ସସ୍ଯଚୌରା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଦୃଢଚୈଲାଭିଲାଷିଣଃ ଚୌରାଶ୍ଚୋରସ୍ଵହର୍ତାରୋ ହର୍ତୁର୍ହର୍ତା ତଥାପରଃ
ଫସଲ ଚୋର ହେବେ, ମଜବୁତ ବସ୍ତ୍ର ଆଶା କରିବେ; ଚୋରମାନେ ଅନ୍ୟ ଚୋରଙ୍କୁ ଚୋରି କରିବେ, ଏବଂ ଚୋରର ଚୋରୁଁ ମଧ୍ୟ ଚୋରି ହେବ।
ଯୋଗ୍ଯକର୍ମଣ୍ଯୁପରତେ ଲୋକେ ନିଷ୍କ୍ରିଯତାଂ ଗତେ କୀଟମୂଷକସର୍ପାଶ୍ ଚ ଧର୍ଷଯିଷ୍ଯନ୍ତି ମାନଵାନ୍
ଯେତେବେଳେ ଯୋଗ୍ୟ କାମ ବନ୍ଦ ହେବ ଓ ଲୋକମାନେ କୌଣସି କାମ କରିବେ ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ କୀଟ, ଉନ୍ଦୁର ଓ ସାପ ମଣିଷଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ।
ସୁଭିକ୍ଷଂ କ୍ଷେମମାରୋଗ୍ଯଂ ସାମର୍ଥ୍ଯଂ ଦୁର୍ଲଭଂ ତଦା କୌଶିକୀଂ ପ୍ରତିପତ୍ସ୍ଯନ୍ତେ ଦେଶାନ୍କ୍ଷୁଦ୍ଭଯପୀଡିତାଃ
ସମୃଦ୍ଧି, ସୁରକ୍ଷା, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ଦକ୍ଷତା ସେବେ ଦୁର୍ଲଭ ହେବ; ଭୋକ ଓ ଭୟରେ ପୀଡିତ ଲୋକମାନେ କୌଶିକୀ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଆଶ୍ରୟ ନେବେ।
ଦୁଃଖେନାଭିପ୍ଲୁତାନାଂ ଚ ପରମାଯୁଃ ଶତଂ ତଦା ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ନ ଚ ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ଵେଦାଃ କଲିଯୁଗେ ଽଖିଲାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଯିବେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ଆୟୁ ଶତ ବର୍ଷ ହେବ; କଳିଯୁଗରେ ବେଦ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଯିବ।
ଉତ୍ସୀଦନ୍ତି ତଦା ଯଜ୍ଞାଃ କେଵଲାଧର୍ମପୀଡିତାଃ କାଷାଯିଣୋ ଽପ୍ଯନିର୍ଗ୍ରନ୍ଥାଃ କାପାଲୀବହୁଲାସ୍ତ୍ଵିହ
ଯଜ୍ଞମାନେ ଧର୍ମହୀନତାରେ ନଷ୍ଟ ହେଇଯିବେ; କାଷାୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ବନ୍ଧନ ନଥିବା ଓ ମୁଣ୍ଡ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ବେଶି ଦେଖାଯିବେ।
ଵେଦଵିକ୍ରଯିଣଶ୍ଚାନ୍ଯେ ତୀର୍ଥଵିକ୍ରଯିଣଃ ପରେ ଵର୍ଣାଶ୍ରମାଣାଂ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ପାଷଣ୍ଡାଃ ପରିପନ୍ଥିନଃ
କେହି ବେଦ ବିକ୍ରୟ କରିବେ, କେହି ତୀର୍ଥ ବିକ୍ରୟ କରିବେ; ଅନ୍ୟମାନେ ମିଥ୍ୟାବେଶୀ ହୋଇ, ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମର ନିୟମକୁ ବାଧା ଦେବେ।
ଉତ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ତଦା ତେ ଵୈ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତେ ତୁ କଲୌ ଯୁଗେ ଅଧୀଯନ୍ତେ ତଦା ଵେଦାଞ୍ ଶୂଦ୍ରା ଧର୍ମାର୍ଥକୋଵିଦାଃ
କଳିଯୁଗ ଆସିଲେ, ସେ ସମୟରେ ଏମିତି ଲୋକମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି; ତେବେ ଶୂଦ୍ରମାନେ ଧର୍ମ ଓ ଧନରେ ପାରଙ୍ଗତ ହୋଇ ବେଦ ପଢିବେ।
ଯଜନ୍ତେ ଚାଶ୍ଵମେଧେନ ରାଜାନଃ ଶୂଦ୍ରଯୋନଯଃ ସ୍ତ୍ରୀବାଲଗୋଵଧଂ କୃତ୍ଵା ହତ୍ଵା ଚୈଵ ପରସ୍ପରମ୍
ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମର ରାଜାମାନେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିବେ, ସେମାନେ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ, ଜଣେ ନାରୀ, ଶିଶୁ ଓ ଗାଈମାନେକୁ ମାରିଦେଇଛନ୍ତି।
ଉପଦ୍ରଵାଂସ୍ତଥାନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ସାଧଯନ୍ତି ତଦା ପ୍ରଜାଃ ଦୁଃଖପ୍ରଭୂତମଲ୍ପାଯୁର୍ ଦେହୋତ୍ସାଦଃ ସରୋଗତା
ସେ ସମୟରେ ଲୋକମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଅନେକ ଅସୁବିଧା ଦେଇଥାନ୍ତି; ଦୁଃଖ ବେଶି ହୋଇଯାଏ, ଆୟୁ ଛୋଟ ହୁଏ, ଶରୀର ଦୁର୍ବଳ ହୁଏ, ସମସ୍ତେ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଅଧର୍ମାଭିନିଵେଶିତ୍ଵାତ୍ ତମୋଵୃତ୍ତଂ କଲୌ ସ୍ମୃତମ୍ ପ୍ରଜାସୁ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦି ତଦା ଵୈ ସମ୍ପ୍ରଵର୍ତତେ
ଅଧର୍ମରେ ଆସକ୍ତି ଥିବାରୁ, କଳିଯୁଗକୁ ଅନ୍ଧକାରରେ ଢାକି ରହିଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।
ତସ୍ମାଦାଯୁର୍ବଲଂ ରୂପଂ କଲିଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ପ୍ରହୀଯତେ ତଦା ତ୍ଵଲ୍ପେନ କାଲେନ ସିଦ୍ଧିଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ମାନଵାଃ
ଏହିପରି, କଳିଯୁଗ ଆସିଲେ ଆୟୁ, ବଳ ଓ ରୂପ କ୍ଷୟ ପାଏ; ଏହିପରି ଅଳ୍ପ ସମୟରେ ମଣିଷମାନେ ନଶ୍ୱରତାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ଧନ୍ଯା ଧର୍ମଂ ଚରିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୁଗାନ୍ତେ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ଶ୍ରୁତିସ୍ମୃତ୍ଯୁଦିତଂ ଧର୍ମଂ ଯେ ଚରନ୍ତ୍ଯନସୂଯକାଃ
ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଯୁଗ ଶେଷରେ ଇର୍ଷ୍ୟା ବିନା ଶ୍ରୁତି ଓ ସ୍ମୃତିରେ କୁହାଯାଇଥିବା ଧର୍ମକୁ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଧନ୍ୟ।
ତ୍ରେତାଯାଂ ଵାର୍ଷିକୋ ଧର୍ମୋ ଦ୍ଵାପରେ ମାସିକଃ ସ୍ମୃତଃ ଯଥାକ୍ଲେଶଂ ଚରନ୍ପ୍ରାଜ୍ଞସ୍ ତଦହ୍ନା ପ୍ରାପ୍ନୁତେ କଲୌ
ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ବର୍ଷେ ବର୍ଷେ ଧର୍ମ କରାଯାଏ; ଦ୍ୱାପରରେ ମାସେ ମାସେ ଧର୍ମ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ; କଳିଯୁଗରେ ଯେଉଁ ପ୍ରଜ୍ଞାନୀ ଲୋକେ ଯେତେ ଦୁଃଖ ଭୋଗି ବି ଦିନକୁ ଧର୍ମ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସେହି ଦିନରେ ଫଳ ପାଆନ୍ତି।
ଏଷା କଲିଯୁଗାଵସ୍ଥା ସଂଧ୍ଯାଂଶଂ ତୁ ନିବୋଧ ମେ ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଚ ହୀଯନ୍ତେ ତ୍ରୀଂସ୍ତ୍ରୀନ୍ପାଦାଂସ୍ତୁ ସିଦ୍ଧଯଃ
ଏହା ହେଉଛି କଳିଯୁଗର ଅବସ୍ଥା; ଏବେ ମୋ ପାଖରୁ ଏହାର ସନ୍ଧିକାଳ ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ତିନି ଚତୁର୍ଥାଂଶ ସିଦ୍ଧି କ୍ଷୟ ହୁଏ।
ଯୁଗସ୍ଵଭାଵାଃ ସଂଧ୍ଯାସ୍ତୁ ତିଷ୍ଠନ୍ତୀହ ତୁ ପାଦଶଃ ସଂଧ୍ଯାସ୍ଵଭାଵାଃ ସ୍ଵାଂଶେଷୁ ପାଦଶସ୍ତେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଃ
ଏଠାରେ ଯୁଗର ନିଜସ୍ୱ ଗୁଣ ଓ ସନ୍ଧିକାଳ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଭାଗରେ ରହିଥାଏ; ସନ୍ଧିର ଗୁଣ ତାହାର ନିଜ ଅଂଶରେ ନିଶ୍ଚିତ ଅଟୁଟ ରହିଛି।
ଏଵଂ ସଂଧ୍ଯାଂଶକେ କାଲେ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତେ ତୁ ଯୁଗାନ୍ତିକେ ତେଷାଂ ଶାସ୍ତା ହ୍ଯସାଧୂନାଂ ଭୂତାନାଂ ନିଧନୋତ୍ଥିତଃ
ଏଭଳି, ଯୁଗ ଶେଷର ସନ୍ଧିକାଳ ଆସିଲେ, ସେ ସମୟରେ ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଶାସକ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଗୋତ୍ରେ ଽସ୍ମିନ୍ଵୈ ଚନ୍ଦ୍ରମସୋ ନାମ୍ନା ପ୍ରମିତିରୁଚ୍ଯତେ ମାନଵସ୍ଯ ତୁ ସୋ ଽଂଶେନ ପୂର୍ଵଂ ସ୍ଵାଯଂଭୁଵେ ଽନ୍ତରେ
ଏହି ଚନ୍ଦ୍ରବଂଶରେ ପ୍ରମିତି ନାମକ ଜଣେ ଅଛନ୍ତି; ସେ ପୂର୍ବରୁ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ମଣିଷ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ସମାଃ ସ ଵିଂଶତିଃ ପୂର୍ଣାଃ ପର୍ଯଟନ୍ଵୈ ଵସୁଂଧରାମ୍ ଅନୁକର୍ଷନ୍ ସ ଵୈ ସେନାଂ ସଵାଜିରଥକୁଞ୍ଜରାମ୍
ସେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁଡ଼ିଏ ବର୍ଷ ବୟସ୍କ ହୋଇ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ହାତୀ ସହିତ ସେନା ନେଇ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଘୁରିବେ।
ପ୍ରଗୃହୀତାଯୁଧୈର୍ଵିପ୍ରୈଃ ଶତଶୋ ଽଥ ସହସ୍ରଶଃ ସ ତଦା ତୈଃ ପରିଵୃତୋ ମ୍ଲେଚ୍ଛାନ୍ ହନ୍ତି ସହସ୍ରଶଃ
ସେ ସମୟରେ ସେ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଶତଶଃ ଓ ସହସ୍ରଶଃ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବେ; ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକାଠି ହୋଇ, ସେ ହଜାର ହଜାର ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନେକୁ ବଧ କରିବେ।
ସ ହତ୍ଵା ସର୍ଵଶଶ୍ଚୈଵ ରାଜ୍ଞସ୍ତାଞ୍ଶୂଦ୍ରଯୋନିଜାନ୍ ପାଖଣ୍ଡାଂସ୍ତୁ ତତଃ ସର୍ଵାନ୍ ନିଃଶେଷଂ କୃତଵାନ୍ ପ୍ରଭୁଃ
ସେ ସମସ୍ତ ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମର ରାଜାମାନେକୁ ବଧ କରି, ପରେ ସମସ୍ତ ପାଖଣ୍ଡମାନେକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନଶ୍ଟ କରିଦେବେ।
ନାତ୍ଯର୍ଥଂ ଧାର୍ମିକା ଯେ ଚ ତାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ହନ୍ତି ସର୍ଵତଃ ଵର୍ଣଵ୍ଯତ୍ଯାସଜାତାଶ୍ ଚ ଯେ ଚ ତାନନୁଜୀଵିନଃ
ଯେଉଁମାନେ ବହୁତ ଧାର୍ମିକ ନୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେ ସବୁଠାରେ ବଧ କରିଦେବେ; ଏହିପରି ଯେଉଁମାନେ ମିଶ୍ର ଜାତିରୁ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଅନୁସରଣକାରୀ, ସେମାନେକୁ ମଧ୍ୟ।
ପ୍ରଵୃତ୍ତଚକ୍ରୋ ବଲଵାନ୍ ମ୍ଲେଚ୍ଛାନାମନ୍ତକୃତ୍ସ ତୁ ଅଧୃଷ୍ଯଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ଚଚାରାଥ ଵସୁଂଧରାମ୍
କାର୍ଯ୍ୟର ଚକ୍ର ଚଳିଥିବାବେଳେ, ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନେର ଅନ୍ତ କରିବେ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଜୟ ହୋଇ, ପୃଥିବୀ ଚାରିପାଖ ଘୁରିବେ।
ମାନଵସ୍ଯ ତୁ ସୋ ଽଂଶେନ ଦେଵସ୍ଯେହ ଵିଜଜ୍ଞିଵାନ୍ ପୂର୍ଵଜନ୍ମନି ଵିଷ୍ଣୋସ୍ତୁ ପ୍ରମିତିର୍ନାମ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ସେ ଏଠାରେ ମଣିଷ ଭାବେ ଅଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ପ୍ରମିତି ନାମକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତା, ଅର୍ଥାତ୍ ବିଷ୍ଣୁ ଥିଲେ।
ଗୋତ୍ରତୋ ଵୈ ଚନ୍ଦ୍ରମସଃ ପୂର୍ଣେ କଲିଯୁଗେ ପ୍ରଭୁଃ ଦ୍ଵାତ୍ରିଂଶେ ଽଭ୍ଯୁଦିତେ ଵର୍ଷେ ପ୍ରକ୍ରାନ୍ତୋ ଵିଂଶତିଃ ସମାଃ
ଚନ୍ଦ୍ରବଂଶରୁ, କଳିଯୁଗ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ପ୍ରଭୁ ତିରିଶିଏ ବର୍ଷ ଉପରେ ପହଞ୍ଚି, କୁଡ଼ିଏ ବର୍ଷର ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି।
ଵିନିଘ୍ନନ୍ସର୍ଵଭୂତାନି ଶତଶୋ ଽଥ ସହସ୍ରଶଃ କୃତ୍ଵା ବୀଜାଵଶେଷାଂ ତୁ ପୃଥିଵୀଂ କ୍ରୂରକର୍ମଣଃ
ସେ କ୍ରୂର କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଶତେ ଶତେ ହଜାରେ ହଜାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କଲେ, ମାତ୍ର ବିଜ ଅଂଶ ମାତ୍ର ରହିଗଲା ପୃଥିବୀରେ।
ପରସ୍ପରନିମିତ୍ତେନ କୋପେନାକସ୍ମିକେନ ତୁ ସ ସାଧଯିତ୍ଵା ଵୃଷଲାନ୍ ପ୍ରାଯଶସ୍ ତାନ୍ ଅଧାର୍ମିକାନ୍
ଏହିପରି, ଏକାଏକି କ୍ରୋଧ ଓ ପରସ୍ପର କାରଣରେ, ସେ ପ୍ରାୟଃ ସମସ୍ତ ଅଧର୍ମୀ ଓ ଅଚୁତ ଲୋକମାନେକୁ ଦମନ କଲେ।
ଗଙ୍ଗାଯମୁନଯୋର୍ମଧ୍ଯେ ସ୍ଥିତିଂ ପ୍ରାପ୍ତଃ ସହାନୁଗଃ ତତୋ ଵ୍ଯତୀତେ କାଲେ ତୁ ସାମାତ୍ଯଃ ସହସୈନିକଃ
ଗଙ୍ଗା ଓ ଯମୁନା ମଧ୍ୟରେ, ସେ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ ବସିଲେ; କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ସେନା ସହିତ ସେଠାରେ ରହିଲେ।
ଉତ୍ସାଦ୍ଯ ପାର୍ଥିଵାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ମ୍ଲେଚ୍ଛାଂଶ୍ଚୈଵ ସହସ୍ରଶଃ ତତ୍ର ସଂଧ୍ଯାଂଶକେ କାଲେ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତେ ତୁ ଯୁଗାନ୍ତିକେ
ସେ ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ ହଜାରେ ହଜାରେ ବିଦେଶୀମାନେକୁ ବିନାଶ କରି, ଯୁଗର ସାନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ଯୁଗ ଶେଷ ଆସିଲାବେଳେ—
ସ୍ଥିତାସ୍ଵଲ୍ପାଵଶିଷ୍ଟାସୁ ପ୍ରଜାସ୍ଵିହ କ୍ଵଚିତ୍କ୍ଵଚିତ୍ ଅପ୍ରଗ୍ରହାସ୍ତତସ୍ତା ଵୈ ଲୋଭାଵିଷ୍ଟାସ୍ତୁ କୃତ୍ସ୍ନଶଃ
ଏଠାଏଠି କେବଳ କିଛି ଲୋକ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଲେ, ସେମାନେ ଲୋଭରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନିୟମିତ ହେଇପଡ଼ିଲେ।
ଉପହିଂସନ୍ତି ଚାନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ପରସ୍ପରମ୍ ଅରାଜକେ ଯୁଗଵଶାତ୍ ସଂଶଯେ ସମୁପସ୍ଥିତେ
ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ନମସ୍କାର କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏକାଏକି ଅନ୍ୟଅନ୍ୟଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ; ରାଜା ନଥିବାରୁ, ଯୁଗର ପ୍ରଭାବରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଛାଇଗଲା।