ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଗତାଗତଂ ମନୁଷ୍ଯେଣ ଜ୍ଯୋତିଷାଂ ମାଂସଚକ୍ଷୁଷା ଆଗମାଦନୁମାନାଚ୍ଚ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷାଦୁପପତ୍ତିତଃ

ଜ୍ୟୋତିଷମାନଙ୍କର ଗତି ଓ ଆଗମନ-ପ୍ରୟାଣ, ମାନବ ନିଜ ଚକ୍ଷୁ, ପୁରାଣ, ତର୍କ, ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଓ ବିଚାର ଦ୍ୱାରା ଜାଣିପାରିବେ।

ପରୀକ୍ଷ୍ଯ ନିପୁଣଂ ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ଶ୍ରଦ୍ଧାତଵ୍ଯଂ ଵିପଶ୍ଚିତା ଚକ୍ଷୁଃ ଶାସ୍ତ୍ରଂ ଜଲଂ ଲେଖ୍ଯଂ ଗଣିତଂ ମୁନିସତ୍ତମାଃ

ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବୁଦ୍ଧିରେ ଭଲଭାବେ ପରୀକ୍ଷା କରି, ବିଦ୍ୱାନ୍ ଲୋକେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ରଖିବା ଉଚିତ। ଚକ୍ଷୁ, ଶାସ୍ତ୍ର, ଜଳ, ଲେଖା, ଗଣନା—ଏହି ସବୁ ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ଉଚିତ।

ପଞ୍ଚୈତେ ହେତଵୋ ଜ୍ଞେଯା ଜ୍ଯୋତିର୍ମାନଵିନିର୍ଣଯେ

ଏହି ପାଞ୍ଚଟି କାରଣ, ଜ୍ୟୋତିଷ ମାପ ନିର୍ଣ୍ଣୟରେ ଜାଣିବା ଦରକାର।

କଥଂ ଵିଷ୍ଣୋଃ ପ୍ରସାଦାଦ୍ଵୈ ଧ୍ରୁଵୋ ବୁଦ୍ଧିମତାଂ ଵରଃ ମେଢୀଭୂତୋ ଗ୍ରାହାଣାଂ ଵୈ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ସାଂପ୍ରତମ୍

କିପରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧ୍ରୁବ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମେଢ଼ି ଭଳି ଦୃଢ଼ ହେଲେ? ଏହି କଥା ଏବେ କହ।

ଏତମର୍ଥଂ ମଯା ପୃଷ୍ଟୋ ନାନାଶାସ୍ତ୍ରଵିଶାରଦଃ ମାର୍କଣ୍ଡେଯଃ ପୁରା ପ୍ରାହ ମହ୍ଯଂ ଶୁଶ୍ରୂଷଵେ ଦ୍ଵିଜାଃ

ଏହି ବିଷୟରେ, ବହୁ ଶାସ୍ତ୍ରର ଜ୍ଞାନୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ପୂର୍ବରୁ ମୋତେ ପଚାରିଥିଲେ, ମୁଁ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଥିଲି, ସେ ମୋତେ କହିଥିଲେ।

ସାର୍ଵଭୌମୋ ମହାତେଜାଃ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରଭୃତାଂ ଵରଃ ଉତ୍ତାନପାଦୋ ରାଜା ଵୈ ପାଲଯାମାସ ମେଦିନୀମ୍

ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଶାସନ କରୁଥିବା, ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଉତ୍ତାନପାଦ ନାମକ ରାଜା ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଶାସନ କରୁଥିଲେ।

ତସ୍ଯ ଭାର୍ଯାଦ୍ଵଯମ୍ ଅଭୂତ୍ ସୁନୀତିଃ ସୁରୁଚିସ୍ ତଥା ଅଗ୍ରଜାଯାମଭୂତ୍ପୁତ୍ରଃ ସୁନୀତ୍ଯାଂ ତୁ ମହାଯଶାଃ

ତାଙ୍କର ଦୁଇଜଣ ରାଣୀ ଥିଲେ—ସୁନୀତି ଓ ସୁରୁଚି। ବଡ଼ ରାଣୀ ସୁନୀତିଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଏକ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଧ୍ରୁଵୋ ନାମ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞଃ କୁଲଦୀପୋ ମହାମତିଃ କଦାଚିତ୍ ସପ୍ତଵର୍ଷେ ଽପି ପିତୁରଙ୍କମ୍ ଉପାଵିଶତ୍

ଧ୍ରୁବ ନାମକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ପ୍ରଜ୍ଞାଶୀଳ, ତାଙ୍କ ବଂଶର ଦୀପ, ଏକଥର ସାତ ବର୍ଷ ବୟସରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଆଂକ ଉପରେ ବସିଥିଲେ।

ସୁରୁଚିସ୍ତଂ ଵିନିର୍ଧୂଯ ସ୍ଵପୁତ୍ରଂ ପ୍ରୀତିମାନସା ନ୍ଯଵେଶଯତ୍ତଂ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରା ହ୍ଯ୍ ଅଙ୍କଂ ରୂପେଣ ମାନିତା

ସୁରୁଚି ତାଙ୍କୁ ଆଂକରୁ ହଟାଇ, ନିଜ ପୁଅକୁ ସ୍ନେହରେ ରାଜାଙ୍କ ଆଂକରେ ବସାଇଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ରୂପକୁ ଦେଖି ଆଦର ଦେଲେ।

ଅଲବ୍ଧ୍ଵା ସ ପିତୁର୍ଧୀମାନ୍ ଅଙ୍କଂ ଦୁଃଖିତମାନସଃ ମାତୁଃ ସମୀପମାଗମ୍ଯ ରୁରୋଦ ସ ପୁନଃ ପୁନଃ

ପିତାଙ୍କ ଆଂକ ପାଇବାକୁ ନପାଇ, ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଶିଶୁ ଦୁଃଖରେ ଭରିଯାଇ, ମାଆଁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ପୁଣିପୁଣି କାନ୍ଦିଲେ।

ରୁଦନ୍ତଂ ପୁତ୍ରମାହେଦଂ ମାତା ଶୋକପରିପ୍ଲୁତା ସୁରୁଚିର୍ଦଯିତା ଭର୍ତୁସ୍ ତସ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରୋ ଽପି ତାଦୃଶଃ

ପୁଅକୁ କାନ୍ଦୁଥିବା ଦେଖି, ତାଙ୍କ ମାଆଁ ଦୁଃଖରେ ଭିଜିଯାଇ କହିଲେ; ସୁରୁଚି, ଯିଏ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଥିଲେ, ସେଠି ତାଙ୍କର ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଏମିତି ଥିଲେ।

ମମ ତ୍ଵଂ ମନ୍ଦଭାଗ୍ଯାଯା ଜାତଃ ପୁତ୍ରୋ ଽପ୍ଯଭାଗ୍ଯଵାନ୍ କିଂ ଶୋଚସି କିମର୍ଥଂ ତ୍ଵଂ ରୋଦମାନଃ ପୁନଃ ପୁନଃ

ମୁଁ ଅପସ୍ତ୍ୟ ଭାଗ୍ୟବତୀ ମାଆଁ ହେବାରୁ ତୁମେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ; ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଅଭାଗା। କାହିଁକି ଏତେ ଦୁଃଖ କରୁଛ, କାହିଁକି ପୁଣିପୁଣି କାନ୍ଦୁଛ?

ସଂତପ୍ତହୃଦଯୋ ଭୂତ୍ଵା ମମ ଶୋକଂ କରିଷ୍ଯସି ସ୍ଵସ୍ଥସ୍ଥାନଂ ଧ୍ରୁଵଂ ପୁତ୍ର ସ୍ଵଶକ୍ତ୍ଯା ତ୍ଵଂ ସମାପ୍ନୁଯାଃ

ତୁମେ ଦୁଃଖରେ ହୃଦୟ ଜଳିଯିବାରୁ ମୋର ଦୁଃଖ ବଢ଼ିଯିବ। ଧ୍ରୁବ, ପୁଅ, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ତୁମର ନିଜ ଅଧିକାର ଅସ୍ଥାନ ପାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କର।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ସ ତୁ ମାତ୍ରା ଵୈ ନିର୍ଜଗାମ ତଦା ଵନମ୍ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଂ ତତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଯଥାଵିଧି

ମାଆଁଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେ ସେତେବେଳେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଚାଲିଗଲେ। ସେଠାରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯଥାଯଥ ଭାବେ ପଦପ୍ରଣାମ କଲେ।

ଉଵାଚ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିର୍ଭୂତ୍ଵା ଭଗଵନ୍ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ସର୍ଵେଷାମୁପରିସ୍ଥାନଂ କେନ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯାମି ସତ୍ତମ

ହାତ ଜୋଡି ଆଦର ସହିତ କହିଲେ—'ଭଗବନ୍, ଦୟାକରି କହନ୍ତୁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଥିବା ସ୍ଥାନ କିପରି ପାଇପାରିବି?'

ପିତୁରଙ୍କେ ସମାସୀନଂ ମାତା ମାଂ ସୁରୁଚିର୍ମୁନେ ଵ୍ଯଧୂନଯତ୍ସ ତଂ ରାଜା ପିତା ନୋଵାଚ କିଂଚନ

ମୁଁ ପିତାଙ୍କ ଆଂକରେ ବସିଥିବାବେଳେ, ମୁନି, ସୁରୁଚି ମୋତେ ହଟାଇଦେଲେ; ରାଜା, ମୋର ପିତା, କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ।

ଏତସ୍ମାତ୍ କାରଣାଦ୍ ବ୍ରହ୍ମଂସ୍ ତ୍ରସ୍ତୋ ଽହଂ ମାତରଂ ଗତଃ ସୁନୀତିରାହ ମେ ମାତା ମା କୃଥାଃ ଶୋକମୁତ୍ତମମ୍

ଏହି କାରଣରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ମାଆଁଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲି; ସୁନୀତି ମୋର ମାଆଁ କହିଲେ—'ଏତେ ଦୁଃଖ କରିବି ନାହିଁ।'

ସ୍ଵକର୍ମଣା ପରଂ ସ୍ଥାନଂ ପ୍ରାପ୍ତୁମର୍ହସି ପୁତ୍ରକ ତସ୍ଯା ହି ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ୍ଥାନଂ ତଵ ମହାମୁନେ

'ନିଜ କର୍ମରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ପାଇବା ଉଚିତ, ପୁଅ।' ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମହାମୁନି, ତୁମର ସ୍ଥାନ ନିଶ୍ଚିତ ହେବ।

ପ୍ରାପ୍ତୋ ଵନମିଦଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନ୍ ଅଦ୍ଯ ତ୍ଵାଂ ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ପ୍ରଭୋ ତଵ ପ୍ରସାଦାତ୍ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯେ ଽହଂ ସ୍ଥାନମଦ୍ଭୁତମୁତ୍ତମମ୍

ମୁଁ ଏହି ଜଙ୍ଗଲକୁ ପହଞ୍ଚିଛି, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏବଂ ଆଜି ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଛି। ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ମୁଁ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସ୍ଥାନ ପାଇପାରିବି।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ସ ମୁନିଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ପ୍ରହସନ୍ନ୍ ଇଦମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍ ରାଜପୁତ୍ର ଶୃଣୁଷ୍ଵେଦଂ ସ୍ଥାନମୁତ୍ତମମାପ୍ସ୍ଯସି

ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଶ୍ରୀମାନ୍ ମୁନି ହସି କହିଲେ—'ରାଜପୁତ୍ର, ଏହି କଥା ଶୁଣ; ତୁମେ ସେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସ୍ଥାନ ପାଇପାରିବ।'

ଆରାଧ୍ଯ ଜଗତାମୀଶଂ କେଶଵଂ କ୍ଲେଶନାଶନମ୍ ଦକ୍ଷିଣାଙ୍ଗଭଵଂ ଶଂଭୋର୍ ମହାଦେଵସ୍ଯ ଧୀମତଃ

ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, କେଶବ, ଯିଏ ଦୁଃଖ ନାଶ କରନ୍ତି ଏବଂ ମହାଦେବଙ୍କ ଡାହାଣ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସେହି ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ ଉପାସନା କର।

ଜପ ନିତ୍ଯଂ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ସର୍ଵପାପଵିନାଶନମ୍ ଇଷ୍ଟଦଂ ପରମଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ପଵିତ୍ରମମଲଂ ପରମ୍

ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା, ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ଦେଇଥିବା, ସର୍ବୋତ୍ତମ, ପବିତ୍ର, ନିର୍ମଳ ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ମନ୍ତ୍ରକୁ ସଦା ଜପ କର, ବୁଦ୍ଧିମାନ।

ବ୍ରୂହି ମନ୍ତ୍ରମିମଂ ଦିଵ୍ଯଂ ପ୍ରଣଵେନ ସମନ୍ଵିତମ୍ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ଵାସୁଦେଵାଯ ଇତ୍ଯେଵଂ ନିଯତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ

ଏହି ଦିବ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର, ପ୍ରଣବ ସହିତ, ଉଚ୍ଚାରଣ କର—'ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର ହେଉ'—ଏଭଳି ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି।

ଧ୍ଯାଯନ୍ସନାତନଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଜପହୋମପରାଯଣଃ ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ପ୍ରଣିପତ୍ଯୈନଂ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଂ ମହାଯଶାଃ

ସନାତନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ଜପ ଓ ହୋମରେ ଏକାଗ୍ର ଥିବା, ସେ ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ସମ୍ମାନ କଲେ ।

ପ୍ରାଙ୍ମୁଖୋ ନିଯତୋ ଭୂତ୍ଵା ଜଜାପ ପ୍ରୀତମାନସଃ ଶାକମୂଲଫଲାହାରଃ ସଂଵତ୍ସରମତନ୍ଦ୍ରିତଃ

ପୂର୍ବଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ନିୟମିତ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ମନେ, ଶାକ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଇ, ସେ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଅକ୍ଲାନ୍ତ ଭାବେ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କଲେ ।

ଜଜାପ ମନ୍ତ୍ରମନିଶମ୍ ଅଜସ୍ରଂ ସ ପୁନଃ ପୁନଃ ଵେତାଲା ରାକ୍ଷସା ଘୋରାଃ ସିଂହାଦ୍ଯାଶ୍ ଚ ମହାମୃଗାଃ

ସେ ଦିନ ରାତି ଅବିରତ ଭାବେ, ପୁନିପୁନି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ; ଭୟଙ୍କର ଭୂତ, ରାକ୍ଷସ ଓ ସିଂହାଦି ବଡ଼ ପଶୁମାନେ ଆସିଲେ ।

ତମଭ୍ଯଯୁର୍ମହାତ୍ମାନଂ ବୁଦ୍ଧିମୋହାଯ ଭୀଷଣାଃ ଜପନ୍ ସ ଵାସୁଦେଵେତି ନ କିଂଚିତ୍ ପ୍ରତ୍ଯପଦ୍ଯତ

ସେମାନେ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ମନକୁ ଭ୍ରମିତ କରିବାକୁ ଆସିଥିଲେ; କିନ୍ତୁ ସେ 'ବାସୁଦେବ' ନାମ ଜପ କରିଥିବାରୁ, କିଛି ଭି ଅସ୍ଥିର ହେଲେ ନାହିଁ ।

ସୁନୀତିର୍ ଅସ୍ଯ ଯା ମାତା ତସ୍ଯା ରୂପେଣ ସଂଵୃତା ପିଶାଚି ସମନୁପ୍ରାପ୍ତା ରୁରୋଦ ଭୃଶଦୁଃଖିତା

ତାଙ୍କର ମା' ସୁନୀତିଙ୍କ ଆକୃତି ଧରି, ଏକ ପିଶାଚି ଆସି, ଗଭୀର ଦୁଃଖରେ ଅତିକ୍ରନ୍ତ ହୋଇ କାନ୍ଦିବାକୁ ଲାଗିଲେ ।

ମମ ତ୍ଵମେକଃ ପୁତ୍ରୋ ଽସି କିମର୍ଥଂ କ୍ଲିଶ୍ଯତେ ଭଵାନ୍ ମାମନାଥାମପହାଯ ତପ ଆସ୍ଥିତଵାନସି

ତୁମେ ମୋର ଏକମାତ୍ର ପୁଅ — କାହିଁକି ଏଭଳି କଷ୍ଟ ସହୁଛ? ମୋତେ ଅସହାୟ ଛାଡ଼ି, କାହିଁକି ଏହି ତପସ୍ୟା ଆରମ୍ଭ କଲେ?