ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

କୃତ୍ଵା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ମୁଚ୍ଯତେ ଭଵସାଗରାତ୍ ଓଂନମୋ ନୀଲକଣ୍ଠାଯ ଇତି ପୁଣ୍ଯାକ୍ଷରାଷ୍ଟକମ୍

ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ଭବସାଗରରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ; 'ଓଁ ନମଃ ନୀଳକଣ୍ଠାୟ'—ଏହି ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ପୁଣ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର।

ମନ୍ତ୍ରମାହ ସକୃଦ୍ଵା ଯଃ ପାତକୈଃ ସ ଵିମୁଚ୍ଯତେ ମନ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଗନ୍ଧାଦ୍ଯୈର୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵିତ୍ତାନୁସାରତଃ

ଯିଏ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ; ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପଚାର ସହିତ, ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଭକ୍ତି କରିବା।

ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଦେଵଦେଵେଶଂ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ ଜାଲନ୍ଧରାନ୍ତକଂ ଦେଵଂ ସୁଦର୍ଶନଧରଂ ପ୍ରଭୁମ୍

ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଏ; ଜାଲନ୍ଧର ନାଶକ ଦେବତା, ସୁଦର୍ଶନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ପ୍ରଭୁ।

କୃତ୍ଵା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଦ୍ଵିଧାଭୂତଂ ଜଲଂଧରମ୍ ପ୍ରଯାତି ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯଂ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା

ଭକ୍ତି ସହିତ ଦୁଇ ଭାଗ ହୋଇଥିବା ଜାଲନ୍ଧରଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ଶିବ ସାୟୁଜ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ; ଏଠାରେ କୌଣସି ଚିନ୍ତା କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।

ସୁଦର୍ଶନପ୍ରଦଂ ଦେଵଂ ସାକ୍ଷାତ୍ପୂର୍ଵୋକ୍ତଲକ୍ଷଣମ୍ ଅର୍ଚମାନେନ ଦେଵେନ ଚାର୍ଚିତଂ ନେତ୍ରପୂଜଯା

ଯିଏ ସୁଦର୍ଶନ ଦେଇଥିବା, ପୂର୍ବରୁ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନେତ୍ରପୂଜା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରେ।

କୃତ୍ଵା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ ତିଷ୍ଠତୋ ଽଥ ନିକୁମ୍ଭସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠତଶ୍ଚରଣାଂବୁଜମ୍

ଭକ୍ତିଭାବରେ ତିଆରି କରି, ନିକୁମ୍ଭଙ୍କର ପଛରେ ଥିବା ଶିବଙ୍କର ପଦପଦ୍ମ ପାଖରେ ସ୍ଥାପନ କଲେ, ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ସେ ମହାନ୍ ସମ୍ମାନ ପାଏ।

ଵାମେତରଂ ସୁଵିନ୍ଯସ୍ଯ ଵାମେ ଚାଲିଙ୍ଗ୍ଯ ଚାଦ୍ରିଜାମ୍ ଶୂଲାଗ୍ରେ କୂର୍ପରଂ ସ୍ଥାପ୍ଯ କିଙ୍କିଣୀକୃତପନ୍ନଗମ୍

ବାମ ପାଦକୁ ଭଲଭାବେ ରଖି, ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପାହାଡ଼ର କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ତ୍ରିଶୂଳର ଶିରା ଉପରେ କୋହଳି ରଖି, ଘଣ୍ଟି ଭଳି ସାପକୁ କଙ୍କଣ କରି ଧରିଛନ୍ତି।

ସମ୍ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଚାନ୍ଧକଂ ପାର୍ଶ୍ଵେ କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟଂ ସ୍ଥିତମ୍ ରୂପଂ କୃତ୍ଵା ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍

ପାଖରେ ଅଂଧକକୁ ହାତ ଜୋଡି ଦେଖି, ଯଥାଯଥ ରୂପ ଧାରଣ କରିଲେ, ଶିବ ସାମ୍ମିଲନ ଲାଭ କରନ୍ତି।

ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଦେଵଦେଵେଶଂ ତ୍ରିପୁରାନ୍ତକମୀଶ୍ଵରମ୍ ଧନୁର୍ବାଣସମାଯୁକ୍ତଂ ସୋମଂ ସୋମାର୍ଧଭୂଷଣମ୍

ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଦେବଦେବ ତ୍ରିପୁରାସୁର ନାଶକ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ, ଧନୁଷ୍ ବାଣ ସହିତ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୋମରେ ଶୋଭିତ ତିଆରି କରନ୍ତି,

ରଥେ ସୁସଂସ୍ଥିତଂ ଦେଵଂ ଚତୁରାନନସାରଥିମ୍ ତଦାକାରତଯା ସୋ ଽପି ଗତ୍ଵା ଶିଵପୁରଂ ସୁଖୀ

ଏବଂ ଚାରିମୁହଁ ବ୍ରହ୍ମା ରଥର ସାରଥି ହୋଇଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଭଲଭାବେ ରଥରେ ବସାଇ, ଏହି ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସେ ମଧ୍ୟ ଶିବପୁରକୁ ଯାଇ ଶୁଭ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।

କ୍ରୀଡତେ ନାତ୍ର ସଂଦେହୋ ଦ୍ଵିତୀଯ ଇଵ ଶଙ୍କରଃ ତତ୍ର ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମହାଭୋଗାନ୍ ଯାଵଦ୍ ଇଚ୍ଛା ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ସେଠାରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ଦ୍ୱିତୀୟ ଶଙ୍କର ଭଳି ଖେଳନ୍ତି; ଏଠି, ମନ ଚାହିଁ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାହିଁ, ବଡ଼ ସୁଖ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ।

ଜ୍ଞାନଂ ଵିଚାରିତଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ତତ୍ରୈଵ ସ ଵିମୁଚ୍ଯତେ

ସେଠି, ଭଲଭାବେ ବିଚାର କରାଯାଇଥିବା ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କରି, ସେଠିଏ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି।

ଗଙ୍ଗାଧରଂ ସୁଖାସୀନଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରମେଵ ଚ

ଗଙ୍ଗାଧରଙ୍କୁ ସୁଖରେ ବସିଥିବା ଦେଖିବେ, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

ଗଙ୍ଗଯା ସହିତଂ ଚୈଵ ଵାମୋତ୍ସଙ୍ଗେ ଽଂବିକାନ୍ଵିତମ୍ ଵିନାଯକଂ ତଥା ସ୍କନ୍ଦଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଦୁର୍ଗାଂ ସୁଶୋଭନାମ୍

ଗଙ୍ଗା ସହିତ, ବାମ ଜଂଘାରେ ଅମ୍ବିକା ସହିତ, ଗଣେଶ, ତଥା ସ୍କନ୍ଦ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ଓ ଶୁଭ୍ର ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

ଭାସ୍କରଂ ଚ ତଥା ସୋମଂ ବ୍ରହ୍ମାଣୀଂ ଚ ମହେଶ୍ଵରୀମ୍ କୌମାରୀଂ ଵୈଷ୍ଣଵୀଂ ଦେଵୀଂ ଵାରାହୀଂ ଵରଦାଂ ତଥା

ଭାସ୍କର ଓ ସୋମ, ବ୍ରହ୍ମାଣୀ ଓ ମହେଶ୍ୱରୀ, କୌମାରୀ, ବୈଷ୍ଣବୀ ଦେବୀ, ବାରାହୀ ଓ ଭଲ କରୁଥିବା ବରଦାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀଂ ଚୈଵ ଚାମୁଣ୍ଡାଂ ଵୀରଭଦ୍ରସମନ୍ଵିତାମ୍ ଵିଘ୍ନେଶେନ ଚ ଯୋ ଧୀମାନ୍ ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍

ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ଓ ଚାମୁଣ୍ଡା, ବୀରଭଦ୍ର ସହିତ, ଏବଂ ବିଘ୍ନେଶ୍ୱରଙ୍କ ସହିତ ଯିଏ ଧୀର ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ସେ ଶିବ ସାମ୍ମିଲନ ପାଆନ୍ତି।

ଲିଙ୍ଗମୂର୍ତିଂ ମହାଜ୍ଵାଲାମାଲାସଂଵୃତମ୍ ଅଵ୍ଯଯମ୍ ଲିଙ୍ଗସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ଵୈ କୃତ୍ଵା ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରମୀଶ୍ଵରମ୍

ବଡ଼ ଅଗ୍ନିମାଳାରେ ଘେରା ଅବିନାଶୀ ଲିଙ୍ଗ ରୂପକୁ, ଲିଙ୍ଗର ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ରଖି।

ଵ୍ଯୋମ୍ନି କୁର୍ଯାତ୍ ତଥା ଲିଙ୍ଗଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ହଂସରୂପିଣମ୍ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଵରାହରୂପେଣ ଲିଙ୍ଗସ୍ଯାଧସ୍ତ୍ଵଧୋମୁଖମ୍

ଆକାଶରେ ଲିଙ୍ଗ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ, ବ୍ରହ୍ମାକୁ ହଂସ ରୂପରେ, ବିଷ୍ଣୁକୁ ବରାହ ରୂପରେ ଲିଙ୍ଗର ତଳେ, ମୁଣ୍ଡ ନିମ୍ନମୁଖୀ ଭାବେ ରଖିବା।

ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଦକ୍ଷିଣେ ତସ୍ଯ କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟଂ ସ୍ଥିତମ୍ ମଧ୍ଯେ ଲିଙ୍ଗଂ ମହାଘୋରଂ ମହାମ୍ଭସି ଚ ସଂସ୍ଥିତମ୍

ଲିଙ୍ଗର ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ୱରେ ହାତ ଜୋଡି ଥିବା ବ୍ରହ୍ମା, ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଲିଙ୍ଗ, ବଡ଼ ଜଳରେ ସ୍ଥିତ।

କୃତ୍ଵା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଶିଵସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍ କ୍ଷେତ୍ରସଂରକ୍ଷକଂ ଦେଵଂ ତଥା ପାଶୁପତଂ ପ୍ରଭୁମ୍

ଭକ୍ତିଭାବରେ କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକ ଦେବତା ଓ ପାଶୁପତ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ତିଆରି ଏବଂ ସ୍ଥାପନ କଲେ, ଶିବ ସାମ୍ମିଲନ ପାଆନ୍ତି।

କୃତ୍ଵା ଭକ୍ତ୍ଯା ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ

ଭକ୍ତିଭାବରେ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ତିଆରି କଲେ, ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି।

ଲିଙ୍ଗପ୍ରତିଷ୍ଠାପୁଣ୍ଯଂ ଚ ଲିଙ୍ଗସ୍ଥାପନମେଵ ଚ ଲିଙ୍ଗାନାଂ ଚୈଵ ଭେଦାଶ୍ ଚ ଶ୍ରୁତଂ ତଵ ମୁଖାଦିହ

ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠାର ପୁଣ୍ୟ, ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ ଏବଂ ଲିଙ୍ଗର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର — ଏହି ସବୁ ମୁଁ ଏଠାରେ ତୁମକୁ କହିଛି।

ମୃଦାଦିରତ୍ନପର୍ଯନ୍ତୈର୍ ଦ୍ରଵ୍ଯୈଃ କୃତ୍ଵା ଶିଵାଲଯମ୍ ଯତ୍ଫଲଂ ଲଭତେ ମର୍ତ୍ଯସ୍ ତତ୍ଫଲଂ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି

ମାଟିଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଭିନ୍ନ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଶିବମନ୍ଦିର ତିଆରି କଲେ, ମଣିଷ କେଉଁଫଳ ପାଏ? ତୁମେ ସେଠି ଫଳ କହ।

ଯସ୍ଯ ଭକ୍ତୋ ଽପି ଲୋକେ ଽସ୍ମିନ୍ ପୁତ୍ରଦାରଗୃହାଦିଭିଃ ବାଧ୍ଯତେ ଜ୍ଞାନଯୁକ୍ତଶ୍ଚେନ୍ ନ ଚ ତସ୍ଯ ଗୃହୈସ୍ତୁ କିମ୍

ଏହି ସଂସାରରେ ଯଦି ଏକ ଭକ୍ତ ଜ୍ଞାନ ସହିତ ଥାଏ, ତାହା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ସେ ପୁଅ, ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀ, ଘର ଓ ଏହାଦି ଦ୍ୱାରା ଯଦି କଷ୍ଟ ପାଏ, ତେବେ ଏମିତି ଘର ତାଙ୍କ ପାଇଁ କଣ କାମର?

ତଥାପି ଭକ୍ତାଃ ପରମେଶ୍ଵରସ୍ଯ କୃତ୍ଵେଷ୍ଟଲୋଷ୍ଟୈରପି ରୁଦ୍ରଲୋକମ୍ ପ୍ରଯାନ୍ତି ଦିଵ୍ଯଂ ହି ଵିମାନଵର୍ଯଂ ସୁରେନ୍ଦ୍ରପଦ୍ମୋଦ୍ଭଵଵନ୍ଦିତସ୍ଯ

ତଥାପି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଭକ୍ତମାନେ ଯଦି କେବଳ ମାଟି କିମ୍ବା ଇଟି ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଘର ବନାନ୍ତି, ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ସେହି ଦିବ୍ୟ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି।

ଗୃହଂ ଚ ତାଦୃଗ୍ଵିଧମସ୍ଯ ଶଂଭୋଃ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ରୁଦ୍ରତ୍ଵମଵାପ୍ନୁଵନ୍ତି

ଏମିତି ଭାବେ ଯେଉଁ ଲୋକ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ଘରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଘର ରୁଦ୍ରତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।

ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ଭକ୍ତ୍ଯା ଭକ୍ତୈଃ ଶିଵାଲଯମ୍ କର୍ତଵ୍ଯଂ ସର୍ଵଯତ୍ନେନ ଧର୍ମକାମାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ

ସେହିପାଇଁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ, ଭକ୍ତମାନେ ଧର୍ମ, କାମ ଓ ଅର୍ଥ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଶିବଙ୍କ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରିବା ଉଚିତ।

କେସରଂ ନାଗରଂ ଵାପି ଦ୍ରାଵିଡଂ ଵା ତଥାପରମ୍ କୃତ୍ଵା ରୁଦ୍ରାଲଯଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ

କେସରା, ନାଗର, ଦ୍ରାବିଡ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଶୈଳୀରେ ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରେ, ସେ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

କୈଲାସାଖ୍ଯଂ ଚ ଯଃ କୁର୍ଯାତ୍ ପ୍ରାସାଦଂ ପରମେଷ୍ଠିନଃ କୈଲାସଶିଖରାକାରୈର୍ ଵିମାନୈର୍ ମୋଦତେ ସୁଖୀ

ଯିଏ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପାଇଁ କୈଳାସ ନାମକ ମନ୍ଦିର, କୈଳାସ ଶିଖର ଆକୃତିର ରୂପରେ ରଥ ଓ ମହଲ ତିଆରି କରେ, ସେ ସୁଖରେ ରହେ।