ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଏତେ ସଂବୋଧଯାମସ୍ତ୍ଵାଂ ଧର୍ମଂ ଚ ଅନୁପାଲଯ

ଆମେ ତୁମକୁ ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦେଉଛୁ; ଧର୍ମକୁ ପାଳନ କର।

ବ୍ରାହ୍ମଣପ୍ରମୁଖା ଵର୍ଣାଃ ସର୍ଵେ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତୁ ମେ ଵଚଃ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ପ୍ରତି ଯଥା ରାଜ୍ଯଂ ନ ଦେଯଂ ମେ କଥଞ୍ଚନ

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କର ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତେ ମୋର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ: ମୋ ମାମଲାରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁଅକୁ ଦିଆଯିବ ନାହିଁ।

ମମ ଜ୍ଯେଷ୍ଠେନ ଯଦୁନା ନିଯୋଗୋ ନାନୁପାଲିତଃ ପ୍ରତିକୂଲମତିଶ୍ଚୈଵ ନ ସ ପୁତ୍ରଃ ସତାଂ ମତଃ

ମୋର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁଅ ଯଦୁ ମୋର ଆଦେଶ ମାନିଲେ ନାହିଁ; ସେ ବିପରୀତ ମନ ରଖିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ସତ୍ପୁରୁଷମାନେ ମାନିଥିବା ପୁଅ ନୁହଁ।

ମାତାପିତ୍ରୋର୍ଵଚନକୃତ୍ ସଦ୍ଭିଃ ପୁତ୍ରଃ ପ୍ରଶସ୍ଯତେ ସ ପୁତ୍ରଃ ପୁତ୍ରଵଦ୍ ଯସ୍ ତୁ ଵର୍ତତେ ମାତୃପିତୃଷୁ

ମାଆ ବାପାଙ୍କ କଥା ମାନିଥିବା ପୁଅକୁ ସତ୍ପୁରୁଷମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି; ଯିଏ ମାଆ ବାପାଙ୍କୁ ପୁଅ ଭଳି ବ୍ୟବହାର କରେ, ସେଠିକି ପୁଅ।

ଯଦୁନାହମଵଜ୍ଞାତସ୍ ତଥା ତୁର୍ଵସୁନାପି ଚ ଦ୍ରୁହ୍ଯେନ ଚାନୁନା ଚୈଵ ମଯ୍ଯଵଜ୍ଞା କୃତା ଭୃଶମ୍

ଯଦୁ ମୋତେ ଅବମାନ କରିଥିଲେ, ସେପରି ତୁର୍ବସୁ, ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ ଓ ଅନୁ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ଭଳି ଅବମାନ କରିଥିଲେ।

ପୁରୁଣା ଚ କୃତଂ ଵାକ୍ଯଂ ମାନିତଶ୍ ଚ ଵିଶେଷତଃ କନୀଯାନ୍ମମ ଦାଯାଦୋ ଜରା ଯେନ ଧୃତା ମମ

କିନ୍ତୁ ପୁରୁ ମୋର କଥା ରଖିଥିଲେ ଏବଂ ବିଶେଷ ଭାବରେ ମୋତେ ସମ୍ମାନ ଦେଇଥିଲେ; ସେ ଛୋଟ ପୁଅ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେଇ ମୋର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ, କାରଣ ମୋର ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ସେ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।

ଶୁକ୍ରେଣ ମେ ସମାଦିଷ୍ଟା ଦେଵଯାନ୍ଯାଃ କୃତେ ଜରା ପ୍ରାର୍ଥିତେନ ପୁନସ୍ତେନ ଜରା ସଂଚାରିଣୀ କୃତା

ଶୁକ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ଦେବୟାନୀଙ୍କ ନିମିତ୍ତରେ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଚାହିଁଥିଲି; ପୁନି ସେଉଁଠି, ସେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାକୁ ଅନ୍ୟ ଉପରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିଥିଲେ।

ଶୁକ୍ରେଣ ଚ ଵରୋ ଦତ୍ତଃ କାଵ୍ଯେନୋଶନସା ସ୍ଵଯମ୍ ପୁତ୍ରୋ ଯସ୍ତ୍ଵନୁଵର୍ତେତ ସ ତେ ରାଜ୍ଯଧରସ୍ତ୍ଵିତି

ଶୁକ୍ର ନିଜେ ଉଶନା କାବ୍ୟଙ୍କୁ ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ— 'ତୁମ ପୁଅ ଯେ ତୁମ ପଥ ଅନୁସରିବ, ସେଇ ତୁମ ରାଜ୍ୟର ରାଜା ହେବ।'

ଭଵନ୍ତୋ ଽପ୍ଯନୁଜାନନ୍ତୁ ପୂରୂ ରାଜ୍ଯେ ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ ଯଃ ପୁତ୍ରୋ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନୋ ମାତାପିତ୍ରୋର୍ହିତଃ ସଦା

ତୁମେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ମନ୍ଜୁର କର; ଯେ ପୁଅ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସଦା ମାତାପିତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତ, ସେଇ ରାଜା ହେଉ।

ସର୍ଵମର୍ହତି କଲ୍ଯାଣଂ କନୀଯାନ୍ ଅପି ସ ପ୍ରଭୁଃ ଅର୍ହଃ ପୂରୁରିଦଂ ରାଜ୍ଯଂ ଯଃ ସୁତୋ ଵାକ୍ଯକୃତ୍ତଵ

ସବୁଠୁ ଛୋଟ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଯୋଗ୍ୟ ଥାଏ, ସେ ସମସ୍ତ ଭଲ ଦୃଢ଼ତା ଓ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ପାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ପୁରୁ ଏହି ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ, କାରଣ ସେ ଆଦେଶ ମାନେ।

ଵରଦାନେନ ଶୁକ୍ରସ୍ଯ ନ ଶକ୍ଯଂ କର୍ତୁମନ୍ଯଥା ଏଵଂ ଜାନପଦୈସ୍ତୁଷ୍ଟୈର୍ ଇତ୍ଯୁକ୍ତୋ ନାହୁଷସ୍ତଦା

ଶୁକ୍ରଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦ୍ୱାରା ଏହା ଅନ୍ୟଥା ହେବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ଏପରି କହିଲେ ନାହୁଷ, ଜନମାନେ ଖୁସି ହେଲେ।

ଅଭିଷିଚ୍ଯ ତତୋ ରାଜ୍ଯଂ ପୂରୁଂ ସ ସୁତମ୍ ଆତ୍ମନଃ ଦିଶି ଦକ୍ଷିଣପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ ତୁର୍ଵସୁଂ ପୁତ୍ରମାଦିଶତ୍

ତାପରେ ସେ ନିଜ ପୁଅ ପୁରୁଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟର ରାଜା କଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ପୁଅ ତୁର୍ବସୁଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଦିଗର ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଲେ।

ଦକ୍ଷିଣାଯାମଥୋ ରାଜା ଯଦୁଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ନ୍ଯଯୋଜଯତ୍ ପ୍ରତୀଚ୍ଯାମୁତ୍ତରସ୍ଯାଂ ତୁ ଦ୍ରୁହ୍ଯୁଂ ଚାନୁଂ ଚ ତାଵୁଭୌ

ରାଜା ତାଙ୍କର ବଡ଼ ପୁଅ ଯଦୁଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଲେ, ପଶ୍ଚିମ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ ଓ ଅନୁଙ୍କୁ ଦେଲେ।

ସପ୍ତଦ୍ଵୀପାଂ ଯଯାତିସ୍ତୁ ଜିତ୍ଵା ପୃଥ୍ଵୀଂ ସସାଗରାମ୍ ଵ୍ଯଭଜଚ୍ଚ ତ୍ରିଧା ରାଜ୍ଯଂ ପୁତ୍ରେଭ୍ଯୋ ନାହୁଷସ୍ତଦା

ନାହୁଷଙ୍କ ପୁଅ ଯୟାତି ସାଗର ସହିତ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପ ଭୂମିକୁ ଜିତି, ତାପରେ ରାଜ୍ୟକୁ ତିନି ଭାଗରେ ପିଲାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କଲେ।

ପୁତ୍ରସଂକ୍ରାମିତଶ୍ରୀସ୍ତୁ ହର୍ଷନିର୍ଭରମାନସଃ ପ୍ରୀତିମାନଭଵଦ୍ରାଜା ଭାରମ୍ ଆଵେଶ୍ଯ ବନ୍ଧୁଷୁ

ପୁଅମାନେ ପାଖରେ ରାଜସ୍ରୀ ଦେଇ, ରାଜା ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଭରି, ବନ୍ଧୁମାନେ ଉପରେ ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।

ଅତ୍ର ଗାଥା ମହାରାଜ୍ଞା ପୁରା ଗୀତା ଯଯାତିନା ଯାଭିଃ ପ୍ରତ୍ଯାହରେତ୍ କାମାନ୍ ସର୍ଵତୋ ଽଙ୍ଗାନି କୂର୍ମଵତ୍

ଏଠି ପୂର୍ବେ ମହାରାଜା ଯୟାତି ଯେଉଁ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ, ସେଗୁଡ଼ିକ ଅଛି; ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ଇଚ୍ଛାଗୁଡ଼ିକୁ କୁମିର ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ଭଳି ଭିତରକୁ ତାଣିପାରିବ।

ତାଭିର୍ ଏଵ ନରଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ନାନ୍ଯଥା କର୍ମକୋଟିକୃତ୍ ନ ଜାତୁ କାମଃ କାମାନାମ୍ ଉପଭୋଗେନ ଶାମ୍ଯତି

ଏହି ଉପାୟ ଛାଡ଼ି, ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ମଧ୍ୟ କିଛି ହେଉନାହିଁ; ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ମନୁଷ୍ୟ ଏହିପରି ଉପାୟରେ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ। ଇଚ୍ଛାକୁ ଭୋଗ କରି କେବେ ଶାନ୍ତି ମିଳେନାହିଁ।

ହଵିଷା କୃଷ୍ଣଵର୍ତ୍ମେଵ ଭୂଯ ଏଵାଭିଵର୍ଧତେ ଯତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଵ୍ରୀହିଯଵଂ ହିରଣ୍ଯଂ ପଶଵଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ

ଯେପରି ଅଗ୍ନିକୁ ହବି ଦେଲେ ଅଧିକ ଜ୍ୱଳେ, ଏହିପରି ଇଚ୍ଛା ବଢ଼ିଯାଏ; ପୃଥିବୀରେ ଯେତେ ଧାନ, ଯବ, ସୋନା, ଗାଈ, ନାରୀ ଅଛନ୍ତି, ସେସବୁ।

ନାଲମେକସ୍ଯ ତତ୍ସର୍ଵମ୍ ଇତି ମତ୍ଵା ଶମଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ଯଦା ନ କୁରୁତେ ଭାଵଂ ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ପାପକମ୍

'ଏହି ସବୁ ଏକ ଲୋକ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ନୁହେଁ' ବୋଲି ଭାବି, ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି ଖରାପ ଭାବ ରହିନଥାଏ, ସେତେବେଳେ ମନ ଶାନ୍ତି ଲାଗି ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ।

କର୍ମଣା ମନସା ଵାଚା ବ୍ରହ୍ମ ସମ୍ପଦ୍ଯତେ ତଦା ଯଦା ପରାନ୍ନ ବିଭେତି ପରେ ଚାସ୍ମାନ୍ନ ବିଭ୍ଯତି

କାର୍ଯ୍ୟ, ମନ ଓ କଥା ଦ୍ୱାରା ଯେତେବେଳେ ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ—ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଭୟ ନଥାଏ, ନ ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୟ କରନ୍ତି।

ଯଦା ନ ନିନ୍ଦେନ୍ନ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ବ୍ରହ୍ମ ସମ୍ପଦ୍ଯତେ ତଦା ଯା ଦୁସ୍ତ୍ଯଜା ଦୁର୍ମତିଭିର୍ ଯାନଜୀର୍ଯତି ଜୀର୍ଯତଃ

ଯେତେବେଳେ କାହାକୁ ନ ନିନ୍ଦା କରେ, ନ ଦ୍ୱେଷ କରେ, ସେତେବେଳେ ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ; ଯେ ତୀବ୍ର ଆସକ୍ତି ମୂର୍ଖମାନେ ଛାଡ଼ିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ତାହା ଶରୀର ଭଳି ଶୋଷିଯାଏ।

ଯୋ ଽସୌ ପ୍ରାଣାନ୍ତିକୋ ରୋଗସ୍ ତାଂ ତୃଷ୍ଣାଂ ତ୍ଯଜତଃ ସୁଖମ୍ ଜୀର୍ଯନ୍ତି ଜୀର୍ଯତଃ କେଶା ଦନ୍ତା ଜୀର୍ଯନ୍ତି ଜୀର୍ଯତଃ

ଯେ ଜୀବନ ସମାପ୍ତ କରୁଥିବା ରୋଗ—ତୃଷ୍ଣା—ତାହାକୁ ଯିଏ ଛାଡ଼ିଦେଉଛି, ସେ ସୁଖ ପାଏ; ଯେପରି ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ କେଶ ଓ ଦାନ୍ତ ଝରିଯାଏ, ଏହିପରି ତୃଷ୍ଣା ମଧ୍ୟ ଶୋଷିଯାଏ।

ଚକ୍ଷୁଃଶ୍ରୋତ୍ରେ ଚ ଜୀର୍ଯେତେ ତୃଷ୍ଣୈକା ନିରୁପଦ୍ରଵା ଜୀର୍ଯନ୍ତି ଦେହିନଃ ସର୍ଵେ ସ୍ଵଭାଵାଦେଵ ନାନ୍ଯଥା

ଚକ୍ଷୁ ଓ କାନ ବୟସରେ ଦୁର୍ବଳ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ତୃଷ୍ଣା ମାତ୍ର ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ ରହିଯାଏ; ଶରୀରର ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ, ଏହାର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟ ନାହିଁ।

ଜୀଵିତାଶା ଧନାଶା ଚ ଜୀର୍ଯତୋ ଽପି ନ ଜୀର୍ଯତେ ଯଚ୍ଚ କାମସୁଖଂ ଲୋକେ ଯଚ୍ଚ ଦିଵ୍ଯଂ ମହତ୍ସୁଖମ୍

ଜୀବନ ଓ ଧନ ଆଶା ଶରୀର ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏନି; ଏହି ଲୋକରେ ଯେ କାମସୁଖ ଅଛି, ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଯେ ବଡ଼ ସୁଖ ଅଛି—

ତୃଷ୍ଣାକ୍ଷଯସୁଖସ୍ଯୈତତ୍ କଲାଂ ନାର୍ହତି ଷୋଡଶୀମ୍ ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସ ରାଜର୍ଷିଃ ସଦାରଃ ପ୍ରାଵିଶଦ୍ଵନମ୍

ତୃଷ୍ଣା ଶେଷ ହେବାର ସୁଖର ଏହା ଛଅଦଶମାଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ କରିପାରେନି। ଏପରି କହି, ସେ ରାଜା ଋଷି ତାଙ୍କର ଝିଅ ସହିତ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଭୃଗୁତୁଙ୍ଗେ ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ତତ୍ରୈଵ ଚ ମହାଯଶାଃ ସାଧଯିତ୍ଵା ତ୍ଵନଶନଂ ସଦାରଃ ସ୍ଵର୍ଗମାପ୍ତଵାନ୍

ଭୃଗୁ ପର୍ବତ ଶିଖରରେ, ସେ ମହାନ୍ୟ ମହିମାଶାଳୀ ପୁରୁଷ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଉପବାସର ନିୟମ ପୂରଣ କରି, ତାଙ୍କର ଜୀବନସଂଗିନୀ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।

ତସ୍ଯ ଵଂଶାସ୍ତୁ ପଞ୍ଚୈତେ ପୁଣ୍ଯା ଦେଵର୍ଷିସତ୍କୃତାଃ ଯୈର୍ଵ୍ଯାପ୍ତା ପୃଥିଵୀ କୃତ୍ସ୍ନା ସୂର୍ଯସ୍ଯେଵ ମରୀଚିଭିଃ

ତାଙ୍କର ପଞ୍ଚଟି ବଂଶ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବୃଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରିଥିଲେ, ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ପରି ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲେ।

ଧନୀ ପ୍ରଜାଵାନ୍ ଆଯୁଷ୍ମାନ୍ କୀର୍ତିମାଂଶ୍ ଚ ଭଵେନ୍ନରଃ ଯଯାତିଚରିତଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପଠଞ୍ଛୃଣ୍ଵଂଶ୍ ଚ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍

ଯେଉଁ ମଣିଷ ଯୟାତିଙ୍କର ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣେ କିମ୍ବା ପଢ଼େ, ସେ ଧନୀ, ସନ୍ତାନସମୃଦ୍ଧ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ ହୁଏ, ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ହୋଇଯାଏ।

ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ

ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।