ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଲଯେ ପୁନଃ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ

ଯଥାଯଥ ଭାବେ ରୁଦ୍ର ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ପୁଣିଥରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇ, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରେ।

ଯା ନାର୍ଯେଵଂ ଚରେଦବ୍ଦଂ କୃଷ୍ଣାମେକାଂ ଚତୁର୍ଦଶୀମ୍ ଵର୍ଷାନ୍ତେ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ଯେନ କେନାପି ଵା ଦ୍ଵିଜାଃ

ଯେଉଁ ନାରୀ ଏହି ପ୍ରକାର ଏକ ବର୍ଷ ଧରି, କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ଏକାକି ଉପବାସ କରିଥାଏ, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଯେଉଁଠି ଯେପରି ହେଉ, ଏକ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରେ, ହେ ଦ୍ବିଜମାନେ,

ପୂର୍ଵୋକ୍ତମଖିଲଂ କୃତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ ଅମାଵାସ୍ଯାଂ ନିରାହାରା ଭଵେଦବ୍ଦଂ ସୁଯନ୍ତ୍ରିତା

ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ; ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଉପବାସରେ ଅଟୁଟ ରହିବା ଉଚିତ।

ଶୂଲଂ ଚ ଵିଧିନା କୃତ୍ଵା ଵର୍ଷାନ୍ତେ ଵିନିଵେଦଯେତ୍ ସ୍ନାପ୍ଯେଶାନଂ ଯଜେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ସହସ୍ରୈଃ କମଲୈଃ ସିତୈଃ

ବିଧିମତ ଭାବେ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ତିଆରି କରି, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଭଲ ଭାବରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ ସେ ଭକ୍ତିସହିତ ହଜାରଟି ଧଳା ପଦ୍ମ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ରାଜତଂ କମଲଂ ଚୈଵ ଜାଂବୂନଦସୁକର୍ଣିକମ୍ ଦତ୍ତ୍ଵା ଭଵାଯ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଦଦ୍ଯାଦ୍ ଦକ୍ଷିଣାମ୍ ଅପି

ସେ ଭବାଙ୍କୁ ଏକ ରୂପାର କମଳ ଓ ସୁନାର କଣଫୁଲ ଦେଉ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଯଥାଯଥ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।

କାମତୋ ଽପି କୃତଂ ପାପଂ ଭ୍ରୂଣହତ୍ଯାଦିକଂ ଚ ଯତ୍ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଶୂଲଦାନେନ ଭିନ୍ଦ୍ଯାନ୍ନାରୀ ନ ସଂଶଯଃ

ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାହିଁ କରାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ପାପ, ମାନେ ଗର୍ଭହତ୍ୟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ତ୍ରିଶୂଳ ଦାନରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଶ ହୁଏ; ଏଥିରେ ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସାଯୁଜ୍ଯଂ ଚୈଵମାପ୍ନୋତି ଭଵାନ୍ଯା ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଯଦ୍ଵା ନରଃ ସୋ ଽପି ରୁଦ୍ରସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍

ଏହିପରି କରିଲେ ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ସାଯୁଜ୍ୟ ପାଏ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ; ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସାଯୁଜ୍ୟ ପାଏ।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମମାଵାସ୍ଯାଂ ଵର୍ଷମେକମତନ୍ଦ୍ରିତା ଉପଵାସରତା ନାରୀ ନରୋ ଽପି ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଓ ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ, ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଉପବାସରେ ଲାଗିଥିବା ନାରୀ କିମ୍ବା ପୁରୁଷ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ,

ନିଯୋଗାଦେଵ ତତ୍କାର୍ଯଂ ଭର୍ତୄଣାଂ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ଜପଂ ଦାନଂ ତପଃ ସର୍ଵମ୍ ଅସ୍ଵତନ୍ତ୍ରା ଯତଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ କରିବା ଉଚିତ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ, କାରଣ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଜପ, ଦାନ, ତପସ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦିରେ ସ୍ୱାଧୀନ ନୁହଁନ୍ତି।

ଵର୍ଷାନ୍ତେ ସର୍ଵଗନ୍ଧାଢ୍ଯାଂ ପ୍ରତିମାଂ ସଂନିଵେଦଯେତ୍ ସା ଭଵାନ୍ଯାଶ୍ ଚ ସାଯୁଜ୍ଯଂ ସାରୂପ୍ଯଂ ଚାପି ସୁଵ୍ରତା

ବର୍ଷ ଶେଷରେ ସମସ୍ତ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ପ୍ରତିମା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏପରି ଶୁଭବ୍ରତା ନାରୀ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ସାଯୁଜ୍ୟ ଓ ସାଦୃଶ୍ୟ ପାଏ।

ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଦେହଃ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ କାର୍ତିକ୍ଯାଂ ଵା ତୁ ଯା ନାରୀ ଏକଭକ୍ତେନ ଵର୍ତତେ

ଏହି ଫଳ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମିଳେ; ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି, ସତ୍ୟ କହୁଛି। କିମ୍ବା କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଯେଉଁ ନାରୀ ଏକାଗ୍ର ଭକ୍ତିରେ ଏହି ବ୍ରତ ରଖେ,

କ୍ଷମାହିଂସାଦିନିଯମୈଃ ସଂଯୁକ୍ତା ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ ଦଦ୍ଯାତ୍କୃଷ୍ଣତିଲାନାଂ ଚ ଭାରମେକମ୍ ଅତନ୍ଦ୍ରିତା

କ୍ଷମା, ଅହିଂସା ଓ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ ରହି, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟା ପାଳନ କରି, ସେ ଏକ ଭାର କଳା ତିଳ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଅଲସ୍ୟ ଛାଡି।

ସଘୃତଂ ସଗୁଡଂ ଚୈଵ ଓଦନଂ ପରମେଷ୍ଠିନେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଶ୍ ଚ ଯଥା ଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍

ଘିଅ ଓ ଗୁଡ଼ ସହିତ ରନ୍ଧା ଭାତ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଦେବା ଉଚିତ।

ଅଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ଚ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାମ୍ ଉପଵାସରତା ଚ ସା ଭଵାନ୍ଯା ମୋଦତେ ସାର୍ଧଂ ସାରୂପ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ସୁଵ୍ରତା

ଅଷ୍ଟମୀ ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ଉପବାସରେ ଲାଗିଥିବା ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ, ଶୁଭବ୍ରତା ଥିଲେ ସାଦୃଶ୍ୟ ମିଳେ।

କ୍ଷମା ସତ୍ଯଂ ଦଯା ଦାନଂ ଶୌଚମିନ୍ଦ୍ରିଯନିଗ୍ରହଃ ସର୍ଵଵ୍ରତେଷ୍ଵଯଂ ଧର୍ମଃ ସାମାନ୍ଯୋ ରୁଦ୍ରପୂଜନମ୍

କ୍ଷମା, ସତ୍ୟ, ଦୟା, ଦାନ, ପବିତ୍ରତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ — ସମସ୍ତ ବ୍ରତରେ ଏହି ସାଧାରଣ ଧର୍ମ, ଏବଂ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପୂଜା।

ସମାସାଦ୍ଵଃ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ପ୍ରତିମାସମନୁକ୍ରମାତ୍ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷକମାସାଦିକାର୍ତ୍ତିକାନ୍ତଂ ଯଥାକ୍ରମମ୍

ମୁଁ ଏବେ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିମାର କ୍ରମ ଅନୁଯାୟୀ କହିବି।

ଵ୍ରତଂ ସୁଵିପୁଲଂ ପୁଣ୍ଯଂ ନନ୍ଦିନା ପରିଭାଷିତମ୍ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷକମାସେ ଽଥ ଵୃଷଂ ପୂର୍ଣାଙ୍ଗମୁତ୍ତମମ୍

ନନ୍ଦିନି ଯେଉଁ ବିଶାଳ ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ ଥିବା ବୃଷ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଅଲଂକୃତ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଶିଵାଯ ଵିନିଵେଦଯେତ୍ ସା ଚ ସାର୍ଧଂ ଭଵାନ୍ଯା ଵୈ ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ

ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଶୋଭା ଦେଇ, ସେ ଶିବଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏହା ପରେ ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ପୁଷ୍ଯମାସେ ତୁ ଵୈ ଶୂଲଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ନିଵେଦଯେତ୍ ପୂର୍ଵୋକ୍ତମଖିଲଂ କୃତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ

ପୁଷ୍ୟ ମାସରେ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ।

ମାଘମାସେ ରଥଂ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଲକ୍ଷିତମ୍ ଦଦ୍ଯାତ୍ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଦେଵେଶଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଂଶ୍ଚୈଵ ଭୋଜଯେତ୍

ମାଘ ମାସରେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଚିହ୍ନରେ ସୁଶୋଭିତ ଏକ ରଥ ତିଆରି କରି, ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ।

ସା ଚ ଦେଵ୍ଯା ମହାଭାଗା ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ଫାଲ୍ଗୁନେ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ହିରଣ୍ଯେନ ଯଥାଵିଧି

ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସୁନାରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଲେ, ସେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ଦେବୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ରାଜତେନାପି ତାମ୍ରେଣ ଯଥାଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ସ୍ଥାପଯେଚ୍ଛଙ୍କରାଲଯେ

କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ରୂପରେ ରୂପା କିମ୍ବା ତାମ୍ବାରେ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରି, ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ଶଙ୍କରଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ସେଠାରେ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।

ସା ଚ ସାର୍ଧଂ ମହାଦେଵ୍ଯା ମୋଦତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ଚୈତ୍ରେ ଭଵଂ କୁମାରଂ ଚ ଭଵାନୀଂ ଚ ଯଥାଵିଧି

ଚୈତ୍ର ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଭବ, କୁମାର ଓ ଭବାନୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କଲେ, ସେ ମହାଦେବୀ ସହିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ତାମ୍ରାଦ୍ଯୈର୍ଵିଧିଵତ୍କୃତ୍ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାଵିଧି ଭଵାନ୍ଯା ମୋଦତେ ସାର୍ଧଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଯ ଶଂଭଵେ

ତାମ୍ବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧାତୁରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରି, ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ, ଭବାନୀ ସହ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ ହୁଏ।

କୃତ୍ଵାଲଯଂ ହି କୌବେରଂ ରାଜତଂ ରଜତେନ ଵୈ ଈଶ୍ଵରୋମାସମାଯୁକ୍ତଂ ଗଣେଶୈଶ୍ ଚ ସମନ୍ତତଃ

ରୂପାରେ କୁବେର ଶୈଳୀର ଏକ ଘର ତିଆରି କରି, ତାହାରେ ଉମା ସହିତ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାଖରେ ଗଣେଶମାନେଂକୁ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।

ସର୍ଵରତ୍ନସମାଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାଵିଧି ସ୍ଥାପଯେତ୍ପରମେଶସ୍ଯ ଭଵସ୍ଯାଯତନେ ଶୁଭେ

ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏହି ଘରକୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସ୍ଥାପନ କରି, ଶୁଭ ଭବଙ୍କ ପବିତ୍ର ଗୃହରେ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଵୈଶାଖେ ଵୈ ଚରେଦ୍ ଏଵଂ କୈଲାସାଖ୍ଯଂ ଵ୍ରତୋତ୍ତମମ୍ କୈଲାସପର୍ଵତଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ

ବୈଶାଖ ମାସରେ 'କୈଳାସ' ନାମକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ ଏଭଳି ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ। କୈଳାସ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚି, ଭବାନୀ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ।

ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ମାସି ମହାଦେଵଂ ଲିଙ୍ଗମୂର୍ତିମୁମାପତିମ୍ କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟେନୈଵ ବ୍ରହ୍ମଣା ଵିଷ୍ଣୁନା ତଥା

ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରେ ମହାଦେବ, ଲିଙ୍ଗ ରୂପ ଓ ଉମାଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ହସ୍ତ ଯୋଡି ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ମଧ୍ଯେ ଭଵେନ ସଂଯୁକ୍ତଂ ଲିଙ୍ଗମୂର୍ତି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ହଂସେନ ଚ ଵରାହେଣ କୃତ୍ଵା ତାମ୍ରାଦିଭିଃ ଶୁଭାମ୍

ମଧ୍ୟରେ ଭବ ସହିତ ଏହି ଲିଙ୍ଗ ରୂପକୁ, ହଂସ ଓ ବରାହ ସହିତ, ତାମ୍ବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧାତୁରେ ଶୁଭ ଭାବରେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।