ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

କିଂଚିଦ୍ ଵିସ୍ରସ୍ତଵସ୍ତ୍ରାଶ୍ ଚ ସ୍ରସ୍ତକାଞ୍ଚୀଗୁଣା ଜଗୁଃ ଚତୁର୍ଥଂ ପଞ୍ଚମଂ ଚୈଵ ଷଷ୍ଠଂ ଚ ସପ୍ତମଂ ତଥା

କିଛି ମହିଳାଙ୍କର ପୋଶାକ ଅଳ୍ପ ଖସିଯାଇଥିଲା ଓ କଞ୍ଚୀ ଢିଲା ହୋଇଯାଇଥିଲା, ସେମାନେ ଚତୁର୍ଥ, ପଞ୍ଚମ, ଷଷ୍ଠ ଓ ସପ୍ତମ ସ୍ୱରରେ ଗାଇଥିଲେ।

ଅଷ୍ଟମଂ ନଵମଂ ଚୈଵ ଦଶମଂ ଚ ପୁରୋତ୍ତମମ୍ ଅତୀତ୍ଯାସାଦ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ପୁରଂ ଶଂଭୋଃ ସୁଶୋଭନମ୍

ଅଷ୍ଟମ, ନବମ ଓ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଶମ ଦ୍ୱାର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେମାନେ ଦେବତା ଶିବଙ୍କ ଅତି ସୁନ୍ଦର ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।

ସୁଵୃତ୍ତଂ ସୁତରାଂ ଶୁଭ୍ରଂ କୈଲାସଶିଖରେ ଶୁଭେ ସୂର୍ଯମଣ୍ଡଲସଂକାଶୈର୍ ଵିମାନୈଶ୍ ଚ ଵିଭୂଷିତମ୍

ସେ ନଗରଟି ଗୋଲାକାର ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କୈଳାସ ପର୍ବତର ଶିଖରରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳ ପରି ଚମକୁଥିବା ରାଜମହଲ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।

ସ୍ଫାଟିକୈର୍ ମଣ୍ଡପୈଃ ଶୁଭ୍ରୈର୍ ଜାଂବୂନଦମଯୈସ୍ ତଥା ନାନାରତ୍ନମଯୈଶ୍ଚୈଵ ଦିଗ୍ଵିଦିକ୍ଷୁ ଵିଭୂଷିତମ୍

ସେଠାରେ ସ୍ଫଟିକ ମଣ୍ଡପ, ସୁନାର ଗୃହ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ରତ୍ନମୟ ଗୃହ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା।

ଗୋପୁରୈର୍ଗୋପତେଃ ଶଂଭୋର୍ ନାନାଭୂଷଣଭୂଷିତୈଃ ଅନେକୈଃ ସର୍ଵତୋଭଦ୍ରୈଃ ସର୍ଵରତ୍ନମଯୈସ୍ ତଥା

ଶିବଙ୍କ ଗୋପୁରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଅନେକ ଶୁଭ ଦ୍ୱାର ଚାରିପାଖରେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରତ୍ନରେ ତିଆରି।

ପ୍ରାକାରୈର୍ଵିଵିଧାକାରୈର୍ ଅଷ୍ଟାଵିଂଶତିଭିର୍ ଵୃତମ୍ ଉପଦ୍ଵାରୈର୍ମହାଦ୍ଵାରୈର୍ ଵିଦିକ୍ଷୁ ଵିଵିଧୈର୍ଦୃଢୈଃ

ଏହା ବିଭିନ୍ନ ଆକାରର ଅଠାଇଶ ପ୍ରକାର ପ୍ରାକାର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲା, ଉପଦ୍ୱାର ଓ ମୁଖ୍ୟ ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର।

ଗୁହ୍ଯାଲଯୈର୍ଗୁହ୍ଯଗୃହୈର୍ ଗୁହସ୍ଯ ଭଵନୈଃ ଶୁଭୈଃ ଗ୍ରାମ୍ଯୈର୍ ଅନ୍ଯୈର୍ ମହାଭାଗା ମୌକ୍ତିକୈର୍ ଦୃଷ୍ଟିମୋହନୈଃ

ଗୁପ୍ତ ଘର, ଲୁଚା ଗୃହ, କାର୍ତ୍ତିକେୟଙ୍କ ଶୁଭ ନିବାସ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, ମୁକ୍ତାରେ ତିଆରି ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆକର୍ଷଣ କରୁଥିବା ଗୃହ ଥିଲା।

ଗଣେଶାଯତନୈର୍ ଦିଵ୍ଯୈଃ ପଦ୍ମରାଗମଯୈସ୍ ତଥା ଚନ୍ଦନୈର୍ଵିଵିଧାକାରୈଃ ପୁଷ୍ପୋଦ୍ଯାନୈଶ୍ ଚ ଶୋଭନୈଃ

ଦିବ୍ୟ ଗଣେଶ ମନ୍ଦିର ଯାହା ପଦ୍ମରାଗ ରତ୍ନରେ ତିଆରି, ବିଭିନ୍ନ ଆକାରର ଚନ୍ଦନ ଗୃହ ଓ ସୁନ୍ଦର ଫୁଲର ବଗିଚା ଥିଲା।

ତଡାଗୈର୍ ଦିର୍ଘିକାଭିଶ୍ ଚ ହେମସୋପାନପଙ୍କ୍ତିଭିଃ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଗତିଜିତୈର୍ ହଂସୈଃ ସେଵିତାଭିଃ ସମନ୍ତତଃ

ପୋଖରୀ ଓ ଝିଲିକା ହେମସୋପାନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମହିଳାଙ୍କୁ ମଧୁର ଚାଳରେ ଅତିକ୍ରମ କରୁଥିବା ହଂସମାନେ ତାହାକୁ ଚାରିପାଖରେ ଘୁରୁଥିଲେ।

ମଯୂରୈଶ୍ଚୈଵ କାରଣ୍ଡୈଃ କୋକିଲୈଶ୍ଚକ୍ରଵାକକୈଃ ଶୋଭିତାଭିଶ୍ ଚ ଵାପୀଭିର୍ ଦିଵ୍ଯାମୃତଜଲୈସ୍ ତଥା

ମୟୂର, କାରଣ୍ଡ, କୋକିଳ ଓ ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଅମୃତ ସମ ଜଳରେ ଭରିଥିବା ଜଳାଶୟ ଥିଲା।

ସଂଲାପାଲାପକୁଶଲୈଃ ସର୍ଵାଭରଣଭୂଷିତୈଃ ସ୍ତନଭାରାଵନମ୍ରୈଶ୍ ଚ ମଦାଘୂର୍ଣିତଲୋଚନୈଃ

ସେଠାରେ ଜଣେ ଜଣେ ମହିଳା କଥାବାର୍ତ୍ତାରେ ପାରଦର୍ଶୀ, ସମସ୍ତ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଅଧୋମୁଖୀ ଦେହ ଏବଂ ମଦରେ ଚକ୍ଷୁ ଘୂରାଉଥିବା ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।

ଗେଯନାଦରତୈର୍ଦିଵ୍ଯୈ ରୁଦ୍ରକନ୍ଯାସହସ୍ରକୈଃ ନୃତ୍ଯଦ୍ଭିର୍ ଅପ୍ସରଃସଂଘୈର୍ ଅମରୈରପି ଦୁର୍ଲଭୈଃ

ହଜାର ହଜାର ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦିବ୍ୟ କନ୍ୟାମାନେ ଗୀତ ଗାଇ ମନ ଲଗାଇଥିଲେ, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ—ଏମିତି ସଙ୍ଗ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ।

ପ୍ରଫୁଲ୍ଲାଂବୁଜଵୃନ୍ଦାଦ୍ଯୈସ୍ ତଥା ଦ୍ଵିଜଵରୈରପି ରୁଦ୍ରସ୍ତ୍ରୀଗଣସଂକୀର୍ଣୈର୍ ଜଲକ୍ରୀଡାରତୈସ୍ ତଥା

ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମମାଳା ଭିତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏବଂ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ମହିଳାମାନେ ଜଳ ଖେଳାରେ ମନ ଲଗାଇ ରହିଥିଲେ।

ରତୋତ୍ସଵରତୈଶ୍ଚୈଵ ଲଲିତୈଶ୍ ଚ ପଦେ ପଦେ ଗ୍ରାମରାଗାନୁରକ୍ତୈଶ୍ ଚ ପଦ୍ମରାଗସମପ୍ରଭୈଃ

କେହି ଉତ୍ସବ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ଲିନ ଥିଲେ, କେହି ପ୍ରତିଟି ପଦକ୍ଷେପରେ ନିମ୍ନ ଭାବରେ ଚାଲୁଥିଲେ, ଗ୍ରାମ ଜୀବନର ଆନନ୍ଦକୁ ଭଲପାଉଥିଲେ, ଏବଂ ପଦ୍ମରାଗ ମଣି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଥିଲେ।

ସ୍ତ୍ରୀସଂଘୈର୍ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଭଵସ୍ଯ ପରମାତ୍ମନଃ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିସ୍ମଯମାପନ୍ନାସ୍ ତସ୍ଥୁର୍ଦେଵାଃ ସମନ୍ତତଃ

ଦେବଦେବ ଭବଙ୍କ ମହିଳାମାନଙ୍କ ଦଳକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଚମତ୍କୃତ ହୋଇ ଚାରିପାଖରେ ଦଢ଼ି ରହିଗଲେ।

ତତ୍ରୈଵ ଦଦୃଶୁର୍ଦେଵା ଵୃନ୍ଦଂ ରୁଦ୍ରଗଣସ୍ଯ ଚ ଗଣେଶ୍ଵରାଣାଂ ଵୀରାଣାମ୍ ଅପି ଵୃନ୍ଦଂ ସହସ୍ରଶଃ

ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଗଣମାନଙ୍କ ଭିଡ଼ ଏବଂ ହଜାର ହଜାର ଶୂର ଗଣପତିମାନେ ଦେଖିଲେ।

ସୁଵର୍ଣକୃତସୋପାନାନ୍ ଵଜ୍ରଵୈଡୂର୍ଯଭୂଷିତାନ୍ ସ୍ଫାଟିକାନ୍ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଦଦୃଶୁସ୍ତେ ଵିମାନକାନ୍

ସେମାନେ ଦେବଦେବଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ମହଲ ଦେଖିଲେ, ଯାହାର ସୁନା ଶିଢ଼ି ହୀରା, ବୈଡୂର୍ୟ ଓ ସ୍ଫଟିକ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।

ତେଷାଂ ଶୃଙ୍ଗେଷୁ ହୃଷ୍ଟାଶ୍ ଚ ନାର୍ଯଃ କମଲଲୋଚନାଃ ଵିଶାଲଜଘନା ଯକ୍ଷା ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସସ୍ ତଥା

ସେଠାର ଚୂଡ଼ା ଉପରେ କମଳ ନୟନ ଓ ବିସ୍ତୃତ କଟି ଥିବା ଆନନ୍ଦିତ ନାରୀମାନେ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।

କିନ୍ନର୍ଯଃ କିଂନରାଶ୍ଚୈଵ ଭୁଜଙ୍ଗାଃ ସିଦ୍ଧକନ୍ଯକାଃ ନାନାଵେଷଧରାଶ୍ଚାନ୍ଯା ନାନାଭୂଷଣଭୂଷିତାଃ

ସେଠାରେ କିନ୍ନରୀ, କିନ୍ନର, ନାଗ ଓ ସିଦ୍ଧ କନ୍ୟାମାନେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନାରୀମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପୋଶାକ ଓ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିଲେ।

ନାନାପ୍ରଭାଵସଂଯୁକ୍ତା ନାନାଭୋଗରତିପ୍ରିଯାଃ ନୀଲୋତ୍ପଲଦଲପ୍ରଖ୍ଯାଃ ପଦ୍ମପତ୍ରାଯତେକ୍ଷଣାଃ

ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଶକ୍ତି ଓ ଭୋଗରେ ଆସକ୍ତ, ନୀଳ କମଳ ପତ୍ର ପରି ଶୋଭାମାନ, ପଦ୍ମ ପତ୍ର ପରି ଲମ୍ବା ଚକ୍ଷୁ ଥିଲେ।

ପଦ୍ମକିଞ୍ଜଲ୍କସଂକାଶୈର୍ ଅଂଶୁକୈରତିଶୋଭନାଃ ଵଲଯୈର୍ନୂପୁରୈର୍ହାରୈଶ୍ ଛତ୍ରୈଶ୍ଚିତ୍ରୈସ୍ତଥାଂଶୁକୈଃ

ପଦ୍ମର ରେଶମ ପରି ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର, ବିଭିନ୍ନ ଚୂଡ଼ାମଣି, ନୂପୁର, ହାର, ଚିତ୍ର ଛତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି ସେମାନେ ଅତି ଶୋଭାମାନ ଥିଲେ।

ଭୂଷିତା ଭୂଷିତୈଶ୍ ଚାନ୍ଯୈର୍ ମଣ୍ଡିତା ମଣ୍ଡନପ୍ରିଯାଃ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଥ ଵୃନ୍ଦଂ ସୁରସୁନ୍ଦରୀଣାଂ ଗଣେଶ୍ଵରାଣାଂ ସୁରସୁନ୍ଦରୀଣାମ୍ ଜଗ୍ମୁର୍ଗଣେଶସ୍ଯ ପୁରଂ ସୁରେଶାଃ ପୁରଦ୍ଵିଷଃ ଶକ୍ରପୁରୋଗମାଶ୍ ଚ

ବହୁତ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ଶୃଙ୍ଗାର ପ୍ରେମୀ ଏହି ସୁରସୁନ୍ଦରୀମାନଙ୍କ ଦଳ ଓ ଗଣପତିମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦେବତାମାନେ ଗଣପତିଙ୍କ ପୁରକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ ତସ୍ଥୁଃ ସୁରସିଦ୍ଧସଂଘାଃ ପୁରସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ପୁରୁହୂତପୂର୍ଵାଃ ଭଵସ୍ଯ ବାଲାର୍କସହସ୍ରଵର୍ଣଂ ଵିମାନମାଦ୍ଯଂ ପରମେଶ୍ଵରସ୍ଯ

ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ପୁରୁହୂତ ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ସହର ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ, ଏବଂ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମହଲକୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ହଜାର ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ।

ଅଥ ତସ୍ଯ ଵିମାନସ୍ଯ ଦ୍ଵାରି ସଂସ୍ଥଂ ଗଣେଶ୍ଵରମ୍ ନନ୍ଦିନଂ ଦଦୃଶୁଃ ସର୍ଵେ ଦେଵାଃ ଶକ୍ରପୁରୋଗମାଃ

ତାପରେ ସେହି ମହଲର ଦ୍ୱାରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ନନ୍ଦିନକୁ ଦଢ଼ି ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ଗଣପତିଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ।

ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନନ୍ଦିନଂ ସର୍ଵେ ପ୍ରଣମ୍ଯାହୁର୍ ଗଣେଶ୍ଵରମ୍ ଜଯେତି ଦେଵାସ୍ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୋ ଽପ୍ଯାହ ଚ ଗଣେଶ୍ଵରଃ

ନନ୍ଦିନକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଶିର ନମାଇ ଗଣପତିଙ୍କୁ 'ଜୟ' ବୋଲି କହିଲେ। ତାପରେ ଗଣପତି ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

ଭୋ ଭୋ ଦେଵା ମହାଭାଗାଃ ସର୍ଵେ ନିର୍ଧୂତକଲ୍ମଷାଃ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତାଃ ସର୍ଵଲୋକେଶା ଵକ୍ତୁମର୍ହଥ ସୁଵ୍ରତାଃ

'ହେ ଦେବଗଣ, ତୁମେ ସମସ୍ତେ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ପାପରହିତ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ନାୟକ, ଏଠାକୁ ଆସିଛ। ତୁମେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କହ।'

ତମାହୁର୍ଵରଦଂ ଦେଵଂ ଵାରଣେନ୍ଦ୍ରସମପ୍ରଭମ୍ ପଶୁପାଶଵିମୋକ୍ଷାର୍ଥଂ ଦର୍ଶଯାସ୍ମାନ୍ ମହେଶ୍ଵରମ୍

ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଆମକୁ ଦୟାକରି ଦାନଦାତା ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖାନ୍ତୁ, ଯିଏ ହାତୀର ମୁଖ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଆମେ ପଶୁବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବାକୁ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।'

ପୁରା ପୁରତ୍ରଯଂ ଦଗ୍ଧୁଂ ପଶୁତ୍ଵଂ ପରିଭାଷିତମ୍ ଶଙ୍କିତାଶ୍ ଚ ଵଯଂ ତତ୍ର ପଶୁତ୍ଵଂ ପ୍ରତି ସୁଵ୍ରତ

'ପୂର୍ବେ ଯେତେବେଳେ ତିନିଟି ପୁର ଧ୍ୱଂସ କରାଯାଉଥିଲା, ତେବେ ଆମକୁ "ପଶୁ" ବୋଲାଯାଇଥିଲା। ଏହି କଥା ନେଇ ଆମେ ଚିନ୍ତିତ।'

ଵ୍ରତଂ ପାଶୁପତଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଭଵେନ ପରମେଷ୍ଠିନା ଵ୍ରତେନାନେନ ଭୂତେଶ ପଶୁତ୍ଵଂ ନୈଵ ଵିଦ୍ଯତେ

'ଭବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଶୁପତି ବ୍ରତ କହାଯାଇଛି। ଏହି ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କଲେ, ହେ ଭୂତନାଥ, ପଶୁତ୍ୱ କେବେ ରହିନଥାଏ।'