ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଶଙ୍କରାଯ ଵୃଷାଙ୍କାଯ ଗଣାନାଂ ପତଯେ ନମଃ ଦଣ୍ଡହସ୍ତାଯ କାଲାଯ ପାଶହସ୍ତାଯ ଵୈ ନମଃ

ଶଙ୍କର, ବୃଷଭ ଚିହ୍ନିତ, ଗଣମାନେଙ୍କର ନାଥ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଦଣ୍ଡଧାରୀ, କାଳ, ପାଶଧାରୀ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଵେଦମନ୍ତ୍ରପ୍ରଧାନାଯ ଶତଜିହ୍ଵାଯ ଵୈ ନମଃ ଭୂତଂ ଭଵ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ ସ୍ଥାଵରଂ ଜଙ୍ଗମଂ ଚ ଯତ୍

ବେଦମନ୍ତ୍ରର ମୁଖ୍ୟ, ଶତଜିହ୍ବା ଧାରୀ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଯାହା କି ଭୂତ, ଭବ୍ୟ, ଭବିଷ୍ୟତ, ଅଚଳ ଓ ଚଳିତ—ସେସବୁକୁ ତୁମେ।

ତଵ ଦେହାତ୍ସମୁତ୍ପନ୍ନଂ ଦେଵ ସର୍ଵମିଦଂ ଜଗତ୍ ପାସି ହଂସି ଚ ଭଦ୍ରଂ ତେ ପ୍ରସୀଦ ଭଗଵଂସ୍ତତଃ

ହେ ଦେବ, ତୁମର ଦେହରୁ ସମସ୍ତ ଜଗତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; ତୁମେ ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କର, ବିନାଶ କର। ତୁମର କଳ୍ୟାଣ ହେଉ, ଭଗବାନ, ଦୟା କର।

ଅଜ୍ଞାନାଦ୍ଯଦି ଵିଜ୍ଞାନାଦ୍ ଯତ୍ କିଂଚିତ୍ କୁରୁତେ ନରଃ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଭଗଵାନେଵ କୁରୁତେ ଯୋଗମାଯଯା

ମଣିଷ୍ୟ ଅଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନରୁ ଯାହା କିଛି କରେ, ସେସବୁ ତୁମର ଯୋଗମାୟା ଦ୍ୱାରା ଭଗବାନ ତୁମେ ନିଜେ କରାଉଛ।

ଏଵଂ ସ୍ତୁତ୍ଵା ତୁ ମୁନଯଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟୈରନ୍ତରାତ୍ମଭିଃ ଯାଚନ୍ତ ତପସା ଯୁକ୍ତାଃ ପଶ୍ଯାମସ୍ତ୍ଵାଂ ଯଥାପୁରା

ଏଭଳି ସ୍ତୁତି କରି, ମୁନିମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ତପସ୍ୟା କରି ଅନୁରୋଧ କଲେ: 'ଆମେ ପୁରୁଣା ଭଳି ତୁମକୁ ଦେଖିପାରିବା।'

ତତୋ ଦେଵଃ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ସ୍ଵମେଵାସ୍ଥାଯ ଶଙ୍କରଃ ରୂପଂ ତ୍ର୍ଯକ୍ଷଂ ଚ ସଂଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଚକ୍ଷୁରଦାତ୍ପ୍ରଭୁଃ

ତାପରେ ଦେବ ଶଙ୍କର ଖୁସି ହୋଇ, ନିଜ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସେମାନଙ୍କୁ ତିନି ଆଖିର ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଲେ।

ଲବ୍ଧଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ତଯା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵଦେଵଂ ତ୍ରିଯଂବକମ୍ ପୁନସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁରୀଶାନଂ ଦେଵଦାରୁଵନୌକସଃ

ସେଇ ଦୃଷ୍ଟି ପାଇ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବତା, ତ୍ରୟମ୍ବକଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦାରୁବନର ବାସିନ୍ଦାମାନେ ପୁନିଥରେ ଈଶାନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ନମୋ ଦିଗ୍ଵାସସେ ନିତ୍ଯଂ କୃତାନ୍ତାଯ ତ୍ରିଶୂଲିନେ ଵିକଟାଯ କରାଲାଯ କରାଲଵଦନାଯ ଚ

ସଦା ଦିଗ୍ବସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ମୃତ୍ୟୁ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ, ଭୟଙ୍କର ଓ ଭୟାନକ ମୁହଁ ଥିବା—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଅରୂପାଯ ସୁରୂପାଯ ଵିଶ୍ଵରୂପାଯ ତେ ନମଃ କଟଙ୍କଟାଯ ରୁଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହାକାରାଯ ଵୈ ନମଃ

ଅରୂପୀ, ସୁନ୍ଦର ରୂପୀ, ବିଶ୍ୱରୂପୀ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଝଙ୍କାର ଗହଣା ପିନ୍ଧିଥିବା, ରୁଦ୍ର, ସ୍ୱାହା ଧ୍ୱନିର ମୂର୍ତ୍ତି—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ସର୍ଵପ୍ରଣତଦେହାଯ ସ୍ଵଯଂ ଚ ପ୍ରଣତାତ୍ମନେ ନିତ୍ଯଂ ନୀଲଶିଖଣ୍ଡାଯ ଶ୍ରୀକଣ୍ଠାଯ ନମୋନମଃ

ସମସ୍ତେ ଯାହାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି, ନିଜେ ମଧ୍ୟ ନମ୍ର ହୃଦୟ ଥିବା, ସଦା ନୀଳପଙ୍ଖୀ, ଶ୍ରୀକଣ୍ଠ—ତୁମକୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

ନୀଲକଣ୍ଠାଯ ଦେଵାଯ ଚିତାଭସ୍ମାଙ୍ଗଧାରିଣେ ତ୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମା ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ରୁଦ୍ରାଣାଂ ନୀଲଲୋହିତଃ

ନୀଳକଣ୍ଠ ଦେବ, ଶ୍ମଶାନ ଭସ୍ମ ଲେପିଥିବା, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରହ୍ମା, ରୁଦ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରେ ନୀଳଲୋହିତ—ତୁମେ।

ଆତ୍ମା ଚ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ସାଂଖ୍ଯୈଃ ପୁରୁଷ ଉଚ୍ଯତେ ପର୍ଵତାନାଂ ମହାମେରୁର୍ ନକ୍ଷତ୍ରାଣାଂ ଚ ଚନ୍ଦ୍ରମାଃ

ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସାଂଖ୍ୟମାନେ ଯାହାକୁ ପୁରୁଷ କୁହନ୍ତି, ପାହାଡ଼ମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମହାମେରୁ, ତାରାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା—ତୁମେ।

ଋଷୀଣାଂ ଚ ଵସିଷ୍ଠସ୍ ତ୍ଵଂ ଦେଵାନାଂ ଵାସଵସ୍ ତଥା ଓଙ୍କାରଃ ସର୍ଵଵେଦାନାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ସାମ ଚ ସାମସୁ

ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଶିଷ୍ଠ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବାସବ, ସମସ୍ତ ବେଦମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଓଁକାର, ସାମଗାନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାମ—ତୁମେ।

ଆରଣ୍ଯାନାଂ ପଶୂନାଂ ଚ ସିଂହସ୍ତ୍ଵଂ ପରମେଶ୍ଵରଃ ଗ୍ରାମ୍ଯାଣାମୃଷଭଶ୍ଚାସି ଭଗଵାଂଲ୍ଲୋକପୂଜିତଃ

ବନରେ ଥିବା ସବୁ ପଶୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆପଣ ହେଉଛନ୍ତି ସିଂହ, ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭଗବାନ୍; ଘରେ ପାଳିତ ପଶୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆପଣ ହେଉଛନ୍ତି ବୃଷଭ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପୂଜିତ ଭଗବାନ୍।

ସର୍ଵଥା ଵର୍ତମାନୋ ଽପି ଯୋ ଯୋ ଭାଵୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ତ୍ଵାମେଵ ତତ୍ର ପଶ୍ଯାମୋ ବ୍ରହ୍ମଣା କଥିତଂ ତଥା

ଯେଉଁଯେଉଁ ଦଶା ଅଛି କିମ୍ବା ଆସିବ, ସେଠାରେ ଆମେ ସେଇ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖୁଛୁ, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମା କହିଥିଲେ।

କାମଃ କ୍ରୋଧଶ୍ ଚ ଲୋଭଶ୍ ଚ ଵିଷାଦୋ ମଦ ଏଵ ଚ ଏତଦ୍ ଇଚ୍ଛାମହେ ବୋଦ୍ଧୁଂ ପ୍ରସୀଦ ପରମେଶ୍ଵର

ଇଚ୍ଛା, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ଦୁଃଖ ଓ ଅହଂକାର—ଏହି ସବୁ ବିଷୟ ଆମେ ବୁଝିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ; ଦୟା କରନ୍ତୁ, ହେ ପରମେଶ୍ୱର।

ମହାସଂହରଣେ ପ୍ରାପ୍ତେ ତ୍ଵଯା ଦେଵ କୃତାତ୍ମନା କରଂ ଲଲାଟେ ସଂଵିଧ୍ଯ ଵହ୍ନିରୁତ୍ପାଦିତସ୍ତ୍ଵଯା

ମହାପ୍ରଳୟ ସମୟରେ, ହେ ଦେବ, ଆପଣ ନିଜକୁ ସଂଯମ କରି, ମାଥାରେ ହାତ ରଖିଥିଲେ, ଏବଂ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।

ତେନାଗ୍ନିନା ତଦା ଲୋକା ଅର୍ଚିର୍ଭିଃ ସର୍ଵତୋ ଵୃତାଃ ତସ୍ମାଦଗ୍ନିସମା ହ୍ଯେତେ ବହଵୋ ଵିକୃତାଗ୍ନଯଃ

ସେଇ ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଲୋକ ଚାରିପଟେ ଆଗର ଶିଖାରେ ଘେରାଯାଇଗଲା; ତେଣୁ ସେଇ ଅଗ୍ନି ସମାନ ଅନେକ ବିକୃତ ଅଗ୍ନି ରହିଛି।

କାମଃ କ୍ରୋଧଶ୍ ଚ ଲୋଭଶ୍ ଚ ମୋହୋ ଦମ୍ଭ ଉପଦ୍ରଵଃ ଯାନି ଚାନ୍ଯାନି ଭୂତାନି ସ୍ଥାଵରାଣି ଚରାଣି ଚ

ଇଚ୍ଛା, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ମୋହ, ଡମ୍ଭ, ବିପଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଜୀବ, ଯେଉଁଠି ଅଚଳ କିମ୍ବା ଚଳିତ—

ଦହ୍ଯନ୍ତେ ପ୍ରାଣିନସ୍ତେ ତୁ ତ୍ଵତ୍ସମୁତ୍ଥେନ ଵହ୍ନିନା ଅସ୍ମାକଂ ଦହ୍ଯମାନାନାଂ ତ୍ରାତା ଭଵ ସୁରେଶ୍ଵର

ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ୁଛନ୍ତି; ଆମେ ଯେତେବେଳେ ଦହିଯାଉଛୁ, ଆପଣ ଆମ ପାଳକ ହୁଅନ୍ତୁ, ହେ ଦେବମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ।

ତ୍ଵଂ ଚ ଲୋକହିତାର୍ଥାଯ ଭୂତାନି ପରିଷିଞ୍ଚସି ମହେଶ୍ଵର ମହାଭାଗ ପ୍ରଭୋ ଶୁଭନିରୀକ୍ଷକ

ଆପଣ ଜଗତର ଭଲ ପାଇଁ, ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ଶିତଳ କରନ୍ତି, ହେ ମହେଶ୍ୱର, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଶୁଭ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇଥିବା ପ୍ରଭୁ।

ଆଜ୍ଞାପଯ ଵଯଂ ନାଥ କର୍ତାରୋ ଵଚନଂ ତଵ ଭୂତକୋଟିସହସ୍ରେଷୁ ରୂପକୋଟିଶତେଷୁ ଚ

ଆମକୁ ଆଦେଶ ଦିଅନ୍ତୁ, ହେ ନାଥ; ଆମେ ଆପଣଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଅସଂଖ୍ୟ ପ୍ରଜା ଓ ଅନେକ ରୂପ ମଧ୍ୟରେ—

ଅନ୍ତଂ ଗନ୍ତୁଂ ନ ଶକ୍ତାଃ ସ୍ମ ଦେଵଦେଵ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ

ଆମେ ଆପଣଙ୍କର ସର୍ବସ୍ତରର ସୀମାକୁ ପହଞ୍ଚିପାରୁନାହିଁ, ହେ ଦେବମହାଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

ତତସ୍ତୁତୋଷ ଭଗଵାନ୍ ଅନୁଗୃହ୍ଯ ମହେଶ୍ଵରଃ ସ୍ତୁତିଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ୍ତୁତସ୍ତେଷାମ୍ ଇଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍

ତାପରେ ଭଗବାନ୍ ମହେଶ୍ୱର, ସେମାନଙ୍କର ସ୍ତୁତି ଶୁଣି, ଖୁସି ହୋଇ, କୃପା କରି, ଏହି କଥା କହିଲେ।

ଯଃ ପଠେଚ୍ଛୃଣୁଯାଦ୍ଵାପି ଯୁଷ୍ମାଭିଃ କୀର୍ତିତଂ ସ୍ତଵମ୍ ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ଵା ଦ୍ଵିଜାନ୍ଵିପ୍ରୋ ଗାଣପତ୍ଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍

ଯେଉଁଠି ଏହି ସ୍ତବ ତୁମେ ଗାଇଥିବା, ସେଉଁଠି ଯେ କେହି ପଢ଼ିବେ କିମ୍ବା ଶୁଣିବେ, କିମ୍ବା ଦ୍ୱିଜମାନେ ଶୁଣିବାକୁ ଦେବେ, ସେ ଗଣପତିର ପଦ ଲାଭ କରିବେ।

ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵୋ ହିତଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଭକ୍ତାନାଂ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵାଃ ସ୍ତ୍ରୀଲିଙ୍ଗମଖିଲଂ ଦେଵୀ ପ୍ରକୃତିର୍ମମ ଦେହଜା

ମୁଁ ତୁମମାନେଂକୁ ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ଉପକାରୀ ଏବଂ ପବିତ୍ର କଥା କହିବି, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ: ସମସ୍ତ ନାରୀତ୍ୱ ମୋ ଦେହରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଦେବୀ, ପ୍ରକୃତି।

ପୁଂଲ୍ଲିଙ୍ଗଂ ପୁରୁଷୋ ଵିପ୍ରା ମମ ଦେହସମୁଦ୍ଭଵଃ ଉଭାଭ୍ଯାମେଵ ଵୈ ସୃଷ୍ଟିର୍ ମମ ଵିପ୍ରା ନ ସଂଶଯଃ

ପୁରୁଷତ୍ୱ ହେଉଛି ପୁରୁଷ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୋ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ; ଏହି ଦୁଇଟି ଦ୍ୱାରା ମୋର ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ନ ନିନ୍ଦେଦ୍ଯତିନଂ ତସ୍ମାଦ୍ ଦିଗ୍ଵାସସମନୁତ୍ତମମ୍ ବାଲୋନ୍ମତ୍ତଵିଚେଷ୍ଟଂ ତୁ ମତ୍ପରଂ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନମ୍

ତେଣୁ, ଏକାଗ୍ର ତପସ୍ବୀ, ଦିଗମ୍ବର, ଶିଶୁ, ପାଗଳ କିମ୍ବା ମୋରେ ଭକ୍ତ ଓ ବ୍ରହ୍ମ ଉପରେ କଥା କହୁଥିବାକୁ କେବେ ନିନ୍ଦା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଯେ ହି ମାଂ ଭସ୍ମନିରତା ଭସ୍ମନା ଦଗ୍ଧକିଲ୍ବିଷାଃ ଯଥୋକ୍ତକାରିଣୋ ଦାନ୍ତା ଵିପ୍ରା ଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ

ଯେମାନେ ମୋରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଦେହରେ ଭସ୍ମ ଲଗାଇଥିବା, ଭସ୍ମ ଦ୍ୱାରା ପାପ ଦଗ୍ଧ, ନିୟମିତ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା, ଦମିତ ଏବଂ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ—