ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପୁନଃ ପ୍ରାହ ସୁଦର୍ଶନଃ ଦେଯଂ ସର୍ଵଂ ଶିଵାଯାର୍ଯେ ଶିଵ ଏଵାତିଥିଃ ସ୍ଵଯମ୍

ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସୁଦର୍ଶନ ପୁନି କହିଲେ, 'ହେ ମହିଳା, ସମସ୍ତ କିଛି ଶିବଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ୍, କାରଣ ଶିବ ସ୍ୱୟଂ ଅତିଥି।'

ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵେ ପୂଜନୀଯାଃ ସର୍ଵେ ଽପ୍ଯତିଥଯଃ ସଦା ଏଵମୁକ୍ତା ତଦା ଭର୍ତ୍ରା ଭାର୍ଯା ତସ୍ଯ ପତିଵ୍ରତା

ତେଣୁ ସମସ୍ତ ଅତିଥିଙ୍କୁ ସଦା ସମ୍ମାନ କରିବା ଦରକାର। ପତିଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ପାଇଁ, ସେ ପତିବ୍ରତା ଭାର୍ଯ୍ୟା...

ଶେଷାମିଵାଜ୍ଞାମାଦାଯ ମୂର୍ଧ୍ନା ସା ପ୍ରାଚରତ୍ତଦା ପରୀକ୍ଷିତୁଂ ତଥା ଶ୍ରଦ୍ଧାଂ ତଯୋଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ଯେପରି ଅଞ୍ଜଳିର ଶେଷ ଅଂଶକୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରାଯାଏ, ସେପରି ପତିଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରି, ସେ ତାହାନୁସାରେ କାମ କଲେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତାଙ୍କର ଶ୍ରଦ୍ଧା ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ।

ଧର୍ମୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମୋ ଭୂତ୍ଵା ଜଗାମାଥ ମୁନେର୍ଗୃହମ୍ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚାର୍ଚଯାମାସ ସାର୍ଘ୍ଯାଦ୍ଯୈରନଘା ଦ୍ଵିଜମ୍

ଧର୍ମ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ ମୁନିଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ଯାଇ, ନିଷ୍ପାପା ଭାର୍ଯ୍ୟା ତାଙ୍କୁ ପାଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପଚାର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।

ସମ୍ପୂଜିତସ୍ତଯା ତାଂ ତୁ ପ୍ରାହ ଧର୍ମୋ ଦ୍ଵିଜଃ ସ୍ଵଯମ୍ ଭଦ୍ରେ କୁତଃ ପତିର୍ଧୀମାଂସ୍ ତଵ ଭର୍ତା ସୁଦର୍ଶନଃ

ସେ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ଧର୍ମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ୱୟଂ କହିଲେ, 'ହେ ଭାଗ୍ୟବତୀ, ତୁମେର ସୁଧିମାନ୍ ପତି ସୁଦର୍ଶନ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି?'

ଅନ୍ନାଦ୍ଯୈରଲମଦ୍ଯାର୍ଯେ ସ୍ଵଂ ଦାତୁମିହ ଚାର୍ହସି ସା ଚ ଲଜ୍ଜାଵୃତା ନାରୀ ସ୍ମରନ୍ତୀ କଥିତଂ ପୁରା

ଯଥେଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ସହିତ, ହେ ମହିଳେ, ତୁମେ ତୁମ ଆପଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଦେବା ଉଚିତ୍। କିନ୍ତୁ ସେ ଲଜ୍ଜାରେ ଢାକା ହୋଇ, ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା କଥାକୁ ମନେ ପକାଇଲେ।

ଭର୍ତ୍ରା ନ୍ଯମୀଲଯନ୍ନେତ୍ରେ ଚଚାଲ ଚ ପତିଵ୍ରତା କିଂଚେତ୍ଯାହ ପୁନସ୍ତଂ ଵୈ ଧର୍ମେ ଚକ୍ରେ ଚ ସା ମତିମ୍

ପତିଙ୍କ ଆଞ୍ଚଳ ତଳେ ଦୃଷ୍ଟି ନମାଇ, ସେ ପତିବ୍ରତା ନାରୀ କମ୍ପିଲେ। କି କରିବି ବୋଲି ଭାବି, ପୁଣି ଧର୍ମଙ୍କୁ ମନେ ରଖି, ସେ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।

ନିଵେଦିତୁଂ କିଲାତ୍ମାନଂ ତସ୍ମୈ ପତ୍ଯୁରିହାଜ୍ଞଯା ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଭର୍ତା ତସ୍ଯା ନାର୍ଯାଃ ସୁଦର୍ଶନଃ

ପତିଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ସେ ନିଜକୁ ଅତିଥିଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଯାଉଥିଲେ; ଏହି ସମୟରେ, ସେ ନାରୀଙ୍କ ପତି ସୁଦର୍ଶନ...

ଗୃହଦ୍ଵାରଂ ଗତୋ ଧୀମାଂସ୍ ତାମୁଵାଚ ମହାମୁନିଃ ଏହ୍ଯେହି କ୍ଵ ଗତା ଭଦ୍ରେ ତମୁଵାଚାତିଥିଃ ସ୍ଵଯମ୍

ବଡ଼ ଜ୍ଞାନୀ ମହାମୁନି ସୁଦର୍ଶନ ଘର ଦ୍ୱାରକୁ ଆସି, ତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ, 'ଆସ, ଆସ, ହେ ଭାଗ୍ୟବତୀ, କେଉଁଠି ଗଲୁ?' ତେବେ ଅତିଥି ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଭାର୍ଯଯା ତ୍ଵନଯା ସାର୍ଧଂ ମୈଥୁନସ୍ଥୋ ଽହମଦ୍ଯ ଵୈ ସୁଦର୍ଶନ ମହାଭାଗ କିଂ କର୍ତଵ୍ଯମିହୋଚ୍ଯତାମ୍

'ହେ ସୁଦର୍ଶନ, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ୍, ଆଜି ମୁଁ ତୁମ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହ ମିଳନ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଅଛି; ଏବେ କ'ଣ କରିବା ଉଚିତ୍, କହ।'

ସୁରତାନ୍ତସ୍ତୁ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ସଂତୁଷ୍ଟୋ ଽହଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ ସୁଦର୍ଶନସ୍ତତଃ ପ୍ରାହ ସୁପ୍ରହୃଷ୍ଟୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ

'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମିଳନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା; ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ,' ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ। ତାପରେ ସୁଦର୍ଶନ ବହୁତ ଖୁସି ହୋଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଭୁଙ୍କ୍ଷ୍ଵ ଚୈନାଂ ଯଥାକାମଂ ଗମିଷ୍ଯେ ଽହଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ ହୃଷ୍ଟୋ ଽଥ ଦର୍ଶଯାମାସ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ଧର୍ମରାଟ୍ ସ୍ଵଯମ୍

'ତୁମେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ସେପରି ଏହାକୁ ଭୋଗ କର; ମୁଁ ଚାଲିଯିବି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ।' ଏପରି ଖୁସି ହୋଇ, ଧର୍ମରାଜ ତାଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଦେଖାଇଲେ।

ପ୍ରଦଦୌ ଚେପ୍ସିତଂ ସର୍ଵଂ ତମାହ ଚ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ ଏଷା ନ ଭୁକ୍ତା ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ମନସାପି ସୁଶୋଭନା

ସେ ଚାହିଦା ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ କିଛି ଦେଲେ ଓ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ କହିଲେ, 'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଶୁଭ୍ରା ନାରୀକୁ ମୁଁ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଭୋଗ କରିନାହିଁ।'

ମଯା ଚୈଷା ନ ସଂଦେହଃ ଶ୍ରଦ୍ଧାଂ ଜ୍ଞାତୁମିହାଗତଃ ଜିତୋ ଵୈ ଯସ୍ତ୍ଵଯା ମୃତ୍ଯୁର୍ ଧର୍ମେଣୈକେନ ସୁଵ୍ରତ

'ମୋ ଦ୍ୱାରା କିଛି ହୋଇନାହିଁ, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମୁଁ ତୁମ ଶ୍ରଦ୍ଧା ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ଏଠାରେ ଆସିଥିଲି। ହେ ସଦ୍ବ୍ରତ, ତୁମେ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁକୁ ଜିତିଛ।'

ଅହୋ ଽସ୍ଯ ତପସୋ ଵୀର୍ଯମ୍ ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରଯଯୌ ଚ ସଃ ତସ୍ମାତ୍ତଥା ପୂଜନୀଯାଃ ସର୍ଵେ ହ୍ଯତିଥଯଃ ସଦା

'ଆହା, ଏହି ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି!' ବୋଲି ସେ ଚାଲିଗଲେ। ତେଣୁ, ସମସ୍ତ ଅତିଥିଙ୍କୁ ଏପରି ସଦା ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ୍।

ବହୁନାତ୍ର କିମୁକ୍ତେନ ଭାଗ୍ଯହୀନା ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ତମେଵ ଶରଣଂ ତୂର୍ଣଂ ଗନ୍ତୁମର୍ହଥ ଶଙ୍କରମ୍

ଏଠାରେ ଅଧିକ କିଛି କହିବା ଦରକାର ନାହିଁ, ହେ ଦ୍ବିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଭାଗ୍ୟହୀନ, ସେମାନେ ତୁରନ୍ତ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଶରଣକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣୋ ବ୍ରାହ୍ମଣର୍ଷଭାଃ ବ୍ରହ୍ମାଣମଭିଵନ୍ଦ୍ଯାର୍ତାଃ ପ୍ରୋଚୁରାକୁଲିତେକ୍ଷଣାଃ

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦୁଃଖିତ ଓ ଚିନ୍ତିତ ଦୃଷ୍ଟିରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ—

ନାପେକ୍ଷିତଂ ମହାଭାଗ ଜୀଵିତଂ ଵିକୃତାଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ ଦୃଷ୍ଟୋ ଽସ୍ମାଭିର୍ ମହାଦେଵୋ ନିନ୍ଦିତୋ ଯସ୍ତ୍ଵନିନ୍ଦିତଃ

ହେ ମହାଭାଗ, ଆମେ ଆମ ଜୀବନକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁନାହିଁ, ନାରୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ, ଆମେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଦେଖିଛୁ, ତଥାପି ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଛୁ।

ଶପ୍ତଶ୍ ଚ ସର୍ଵଗଃ ଶୂଲୀ ପିନାକୀ ନୀଲଲୋହିତଃ ଅଜ୍ଞାନାଚ୍ଛାପଜା ଶକ୍ତିଃ କୁଣ୍ଠିତାସ୍ଯନିରୀକ୍ଷଣାତ୍

ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବ୍ୟାପିଥିବା, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ, ପିନାକଧନୁଧାରୀ, ନୀଳ ଓ ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର ଯିଏ, ସେ ଶାପିତ ହୋଇଛନ୍ତି; ଆମର ଅଜ୍ଞାନରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଶାପର ଶକ୍ତି, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଅସାର ହୋଇଯାଏ।

ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ଦେଵେଶ ସଂନ୍ଯାସଂ ଵୈ କ୍ରମେଣ ତୁ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଵୈ ଦେଵଦେଵେଶମ୍ ଉଗ୍ରଂ ଭୀମଂ କପର୍ଦିନମ୍

ହେ ଦେବମାନ୍ୟ, ଆମେ କିପରି ସଂନ୍ୟାସ ନେଇ ଦେବଦେବ ମହାଦେବଙ୍କୁ, ଯିଏ ଭୟଙ୍କର, ଭୀମ, ଜଟାଧାରୀ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବୁ, ଏହା ଆମକୁ କ୍ରମକ୍ରମେ ବୁଝାଇଦିଅ।

ଆଦୌ ଵେଦାନଧୀତ୍ଯୈଵ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଚ ଗୁରୋଃ ସଦା ଵିଚାର୍ଯାର୍ଥଂ ମୁନେର୍ଧର୍ମାନ୍ ପ୍ରତିଜ୍ଞାଯ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ପ୍ରଥମେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରିତ ହୃଦୟରେ ଗୁରୁଙ୍କ ନିକଟରେ ବେଦ ପଢି, ସେମାନଙ୍କ ଅର୍ଥ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରି, ଏବଂ ଋଷିଙ୍କ ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରିବାକୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିବା ଉଚିତ, ହେ ଦ୍ବିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠମାନେ।

ଗ୍ରହଣାନ୍ତଂ ହି ଵା ଵିଦ୍ଵାନ୍ ଅଥ ଦ୍ଵାଦଶଵାର୍ଷିକମ୍ ସ୍ନାତ୍ଵାହୃତ୍ଯ ଚ ଦାରାନ୍ଵୈ ପୁତ୍ରାନୁତ୍ପାଦ୍ଯ ସୁଵ୍ରତାନ୍

କିମ୍ବା ବେଦାଧ୍ୟୟନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, କିମ୍ବା ବାରୋ ବର୍ଷ ପରେ, ସ୍ନାନ କରି, ବିବାହ କରି, ଶିଳ୍ପଶୀଳ୍ପ ଓ ସଦ୍ବ୍ରତ ପୁଏମାନେ ଜନ୍ମାଇବା ପରେ,

ଵୃତ୍ତିଭିଶ୍ଚାନୁରୂପାଭିସ୍ ତାନ୍ ଵିଭଜ୍ଯ ସୁତାନ୍ମୁନିଃ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଦିଭିଶ୍ଚେଷ୍ଟ୍ଵା ଯଜ୍ଞୈର୍ଯଜ୍ଞେଶ୍ଵରଂ ଵିଭୁମ୍

ମୁନି, ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଉପାର୍ଜନ ଅନୁଯାୟୀ ଭାଗ କରିଦେଇ, ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରି,

ପୂଜଯେତ୍ ପରମାତ୍ମାନଂ ପ୍ରାପ୍ଯାରଣ୍ଯଂ ଵିଭାଵସୌ ମୁନିର୍ଦ୍ଵାଦଶଵର୍ଷଂ ଵା ଵର୍ଷମାତ୍ରମ୍ ଅଥାପି ଵା

ଏହାପରେ ଅରଣ୍ୟକୁ ପହଞ୍ଚି, ମୁନି ଅଗ୍ନିରେ ଉପଜୀବିକା କରି, ବାରୋ ବର୍ଷ କିମ୍ବା ଏକ ବର୍ଷ ରହି, ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ପକ୍ଷଦ୍ଵାଦଶକଂ ଵାପି ଦିନଦ୍ଵାଦଶକଂ ତୁ ଵା କ୍ଷୀରଭୁକ୍ ସଂଯୁତଃ ଶାନ୍ତଃ ସର୍ଵାନ୍ ସମ୍ପୂଜଯେତ୍ସୁରାନ୍

କିମ୍ବା ଦ୍ୱାଦଶ ପକ୍ଷ କିମ୍ବା ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୁଧ ଖାଇ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ଇଷ୍ଟ୍ଵୈଵଂ ଜୁହୁଯାଦଗ୍ନୌ ଯଜ୍ଞପାତ୍ରାଣି ମନ୍ତ୍ରତଃ ଅପ୍ସୁ ଵୈ ପାର୍ଥିଵଂ ନ୍ଯସ୍ଯ ଗୁରଵେ ତୈଜସାନି ତୁ

ଏଭଳି ଯଜ୍ଞ କରି, ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ଯଜ୍ଞପାତ୍ରଗୁଡିକୁ ଅଗ୍ନିରେ ଅର୍ପଣ କରିବା, ମାଟିର ପାତ୍ରଗୁଡିକୁ ପାଣିରେ ରଖିବା, ଧାତୁର ପାତ୍ରଗୁଡିକୁ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦେଇଦେବା ଉଚିତ।

ସ୍ଵଧନଂ ସକଲଂ ଚୈଵ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ଵିଶଙ୍କଯା ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଗୁରୁଂ ଭୂମୌ ଵିରକ୍ତଃ ସଂନ୍ଯସେଦ୍ଯତିଃ

ନିଜ ସମସ୍ତ ଧନ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଦେଇ, ଭୂମିରେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସମସ୍ତ ଆସକ୍ତି ଛାଡ଼ି, ଯତି ହେବା ଉଚିତ।

ନିକୃତ୍ଯ କେଶାନ୍ ସଶିଖାନ୍ ଉପଵୀତଂ ଵିସୃଜ୍ଯ ଚ ପଞ୍ଚଭିର୍ ଜୁହୁଯାଦ୍ ଅପ୍ସୁ ଭୂଃ ସ୍ଵାହେତି ଵିଚକ୍ଷଣଃ

ଚୁଲ ଓ ଶିଖା କାଟି, ଉପବୀତ ଛାଡ଼ି, ପଞ୍ଚଟି ଅଘ୍ରାଣ ପାଣିରେ 'ଭୂଃ ସ୍ୱାହା' ବୋଲି ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ତତଶ୍ଚୋର୍ଧ୍ଵଂ ଚରେଦେଵଂ ଯତିଃ ଶିଵଵିମୁକ୍ତଯେ ଵ୍ରତେନାନଶନେନାପି ତୋଯଵୃତ୍ତ୍ଯାପି ଵା ପୁନଃ

ତାପରେ ଏଭଳି ଆଚରଣ କରି, ଶିବଙ୍କ ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ, ବ୍ରତ, ଉପବାସ କିମ୍ବା କେବଳ ପାଣି ଖାଇ ଜୀବନ ଯାପନ କରିବା ଉଚିତ।