ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଏଵଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଶିଵଂ ଜ୍ଞାନଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଜପଵିଧିକ୍ରମମ୍

ଏଭଳି ଶିବ ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କରି, ଜପର ନିୟମ ଓ କ୍ରମ ବୁଝି—

ସଦାଚାରୀ ଜପନ୍ନିତ୍ଯଂ ଧ୍ଯାଯନ୍ ଭଦ୍ରଂ ସମଶ୍ନୁତେ ସଦାଚାରଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସମ୍ଯଗ୍ଧର୍ମସ୍ଯ ସାଧନମ୍

—ଯିଏ ସଦା ନୀତିମାନ୍ୟ ହୋଇ ନିତ୍ୟ ଜପ କରେ, ଧ୍ୟାନ କରେ, ସେ ଶୁଭ ଫଳ ଲାଭ କରେ। ଏବେ ମୁଁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ନୀତି ଓ ସତ୍ୟ ଧର୍ମର ସାଧନା କଥା କହିବି।

ଯସ୍ମାଦାଚାରହୀନସ୍ଯ ସାଧନଂ ନିଷ୍ଫଲଂ ଭଵେତ୍ ଆଚାରଃ ପରମୋ ଧର୍ମ ଆଚାରଃ ପରମଂ ତପଃ

ଯାହାଙ୍କର ଆଚରଣ ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ସାଧନା ଫଳହୀନ ହୁଏ। ନୀତି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଧର୍ମ; ନୀତି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତପସ୍ୟା।

ଆଚାରଃ ପରମା ଵିଦ୍ଯା ଆଚାରଃ ପରମା ଗତିଃ ସଦାଚାରଵତାଂ ପୁଂସାଂ ସର୍ଵତ୍ରାପ୍ଯଭଯଂ ଭଵେତ୍

ନୀତି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଜ୍ଞାନ; ନୀତି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତି। ଯେଉଁମାନେ ନୀତିମାନ୍ୟ, ସେମାନେ ସବୁଠାରେ ଭୟହୀନ ହୁଅନ୍ତି।

ତଦ୍ଵଦାଚାରହୀନାନାଂ ସର୍ଵତ୍ରୈଵ ଭଯଂ ଭଵେତ୍ ସଦାଚାରେଣ ଦେଵତ୍ଵମ୍ ଋଷିତ୍ଵଂ ଚ ଵରାନନେ

କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ନୀତିହୀନ, ସେମାନେ ସବୁଠାରେ ଭୟଭୀତ ହୁଅନ୍ତି। ନୀତି ଦ୍ୱାରା ଦେବତ୍ୱ ଓ ଋଷିତ୍ୱ ଲାଭ ହୁଏ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ।

ଉପଯାନ୍ତି କୁଯୋନିତ୍ଵଂ ତଦ୍ଵଦ୍ ଆଚାରଲଙ୍ଘନାତ୍ ଆଚାରହୀନଃ ପୁରୁଷୋ ଲୋକେ ଭଵତି ନିନ୍ଦିତଃ

ନୀତି ଉଲ୍ଲଂଘନ କଲେ ମଣିଷ ଖରାପ ଜନ୍ମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ନୀତି ନଥିବା ଲୋକ ଜଗତରେ ନିନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି।

ତସ୍ମାତ୍ସଂସିଦ୍ଧିମନ୍ଵିଚ୍ଛନ୍ ସମ୍ଯଗାଚାରଵାନ୍ ଭଵେତ୍ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତଃ ଶୁଦ୍ଧିଭୂଯିଷ୍ଠଃ ପାପୀଯାନ୍ ଜ୍ଞାନଦୂଷକଃ

ତେଣୁ ଯିଏ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣତା ଚାହାଏ, ସେଠିକ୍ ଆଚରଣ ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ଉଚିତ। ଦୁର୍ବୃତ୍ତ ଲୋକ ଦେଖିବାକୁ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ଅଧିକ ପାପୀ ଓ ଜ୍ଞାନକୁ ଦୂଷିତ କରନ୍ତି।

ଵର୍ଣାଶ୍ରମଵିଧାନୋକ୍ତଂ ଧର୍ମଂ କୁର୍ଵୀତ ଯତ୍ନତଃ

ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମର ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଧର୍ମକୁ ଯଥାଯଥ ଚେଷ୍ଟାରେ କରିବା ଉଚିତ।

ଯସ୍ଯ ଯଦ୍ଵିହିତଂ କର୍ମ ତତ୍କୁର୍ଵନ୍ମତ୍ପ୍ରିଯଃ ସଦା ସଂଧ୍ଯୋପାସନଶୀଲଃ ସ୍ଯାତ୍ ସାଯଂ ପ୍ରାତଃ ପ୍ରସନ୍ନଧୀଃ

ଯାହାଙ୍କ ପାଇଁ ଯେଉଁ କର୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେହି କର୍ମ କରୁଥିବା ଲୋକ ସଦା ମୋତେ ପ୍ରିୟ। ସେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ, ସ୍ପଷ୍ଟ ମନେ ଉପାସନା କରିବା ଉଚିତ।

ଉଦଯାସ୍ତମଯାତ୍ପୂର୍ଵମ୍ ଆରମ୍ଯ ଵିଧିନା ଶୁଚିଃ କାମାନ୍ମୋହାଦ୍ଭଯାଲ୍ଲୋଭାତ୍ ସଂଧ୍ଯାଂ ନାତିକ୍ରମେଦ୍ଦ୍ଵିଜଃ

ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ଓ ଅସ୍ତ ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ଦ୍ୱିଜମାନେ କେବେ ବି ଇଚ୍ଛା, ମୋହ, ଭୟ କିମ୍ବା ଲୋଭରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ବନ୍ଦନା ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ସଂଧ୍ଯାତିକ୍ରମଣାଦ୍ଵିପ୍ରୋ ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ଯାତ୍ପତତେ ଯତଃ ଅସତ୍ଯଂ ନ ଵଦେତ୍ କିଂଚିନ୍ ନ ସତ୍ଯଂ ଚ ପରିତ୍ଯଜେତ୍

ସନ୍ଧ୍ୟା ବନ୍ଦନା ଛାଡ଼ିଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କର ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ହରାଇଦିଅନ୍ତି; ତେଣୁ କେବେ ମିଥ୍ୟା କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ ସତ୍ୟକୁ ବି ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଯତ୍ସତ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମ ଇତ୍ଯାହୁର୍ ଅସତ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଦୂଷଣମ୍ ଅନୃତଂ ପରୁଷଂ ଶାଠ୍ଯଂ ପୈଶୁନ୍ଯଂ ପାପହେତୁକମ୍

ଯାହା ସତ୍ୟ, ତାହାକୁ ବ୍ରହ୍ମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ମିଥ୍ୟା କଥା ବ୍ରହ୍ମଙ୍କୁ ଅପବିତ୍ର କରେ—ଅସତ୍ୟ, କଠୋର କଥା, ଚତୁରତା, ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିବା, ଓ ପାପରୁ ହେଉଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ।

ପରଦାରାନ୍ପରଦ୍ରଵ୍ଯଂ ପରହିଂସାଂ ଚ ସର୍ଵଦା କ୍ଵଚିଚ୍ଚାପି ନ କୁର୍ଵୀତ ଵାଚା ଚ ମନସା ତଥା

କେବେ ବି ଅନ୍ୟର ଜନାନୀ ସହ ଅନୈତିକ ସମ୍ପର୍କ, ଅନ୍ୟର ସମ୍ପତ୍ତି ନେବା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟକୁ କ୍ଷତି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହି କଥା ମନରେ କିମ୍ବା କଥାରେ ବି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଶୂଦ୍ରାନ୍ନଂ ଯାତଯାମାନ୍ନଂ ନୈଵେଦ୍ଯଂ ଶ୍ରାଦ୍ଧମେଵ ଚ ଗଣାନ୍ନଂ ସମୁଦାଯାନ୍ନଂ ରାଜାନ୍ନଂ ଚ ଵିଵର୍ଜଯେତ୍

ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ହାତର ଖାଦ୍ୟ, ବାସି ଖାଦ୍ୟ, ନୈବେଦ୍ୟ, ଶ୍ରାଦ୍ଧର ଖାଦ୍ୟ, ଗୋଷ୍ଠୀର ଖାଦ୍ୟ, ଭେଟି ଖାଦ୍ୟ ଓ ରାଜାଙ୍କ ଦିଆଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଅନ୍ନଶୁଦ୍ଧୌ ସତ୍ତ୍ଵଶୁଦ୍ଧିର୍ ନ ମୃଦା ନ ଜଲେନ ଵୈ ସତ୍ତ୍ଵଶୁଦ୍ଧୌ ଭଵେତ୍ସିଦ୍ଧିସ୍ ତତୋ ଽନ୍ନଂ ପରିଶୋଧଯେତ୍

ଖାଦ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ ମନ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ, କେବଳ ମାଟି କିମ୍ବା ପାଣିରେ ନୁହେଁ; ମନ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ ସଫଳତା ମିଳେ—ତେଣୁ ଖାଦ୍ୟକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍।

ରାଜପ୍ରତିଗ୍ରହୈର୍ ଦଗ୍ଧାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ ସ୍ଵିନ୍ନାନାମପି ବୀଜାନାଂ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ

ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବ୍ରହ୍ମରେ ଲିନ ଓ ରାଜାଙ୍କ ଦାନରେ ଦୁଷିତ, ସେମାନେ ଜଳରେ ଉତ୍ତାପ ଦ୍ୱାରା ଜଳା ମାନ୍ୟ ଦାଣା ପରି ପୁନର୍ଜନ୍ମ ପାଆନ୍ତି ନାହିଁ।

ରାଜପ୍ରତିଗ୍ରହୋ ଘୋରୋ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ଚାଦୌ ଵିଷୋପମଃ ବୁଧେନ ପରିହର୍ତଵ୍ଯଃ ଶ୍ଵମାଂସଂ ଚାପି ଵର୍ଜଯେତ୍

ରାଜାଙ୍କ ଦାନ ଭୟଙ୍କର ଓ ଆରମ୍ଭରେ ବିଷ ସମାନ ବୋଲି ଜାଣି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ଏହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ କୁକୁର ମାଂସ ମଧ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଅସ୍ନାତ୍ଵା ନ ଚ ଭୁଞ୍ଜୀଯାଦ୍ ଅଜପୋ ଽଗ୍ନିମପୂଜ୍ଯ ଚ ପର୍ଣପୃଷ୍ଠେ ନ ଭୁଞ୍ଜୀଯାଦ୍ ରାତ୍ରୌ ଦୀପଂ ଵିନା ତଥା

ସ୍ନାନ ନ କରି, ଅଗ୍ନିକୁ ପୂଜା ନ କରି, ପତ୍ରର ପଛ ଦିଗରେ, କିମ୍ବା ରାତିରେ ଦୀପ ବିନା କେବେ ବି ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଭିନ୍ନଭାଣ୍ଡେ ଚ ରଥ୍ଯାଯାଂ ପତିତାନାଂ ଚ ସଂନିଧୌ ଶୂଦ୍ରଶେଷଂ ନ ଭୁଞ୍ଜୀଯାତ୍ ସହାନ୍ନଂ ଶିଶୁକୈରପି

ଭଙ୍ଗା ପାତ୍ରରେ, ରାସ୍ତାରେ, ଅପବିତ୍ର ଲୋକଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟ, କିମ୍ବା ଶିଶୁମାନେ ସହ ଭାଗ କରି ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଶୁଦ୍ଧାନ୍ନଂ ସ୍ନିଗ୍ଧମ୍ ଅଶ୍ନୀଯାତ୍ ସଂସ୍କୃତଂ ଚାଭିମନ୍ତ୍ରିତମ୍ ଭୋକ୍ତା ଶିଵ ଇତି ସ୍ମୃତ୍ଵା ମୌନୀ ଚୈକାଗ୍ରମାନସଃ

ଶୁଦ୍ଧ, ତେଲ ଥିବା, ଭଲ ରାନ୍ଧା, ମନ୍ତ୍ରପୂତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍; 'ମୁଁ ଭୋଗ କରୁଥିବା ଶିବ' ବୋଲି ମନେ ରଖି, ମୌନ ଓ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍।

ଆସ୍ଯେନ ନ ପିବେତ୍ତୋଯଂ ତିଷ୍ଠନ୍ନଞ୍ଜଲିନାପି ଵା ଵାମହସ୍ତେନ ଶଯ୍ଯାଯାଂ ତଥୈଵାନ୍ଯଂକରେଣ ଵା

ମୁଁହରେ ପାଣି ଧରି ପିଇବା, ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ହାତ ଯୋଡି ପିଇବା, ବାମ ହାତରେ, ଶୋଇଥିବା ବେଳେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅଂଗରେ ପିଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଵିଭୀତକାର୍କକାରଞ୍ଜସ୍ନୁହିଚ୍ଛାଯାଂ ନ ଚାଶ୍ରଯେତ୍ ସ୍ତଂଭଦୀପମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ ଅନ୍ଯେଷାଂ ପ୍ରାଣିନାଂ ତଥା

ବିଭୀତକ, ଅର୍କ, କରଞ୍ଜ ଓ ସ୍ନୁହି ଗଛର ଛାୟାରେ କେବେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଖୁଟି, ଦୀପ, ଲୋକମାନେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅନୁସ୍ଥାନରେ ନ ରହିବା ଉଚିତ୍।

ଏକୋ ନ ଗଚ୍ଛେଦଧ୍ଵାନଂ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ନୋତ୍ତରେନ୍ନଦୀମ୍ ନାଵରୋହେତ କୂପାଦିଂ ନାରୋହେଦୁଚ୍ଚପାଦପାନ୍

ଏକା ଏକା ରାସ୍ତାରେ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ନଦୀ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କୂଆ ଓ ଏପରି ସ୍ଥାନରେ ନାମିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଉଚ୍ଚ ଗଛ ଚଢ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ସୂର୍ଯାଗ୍ନିଜଲଦେଵାନାଂ ଗୁରୂଣାଂ ଵିମୁଖଃ ଶୁଭେ ନ କୁର୍ଯାଦିହ କାର୍ଯାଣି ଜପକର୍ମ ଶୁଭାନି ଵା

ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ଦେବତା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କୁ ପିଛୁ ଦେଇ କେବେ ବି ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ, ଜପ କିମ୍ବା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଅଗ୍ନୌ ନ ତାପଯେତ୍ପାଦୌ ହସ୍ତଂ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ନ ସଂସ୍ପୃଶେତ୍ ଅଗ୍ନେର୍ନୋଚ୍ଛ୍ରଯମ୍ ଆସୀତ ନାଗ୍ନୌ କିଂଚିନ୍ ମଲଂ ତ୍ଯଜେତ୍

ଅଗ୍ନିରେ ପାଦ ତାପିବା, ହାତ କିମ୍ବା ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିକୁ ଛୁଇଁବା, ଅଗ୍ନିଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ବସିବା, କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିରେ କୌଣସି ଅପବିତ୍ର ବସ୍ତୁ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ନ ଜଲଂ ତାଡଯେତ୍ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ନାଂଭସ୍ଯଙ୍ଗମଲଂ ତ୍ଯଜେତ୍ ମଲଂ ପ୍ରକ୍ଷାଲଯେତ୍ ତୀରେ ପ୍ରକ୍ଷାଲ୍ଯ ସ୍ନାନମାଚରେତ୍

ପାଦ ଦ୍ୱାରା ପାଣିକୁ ମାରିବା, ଦେହର ମଳ ପାଣିରେ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ତୀରେ ମଳ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରି, ପରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ୍।

ନଖାଗ୍ରକେଶନିର୍ଧୂତସ୍ନାନଵସ୍ତ୍ରଘଟୋଦକମ୍ ଅଶ୍ରୀକରଂ ମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ ଅଶୁଦ୍ଧଂ ସଂସ୍ପୃଶେଦ୍ଯଦି

ନଖ, କେଶ, ସ୍ନାନ ପରେ, ପୁରୁଣା ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଘଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଛୁଇଁଥିବା ପାଣି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଅଶୁଭ ଓ ଅଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।

ଅଜାଶ୍ଵାନଖୁରୋଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ ମାର୍ଜନାତ୍ ତୁଷରେଣୁକାନ୍ ସଂସ୍ପୃଶେଦ୍ ଯଦି ମୂଢାତ୍ମା ଶ୍ରିଯଂ ହନ୍ତି ହରେରପି

ଯଦି କେହି ମୂଢ଼ ମନ ଥିବା ଲୋକ ଛାଗ, ଘୋଡ଼ା, ଅଖଣ୍ଡ ନଖ ଥିବା ପଶୁ ବା ଉଠର ଝାଡ଼ୁ ଦେଇ ଉଠାଯାଇଥିବା ଧୂଳି ବା ଚାଉଳ ଛୁଏ, ସେ ନିଜ ଧନ-ସମ୍ପଦକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ଏହା ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ।

ମାର୍ଜାରଶ୍ ଚ ଗୃହେ ଯସ୍ଯ ସୋ ଽପ୍ଯନ୍ତ୍ଯଜସମୋ ନରଃ ଭୋଜଯେଦ୍ଯସ୍ତୁ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରାନ୍ ମାର୍ଜାରସଂନିଧୌ ଯଦି

ଯାହାଙ୍କ ଘରେ ବିଲେଇ ରହେ, ସେ ଲୋକ ଅନ୍ତ୍ୟଜ ସମାନ । ଯଦି ବିଲେଇ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ କେହି ପୂଜ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଭୋଜନ କରାଏ,