ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମି ଭଗଵନ୍ ପିତରଂ ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହ ଏଵଂ ଵିଜ୍ଞାପଯାଂଲ୍ଲିଙ୍ଗଂ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
'ହେ ଭଗବାନ, ମୁଁ ମୋ ବାପାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ସହିତ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ,' ବୋଲି ସେ ପୁନିପୁନି ଲିଙ୍ଗକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ଶିର ନମାଇଲେ।
ହା ରୁଦ୍ର ରୁଦ୍ର ରୁଦ୍ରେତି ରୁରୋଦ ନିପପାତ ଚ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ରୁଦ୍ରୋ ଦେଵୀମାହ ଚ ଶଙ୍କରଃ
'ହା ରୁଦ୍ର, ରୁଦ୍ର, ରୁଦ୍ର' ବୋଲି କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ଭୂମିରେ ଢେଲିପଡ଼ିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଭଗବାନ ରୁଦ୍ର, ଶଙ୍କର, ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ।
ପଶ୍ଯ ବାଲଂ ମହାଭାଗେ ବାଷ୍ପପର୍ଯାକୁଲେକ୍ଷଣମ୍ ମମାନୁସ୍ମରଣେ ଯୁକ୍ତଂ ମଦାରାଧନତତ୍ପରମ୍
ଦେଖ, ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ସେଇ ଶିଶୁଟିଏ ମୋତେ ମନେକରି ଏବଂ ମୋ ପୂଜାରେ ଲଗିଥିବା, ତାଙ୍କର ଆଖି ଲୁହାରେ ଭରିଯାଇଛି ।
ସା ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାଦେଵୀ ପରାଶରମନିନ୍ଦିତା ଦୁଃଖାତ୍ ସଂକ୍ଲିନ୍ନସର୍ଵାଙ୍ଗମ୍ ଅସ୍ରାକୁଲଵିଲୋଚନମ୍
ସେଉଠାରେ ମହାଦେବୀ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ପରାଶରା, ତାକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରେ ଭିଜିଗଲେ, ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଲୁହାରେ ଭରିଗଲା ।
ଲିଙ୍ଗାର୍ଚନଵିଧୌ ସକ୍ତଂ ହର ରୁଦ୍ରେତି ଵାଦିନମ୍ ପ୍ରାହ ଭର୍ତାରମୀଶାନଂ ଶଙ୍କରଂ ଜଗତାମୁମା
ଲିଙ୍ଗ ପୂଜାରେ ଲଗିଥିବା, 'ହର, ରୁଦ୍ର' ବୋଲୁଥିବା ସେ ଶିଶୁକୁ ଦେଖି, ଉମା ଜଗତର ନାଥ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ କହିଲେ ।
ଈପ୍ସିତଂ ଯଚ୍ଛ ସକଲଂ ପ୍ରସୀଦ ପରମେଶ୍ଵର ନିଶମ୍ଯ ଵଚନଂ ତସ୍ଯାଃ ଶଙ୍କରଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ
ପରମେଶ୍ୱର, ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କର, ଦୟା କର । ଉମାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଶଙ୍କର ପରମେଶ୍ୱର—
ଭାର୍ଯାମାର୍ଯାମୁମାଂ ପ୍ରାହ ତତୋ ହାଲାହଲାଶନଃ ରକ୍ଷାମ୍ଯେନଂ ଦ୍ଵିଜଂ ବାଲଂ ଫୁଲ୍ଲେନ୍ଦୀଵରଲୋଚନମ୍
ହଳାହଳ ବିଷ ଖାଇଥିବା ସେ ଭଗବାନ୍, ତାପରେ ନିଜ ମହିଳା ଉମାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଫୁଲିଥିବା ନୀଳ କମଳ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଏହି ଦ୍ୱିଜ ଶିଶୁକୁ ମୁଁ ରକ୍ଷା କରିବି ।'
ଦଦାମି ଦୃଷ୍ଟିଂ ମଦ୍ରୂପଦର୍ଶନକ୍ଷମ ଏଷ ଵୈ ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଗଣୈର୍ ଦିଵ୍ଯୈର୍ ଭଗଵାନ୍ନୀଲଲୋହିତଃ
'ମୋ ରୂପ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଯେଉଁ ଦୃଷ୍ଟି ଦରକାର, ମୁଁ ତାକୁ ଦେଉଛି ।' ଏହିପରି କହି, ଦିବ୍ୟ ସଙ୍ଗୀମାନେ ଘେରିଥିବା ନୀଳଲୋହିତ ଭଗବାନ୍—
ବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ରଵିଷ୍ଣୁରୁଦ୍ରାଦ୍ଯୈଃ ସଂଵୃତଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ ଦଦୌ ଚ ଦର୍ଶନଂ ତସ୍ମୈ ମୁନିପୁତ୍ରାଯ ଧୀମତେ
ବ୍ରହ୍ମା, ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଘେରିଥିବା ପରମେଶ୍ୱର, ସେ ମୁନିପୁତ୍ର ବୁଦ୍ଧିମାନ୍କୁ ନିଜ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ ।
ସୋ ଽପି ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାଦେଵମ୍ ଆନନ୍ଦାସ୍ରାଵିଲେକ୍ଷଣଃ ନିପପାତ ଚ ହୃଷ୍ଟାତ୍ମା ପାଦଯୋସ୍ତସ୍ଯ ସାଦରମ୍
ସେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଦେଖି, ଆନନ୍ଦ ଲୁହାରେ ତାଙ୍କର ଆଖି ଭରିଗଲା, ହୃଦୟ ଖୁସିରେ ଭରିଉଠିଲା, ସମ୍ମାନରେ ତାଙ୍କର ପାଦପଦ୍ମରେ ପଡ଼ିଗଲେ ।
ପୁନର୍ଭଵାନ୍ଯାଃ ପାଦୌ ଚ ନନ୍ଦିନଶ୍ ଚ ମହାତ୍ମନଃ ସଫଲଂ ଜୀଵିତଂ ମେ ଽଦ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଯାଂସ୍ତାଂସ୍ତଦାହ ସଃ
ପୁନି ଭବାନୀଙ୍କ ଓ ମହାତ୍ମା ନନ୍ଦୀଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ନମସ୍କାର କଲେ । 'ଆଜି ମୋ ଜୀବନ ସଫଳ ହେଲା,' ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେଠାରେ କହିଲେ ।
ରକ୍ଷାର୍ଥମାଗତସ୍ତ୍ଵଦ୍ଯ ମମ ବାଲେନ୍ଦୁଭୂଷଣଃ କୋ ଽନ୍ଯଃ ସମୋ ମଯା ଲୋକେ ଦେଵୋ ଵା ଦାନଵୋ ଽପି ଵା
'ଯିଏ ଚନ୍ଦ୍ରକଳା ଭୂଷଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଆଜି ମୋର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଆସିଛନ୍ତି । ଏହି ସଂସାରରେ ମୋ ସମାନ ଆଉ କିଏ ଅଛି, ଦେବ କିମ୍ବା ଦାନବ?'
ଅଥ ତସ୍ମିନ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ଦଦର୍ଶ ଦିଵି ସଂସ୍ଥିତମ୍ ପିତରଂ ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସାର୍ଧଂ ଶାକ୍ତେଯସ୍ତୁ ପରାଶରଃ
ତାହାପରେ, ସେଇ କ୍ଷଣରେ ଶକ୍ତିଭକ୍ତ ପରାଶର ଆକାଶରେ ତାଙ୍କର ବାପାଁକୁ ଭାଇମାନେ ସହିତ ଦେଖିଲେ ।
ସୂର୍ଯମଣ୍ଡଲସଂକାଶେ ଵିମାନେ ଵିଶ୍ଵତୋମୁଖେ ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନନାମ ଚ ଜହର୍ଷ ଚ
ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରିଥିବା ଦିବ୍ୟ ରଥରେ, ବାପାଁ ଓ ଭାଇମାନେ ଥିବା ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ସେ ନମସ୍କାର କଲେ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ ।
ତଦା ଵୃଷଧ୍ଵଜୋ ଦେଵଃ ସଭାର୍ଯଃ ସଗଣେଶ୍ଵରଃ ଵସିଷ୍ଠପୁତ୍ରଂ ପ୍ରାହେଦଂ ପୁତ୍ରଦର୍ଶନତତ୍ପରମ୍
ତାପରେ ବୃଷଧ୍ୱଜ ଦେବ, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ଓ ସମସ୍ତ ଗଣମାନେ ସହିତ, ନିଜ ସନ୍ତାନଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଆତୁର ଥିବା ବସିଷ୍ଠପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ—
ଶକ୍ତେ ପଶ୍ଯ ସୁତଂ ବାଲମ୍ ଆନନ୍ଦାସ୍ରାଵିଲେକ୍ଷଣମ୍ ଅଦୃଶ୍ଯନ୍ତୀଂ ଚ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ଵସିଷ୍ଠଂ ପିତରଂ ତଵ
'ଶକ୍ତି, ତୁମର ପୁଅ, ଆନନ୍ଦ ଲୁହାରେ ଭରିଥିବା ଆଖି ଥିବା ଏହି ଶିଶୁକୁ ଦେଖ; ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମର ବାପା ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଏଯାଁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିନାହିଁ ।'
ଅରୁନ୍ଧତୀଂ ମହାଭାଗାଂ କଲ୍ଯାଣୀଂ ଦେଵତୋପମାମ୍ ମାତରଂ ପିତରଂ ଚୋଭୌ ନମସ୍କୁରୁ ମହାମତେ
'ଅରୁନ୍ଧତୀ, ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ଶୁଭା, ଦେବତା ସମାନ ତୁମର ମାଆଁକୁ ଦେଖ । ମହାମତି, ତୁମର ମାଆଁ ବାପାଁ ଦୁହଁକୁ ନମସ୍କାର କର ।'
ତଦା ହରଂ ପ୍ରଣମ୍ଯାଶୁ ଦେଵଦେଵମୁମାଂ ତଥା ଵସିଷ୍ଠଂ ଚ ତଦା ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଶକ୍ତିର୍ ଵୈ ଶଙ୍କରାଜ୍ଞଯା
ତାପରେ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଶକ୍ତି ତୁରନ୍ତ ହର, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦେବ, ଉମା ଓ ସ୍ରେଷ୍ଠ ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ ।
ମାତରଂ ଚ ମହାଭାଗାଂ କଲ୍ଯାଣୀଂ ପତିଦେଵତାମ୍ ଅରୁନ୍ଧତୀଂ ଜଗନ୍ନାଥନିଯୋଗାତ୍ପ୍ରାହ ଶକ୍ତିମାନ୍
ଏବଂ, ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ଶୁଭା, ପତିପରାୟଣ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ ।
ଭୋ ଵତ୍ସ ଵତ୍ସ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ପରାଶର ମହାଦ୍ଯୁତେ ରକ୍ଷିତୋ ଽହଂ ତ୍ଵଯା ତାତ ଗର୍ଭସ୍ଥେନ ମହାତ୍ମନା
'ବଟୁ, ବଟୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ପରାଶର, ମହାତେଜସ୍ବୀ, ମୁଁ ତୁମ ପିତା ଗର୍ଭସ୍ଥ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିବାବେଳେ ତୁମେ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିଥିଲ ।'
ଅଣିମାଦିଗୁଣୈଶ୍ଵର୍ଯଂ ମଯା ଵତ୍ସ ପରାଶର ଲବ୍ଧମଦ୍ଯାନନଂ ଦୃଷ୍ଟଂ ତଵ ବାଲ ମମାଜ୍ଞଯା
ହେ ପରାଶର, ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ତୁମେ ଅଣିମା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ଲାଭ କରିଛ, ଏବଂ ଆଜି ମୁଁ ତୁମର ମୁହଁ ଦେଖିଛି, ବାଳକ।
ଅଦୃଶ୍ଯନ୍ତୀଂ ମହାଭାଗାଂ ରକ୍ଷ ଵତ୍ସ ମହାମତେ ଅରୁନ୍ଧତୀଂ ଚ ପିତରଂ ଵସିଷ୍ଠଂ ମମ ସର୍ଵଦା
ହେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍, ସଦା ମୋ ପାଇଁ ଅଦୃଶ୍ୟ ଏବଂ ମହାମାନ୍ୟ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ଓ ତୁମର ପିତା ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର।
ଅନ୍ଵଯଃ ସକଲୋ ଵତ୍ସ ମମ ସଂତାରିତସ୍ତ୍ଵଯା ପୁତ୍ରେଣ ଲୋକାଞ୍ଜଯତୀତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତଂ ସଦ୍ଭିଃ ସଦୈଵ ହି
ହେ ବାଳକ, ତୁମେ ମୋର ସମସ୍ତ ବଂଶକୁ ରକ୍ଷା କରିଛ, ପୁତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ବିଜୟୀ ହୁଅନ୍ତି ବୋଲି ସଦା ସଜ୍ଜନମାନେ କହନ୍ତି।
ଈପ୍ସିତଂ ଵରଯେଶାନଂ ଜଗତାଂ ପ୍ରଭଵଂ ପ୍ରଭୁମ୍ ଗମିଷ୍ଯାମ୍ଯଭିଵନ୍ଦ୍ଯେଶଂ ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହ ଶଙ୍କରମ୍
ମୁଁ ମୋ ଇଚ୍ଛିତ ଦାନ ଭାବରେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ସ୍ରଷ୍ଟା ଓ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ବାଛିବି; ମୁଁ ମୋ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜିବାକୁ ଯିବି।
ଏଵଂ ପୁତ୍ରମୁପାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ ମହେଶ୍ଵରମ୍ ନିରୀକ୍ଷ୍ଯ ଭାର୍ଯାଂ ସଦସି ଜଗାମ ପିତରଂ ଵଶୀ
ଏଭଳି ପୁଅକୁ ଉପଦେଶ ଦେଇ, ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସଭାରେ ଜଣେ ନିଜ ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ଦେଖି, ସଂଯମୀ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
ଗତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଥ ପିତରଂ ତଦାଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯୈଵ ଶଙ୍କରମ୍ ତୁଷ୍ଟାଵ ଵାଗ୍ଭିର୍ ଇଷ୍ଟାଭିଃ ଶାକ୍ତେଯଃ ଶଶିଭୂଷଣମ୍
ପିତାଙ୍କୁ ଯାଉଥିବା ଦେଖି, ସେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ ଏବଂ ଚୟିତ ଶବ୍ଦରେ ଶାକ୍ତମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଚନ୍ଦ୍ରଶିର ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ତତସ୍ତୁଷ୍ଟୋ ମହାଦେଵୋ ମନ୍ମଥାନ୍ଧକମର୍ଦନଃ ଅନୁଗୃହ୍ଯାଥ ଶାକ୍ତେଯଂ ତତ୍ରୈଵାନ୍ତରଧୀଯତ
ତାପରେ କାମ ଓ ଅନ୍ଧକାସୁରଙ୍କୁ ଦଳନ କରୁଥିବା ମହାଦେବ ଖୁସି ହୋଇ, ଶାକ୍ତେୟଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରି, ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।
ଗତେ ମହେଶ୍ଵରେ ସାଂବେ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ ମହେଶ୍ଵରମ୍ ଦଦାହ ରାକ୍ଷସାନାଂ ତୁ କୁଲଂ ମନ୍ତ୍ରେଣ ମନ୍ତ୍ରଵିତ୍
ମହେଶ୍ୱର ଯିବା ପରେ, ସାଂବ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ମନ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିବା ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସମାନେର ବଂଶକୁ ଦହନ କଲେ।
ତଦାହ ପୌତ୍ରଂ ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ଵସିଷ୍ଠୋ ମୁନିଭିର୍ ଵୃତଃ ଅଲମ୍ ଅତ୍ଯନ୍ତକୋପେନ ତାତ ମନ୍ଯୁମିମଂ ଜହି
ତାପରେ ଧର୍ମଜ୍ଞ ବଶିଷ୍ଠ, ମୁନିମାନଙ୍କ ଘେରାଉରେ ଥିବା, ତାଙ୍କର ପଉତାକୁ କହିଲେ: 'ଏତେ ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ରୋଧ ଦରକାର ନାହିଁ, ପୁଅ, ଏହି କ୍ରୋଧକୁ ଦମନ କର।'
ରାକ୍ଷସା ନାପରାଧ୍ଯନ୍ତି ପିତୁସ୍ ତେ ଵିହିତଂ ତଥା ମୂଢାନାମେଵ ଭଵତି କ୍ରୋଧୋ ବୁଦ୍ଧିମତାଂ ନ ହି
ରାକ୍ଷସମାନେ କୌଣସି ଅପରାଧ କରିନାହାନ୍ତି; ଏହା ତୁମର ପିତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ହୋଇଛି। କ୍ରୋଧ ମାତ୍ର ମୂଢ଼ମାନେ ମଧ୍ୟରେ ହୁଏ, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ମାନେ ମଧ୍ୟରେ ନୁହେଁ।