ଵର୍ଷାନ୍ତେ ସର୍ଵଗନ୍ଧାଢ୍ଯାଂ ପ୍ରତିମାଂ ସଂନିଵେଦଯେତ୍ ସା ଭଵାନ୍ଯାଶ୍ ଚ ସାଯୁଜ୍ଯଂ ସାରୂପ୍ଯଂ ଚାପି ସୁଵ୍ରତା
ବର୍ଷ ଶେଷରେ ସମସ୍ତ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ପ୍ରତିମା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏପରି ଶୁଭବ୍ରତା ନାରୀ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ସାଯୁଜ୍ୟ ଓ ସାଦୃଶ୍ୟ ପାଏ।
ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଦେହଃ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ କାର୍ତିକ୍ଯାଂ ଵା ତୁ ଯା ନାରୀ ଏକଭକ୍ତେନ ଵର୍ତତେ
ଏହି ଫଳ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମିଳେ; ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି, ସତ୍ୟ କହୁଛି। କିମ୍ବା କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଯେଉଁ ନାରୀ ଏକାଗ୍ର ଭକ୍ତିରେ ଏହି ବ୍ରତ ରଖେ,
କ୍ଷମାହିଂସାଦିନିଯମୈଃ ସଂଯୁକ୍ତା ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ ଦଦ୍ଯାତ୍କୃଷ୍ଣତିଲାନାଂ ଚ ଭାରମେକମ୍ ଅତନ୍ଦ୍ରିତା
କ୍ଷମା, ଅହିଂସା ଓ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ ରହି, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟା ପାଳନ କରି, ସେ ଏକ ଭାର କଳା ତିଳ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଅଲସ୍ୟ ଛାଡି।
ସଘୃତଂ ସଗୁଡଂ ଚୈଵ ଓଦନଂ ପରମେଷ୍ଠିନେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଶ୍ ଚ ଯଥା ଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍
ଘିଅ ଓ ଗୁଡ଼ ସହିତ ରନ୍ଧା ଭାତ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଦେବା ଉଚିତ।
ଅଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ଚ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାମ୍ ଉପଵାସରତା ଚ ସା ଭଵାନ୍ଯା ମୋଦତେ ସାର୍ଧଂ ସାରୂପ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ସୁଵ୍ରତା
ଅଷ୍ଟମୀ ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ଉପବାସରେ ଲାଗିଥିବା ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ, ଶୁଭବ୍ରତା ଥିଲେ ସାଦୃଶ୍ୟ ମିଳେ।
କ୍ଷମା ସତ୍ଯଂ ଦଯା ଦାନଂ ଶୌଚମିନ୍ଦ୍ରିଯନିଗ୍ରହଃ ସର୍ଵଵ୍ରତେଷ୍ଵଯଂ ଧର୍ମଃ ସାମାନ୍ଯୋ ରୁଦ୍ରପୂଜନମ୍
କ୍ଷମା, ସତ୍ୟ, ଦୟା, ଦାନ, ପବିତ୍ରତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ — ସମସ୍ତ ବ୍ରତରେ ଏହି ସାଧାରଣ ଧର୍ମ, ଏବଂ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପୂଜା।
ସମାସାଦ୍ଵଃ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ପ୍ରତିମାସମନୁକ୍ରମାତ୍ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷକମାସାଦିକାର୍ତ୍ତିକାନ୍ତଂ ଯଥାକ୍ରମମ୍
ମୁଁ ଏବେ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିମାର କ୍ରମ ଅନୁଯାୟୀ କହିବି।
ଵ୍ରତଂ ସୁଵିପୁଲଂ ପୁଣ୍ଯଂ ନନ୍ଦିନା ପରିଭାଷିତମ୍ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷକମାସେ ଽଥ ଵୃଷଂ ପୂର୍ଣାଙ୍ଗମୁତ୍ତମମ୍
ନନ୍ଦିନି ଯେଉଁ ବିଶାଳ ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ ଥିବା ବୃଷ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଲଂକୃତ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଶିଵାଯ ଵିନିଵେଦଯେତ୍ ସା ଚ ସାର୍ଧଂ ଭଵାନ୍ଯା ଵୈ ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଶୋଭା ଦେଇ, ସେ ଶିବଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏହା ପରେ ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ପୁଷ୍ଯମାସେ ତୁ ଵୈ ଶୂଲଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ନିଵେଦଯେତ୍ ପୂର୍ଵୋକ୍ତମଖିଲଂ କୃତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ
ପୁଷ୍ୟ ମାସରେ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ।
ମାଘମାସେ ରଥଂ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଲକ୍ଷିତମ୍ ଦଦ୍ଯାତ୍ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଦେଵେଶଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଂଶ୍ଚୈଵ ଭୋଜଯେତ୍
ମାଘ ମାସରେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଚିହ୍ନରେ ସୁଶୋଭିତ ଏକ ରଥ ତିଆରି କରି, ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ।
ସା ଚ ଦେଵ୍ଯା ମହାଭାଗା ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ଫାଲ୍ଗୁନେ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ହିରଣ୍ଯେନ ଯଥାଵିଧି
ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସୁନାରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଲେ, ସେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ଦେବୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ରାଜତେନାପି ତାମ୍ରେଣ ଯଥାଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ସ୍ଥାପଯେଚ୍ଛଙ୍କରାଲଯେ
କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ରୂପରେ ରୂପା କିମ୍ବା ତାମ୍ବାରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରି, ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ଶଙ୍କରଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ସେଠାରେ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।
ସା ଚ ସାର୍ଧଂ ମହାଦେଵ୍ଯା ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ଚୈତ୍ରେ ଭଵଂ କୁମାରଂ ଚ ଭଵାନୀଂ ଚ ଯଥାଵିଧି
ଚୈତ୍ର ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଭବ, କୁମାର ଓ ଭବାନୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଲେ, ସେ ମହାଦେବୀ ସହିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ତାମ୍ରାଦ୍ଯୈର୍ଵିଧିଵତ୍କୃତ୍ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାଵିଧି ଭଵାନ୍ଯା ମୋଦତେ ସାର୍ଧଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଯ ଶଂଭଵେ
ତାମ୍ବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧାତୁରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରି, ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ, ଭବାନୀ ସହ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ ହୁଏ।
କୃତ୍ଵାଲଯଂ ହି କୌବେରଂ ରାଜତଂ ରଜତେନ ଵୈ ଈଶ୍ଵରୋମାସମାଯୁକ୍ତଂ ଗଣେଶୈଶ୍ ଚ ସମନ୍ତତଃ
ରୂପାରେ କୁବେର ଶୈଳୀର ଏକ ଘର ତିଆରି କରି, ତାହାରେ ଉମା ସହିତ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାଖରେ ଗଣେଶମାନେଂକୁ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵରତ୍ନସମାଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାଵିଧି ସ୍ଥାପଯେତ୍ପରମେଶସ୍ଯ ଭଵସ୍ଯାଯତନେ ଶୁଭେ
ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏହି ଘରକୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସ୍ଥାପନ କରି, ଶୁଭ ଭବଙ୍କ ପବିତ୍ର ଗୃହରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଵୈଶାଖେ ଵୈ ଚରେଦ୍ ଏଵଂ କୈଲାସାଖ୍ଯଂ ଵ୍ରତୋତ୍ତମମ୍ କୈଲାସପର୍ଵତଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ
ବୈଶାଖ ମାସରେ 'କୈଳାସ' ନାମକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ ଏଭଳି ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ। କୈଳାସ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚି, ଭବାନୀ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ମାସି ମହାଦେଵଂ ଲିଙ୍ଗମୂର୍ତିମୁମାପତିମ୍ କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟେନୈଵ ବ୍ରହ୍ମଣା ଵିଷ୍ଣୁନା ତଥା
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରେ ମହାଦେବ, ଲିଙ୍ଗ ରୂପ ଓ ଉମାଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ହସ୍ତ ଯୋଡି ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ମଧ୍ଯେ ଭଵେନ ସଂଯୁକ୍ତଂ ଲିଙ୍ଗମୂର୍ତି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ହଂସେନ ଚ ଵରାହେଣ କୃତ୍ଵା ତାମ୍ରାଦିଭିଃ ଶୁଭାମ୍
ମଧ୍ୟରେ ଭବ ସହିତ ଏହି ଲିଙ୍ଗ ରୂପକୁ, ହଂସ ଓ ବରାହ ସହିତ, ତାମ୍ବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧାତୁରେ ଶୁଭ ଭାବରେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯେତ୍ତତଃ ଶିଵାଯ ଶିଵମାସାଦ୍ଯ ଶିଵସ୍ଥାନେ ଯଥାଵିଧି
ଏହାକୁ ଯଥାନ୍ୟାୟ ସ୍ଥାପନ କରି, ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଭୋଜନ ଦେଇବା ଉଚିତ। ଶିବଙ୍କ ନିବାସରେ, ଶିବଙ୍କୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ସହିତାଂ ସ୍ଥାପ୍ଯ ଦେଵ୍ଯାଃ ସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍ ଆଷାଢେ ଚ ଶୁଭେ ମାସେ ଗୃହଂ କୃତ୍ଵା ସୁଶୋଭନମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକ ସହିତ ଏହାକୁ ସ୍ଥାପନ କରି, ଦେବୀ ସହ ଏକତ୍ୱ ଲାଭ କରାଯାଏ। ଏବଂ ଆଷାଢ଼ ମାସରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଘର ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ପକ୍ଵେଷ୍ଟକାଭିର୍ ଵିଧିଵଦ୍ ଯଥାଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍ ସର୍ଵବୀଜରସୈଶ୍ଚାପି ସମ୍ପୂର୍ଣଂ ସର୍ଵଶୋଭନୈଃ
ଭଲ ଭାବରେ ପୋଡ଼ା ଇଟରେ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଓ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଘର ତିଆରି କରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଶସ୍ୟ ଓ ଶୁଭ ଜିନିଷରେ ପୂରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଗୃହୋପକରଣୈଶ୍ଚୈଵ ମୁସଲୋଲୂଖଲାଦିଭିଃ ଦାସୀଦାସାଦିଭିଶ୍ଚୈଵ ଶଯନୈରଶନାଦିଭିଃ
ଘର ଉପକରଣ, ମୁସଳ, ଉଲୁଖଳ ଓ ଏହାପରି ଜିନିଷ, ଦାସୀ-ଦାସ, ଶଯ୍ୟା, ଆସନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ଘରକୁ ସଜାଇବା ଉଚିତ।
ସମ୍ପୂର୍ଣୈଶ୍ ଚ ଗୃହଂ ଵସ୍ତ୍ରୈର୍ ଆଚ୍ଛାଦ୍ଯ ଚ ସମନ୍ତତଃ ଦେଵଂ ଘୃତାଦିଭିଃ ସ୍ନାପ୍ଯ ମହାଦେଵମୁମାପତିମ୍
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଘରକୁ ବସ୍ତ୍ରରେ ଢାକି, ଦେବତାଙ୍କୁ ଘିଅ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଦାର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରାଇ, ମହାଦେବ ଉମାଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ସହସ୍ରଂ ଚ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଯଥାଵିଧି ଵିଦ୍ଯାଵିନଯସମ୍ପନ୍ନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଵେଦପାରଗମ୍
ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଇ, ଶିକ୍ଷା ଓ ନମ୍ରତାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରଥମାଶ୍ରମିଣଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଚ ଯଥାଵିଧି କନ୍ଯାଂ ସୁମଧ୍ଯମାଂ ଯାଵତ୍ କାଲଜୀଵନସଂଯୁତାମ୍
ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଏବଂ ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରଥମ ଆଶ୍ରମରେ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଥିବା, ସୁନ୍ଦର ଦେହ ଥିବା କନ୍ୟାକୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
କ୍ଷେତ୍ରଂ ଗୋମିଥୁନଂ ଚୈଵ ତଦ୍ଗୃହେ ଚ ନିଵେଦଯେତ୍ ସାଯନୈର୍ ଵିଵିଧୈର୍ ଦିଵ୍ଯୈର୍ ମେରୁପର୍ଵତସନ୍ନିଭୈଃ
ଏହି ଘରରେ ଏକ ଜମି, ଏକ ଗୋଦୁହା ଗାଈ ଦମ୍ପତି, ଏବଂ ମେରୁ ପର୍ବତ ସଦୃଶ ଦିବ୍ୟ ଶଯ୍ୟା ଓ ଆସନ ଦେଇ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଗୋଲୋକଂ ସମନୁପ୍ରାପ୍ଯ ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ ଭଵାନ୍ଯା ସଦୃଶୀଭୂତ୍ଵା ସର୍ଵକଲ୍ପେଷୁ ସାଵ୍ଯଯା
ଗୋଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚି, ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଏକାଠି ଆନନ୍ଦ କରେ, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ପରି ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଳିଯୁଗରେ ଅବିନାଶୀ ରହେ।
ଭଵାନ୍ଯାଶ୍ଚୈଵ ସାଯୁଜ୍ଯଂ ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ସର୍ଵଧାତୁସମାକୀର୍ଣଂ ଵିଚିତ୍ରଧ୍ଵଜଶୋଭିତମ୍
ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବରେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ୱ ପାଇଁଥାଏ, ଏହାର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଭରିଥିବା, ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗିନ ପତାକାରେ ଶୋଭିତ ଏହି ସ୍ଥାନରେ।