ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ସ୍ପୃଶନ୍କରାଭ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ସୁଖାଭ୍ଯାଂ ସ ସୁରାରିହା ମାଂ ଵିଦ୍ଧି ପରମାତ୍ମାନମ୍ ଏନାଂ ମାଯାମଜାମିତି

ଶୁଭ ହାତରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ କହିଲେ: 'ମୋତେ ପରମାତ୍ମା ଭାବେ ଜାଣ, ଏହି ମୋର ଅଜନ୍ମା ମାୟା।'

ଏତେ ଵୈ ସଂସ୍ଥିତା ରୁଦ୍ରାସ୍ ତ୍ଵାଂ ରକ୍ଷିତୁମିହାଗତାଃ ତତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ତଂ ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵଦେଵମୁଵାଚ ହ

'ଏହି ରୁଦ୍ରମାନେ ଏଠି ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଆସିଛନ୍ତି।' ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା ଦେବଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ।

କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟୋ ଭୂତ୍ଵା ହର୍ଷଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରା ଭଗଵନ୍ଦେଵଦେଵେଶ ଦୁଃଖୈରାକୁଲିତୋ ହ୍ଯହମ୍

ହାତ ଜୋଡି ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ କଣ୍ଠ ଅଟକିଯାଇ, ସେ କହିଲେ: 'ହେ ଭଗବାନ, ହେ ଦେବଦେବ, ମୁଁ ଦୁଃଖରେ ଆକୁଳ ହୋଇଯାଇଛି।'

ସଂସାରାନ୍ମୋକ୍ତୁମୀଶାନ ମାମିହାର୍ହସି ଶଙ୍କର ତତଃ ପ୍ରହସ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ ପିତାମହମୁମାପତିଃ

'ହେ ଶଙ୍କର, ଏହି ସଂସାରରୁ ମୋତେ ମୁକ୍ତ କର।' ତାପରେ ଉମାଙ୍କ ପତି ଭଗବାନ ପିତାମହଙ୍କୁ ହସିଦେଲେ।

ତଦା ରୁଦ୍ରୈର୍ଜଗନ୍ନାଥସ୍ ତଯା ଚାନ୍ତର୍ଦଧେ ଵିଭୁଃ ତସ୍ମାଚ୍ଛିଲାଦ ଲୋକେଷୁ ଦୁର୍ଲଭୋ ଵୈ ତ୍ଵଯୋନିଜଃ

ତାପରେ ଜଗନ୍ନାଥ ରୁଦ୍ରମାନେ ଓ ସେଉଁଠି ଥିବା ତାଙ୍କ ସହିତ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ଏହିଯୋଗୁଁ, ହେ ଶିଳାଦ, ଏହି ଲୋକରେ ଯେଉଁମାନେ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ।

ମୃତ୍ଯୁହୀନଃ ପୁମାନ୍ଵିଦ୍ଧି ସମୃତ୍ଯୁଃ ପଦ୍ମଜୋ ଽପି ସଃ କିଂତୁ ଦେଵେଶ୍ଵରୋ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରସୀଦତି ଯଦୀଶ୍ଵରଃ

ମୃତ୍ୟୁ ନଥିବା ପୁରୁଷ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ମଧ୍ୟରେ ପଦ୍ମଯୋନି ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁରୁ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ। କିନ୍ତୁ ଦେବଦେବ ରୁଦ୍ର ଯଦି ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ସେ ସମ୍ଭବ।

ନ ଦୁର୍ଲଭୋ ମୃତ୍ଯୁହୀନସ୍ ତଵ ପୁତ୍ରୋ ହ୍ଯଯୋନିଜଃ ମଯା ଚ ଵିଷ୍ଣୁନା ଚୈଵ ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ ମହାତ୍ମନା

'ତୁମର ପୁଅ, ଯିଏ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁହୀନ, ସେ ଦୁର୍ଲଭ ନୁହେଁ—ମୋ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ମହାତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା।'

ଅଯୋନିଜଂ ମୃତ୍ଯୁହୀନମ୍ ଅସମର୍ଥଂ ନିଵେଦିତୁମ୍ ଏଵଂ ଵ୍ଯାହୃତ୍ଯ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରମ୍ ଅନୁଗୃହ୍ଯ ଚ ତଂ ଘୃଣୀ

'ଯିଏ ଅଜନ୍ମା ଓ ମୃତ୍ୟୁହୀନ, ତାଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।' ଏଭଳି କହି, ଦୟାଳୁ ଭଗବାନ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ।

ଦେଵୈର୍ଵୃତୋ ଯଯୌ ଦେଵଃ ସିତେନେଭେନ ଵୈ ପ୍ରଭୁଃ

ଦେବମାନେ ଘେରି ରହିଥିବା ଭଗବାନ ଧଳା ବୃଷଭ ଉପରେ ଚଢ଼ି ଚାଲିଗଲେ।

ଗତେ ପୁଣ୍ଯେ ଚ ଵରଦେ ସହସ୍ରାକ୍ଷେ ଶିଲାଶନଃ ଆରାଧଯନ୍ମହାଦେଵଂ ତପସାତୋଷଯଦ୍ଭଵମ୍

ପୁଣ୍ୟ ଦାତା ଏବଂ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ର ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଶିଳାଦ ମହାଦେବଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଉପାସନା କଲେ।

ଅଥ ତସ୍ଯୈଵମନିଶଂ ତତ୍ପରସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜସ୍ଯ ତୁ ଦିଵ୍ଯଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତୁ ଗତଂ କ୍ଷଣମିଵାଦ୍ଭୁତମ୍

ସେ ଉତ୍ତମ ମନୋବୃତ୍ତି ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ, ଦିବ୍ୟ ହଜାର ବର୍ଷ କେବଳ ଏକ ମହାନ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରି କଟିଗଲା।

ଵଲ୍ମୀକେନାଵୃତାଙ୍ଗଶ୍ ଚ ଲକ୍ଷ୍ଯଃ କୀଟଗଣୈର୍ମୁନିଃ ଵଜ୍ରସୂଚୀମୁଖୈଶ୍ଚାନ୍ଯୈ ରକ୍ତକୀଟୈଶ୍ ଚ ସର୍ଵତଃ

ମୁନିଙ୍କ ଶରୀରଟିଏ ପୁରା ଦେଉଳିରେ ଢାକିଯାଇଥିଲା, ତାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର କୀଟପତଙ୍ଗ ଏବଂ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ସୂଚି ପରି ମୁହଁ ଥିବା ଲାଲ୍ କୀଟମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାରିପାଖରେ ଘେରି ରହିଥିଲେ।

ନିର୍ମାଂସରୁଧିରତ୍ଵଗ୍ ଵୈ ନିର୍ଲେପଃ କୁଡ୍ଯଵତ୍ ସ୍ଥିତଃ ଅସ୍ଥିଶେଷୋ ଽଭଵତ୍ପଶ୍ଚାତ୍ ତମମନ୍ଯତ ଶଙ୍କରଃ

ତାଙ୍କର ଶରୀରରୁ ମାଂସ, ରକ୍ତ ଓ ଚର୍ମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା, ସେ ଏକ ଦିଵାଲ୍ ପରି ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ, ଶେଷରେ କେବଳ ହାଡ଼ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲା; ଏହିପରି ଦୃଶ୍ୟକୁ ଦେଖି ଶଙ୍କର ଏହି ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

ଯଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟୋ ମୁନିସ୍ତେନ କରେଣ ଚ ସ୍ମରାରିଣା ତଦୈଵ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲଶ୍ ଚୋତ୍ସସର୍ଜ କ୍ଲମଂ ଦ୍ଵିଜଃ

ଯେତେବେଳେ କାମଦେବଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ହାତରେ ମୁନିଙ୍କୁ ଛୁଇଁ ହେଲା, ସେଇ ସମୟରେ, ମୁନିମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦ୍ୱିଜ ତାଙ୍କର କ୍ଲାନ୍ତି ଛାଡ଼ିଦେଲେ।

ତପତସ୍ତସ୍ଯ ତପସା ପ୍ରଭୁସ୍ତୁଷ୍ଟାଥ ଶଙ୍କରଃ ତୁଷ୍ଟସ୍ତଵେତ୍ଯଥୋଵାଚ ସଗଣଶ୍ଚୋମଯା ସହ

ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ମହାତେଜସ୍ବୀ ଶଙ୍କର, ତାଙ୍କର ସଙ୍ଗୀମାନେ ଓ ମୋ ସହିତ କହିଲେ, 'ମୁଁ ତୁମର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଛି।'

ତପସାନେନ କିଂ କାର୍ଯଂ ଭଵତସ୍ତେ ମହାମତେ ଦଦାମି ପୁତ୍ରଂ ସର୍ଵଜ୍ଞଂ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥପାରଗମ୍

ହେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ, ଏହି ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ? ମୁଁ ତୁମକୁ ଏମିତି ଏକ ପୁଅ ଦେବି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ ବୁଝିପାରିବ।

ତତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦେଵେଶଂ ସ୍ତୁତ୍ଵୋଵାଚ ଶିଲାଶନଃ ହର୍ଷଗଦ୍ଗଦଯା ଵାଚା ସୋମଂ ସୋମଵିଭୂଷଣମ୍

ତାପରେ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ, ସ୍ତୁତି କରି, ଶିଳାଦ ଆନନ୍ଦରେ କମ୍ପିତ କଣ୍ଠରେ ଚନ୍ଦ୍ରଧାରୀ ସୋମଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଭଗଵନ୍ଦେଵଦେଵେଶ ତ୍ରିପୁରାର୍ଦନ ଶଙ୍କର ଅଯୋନିଜଂ ମୃତ୍ଯୁହୀନଂ ପୁତ୍ରମିଚ୍ଛାମି ସତ୍ତମ

ହେ ଭଗବାନ, ଦେବମାନ୍ୟ, ତ୍ରିପୁରାସୁରଙ୍କ ବିନାଶକ, ଶଙ୍କର, ମୁଁ ଏକ ଅଜନ୍ମା, ଅମର ପୁଅ ଚାହୁଁଛି, ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।

ପୂର୍ଵମାରାଧିତଃ ପ୍ରାହ ତପସା ପରମେଶ୍ଵରଃ ଶିଲାଦଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରୀତ୍ଯା ପରମଯା ପୁନଃ

ପୂର୍ବରୁ ଶିଳାଦଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ପରମେଶ୍ୱର ରୁଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ କଥା କହିଥିଲେ।

ପୂର୍ଵମାରାଧିତୋ ଵିପ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣାହଂ ତପୋଧନ ତପସା ଚାଵତାରାର୍ଥଂ ମୁନିଭିଶ୍ ଚ ସୁରୋତ୍ତମୈଃ

ହେ ଦ୍ୱିଜ, ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମା, ତପସ୍ଵୀ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି-ଦେବମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅବତାର ପାଇଁ ଉପାସିତ ହୋଇଥିଲି।

ତଵ ପୁତ୍ରୋ ଭଵିଷ୍ଯାମି ନନ୍ଦିନାମ୍ନା ତ୍ଵଯୋନିଜଃ ପିତା ଭଵିଷ୍ଯସି ମମ ପିତୁର୍ଵୈ ଜଗତାଂ ମୁନେ

ମୁଁ ତୁମର ପୁଅ ହେବି, ଅଜନ୍ମା ଏବଂ ନନ୍ଦି ନାମରେ; ତୁମେ ମୋର ପିତା ହେବ, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ଜଗତର ପିତା।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମୁନିଂ ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ସ୍ଥିତଂ ଘୃଣୀ ସୋମଃ ସୋମୋପମଃ ପ୍ରୀତସ୍ ତତ୍ରୈଵାନ୍ତରଧୀଯତ

ଏପରି କହି, ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶିର ନମାଇଥିବା ସ୍ଥିତିରେ, ଚନ୍ଦ୍ରପ୍ରଭା ସମାନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ସୋମ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଲବ୍ଧପୁତ୍ରଃ ପିତା ରୁଦ୍ରାତ୍ ପ୍ରୀତୋ ମମ ମହାମୁନେ ଯଜ୍ଞାଙ୍ଗଣଂ ମହତ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଯଜ୍ଞାର୍ଥଂ ଯଜ୍ଞଵିତ୍ତମଃ

ରୁଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ପୁଅ ପାଇଁ, ତାଙ୍କ ପିତା ଅତି ଖୁସି ହୋଇ, ହେ ମହାମୁନି, ବଡ଼ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପକୁ ଯାଇଥିଲେ, ସେଠି ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞବିଦ୍ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।

ତଦଙ୍ଗଣାଦହଂ ଶଂଭୋସ୍ ତନୁଜସ୍ତସ୍ଯ ଚାଜ୍ଞଯା ସଂଜାତଃ ପୂର୍ଵମେଵାହଂ ଯୁଗାନ୍ତାଗ୍ନିସମପ୍ରଭଃ

ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ତା ମଣ୍ଡପରୁ, ତାଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲି, ଯୁଗାନ୍ତର ଅଗ୍ନି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।

ଵଵର୍ଷୁସ୍ତଦା ପୁଷ୍କରାଵର୍ତକାଦ୍ଯା ଜଗୁଃ ଖେଚରାଃ କିନ୍ନରାଃ ସିଦ୍ଧସାଧ୍ଯାଃ ଶିଲାଦାତ୍ମଜତ୍ଵଂ ଗତେ ମଯ୍ଯୁପେନ୍ଦ୍ରଃ ସସର୍ଜାଥ ଵୃଷ୍ଟିଂ ସୁପୁଷ୍ପୌଘମିଶ୍ରାମ୍

ସେତେବେଳେ ମେଘମାନେ ବର୍ଷା କରିଥିଲେ, ଆକାଶରେ ଦେବତା, କିନ୍ନର, ସିଦ୍ଧ, ସାଧ୍ୟମାନେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ; ମୁଁ ଶିଳାଦଙ୍କ ପୁଅ ହେବା ସମୟରେ, ଉପେନ୍ଦ୍ର ଫୁଲର ବର୍ଷା କରିଥିଲେ।

ମାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କାଲସୂର୍ଯାଭଂ ଜଟାମୁକୁଟଧାରିଣମ୍ ତ୍ର୍ଯକ୍ଷଂ ଚତୁର୍ଭୁଜଂ ବାଲଂ ଶୂଲଟଙ୍କଗଦାଧରମ୍

ମୋତେ ଦେଖି, ଯିଏ କାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଜଟାମୁକୁଟ ଧାରଣ କରିଛି, ତିନି ଆଖି, ଚାରି ହାତ, ଶିଶୁ ଆକୃତିରେ ତ୍ରିଶୂଳ, ପରଶୁ ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଛି—

ଵଜ୍ରିଣଂ ଵଜ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ଵଜ୍ରିଣାରାଧିତଂ ଶିଶୁମ୍ ଵଜ୍ରକୁଣ୍ଡଲିନଂ ଘୋରଂ ନୀରଦୋପମନିଃସ୍ଵନମ୍

ବଜ୍ରଧାରୀ, ବଜ୍ରଦନ୍ତ ଓ ବଜ୍ରକୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା, ବଜ୍ରଧାରୀ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଭୟଙ୍କର ଓ ବର୍ଷାମେଘ ପରି ଗମ୍ଭୀର ଧ୍ୱନି ଥିବା ଏକ ଶିଶୁ—

ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଯାସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସର୍ଵେ ସୁରେନ୍ଦ୍ରଶ୍ ଚ ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ନେଦୁଃ ସମନ୍ତତଃ ସର୍ଵେ ନନୃତୁଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ

ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମହାମୁନିମାନେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କଲେ; ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶଙ୍ଖ-ଘଣ୍ଟା ଧ୍ୱନି ହେଲା, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କରିଲେ।

ଋଷଯୋ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମସଂଭଵୈଃ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ମାହେଶ୍ଵରୈଃ ସ୍ତୁତ୍ଵା ସମ୍ପ୍ରଣେମୁର୍ମୁଦାନ୍ଵିତାଃ

ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଋଷିମାନେ ଆନନ୍ଦରେ, ଋକ୍, ଯଜୁର୍ ଓ ସାମ ଭେଦର ମହାଶିବ ମନ୍ତ୍ରରେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କରି, ଶିର ନମାଇଲେ।