଃ

ହେ ରୁଦ୍ରାଣୀ, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଏବଂ ଏହି ବାରାଣସୀ ନଗରକୁ ପାଇଲାପରେ, କେମିତି ମହାଦେବଙ୍କୁ ବଶ କରାଯାଏ, ପୂଜା କରାଯାଏ ଏବଂ ସେଉଁଠି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖିପାରାଯାଏ?

ତପସା ଵିଦ୍ଯଯା ଵାପି ଯୋଗେନେହ ଵଦ ପ୍ରଭୋ ନିଶମ୍ଯ ଵଚନଂ ତସ୍ଯାସ୍ ତଥା ହ୍ଯାଲୋକ୍ଯ ପାର୍ଵତୀମ୍

ତପସ୍ୟା, ଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା କି? ଏଠି କିପରି, ମୋତେ କହ, ହେ ପ୍ରଭୁ। ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ଏବଂ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ଏହିପରି ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯାଇଛି।

ଆହ ବାଲେନ୍ଦୁତିଲକଃ ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁଵଦନାଂ ହସନ୍ ସ୍ମୃତ୍ଵାଥ ମେନଯା ପତ୍ନ୍ଯା ଗିରେର୍ଗାଂ କଥିତାଂ ପୁରା

ଚନ୍ଦ୍ରକଳା ଭାଗ୍ୟ ଥିବା, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁହଁ ଥିବା ସେ, ହସୁଥିବାବେଳେ, ପାହାଡ଼ର ରାଣୀ ମେନା ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଥିଲେ, ସେଠାରୁ ପୁରୁଣା କଥାଟିକେ ମନେ ପକାଇଲେ।

ଚିରକାଲସ୍ଥିତିଂ ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଗିରୌ ଦେଵ୍ଯା ମହାତ୍ମନଃ ଦେଵି ଲବ୍ଧା ପୁରୀ ରମ୍ଯା ତ୍ଵଯା ଯତ୍ପ୍ରଷ୍ଟୁମର୍ହସି

ପାହାଡ଼ରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଦେବୀଙ୍କର ଉପସ୍ଥିତି ଦେଖି, ହେ ଦେବୀ, ତୁମେ ଏହି ଶୁଭ୍ର ନଗରକୁ ପାଇଛ, ଏହା ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

ସ୍ଥାନାର୍ଥଂ କଥିତଂ ମାତ୍ରା ଵିସ୍ମୃତେହ ଵିଲାସିନି ପୁରା ପିତାମହେନାପି ପୃଷ୍ଟଃ ପ୍ରଶ୍ନଵତାଂ ଵରେ

ଏହି ସ୍ଥାନ ପାଇଁ ମାଆ ଦ୍ୱାରା କଥାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଭୁଲିଯାଇଛି, ହେ ଖେଳାଳି, ପୂର୍ବରୁ ପିତାମହ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରଶ୍ନରେ ପ୍ରଥମ ଥିଲେ, ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ।

ଯଥା ତ୍ଵଯାଦ୍ଯ ଵୈ ପୃଷ୍ଟୋ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ବ୍ରହ୍ମାତ୍ମକଂ ତ୍ଵହମ୍ ଶ୍ଵେତେ ଶ୍ଵେତେନ ଵର୍ଣେନ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କଲ୍ପେ ତୁ ମାଂ ଶୁଭେ

ଯେପରି ତୁମେ ଆଜି ମୋତେ ପ୍ରଶ୍ନ କରୁଛ, ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱକୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ, ଏହିପରି ଏକ କଳ୍ପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ମୋତେ ଧଳା ରଙ୍ଗରେ, ଧଳା ଆକୃତିରେ ଦେଖିଥିଲେ।

ସଦ୍ଯୋଜାତଂ ତଥା ରକ୍ତେ ରକ୍ତଂ ଵାମଂ ପିତାମହଃ ପୀତେ ତତ୍ପୁରୁଷଂ ପୀତମ୍ ଅଘୋରେ କୃଷ୍ଣମୀଶ୍ଵରମ୍

ସଦ୍ୟୋଜାତ ଧଳା ରୂପରେ, ବାମଦେବ ଲାଲ ରୂପରେ, ପିତାମହ ତତ୍ପୁରୁଷଙ୍କୁ ହଳଦିଆ ରୂପରେ, ଏବଂ ଅଘୋର ଭଗବାନ କଳା ରୂପରେ ଦେଖିଥିଲେ।

ଈଶାନଂ ଵିଶ୍ଵରୂପାଖ୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵରୂପଂ ତଦାହ ମାମ୍

ଈଶାନ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ରୂପର ଭାବେ ପରିଚିତ, ସେ ତେବେ ମୋତେ ସମସ୍ତ ରୂପର ଭାବେ କହିଥିଲେ।

ଵାମ ତତ୍ପୁରୁଷାଘୋର ସଦ୍ଯୋଜାତ ମହେଶ୍ଵର ଦୃଷ୍ଟୋ ମଯା ତ୍ଵଂ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ଦେଵଦେଵ ମହେଶ୍ଵର କେନ ଵଶ୍ଯୋ ମହାଦେଵ ଧ୍ଯେଯଃ କୁତ୍ର ଘୃଣାନିଧେ

ବାମଦେବ, ତତ୍ପୁରୁଷ, ଅଘୋର, ସଦ୍ୟୋଜାତ, ମହେଶ୍ୱର — ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ଦେଖାଯାଇଥିଲି, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବତା, ମହେଶ୍ୱର। କେଉଁପରି ମହାଦେବଙ୍କୁ ବଶ କରାଯାଏ, ଧ୍ୟାନ କରାଯାଏ ଏବଂ କେଉଁଠି, ହେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାର ନିଧି?

ଦୃଶ୍ଯଃ ପୂଜ୍ଯସ୍ ତଥା ଦେଵ୍ଯା ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ଶଙ୍କର ଅଵୋଚଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯୈଵେତି ଵଶ୍ଯୋ ଵାରିଜସଂଭଵ

ସେ ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେଖିବାଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ପୂଜା କରିବାଯୋଗ୍ୟ। ଏହିପରି କହ, ହେ ଶଙ୍କର। ମୁଁ କହିଲି: କେବଳ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ସେ ବଶ ହୁଅନ୍ତି, ହେ ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିଥିବା।

ଧ୍ଯେଯୋ ଲିଙ୍ଗେ ତ୍ଵଯା ଦୃଷ୍ଟେ ଵିଷ୍ଣୁନା ପଯସାଂ ନିଧୌ ପୂଜ୍ଯଃ ପଞ୍ଚାସ୍ଯରୂପେଣ ପଵିତ୍ରୈଃ ପଞ୍ଚଭିର୍ଦ୍ଵିଜୈଃ

ଲିଙ୍ଗରେ ତାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ, ବିଷ୍ଣୁ ଜଳର ସମୁଦ୍ରରେ ଦେଖିଥିଲେ, ପଞ୍ଚମୁଖୀ ରୂପରେ ପଞ୍ଚ ଶୁଭ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଯିବା ଉଚିତ।

ଭଵ ଭକ୍ତ୍ଯାଦ୍ଯ ଦୃଷ୍ଟୋ ଽହଂ ତ୍ଵଯାଣ୍ଡଜ ଜଗଦ୍ଗୁରୋ ସୋ ଽପି ମାମାହ ଭାଵାର୍ଥଂ ଦତ୍ତଂ ତସ୍ମୈ ମଯା ପୁରା

ଆଜି ତୁମେ ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଦେଖିଛ, ହେ ଅଣ୍ଡଜ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଗୁରୁ। ସେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ କହିଥିଲେ, ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭାବର ଅର୍ଥ ଦେଇଥିଲି।

ଭାଵଂ ଭାଵେନ ଦେଵେଶି ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ମାଂ ହୃଦୀଶ୍ଵରମ୍ ତସ୍ମାତ୍ତୁ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଵଶ୍ଯୋ ଦୃଶ୍ଯଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠଗିରେଃ ସୁତେ

ଭାବ ଦ୍ୱାରା, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବୀ, ସେ ମୋତେ ହୃଦୟରେ ପ୍ରଭୁ ଭାବେ ଦେଖିଥିଲେ। ତେଣୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ବଶ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଦେଖିବାଯାଏ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାହାଡ଼ର କନ୍ୟା।

ପୂଜ୍ଯୋ ଲିଙ୍ଗେ ନ ସଂଦେହଃ ସର୍ଵଦା ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଦ୍ଵିଜୈଃ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଧର୍ମଃ ପରଃ ସୂକ୍ଷ୍ମଃ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଜ୍ଞାନଂ ହୁତଂ ତପଃ

ଲିଙ୍ଗରେ ସେ ସଦା ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପୂଜା କରନ୍ତି। ଶ୍ରଦ୍ଧା ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଧର୍ମ; ଶ୍ରଦ୍ଧା ହେଉଛି ଜ୍ଞାନ, ହୋମ ଏବଂ ତପସ୍ୟା।

ଶ୍ରଦ୍ଧା ସ୍ଵର୍ଗଶ୍ ଚ ମୋକ୍ଷଶ୍ ଚ ଦୃଶ୍ଯୋ ଽହଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ସଦା

ଶ୍ରଦ୍ଧା ହେଉଛି ସ୍ୱର୍ଗ ଏବଂ ମୋକ୍ଷ; ମୁଁ ସଦା ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯାଏ।

କଥଂ ଵୈ ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ବ୍ରହ୍ମା ସଦ୍ଯୋଜାତଂ ମହେଶ୍ଵରମ୍ ଵାମଦେଵଂ ମହାତ୍ମାନଂ ପୁରାଣପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍

କିପରି ବ୍ରହ୍ମା ସଦ୍ୟୋଜାତ, ମହେଶ୍ୱର, ବାମଦେବ, ମହାତ୍ମା ଏବଂ ପୁରୁଣା ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ?

ଅଘୋରଂ ଚ ତଥେଶାନଂ ଯଥାଵଦ୍ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ଏକୋନତ୍ରିଂଶକଃ କଲ୍ପୋ ଵିଜ୍ଞେଯଃ ଶ୍ଵେତଲୋହିତଃ

ଅଘୋର ଏବଂ ଈଶାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଯଥାଯଥିଭାବେ କହ। ଏକୋନତ୍ରିଂଶତମ କଳ୍ପକୁ ଶ୍ୱେତଲୋହିତ ବୋଲି ଜଣାଯିବ।

ତସ୍ମିଂସ୍ତତ୍ପରମଂ ଧ୍ଯାନଂ ଧ୍ଯାଯତୋ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତଦା ଉତ୍ପନ୍ନସ୍ତୁ ଶିଖାଯୁକ୍ତଃ କୁମାରଃ ଶ୍ଵେତଲୋହିତଃ

ସେଥିରେ, ବ୍ରହ୍ମା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ଥିବାବେଳେ, ତେବେ ଶିଖା ଥିବା କୁମାର, ଶ୍ୱେତଲୋହିତ ଉଦ୍ଭବ ହେଲେ।

ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁରୁଷଂ ଶ୍ରୀମାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା ଵୈ ଵିଶ୍ଵତୋମୁଖଃ ହୃଦି କୃତ୍ଵା ମହାତ୍ମାନଂ ବ୍ରହ୍ମରୂପିଣମୀଶ୍ଵରମ୍

ସେଇ ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମୁହଁଥିବା ଶ୍ରୀମାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା, ସେଇ ବ୍ରହ୍ମସ୍ୱରୂପ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ନିଜ ହୃଦୟରେ ରଖିଲେ।

ସଦ୍ଯୋଜାତଂ ତତୋ ବ୍ରହ୍ମା ଧ୍ଯାନଯୋଗପରୋ ଽଭଵତ୍ ଧ୍ଯାନଯୋଗାତ୍ପରଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଵଵନ୍ଦେ ଦେଵମୀଶ୍ଵରମ୍

ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ସଦ୍ୟୋଜାତଙ୍କ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିବାରେ ଲଗିଗଲେ; ଧ୍ୟାନ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ବୁଝି, ସେ ଦେବ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ।