ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଆସ୍ଯେନ ନ ପିବେତ୍ତୋଯଂ ତିଷ୍ଠନ୍ନଞ୍ଜଲିନାପି ଵା ଵାମହସ୍ତେନ ଶଯ୍ଯାଯାଂ ତଥୈଵାନ୍ଯଂକରେଣ ଵା

ମୁଁହରେ ପାଣି ଧରି ପିଇବା, ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ହାତ ଯୋଡି ପିଇବା, ବାମ ହାତରେ, ଶୋଇଥିବା ବେଳେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅଂଗରେ ପିଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଵିଭୀତକାର୍କକାରଞ୍ଜସ୍ନୁହିଚ୍ଛାଯାଂ ନ ଚାଶ୍ରଯେତ୍ ସ୍ତଂଭଦୀପମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ ଅନ୍ଯେଷାଂ ପ୍ରାଣିନାଂ ତଥା

ବିଭୀତକ, ଅର୍କ, କରଞ୍ଜ ଓ ସ୍ନୁହି ଗଛର ଛାୟାରେ କେବେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଖୁଟି, ଦୀପ, ଲୋକମାନେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅନୁସ୍ଥାନରେ ନ ରହିବା ଉଚିତ୍।

ଏକୋ ନ ଗଚ୍ଛେଦଧ୍ଵାନଂ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ନୋତ୍ତରେନ୍ନଦୀମ୍ ନାଵରୋହେତ କୂପାଦିଂ ନାରୋହେଦୁଚ୍ଚପାଦପାନ୍

ଏକା ଏକା ରାସ୍ତାରେ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ନଦୀ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କୂଆ ଓ ଏପରି ସ୍ଥାନରେ ନାମିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଉଚ୍ଚ ଗଛ ଚଢ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ସୂର୍ଯାଗ୍ନିଜଲଦେଵାନାଂ ଗୁରୂଣାଂ ଵିମୁଖଃ ଶୁଭେ ନ କୁର୍ଯାଦିହ କାର୍ଯାଣି ଜପକର୍ମ ଶୁଭାନି ଵା

ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ଦେବତା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କୁ ପିଛୁ ଦେଇ କେବେ ବି ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ, ଜପ କିମ୍ବା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଅଗ୍ନୌ ନ ତାପଯେତ୍ପାଦୌ ହସ୍ତଂ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ନ ସଂସ୍ପୃଶେତ୍ ଅଗ୍ନେର୍ନୋଚ୍ଛ୍ରଯମ୍ ଆସୀତ ନାଗ୍ନୌ କିଂଚିନ୍ ମଲଂ ତ୍ଯଜେତ୍

ଅଗ୍ନିରେ ପାଦ ତାପିବା, ହାତ କିମ୍ବା ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିକୁ ଛୁଇଁବା, ଅଗ୍ନିଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ବସିବା, କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିରେ କୌଣସି ଅପବିତ୍ର ବସ୍ତୁ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ନ ଜଲଂ ତାଡଯେତ୍ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ନାଂଭସ୍ଯଙ୍ଗମଲଂ ତ୍ଯଜେତ୍ ମଲଂ ପ୍ରକ୍ଷାଲଯେତ୍ ତୀରେ ପ୍ରକ୍ଷାଲ୍ଯ ସ୍ନାନମାଚରେତ୍

ପାଦ ଦ୍ୱାରା ପାଣିକୁ ମାରିବା, ଦେହର ମଳ ପାଣିରେ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ତୀରେ ମଳ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରି, ପରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ୍।

ନଖାଗ୍ରକେଶନିର୍ଧୂତସ୍ନାନଵସ୍ତ୍ରଘଟୋଦକମ୍ ଅଶ୍ରୀକରଂ ମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ ଅଶୁଦ୍ଧଂ ସଂସ୍ପୃଶେଦ୍ଯଦି

ନଖ, କେଶ, ସ୍ନାନ ପରେ, ପୁରୁଣା ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଘଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଛୁଇଁଥିବା ପାଣି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଅଶୁଭ ଓ ଅଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।

ଅଜାଶ୍ଵାନଖୁରୋଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ ମାର୍ଜନାତ୍ ତୁଷରେଣୁକାନ୍ ସଂସ୍ପୃଶେଦ୍ ଯଦି ମୂଢାତ୍ମା ଶ୍ରିଯଂ ହନ୍ତି ହରେରପି

ଯଦି କେହି ମୂଢ଼ ମନ ଥିବା ଲୋକ ଛାଗ, ଘୋଡ଼ା, ଅଖଣ୍ଡ ନଖ ଥିବା ପଶୁ ବା ଉଠର ଝାଡ଼ୁ ଦେଇ ଉଠାଯାଇଥିବା ଧୂଳି ବା ଚାଉଳ ଛୁଏ, ସେ ନିଜ ଧନ-ସମ୍ପଦକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ଏହା ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ।

ମାର୍ଜାରଶ୍ ଚ ଗୃହେ ଯସ୍ଯ ସୋ ଽପ୍ଯନ୍ତ୍ଯଜସମୋ ନରଃ ଭୋଜଯେଦ୍ଯସ୍ତୁ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରାନ୍ ମାର୍ଜାରସଂନିଧୌ ଯଦି

ଯାହାଙ୍କ ଘରେ ବିଲେଇ ରହେ, ସେ ଲୋକ ଅନ୍ତ୍ୟଜ ସମାନ । ଯଦି ବିଲେଇ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ କେହି ପୂଜ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଭୋଜନ କରାଏ,

ତଚ୍ଚାଣ୍ଡାଲସମଂ ଜ୍ଞେଯଂ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ସ୍ଫିଗ୍ଵାତଂ ଶୂର୍ପଵାତଂ ଚ ଵାତଂ ପ୍ରାଣମୁଖାନିଲମ୍

ତାହା ଚଣ୍ଡାଳକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ସମାନ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ, ଏଠାରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ । ପିଛୁ ହାଁସିବା ବା ଚାଲିଆଁ ପଖାର ବାତାସ ବା ମୁଁହର ଶ୍ୱାସ,

ସୁକୃତାନି ହରନ୍ତ୍ଯେତେ ସଂସ୍ପୃଷ୍ଟାଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ତୁ ଉଷ୍ଣୀଷୀ କଞ୍ଚୁକୀ ନଗ୍ନୋ ମୁକ୍ତକେଶୋ ମଲାଵୃତଃ

ଏହି ସବୁ ଯଦି କାହାରି ଦେହକୁ ଛୁଏ, ସେ ଲୋକର ସୁକୃତ କମ୍ୟ ହରାଯାଏ । ଏହିପରି, ଯିଏ ପଗଡ଼ି, କଞ୍ଚୁକା ପିନ୍ଧିଥାଏ, ନଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ ରହେ, ଖୋଲା କେଶ ରଖେ ବା ମଳରେ ଲିପ୍ତ,

ଅପଵିତ୍ରକରୋ ଽଶୁଦ୍ଧଃ ପ୍ରଲପନ୍ନ ଜପେତ୍ କ୍ଵଚିତ୍ କ୍ରୋଧୋ ମଦଃ କ୍ଷୁଧା ତନ୍ଦ୍ରା ନିଷ୍ଠୀଵନଵିଜୃମ୍ଭଣେ

ଅପବିତ୍ର କାମ କରେ, ଅଶୁଦ୍ଧ ଅବସ୍ଥାରେ ରହେ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ କଥା କହେ, କିମ୍ବା କେବେ କେବେ କ୍ରୋଧ, ମଦ, ଭୁଖ, ଉଂଘା, ଥୁ spit କିମ୍ବା ହାଡ଼ି ହେଉଥିବାବେଳେ ଜପ କରେ,

ଶ୍ଵନୀଚଦର୍ଶନଂ ନିଦ୍ରା ପ୍ରଲାପାସ୍ତେ ଜପଦ୍ଵିଷଃ ଏତେଷାଂ ସଂଭଵେ ଵାପି କୁର୍ଯାତ୍ସୂର୍ଯାଦିଦର୍ଶନମ୍

କୁକୁର ଖାଉଥିବା ଦେଖେ, ଶୋଇଯାଏ, ବା ଅସ୍ପଷ୍ଟ କଥା କହେ—ଏହି ସବୁ ଜପର ଶତ୍ରୁ । ଏମିତି କିଛି ଘଟିଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ବା ଅନ୍ୟ ଜ୍ୟୋତିର ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ ।

ଆଚମ୍ଯ ଵା ଜପେଚ୍ଛେଷଂ କୃତ୍ଵା ଵା ପ୍ରାଣସଂଯମମ୍ ସୂର୍ଯୋ ଽଗ୍ନିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମାଶ୍ଚୈଵ ଗ୍ରହନକ୍ଷତ୍ରତାରକାଃ

କିମ୍ବା ଜଳ ଛୁଇଁ ଆଚମନ କରି, ବା ପ୍ରାଣାୟାମ କରି, ଶେଷ ଜପ କରିବା ଉଚିତ । ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଗ୍ନି, ଚନ୍ଦ୍ର, ଗ୍ରହ, ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ତାରାମାନେ—

ଏତେ ଜ୍ଯୋତୀଂଷି ପ୍ରୋକ୍ତାନି ଵିଦ୍ଵଦ୍ଭିର୍ ବ୍ରାହ୍ମଣୈସ୍ ତଥା ପ୍ରସାର୍ଯ ପାଦୌ ନ ଜପେତ୍ କୁକ୍କୁଟାସନ ଏଵ ଚ

ଏହି ସବୁକୁ ପଣ୍ଡିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି । ପାଦ ଛାଡ଼ି ଚାଲିବା ବା କୁକୁଡ଼ି ପୋଜିସନରେ ବସି ଜପ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।

ଅନାସନଃ ଶଯାନୋ ଵା ରଥ୍ଯାଯାଂ ଶୂଦ୍ରସନ୍ନିଧୌ ରକ୍ତଭୂମ୍ଯାଂ ଚ ଖଟ୍ଵାଯାଂ ନ ଜପେଜ୍ଜାପକସ୍ ତଥା

ଆସନ ଛାଡ଼ି ବସିବା, ଶୋଇଯିବା, ରାସ୍ତାରେ, ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ରକ୍ତ ଲଗା ଭୂମିରେ ବା ଖଟିଆ ଉପରେ ଜପ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।

ଆସନସ୍ଥୋ ଜପେତ୍ସମ୍ଯକ୍ ମନ୍ତ୍ରାର୍ଥଗତମାନସଃ କୌଶେଯଂ ଵ୍ଯାଘ୍ରଚର୍ମଂ ଵା ଚୈଲଂ ତୌଲମଥାପି ଵା

ଠିକ୍ ଭାବେ ଆସନରେ ବସି, ମନ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥରେ ମନ ଲଗାଇ ଜପ କରିବା ଉଚିତ । ଆସନ କମ୍ବଳ, ବାଘ ଚର୍ମ, ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା କପାସ ଦ୍ୱାରା ହେବା ଉଚିତ,

ଦାରଵଂ ତାଲପର୍ଣଂ ଵା ଆସନଂ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍ ତ୍ରିସଂଧ୍ଯଂ ତୁ ଗୁରୋଃ ପୂଜା କର୍ତଵ୍ଯା ହିତମିଚ୍ଛତା

କାଠ ବା ତାଳପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଆସନ ବନେଇପାରିବେ । ଯିଏ ମଙ୍ଗଳ ଚାହେଁ, ସେ ଦିନର ତିନି ସଂଧ୍ୟାବେଳେ ଗୁରୁଙ୍କ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ।

ଯୋ ଗୁରୁଃ ସ ଶିଵଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଯଃ ଶିଵଃ ସ ଗୁରୁଃ ସ୍ମୃତଃ ଯଥା ଶିଵସ୍ ତଥା ଵିଦ୍ଯା ଯଥା ଵିଦ୍ଯା ତଥା ଗୁରୁଃ

ଯିଏ ଗୁରୁ, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଶିବ; ଯିଏ ଶିବ, ସେ ଗୁରୁ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାନ୍ତି । ଯେପରି ଶିବ, ସେପରି ଜ୍ଞାନ; ଯେପରି ଜ୍ଞାନ, ସେପରି ଗୁରୁ ।

ଶିଵଵିଦ୍ଯାଗୁରୋସ୍ତସ୍ମାଦ୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ସଦୃଶଂ ଫଲମ୍ ସର୍ଵଦେଵମଯୋ ଦେଵି ସର୍ଵଶକ୍ତିମଯୋ ହି ସଃ

ଏହିପରି ଶିବ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଗୁରୁ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଯଥାଯଥ ଫଳ ମିଳେ । ହେ ଦେବୀ, ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ମୂର୍ତ୍ତି ।

ସଗୁଣୋ ନିର୍ଗୁଣୋ ଵାପି ତସ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ଶିରସା ଵହେତ୍ ଶ୍ରେଯୋ ଽର୍ଥୀ ଯସ୍ତୁ ଗୁର୍ଵାଜ୍ଞାଂ ମନସାପି ନ ଲଙ୍ଘଯେତ୍

ସେ ଗୁଣସହିତ କିମ୍ବା ନିର୍ଗୁଣ ଯେହେଉନାହେଁ, ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରିବା ଉଚିତ । ଯିଏ ମଙ୍ଗଳ ଚାହେଁ, ସେ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।

ଗୁର୍ଵାଜ୍ଞାପାଲକଃ ସମ୍ଯକ୍ ଜ୍ଞାନସଂପତ୍ତିମଶ୍ନୁତେ ଗଚ୍ଛଂସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ସ୍ଵପନ୍ ଭୁଞ୍ଜନ୍ ଯଦ୍ଯତ୍କର୍ମ ସମାଚରେତ୍

ଯିଏ ଠିକ୍ ଭାବେ ଗୁରୁଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ରକ୍ଷା କରେ, ସେ ଜ୍ଞାନର ଧନ ଲାଭ କରେ । ଯେବେ ଚାଲେ, ଦଁଡ଼ାଇ ରହେ, ଶୋଏ ବା ଖାଏ, ଯେଉଁ କାମ କରେ,

ସମକ୍ଷଂ ଯଦି ତତ୍ସର୍ଵଂ କର୍ତଵ୍ଯଂ ଗୁର୍ଵନୁଜ୍ଞଯା ଗୁରୋର୍ଦେଵସମକ୍ଷଂ ଵା ନ ଯଥେଷ୍ଟାସନୋ ଭଵେତ୍

ସେ ସବୁ କାମ ଗୁରୁଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବା ତାଙ୍କ ଅନୁମତିରେ କରିବା ଉଚିତ । ଗୁରୁ ବା ଦେବତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଇଚ୍ଛାମତି ଆସନରେ ବସିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।

ଗୁରୁର୍ଦେଵୋ ଯତଃ ସାକ୍ଷାତ୍ ତଦ୍ଗୃହଂ ଦେଵମନ୍ଦିରମ୍ ପାପିନା ଚ ଯଥାସଂଗାତ୍ ତତ୍ପାପୈଃ ପତନଂ ଭଵେତ୍

ଗୁରୁ ଯେହେତୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦେବତା, ତାଙ୍କ ଘର ହେଉଛି ଦେବମନ୍ଦିର । ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ରହିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ପାପ ଦ୍ୱାରା ପତନ ହୁଏ ।

ତଦ୍ଵଦାଚାର୍ଯସଂଗେନ ତଦ୍ଧର୍ମଫଲଭାଗ୍ଭଵେତ୍ ଯଥୈଵ ଵହ୍ନିସଂପର୍କାନ୍ ମଲଂ ତ୍ଯଜତି କାଞ୍ଚନମ୍

ଏହିପରି ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ରହିଲେ, ତାଙ୍କ ଧର୍ମର ଫଳ ମିଳେ । ଯେପରି ଅଗ୍ନି ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ସୁନା ମଳ ଛାଡ଼ିଦିଏ,

ତଥୈଵ ଗୁରୁସଂପର୍କାତ୍ ପାପଂ ତ୍ଯଜତି ମାନଵଃ ଯଥା ଵହ୍ନିସମୀପସ୍ଥୋ ଘୃତକୁଂଭୋ ଵିଲୀଯତେ

ଏହିପରି, ଗୁରୁଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ରହିଲେ ମଣିଷ ପାପକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଥାଏ, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ପାଖରେ ଘିଅ ଭରା ଭାଣ୍ଡା ଗଳିଯାଏ।

ତଥା ପାପଂ ଵିଲୀଯେତ ଆଚାର୍ଯସ୍ଯ ସମୀପତଃ ଯଥା ପ୍ରଜ୍ଵଲିତୋ ଵହ୍ନିର୍ ଵିଷ୍ଠାଂ କାଷ୍ଠଂ ଚ ନିର୍ଦହେତ୍

ଏହିପରି, ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟରେ ଥିଲେ ପାପ ଗଳିଯାଏ, ଯେପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ଗୋବର ଓ କାଠକୁ ପୁଡ଼ିଦେଏ।

ଗୁରୁସ୍ତୁଷ୍ଟୋ ଦହତ୍ଯେଵଂ ପାପଂ ତନ୍ମନ୍ତ୍ରତେଜସା ବ୍ରହ୍ମା ହରିସ୍ ତଥା ରୁଦ୍ରୋ ଦେଵାଶ୍ ଚ ମୁନଯସ୍ ତଥା

ଗୁରୁ ଖୁସି ହେଲେ, ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ପାପକୁ ପୁଡ଼ିଦେଇଥାନ୍ତି; ଏହିପରି ବ୍ରହ୍ମା, ହରି, ରୁଦ୍ର, ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ କରନ୍ତି।

କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯନୁଗ୍ରହଂ ତୁଷ୍ଟା ଗୁରୌ ତୁଷ୍ଟେ ନ ସଂଶଯଃ କର୍ମଣା ମନସା ଵାଚା ଗୁରୋଃ କ୍ରୋଧଂ ନ କାରଯେତ୍

ଗୁରୁ ଖୁସି ହେଲେ, ସେମାନେ କୃପା କରନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; କାମ, ମନ, ଓ କଥାରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କୁ କ୍ରୋଧିତ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।