ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଅଥ ତସ୍ଯୈଵମନିଶଂ ତତ୍ପରସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜସ୍ଯ ତୁ ଦିଵ୍ଯଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତୁ ଗତଂ କ୍ଷଣମିଵାଦ୍ଭୁତମ୍

ସେ ଉତ୍ତମ ମନୋବୃତ୍ତି ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ, ଦିବ୍ୟ ହଜାର ବର୍ଷ କେବଳ ଏକ ମହାନ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରି କଟିଗଲା।

ଵଲ୍ମୀକେନାଵୃତାଙ୍ଗଶ୍ ଚ ଲକ୍ଷ୍ଯଃ କୀଟଗଣୈର୍ମୁନିଃ ଵଜ୍ରସୂଚୀମୁଖୈଶ୍ଚାନ୍ଯୈ ରକ୍ତକୀଟୈଶ୍ ଚ ସର୍ଵତଃ

ମୁନିଙ୍କ ଶରୀରଟିଏ ପୁରା ଦେଉଳିରେ ଢାକିଯାଇଥିଲା, ତାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର କୀଟପତଙ୍ଗ ଏବଂ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ସୂଚି ପରି ମୁହଁ ଥିବା ଲାଲ୍ କୀଟମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାରିପାଖରେ ଘେରି ରହିଥିଲେ।

ନିର୍ମାଂସରୁଧିରତ୍ଵଗ୍ ଵୈ ନିର୍ଲେପଃ କୁଡ୍ଯଵତ୍ ସ୍ଥିତଃ ଅସ୍ଥିଶେଷୋ ଽଭଵତ୍ପଶ୍ଚାତ୍ ତମମନ୍ଯତ ଶଙ୍କରଃ

ତାଙ୍କର ଶରୀରରୁ ମାଂସ, ରକ୍ତ ଓ ଚର୍ମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା, ସେ ଏକ ଦିଵାଲ୍ ପରି ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ, ଶେଷରେ କେବଳ ହାଡ଼ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲା; ଏହିପରି ଦୃଶ୍ୟକୁ ଦେଖି ଶଙ୍କର ଏହି ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

ଯଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟୋ ମୁନିସ୍ତେନ କରେଣ ଚ ସ୍ମରାରିଣା ତଦୈଵ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲଶ୍ ଚୋତ୍ସସର୍ଜ କ୍ଲମଂ ଦ୍ଵିଜଃ

ଯେତେବେଳେ କାମଦେବଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ହାତରେ ମୁନିଙ୍କୁ ଛୁଇଁ ହେଲା, ସେଇ ସମୟରେ, ମୁନିମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦ୍ୱିଜ ତାଙ୍କର କ୍ଲାନ୍ତି ଛାଡ଼ିଦେଲେ।

ତପତସ୍ତସ୍ଯ ତପସା ପ୍ରଭୁସ୍ତୁଷ୍ଟାଥ ଶଙ୍କରଃ ତୁଷ୍ଟସ୍ତଵେତ୍ଯଥୋଵାଚ ସଗଣଶ୍ଚୋମଯା ସହ

ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ମହାତେଜସ୍ବୀ ଶଙ୍କର, ତାଙ୍କର ସଙ୍ଗୀମାନେ ଓ ମୋ ସହିତ କହିଲେ, 'ମୁଁ ତୁମର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଛି।'

ତପସାନେନ କିଂ କାର୍ଯଂ ଭଵତସ୍ତେ ମହାମତେ ଦଦାମି ପୁତ୍ରଂ ସର୍ଵଜ୍ଞଂ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥପାରଗମ୍

ହେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ, ଏହି ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ? ମୁଁ ତୁମକୁ ଏମିତି ଏକ ପୁଅ ଦେବି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ ବୁଝିପାରିବ।

ତତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦେଵେଶଂ ସ୍ତୁତ୍ଵୋଵାଚ ଶିଲାଶନଃ ହର୍ଷଗଦ୍ଗଦଯା ଵାଚା ସୋମଂ ସୋମଵିଭୂଷଣମ୍

ତାପରେ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ, ସ୍ତୁତି କରି, ଶିଳାଦ ଆନନ୍ଦରେ କମ୍ପିତ କଣ୍ଠରେ ଚନ୍ଦ୍ରଧାରୀ ସୋମଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଭଗଵନ୍ଦେଵଦେଵେଶ ତ୍ରିପୁରାର୍ଦନ ଶଙ୍କର ଅଯୋନିଜଂ ମୃତ୍ଯୁହୀନଂ ପୁତ୍ରମିଚ୍ଛାମି ସତ୍ତମ

ହେ ଭଗବାନ, ଦେବମାନ୍ୟ, ତ୍ରିପୁରାସୁରଙ୍କ ବିନାଶକ, ଶଙ୍କର, ମୁଁ ଏକ ଅଜନ୍ମା, ଅମର ପୁଅ ଚାହୁଁଛି, ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।

ପୂର୍ଵମାରାଧିତଃ ପ୍ରାହ ତପସା ପରମେଶ୍ଵରଃ ଶିଲାଦଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରୀତ୍ଯା ପରମଯା ପୁନଃ

ପୂର୍ବରୁ ଶିଳାଦଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ପରମେଶ୍ୱର ରୁଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ କଥା କହିଥିଲେ।

ପୂର୍ଵମାରାଧିତୋ ଵିପ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣାହଂ ତପୋଧନ ତପସା ଚାଵତାରାର୍ଥଂ ମୁନିଭିଶ୍ ଚ ସୁରୋତ୍ତମୈଃ

ହେ ଦ୍ୱିଜ, ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମା, ତପସ୍ଵୀ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି-ଦେବମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅବତାର ପାଇଁ ଉପାସିତ ହୋଇଥିଲି।

ତଵ ପୁତ୍ରୋ ଭଵିଷ୍ଯାମି ନନ୍ଦିନାମ୍ନା ତ୍ଵଯୋନିଜଃ ପିତା ଭଵିଷ୍ଯସି ମମ ପିତୁର୍ଵୈ ଜଗତାଂ ମୁନେ

ମୁଁ ତୁମର ପୁଅ ହେବି, ଅଜନ୍ମା ଏବଂ ନନ୍ଦି ନାମରେ; ତୁମେ ମୋର ପିତା ହେବ, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ଜଗତର ପିତା।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମୁନିଂ ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ସ୍ଥିତଂ ଘୃଣୀ ସୋମଃ ସୋମୋପମଃ ପ୍ରୀତସ୍ ତତ୍ରୈଵାନ୍ତରଧୀଯତ

ଏପରି କହି, ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶିର ନମାଇଥିବା ସ୍ଥିତିରେ, ଚନ୍ଦ୍ରପ୍ରଭା ସମାନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ସୋମ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଲବ୍ଧପୁତ୍ରଃ ପିତା ରୁଦ୍ରାତ୍ ପ୍ରୀତୋ ମମ ମହାମୁନେ ଯଜ୍ଞାଙ୍ଗଣଂ ମହତ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଯଜ୍ଞାର୍ଥଂ ଯଜ୍ଞଵିତ୍ତମଃ

ରୁଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ପୁଅ ପାଇଁ, ତାଙ୍କ ପିତା ଅତି ଖୁସି ହୋଇ, ହେ ମହାମୁନି, ବଡ଼ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପକୁ ଯାଇଥିଲେ, ସେଠି ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞବିଦ୍ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।

ତଦଙ୍ଗଣାଦହଂ ଶଂଭୋସ୍ ତନୁଜସ୍ତସ୍ଯ ଚାଜ୍ଞଯା ସଂଜାତଃ ପୂର୍ଵମେଵାହଂ ଯୁଗାନ୍ତାଗ୍ନିସମପ୍ରଭଃ

ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ତା ମଣ୍ଡପରୁ, ତାଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲି, ଯୁଗାନ୍ତର ଅଗ୍ନି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।

ଵଵର୍ଷୁସ୍ତଦା ପୁଷ୍କରାଵର୍ତକାଦ୍ଯା ଜଗୁଃ ଖେଚରାଃ କିନ୍ନରାଃ ସିଦ୍ଧସାଧ୍ଯାଃ ଶିଲାଦାତ୍ମଜତ୍ଵଂ ଗତେ ମଯ୍ଯୁପେନ୍ଦ୍ରଃ ସସର୍ଜାଥ ଵୃଷ୍ଟିଂ ସୁପୁଷ୍ପୌଘମିଶ୍ରାମ୍

ସେତେବେଳେ ମେଘମାନେ ବର୍ଷା କରିଥିଲେ, ଆକାଶରେ ଦେବତା, କିନ୍ନର, ସିଦ୍ଧ, ସାଧ୍ୟମାନେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ; ମୁଁ ଶିଳାଦଙ୍କ ପୁଅ ହେବା ସମୟରେ, ଉପେନ୍ଦ୍ର ଫୁଲର ବର୍ଷା କରିଥିଲେ।

ମାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କାଲସୂର୍ଯାଭଂ ଜଟାମୁକୁଟଧାରିଣମ୍ ତ୍ର୍ଯକ୍ଷଂ ଚତୁର୍ଭୁଜଂ ବାଲଂ ଶୂଲଟଙ୍କଗଦାଧରମ୍

ମୋତେ ଦେଖି, ଯିଏ କାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଜଟାମୁକୁଟ ଧାରଣ କରିଛି, ତିନି ଆଖି, ଚାରି ହାତ, ଶିଶୁ ଆକୃତିରେ ତ୍ରିଶୂଳ, ପରଶୁ ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଛି—

ଵଜ୍ରିଣଂ ଵଜ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ଵଜ୍ରିଣାରାଧିତଂ ଶିଶୁମ୍ ଵଜ୍ରକୁଣ୍ଡଲିନଂ ଘୋରଂ ନୀରଦୋପମନିଃସ୍ଵନମ୍

ବଜ୍ରଧାରୀ, ବଜ୍ରଦନ୍ତ ଓ ବଜ୍ରକୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା, ବଜ୍ରଧାରୀ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଭୟଙ୍କର ଓ ବର୍ଷାମେଘ ପରି ଗମ୍ଭୀର ଧ୍ୱନି ଥିବା ଏକ ଶିଶୁ—

ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଯାସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସର୍ଵେ ସୁରେନ୍ଦ୍ରଶ୍ ଚ ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ନେଦୁଃ ସମନ୍ତତଃ ସର୍ଵେ ନନୃତୁଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ

ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମହାମୁନିମାନେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କଲେ; ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶଙ୍ଖ-ଘଣ୍ଟା ଧ୍ୱନି ହେଲା, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କରିଲେ।

ଋଷଯୋ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମସଂଭଵୈଃ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ମାହେଶ୍ଵରୈଃ ସ୍ତୁତ୍ଵା ସମ୍ପ୍ରଣେମୁର୍ମୁଦାନ୍ଵିତାଃ

ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଋଷିମାନେ ଆନନ୍ଦରେ, ଋକ୍, ଯଜୁର୍ ଓ ସାମ ଭେଦର ମହାଶିବ ମନ୍ତ୍ରରେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କରି, ଶିର ନମାଇଲେ।

ବ୍ରହ୍ମା ହରିଶ୍ ଚ ରୁଦ୍ରଶ୍ ଚ ଶକ୍ରଃ ସାକ୍ଷାଚ୍ଛିଵାଂବିକା ଜୀଵଶ୍ଚେନ୍ଦୁର୍ମହାତେଜା ଭାସ୍କରଃ ପଵନୋ ଽନଲଃ

ବ୍ରହ୍ମା, ହରି, ରୁଦ୍ର, ଶକ୍ର, ସ୍ୱୟଂ ଶିବ ଓ ଅମ୍ବିକା, ଜୀବ, ଚନ୍ଦ୍ରମା, ତେଜସ୍ୱୀ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପବନ ଓ ଅଗ୍ନି—

ଈଶାନୋ ନିରୃତିର୍ଯକ୍ଷୋ ଯମୋ ଵରୁଣ ଏଵ ଚ ଵିଶ୍ଵେଦେଵାସ୍ ତଥା ରୁଦ୍ରା ଵସଵଶ୍ ଚ ମହାବଲାଃ

ଈଶାନ, ନିଋତି, ଯକ୍ଷ, ଯମ ଓ ବରୁଣ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱଦେବ, ଏପରି ରୁଦ୍ରମାନେ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବସୁମାନେ—

ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ସାକ୍ଷାଚ୍ଛଚୀ ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଦେଵୀ ଚୈଵ ସରସ୍ଵତୀ ଅଦିତିଶ୍ ଚ ଦିତିଶ୍ଚୈଵ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଲଜ୍ଜା ଧୃତିସ୍ ତଥା

ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସ୍ୱୟଂ ଶଚୀ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ଓ ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ, ଅଦିତି ଓ ଦିତି, ଏହିପରି ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଲଜ୍ଜା ଓ ଧୃତି—

ନନ୍ଦା ଭଦ୍ରା ଚ ସୁରଭୀ ସୁଶୀଲା ସୁମନାସ୍ ତଥା ଵୃଷେନ୍ଦ୍ରଶ୍ ଚ ମହାତେଜା ଧର୍ମୋ ଧର୍ମାତ୍ମଜସ୍ ତଥା

ନନ୍ଦା, ଭଦ୍ରା, ସୁରଭି, ସୁଶୀଳା, ସୁମନା, ଏହିପରି ତେଜସ୍ୱୀ ବୃଷେନ୍ଦ୍ର, ଧର୍ମ ଓ ଧର୍ମର ପୁତ୍ର—

ଆଵୃତ୍ଯ ମାଂ ତଥାଲିଙ୍ଗ୍ଯ ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ମୁନିସତ୍ତମ ଶିଲାଦୋ ଽପି ମୁନିର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପିତା ମେ ତାଦୃଶଂ ତଦା

ଏମିତି ଭାବେ ମୋତେ ଘେରି ଓ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ସେମାନେ ମୋର ସ୍ତୁତି କଲେ; ଏବଂ ଏପରି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ମୋ ପିତା ଶିଳାଦ ମୁନି—

ପ୍ରୀତ୍ଯା ପ୍ରଣମ୍ଯ ପୁଣ୍ଯାତ୍ମା ତୁଷ୍ଟାଵେଷ୍ଟପ୍ରଦଂ ସୁତମ୍ ଭଗଵନ୍ଦେଵଦେଵେଶ ତ୍ରିଯଂବକ ମମାଵ୍ଯଯ

ଅତି ଆନନ୍ଦରେ, ଶୁଭ ଆତ୍ମା ହୋଇ, ନମସ୍କାର କରି, ନିଜ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ, ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବାଙ୍କୁ, ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା କଲେ— 'ଭଗବାନ, ଦେବମାନଙ୍କର ଦେବ, ତ୍ରିନୟନ, ମୋ ଅବିନାଶୀ—'

ପୁତ୍ରୋ ଽସି ଜଗତାଂ ଯସ୍ମାତ୍ ତ୍ରାତା ଦୁଃଖାଦ୍ଧି କିଂ ପୁନଃ ରକ୍ଷକୋ ଜଗତାଂ ଯସ୍ମାତ୍ ପିତା ମେ ପୁତ୍ର ସର୍ଵଗ

'ପୁତ୍ର, ତୁମେ ଯେହେତୁ ସମସ୍ତ ଜଗତର ରକ୍ଷକ, ତେଣୁ ଆଉ କଣ କହିବି? ତୁମେ ଯେହେତୁ ଜଗତର ରକ୍ଷା କରୁଛ, ମୋ ପୁତ୍ର ସର୍ବବ୍ୟାପୀ।'

ଅଯୋନିଜ ନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ଜଗଦ୍ଯୋନେ ପିତାମହ ପିତା ପୁତ୍ର ମହେଶାନ ଜଗତାଂ ଚ ଜଗଦ୍ଗୁରୋ

'ଅଜନ୍ମା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ଜଗତର ମୂଳ, ପିତାମହ, ପିତା, ପୁତ୍ର, ମହାଶ୍ୱର, ଜଗତର ଗୁରୁ।'

ଵତ୍ସ ଵତ୍ସ ମହାଭାଗ ପାହି ମାଂ ପରମେଶ୍ଵର ତ୍ଵଯାହଂ ନନ୍ଦିତୋ ଯସ୍ମାନ୍ ନନ୍ଦୀ ନାମ୍ନା ସୁରେଶ୍ଵର

'ବାପା, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ପୁତ୍ର, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ପରମେଶ୍ୱର। ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ ଆନନ୍ଦିତ, ତେଣୁ ମୋର ନାମ ହେଲା ନନ୍ଦୀ, ଦେବମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ।'

ତସ୍ମାନ୍ନନ୍ଦଯ ମାଂ ନନ୍ଦିନ୍ ନମାମି ଜଗଦୀଶ୍ଵରମ୍ ପ୍ରସୀଦ ପିତରୌ ମେ ଽଦ୍ଯ ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗତୌ ଵିଭୋ

'ସେହିପାଇଁ, ମୋତେ ଆନନ୍ଦିତ କର, ନନ୍ଦିନ। ମୁଁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ। ଦୟା କର, ଆଜି ମୋ ପିତାମାତା ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ଗଲେ, ହେ ପ୍ରଭୁ।'