ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଯକ୍ଷଲୋକମନୁପ୍ରାପ୍ଯ ଯକ୍ଷରାଜୋ ଭଵେନ୍ନରଃ ତତଶ୍ଚାଶ୍ଵଯୁଜେ ମାସି କୃତ୍ଵୈଵଂ ନକ୍ତଭୋଜନମ୍

ସେ ଯକ୍ଷମାନଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ଯକ୍ଷମାନଙ୍କ ରାଜା ହୁଏ; ତାପରେ ଆଶ୍ୱିନ ମାସରେ ଏହିପରି ଭାବେ ରାତିରେ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ୍।

ସଘୃତଂ ଶଙ୍କରଂ ପୂଜ୍ଯ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ଚ ପୂର୍ଵଵତ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଶିଵଭକ୍ତାନ୍ ସଦା ଶୁଚୀନ୍

ଘିଅ ସହିତ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂର୍ବବତ୍ ପୂଜା କରି, ସଦା ପବିତ୍ର ଓ ଶିବଭକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ୍।

ଵୃଷଭଂ ନୀଲଵର୍ଣାଭମ୍ ଉରୋଦେଶସମୁନ୍ନତମ୍ ଗାଂ ଚ ଦତ୍ତ୍ଵା ଯଥାନ୍ଯାଯମ୍ ଐଶାନଂ ଲୋକମାପ୍ନୁଯାତ୍

ନୀଳବର୍ଣ୍ଣ, ଉଚ୍ଚ ଛାତି ଥିବା ବଳଦ ଏବଂ ଗାଈକୁ ଯଥାଯଥ ଦାନ କଲେ, ଆଇଶାନ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

କାର୍ତିକେ ଚ ତଥା ମାସେ କୃତ୍ଵା ଵୈ ନକ୍ତଭୋଜନମ୍ କ୍ଷୀରୌଦନେନ ସାଜ୍ଯେନ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଚ ଭଵଂ ପ୍ରଭୁମ୍

କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ, ରାତିରେ ଖାଇବା ନିୟମ ରଖି, ଦୁଧ ଓ ଘିଅ ଦେଇ ପକାଇଥିବା ଚାଉଳରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ଚ ଵିଧିଵତ୍ ସ୍ନାପ୍ଯ ଦତ୍ତ୍ଵା ଚରୁଂ ପୁନଃ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଯଥାଵିଭଵଵିସ୍ତରମ୍

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦେବତାଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ, ପୁଣିଥରେ ଚାରୁ ଦାନ କରି, ନିଜ ସମ୍ଭଳ ଅନୁଯାୟୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।

ଦତ୍ତ୍ଵା ଗୋମିଥୁନଂ ଚୈଵ କାପିଲଂ ପୂର୍ଵଵଦ୍ ଦ୍ଵିଜାଃ ସୂର୍ଯସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୋତି ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା

ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଦୁଇଟି କାପିଳା ଗାଈ ଦାନ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଏକତ୍ୱ ଲାଭ କରାଯାଏ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ମାର୍ଗଶୀର୍ଷେ ଚ ମାସେ ଽପି କୃତ୍ଵୈଵଂ ନକ୍ତଭୋଜନମ୍ ଯଵାନ୍ନେନ ଯଥାନ୍ଯାଯମ୍ ଆଜ୍ଯକ୍ଷୀରାଦିଭିଃ ସମମ୍

ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ମଧ୍ୟ, ଏଭଳି ରାତିରେ ଖାଇବା ନିୟମ ରଖି, ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଯବ ଭାତ, ଘିଅ, ଦୁଧ ଓ ଏହାଦି ସହିତ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ଚ ପୂର୍ଵୋକ୍ତଂ କୃତ୍ଵା ଶର୍ଵାଯ ଶଂଭଵେ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଦରିଦ୍ରାନ୍ଵେଦପାରଗାନ୍

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନେ, ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଶର୍ବ ଓ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଦରିଦ୍ର ବେଦବିଦ୍ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।

ଦତ୍ତ୍ଵା ଗୋମିଥୁନଂ ଚୈଵ ପାଣ୍ଡୁରଂ ଵିଧିପୂର୍ଵକମ୍ ସୋମଲୋକମନୁପ୍ରାପ୍ଯ ସୋମେନ ସହ ମୋଦତେ

ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦୁଇଟି ସାଫେଦ ଗାଈ ଦାନ କରି, ସୋମ ଲୋକରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସୋମଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରିଥାଏ।

ଅହିଂସା ସତ୍ଯମସ୍ତେଯଂ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯଂ କ୍ଷମା ଦଯା ତ୍ରିଃସ୍ନାନଂ ଚାଗ୍ନିହୋତ୍ରଂ ଚ ଭୂଶଯ୍ଯା ନକ୍ତଭୋଜନମ୍

ଅହିଂସା, ସତ୍ୟବାଦି, ଚୋରି ନ କରିବା, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ, କ୍ଷମା, ଦୟା, ଦିନକୁ ତିନିଥର ସ୍ନାନ, ଅଗ୍ନିହୋମ, ଭୂମିରେ ଶୋଇବା, ରାତିରେ ଖାଇବା—

ପକ୍ଷଯୋରୁପଵାସଂ ଚ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯଷ୍ଟମୀଷୁ ଚ

ଏହାସହିତ, ପକ୍ଷ ଦୁଇଟିରେ ଉପବାସ ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ ମଧ୍ୟ ଉପବାସ କରିବା—

ଇତ୍ଯେତଦଖିଲଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ପ୍ରତିମାସଂ ଶିଵଵ୍ରତମ୍

ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ପ୍ରତିମାସରେ ଶିବଙ୍କ ବ୍ରତ ବେଳେ କରିବାକୁ କହାଯାଇଛି।

କୁର୍ଯାଦ୍ଵର୍ଷଂ କ୍ରମେଣୈଵ ଵ୍ଯୁତ୍କ୍ରମେଣାପି ଵା ଦ୍ଵିଜାଃ ସ ଯାତି ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯଂ ଜ୍ଞାନଯୋଗମଵାପ୍ନୁଯାତ୍

ଏହି ବ୍ରତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜଣେ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କ୍ରମକ୍ରମେ କିମ୍ବା ବିକ୍ରମରେ କଲେ, ସେ ଶିବଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଏକତ୍ୱ ଲାଭ କରି, ଜ୍ଞାନ ଓ ଯୋଗ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ଉମାମହେଶ୍ଵରଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵ୍ରତମୀଶ୍ଵରଭାଷିତମ୍ ନରନାର୍ଯାଦିଜନ୍ତୂନାଂ ହିତାଯ ମୁନିସତ୍ତମାଃ

ମୁଁ ଏବେ ଉମା ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ବ୍ରତ, ଯାହା ଭଗବାନ କହିଛନ୍ତି, ପୁରୁଷ, ନାରୀ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମମାଵାସ୍ଯାଂ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯଷ୍ଟମୀଷୁ ଚ ନକ୍ତମବ୍ଦଂ ପ୍ରକୁର୍ଵୀତ ହଵିଷ୍ଯଂ ପୂଜଯେଦ୍ଭଵମ୍

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା, ଅମାବାସ୍ୟା, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ, ଏକ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାତିରେ ଉପବାସ କରି, ହବିଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଭବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ଉମାମହେଶପ୍ରତିମାଂ ହେମ୍ନା କୃତ୍ଵା ସୁଶୋଭନାମ୍ ରାଜତୀଂ ଵାଥ ଵର୍ଷାନ୍ତେ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାଵିଧି

ଉମା ଓ ମହେଶଙ୍କ ଦର୍ଶନୀୟ ପ୍ରତିମା ସୁନା କିମ୍ବା ଚାଁଦିରେ ତିଆରି କରି, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ଉଚିତ।

ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଦତ୍ତ୍ଵା ଶକ୍ତ୍ଯା ଚ ଦକ୍ଷିଣାମ୍ ରଥାଦ୍ଯୈର୍ଵାପି ଦେଵେଶଂ ନୀତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଲଯଂ ପ୍ରତି

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇ, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ଦେଇ, ରଥ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ମାନ ସହିତ ଦେବତାଙ୍କୁ ରୁଦ୍ର ମନ୍ଦିରକୁ ନେଇଯିବା ଉଚିତ।

ସର୍ଵାତିଶଯସଂଯୁକ୍ତୈଶ୍ ଛତ୍ରଚାମରଭୂଷଣୈଃ ନିଵେଦଯେଦ୍ଵ୍ରତଂ ଚୈଵ ଶିଵାଯ ପରମେଷ୍ଠିନେ

ସମସ୍ତ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଛତା, ଚାମରା ଓ ଭୂଷଣ ସହିତ, ଏହି ବ୍ରତକୁ ପରମେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ସ ଯାତି ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯଂ ନାରୀ ଦେଵ୍ଯା ଯଦି ପ୍ରଭୋ ଅଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ଚ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ ନିଯତା ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ

ଏଭଳି କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଶିବଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଏକତ୍ୱ ପାଏ; ଯଦି ନାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ଦେବୀଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ। ଅଷ୍ଟମୀ ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ସେ ନିୟମିତ ଓ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ ହେବା ଉଚିତ।

ଵର୍ଷମେକଂ ନ ଭୁଞ୍ଜତି କନ୍ଯା ଵା ଵିଧଵାପି ଵା ଵର୍ଷାନ୍ତେ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ପୂର୍ଵୋକ୍ତଵିଧିନା ତତଃ

ଏକ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କନ୍ୟା କିମ୍ବା ବିଧବା ଖାଇନଥାଏ; ବର୍ଷ ଶେଷରେ, ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ନିୟମରେ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।

ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଲଯେ ପୁନଃ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଚ ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ

ଯଥାଯଥ ଭାବେ ରୁଦ୍ର ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ପୁଣିଥରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇ, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରେ।

ଯା ନାର୍ଯେଵଂ ଚରେଦବ୍ଦଂ କୃଷ୍ଣାମେକାଂ ଚତୁର୍ଦଶୀମ୍ ଵର୍ଷାନ୍ତେ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ଯେନ କେନାପି ଵା ଦ୍ଵିଜାଃ

ଯେଉଁ ନାରୀ ଏହି ପ୍ରକାର ଏକ ବର୍ଷ ଧରି, କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ଏକାକି ଉପବାସ କରିଥାଏ, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଯେଉଁଠି ଯେପରି ହେଉ, ଏକ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରେ, ହେ ଦ୍ବିଜମାନେ,

ପୂର୍ଵୋକ୍ତମଖିଲଂ କୃତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଯା ସହ ମୋଦତେ ଅମାଵାସ୍ଯାଂ ନିରାହାରା ଭଵେଦବ୍ଦଂ ସୁଯନ୍ତ୍ରିତା

ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ; ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଉପବାସରେ ଅଟୁଟ ରହିବା ଉଚିତ।

ଶୂଲଂ ଚ ଵିଧିନା କୃତ୍ଵା ଵର୍ଷାନ୍ତେ ଵିନିଵେଦଯେତ୍ ସ୍ନାପ୍ଯେଶାନଂ ଯଜେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ସହସ୍ରୈଃ କମଲୈଃ ସିତୈଃ

ବିଧିମତ ଭାବେ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ତିଆରି କରି, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଭଲ ଭାବରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ ସେ ଭକ୍ତିସହିତ ହଜାରଟି ଧଳା ପଦ୍ମ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ରାଜତଂ କମଲଂ ଚୈଵ ଜାଂବୂନଦସୁକର୍ଣିକମ୍ ଦତ୍ତ୍ଵା ଭଵାଯ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଦଦ୍ଯାଦ୍ ଦକ୍ଷିଣାମ୍ ଅପି

ସେ ଭବାଙ୍କୁ ଏକ ରୂପାର କମଳ ଓ ସୁନାର କଣଫୁଲ ଦେଉ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଯଥାଯଥ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।

କାମତୋ ଽପି କୃତଂ ପାପଂ ଭ୍ରୂଣହତ୍ଯାଦିକଂ ଚ ଯତ୍ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଶୂଲଦାନେନ ଭିନ୍ଦ୍ଯାନ୍ନାରୀ ନ ସଂଶଯଃ

ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାହିଁ କରାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ପାପ, ମାନେ ଗର୍ଭହତ୍ୟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ତ୍ରିଶୂଳ ଦାନରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଶ ହୁଏ; ଏଥିରେ ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସାଯୁଜ୍ଯଂ ଚୈଵମାପ୍ନୋତି ଭଵାନ୍ଯା ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଯଦ୍ଵା ନରଃ ସୋ ଽପି ରୁଦ୍ରସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍

ଏହିପରି କରିଲେ ସେ ଭବାନୀଙ୍କ ସହ ସାଯୁଜ୍ୟ ପାଏ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ; ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସାଯୁଜ୍ୟ ପାଏ।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମମାଵାସ୍ଯାଂ ଵର୍ଷମେକମତନ୍ଦ୍ରିତା ଉପଵାସରତା ନାରୀ ନରୋ ଽପି ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଓ ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ, ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଉପବାସରେ ଲାଗିଥିବା ନାରୀ କିମ୍ବା ପୁରୁଷ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ,

ନିଯୋଗାଦେଵ ତତ୍କାର୍ଯଂ ଭର୍ତୄଣାଂ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ଜପଂ ଦାନଂ ତପଃ ସର୍ଵମ୍ ଅସ୍ଵତନ୍ତ୍ରା ଯତଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ କରିବା ଉଚିତ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ବିଜମାନେ, କାରଣ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଜପ, ଦାନ, ତପସ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦିରେ ସ୍ୱାଧୀନ ନୁହଁନ୍ତି।