ସ୍ମଯନ୍ପ୍ରାହ ମହାଦେଵ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମସଂଭଵଃ ତପସା ନୈଵ ଵୃତ୍ତେନ ଦାନଧର୍ମଫଲେନ ଚ
ହସି, ମହାଦେବ ଯିଏ ଋଗ୍, ଯଜୁର୍ ଓ ସାମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, କହିଲେ: 'ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଚରିତ୍ର ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଦାନ ଓ ଧର୍ମର ଫଳ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ—'
ନ ତୀର୍ଥଫଲଯୋଗେନ କ୍ରତୁଭିର୍ ଵାପ୍ତଦକ୍ଷିଣୈଃ ନ ଵେଦାଧ୍ଯଯନୈର୍ଵାପି ନ ଵିତ୍ତେନ ନ ଵେଦନୈଃ
'ତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରାର ଫଳ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବଡ଼ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞର ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବେଦ ପାଠ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଧନ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ—'
ନ ଶକ୍ଯଂ ମାନଵୈର୍ଦ୍ରଷ୍ଟୁମ୍ ଋତେ ଧ୍ଯାନାଦହଂ ତ୍ଵିହ ସପ୍ତମେ ଚୈଵ ଵାରାହେ ତତସ୍ତସ୍ମିନ୍ପିତାମହ
'ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମୋତେ ଏଠାରେ ଧ୍ୟାନ ବ୍ୟତୀତ ଦେଖିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏବଂ ସପ୍ତମ ବାରାହ କଳ୍ପରେ, ତାହାପରେ, ହେ ପିତାମହ—'
କଲ୍ପେଶ୍ଵରୋ ଽଥ ଭଗଵାନ୍ ସର୍ଵଲୋକପ୍ରକାଶନଃ ମନୁର୍ଵୈଵସ୍ଵତଶ୍ଚୈଵ ତଵ ପୌତ୍ରୋ ଭଵିଷ୍ଯତି
'ସେହି କଳ୍ପରେ, ପ୍ରଭୁ, ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଆଲୋକିତ କରିବେ, ଏବଂ ମନୁ ବୈବସ୍ବତ ତୁମର ନାତି ହେବେ।'
ତଦା ଚତୁର୍ଯୁଗାଵସ୍ଥେ ତସ୍ମିନ୍କଲ୍ପେ ଯୁଗାନ୍ତିକେ ଅନୁଗ୍ରହାର୍ଥଂ ଲୋକାନାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ହିତାଯ ଚ
'ତାହାବେଳେ, ଚାରି ଯୁଗ ଥିବା ସମୟରେ, ସେହି କଳ୍ପର ଯୁଗାନ୍ତରେ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଲାଗି ମୋ ଅନୁଗ୍ରହ ପାଇଁ—'
ଉତ୍ପତ୍ସ୍ଯାମି ତଦା ବ୍ରହ୍ମନ୍ ପୁନର୍ ଅସ୍ମିନ୍ ଯୁଗାନ୍ତିକେ ଯୁଗପ୍ରଵୃତ୍ତ୍ଯା ଚ ତଦା ତସ୍ମିଂଶ୍ ଚ ପ୍ରଥମେ ଯୁଗେ
'ସେତିମାନେ, ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ଏହି ଯୁଗର ଶେଷରେ, ଯୁଗ ଆରମ୍ଭ ସହିତ, ଏବଂ ସେହି କଳ୍ପର ପ୍ରଥମ ଯୁଗରେ, ପୁନି ଜନ୍ମ ନେବି।'
ଦ୍ଵାପରେ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଯଦା ଵ୍ଯାସଃ ସ୍ଵଯଂ ପ୍ରଭୁଃ ତଦାହଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାର୍ଥାଯ କଲୌ ତସ୍ମିନ୍ ଯୁଗାନ୍ତିକେ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପ୍ରଥମ ଦ୍ବାପର ଯୁଗରେ ଯେତେବେଳେ ବ୍ୟାସ ନିଜେ ପ୍ରଭୁ ଭାବେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଭଲ ପାଇଁ ସେ ଯୁଗର ଶେଷରେ ଆସିଥିଲି।
ଭଵିଷ୍ଯାମି ଶିଖାଯୁକ୍ତଃ ଶ୍ଵେତୋ ନାମ ମହାମୁନିଃ ହିମଵଚ୍ଛିଖରେ ରମ୍ଯେ ଛାଗଲେ ପର୍ଵତୋତ୍ତମେ
ମୁଁ ହିମାଳୟ ପର୍ବତର ସୁନ୍ଦର ଶିଖର ଉପରେ ଚାଗଳେ ନାମକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପର୍ବତରେ ଶିଖାଧାରୀ ଶ୍ୱେତ ନାମକ ମହାମୁନି ଭାବେ ଅବତାର ନେବି।
ତତ୍ର ଶିଷ୍ଯାଃ ଶିଖାଯୁକ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ତଦା ମମ ଶ୍ଵେତଃ ଶ୍ଵେତଶିଖଶ୍ଚୈଵ ଶ୍ଵେତାସ୍ଯଃ ଶ୍ଵେତଲୋହିତଃ
ସେଠାରେ ମୋର ଶିଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଶିଖାଧାରୀ ହେବେ; ସେ ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କର ନାମ ହେବ: ଶ୍ୱେତ, ଶ୍ୱେତଶିଖ, ଶ୍ୱେତାସ୍ୟ ଓ ଶ୍ୱେତଲୋହିତ।
ଚତ୍ଵାରସ୍ତୁ ମହାତ୍ମାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵେଦପାରଗାଃ ତତସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଭୂଯିଷ୍ଠା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଗତିଂ ପରାମ୍
ଏହି ଚାରିଜଣ ମହାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁମାନେ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମପଦକୁ ଅନୁଭବ କରି ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ।
ମତ୍ସମୀପଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ଧ୍ଯାନଯୋଗପରାଯଣାଃ ତତଃ ପୁନର୍ଯଦା ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଦ୍ଵିତୀଯେ ଦ୍ଵାପରେ ପ୍ରଭୁଃ
ସେମାନେ ଧ୍ୟାନ ଓ ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ ହୋଇ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ। ତାପରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦ୍ୱିତୀୟ ଦ୍ବାପର ଯୁଗ ଆସିଲେ—
ପ୍ରଜାପତିର୍ଯଦା ଵ୍ଯାସଃ ସଦ୍ଯୋ ନାମ ଭଵିଷ୍ଯତି ତଦା ଲୋକହିତାର୍ଥାଯ ସୁତାରୋ ନାମ ନାମତଃ
ଯେତେବେଳେ ବ୍ୟାସ ପ୍ରଜାପତି ସଦ୍ୟୋ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେବେ, ସେତେବେଳେ ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ମୋତେ ସୁତାର ନାମରେ ଡାକାଯିବ।
ଭଵିଷ୍ଯାମି କଲୌ ତସ୍ମିନ୍ ଶିଷ୍ଯାନୁଗ୍ରହକାମ୍ଯଯା ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ଶିଷ୍ଯା ନାମତଃ ପରିକୀର୍ତିତାଃ
ମୁଁ ସେଇ କଳିଯୁଗରେ ମୋର ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ କୃପା କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବି। ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଶିଷ୍ୟମାନେ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ।
ଦୁନ୍ଦୁଭିଃ ଶତରୂପଶ୍ ଚ ଋଚୀକଃ କେତୁମାଂସ୍ତଦା ପ୍ରାପ୍ଯ ଯୋଗଂ ତଥା ଧ୍ଯାନଂ ସ୍ଥାପ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମ ଚ ଭୂତଲେ
ଦୁନ୍ଦୁଭି, ଶତରୂପା, ଋଚୀକ ଓ କେତୁମାନ—ଏମାନେ ଯୋଗ ଓ ଧ୍ୟାନ ଲାଭ କରି, ପୃଥିବୀରେ ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବେ।
ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ସହଚାରିତ୍ଵମେଵ ଚ ତୃତୀଯେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଯଦା ଵ୍ଯାସସ୍ତୁ ଭାର୍ଗଵଃ
ଏମାନେ ସମେତେ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ଯିବେ। ତୃତୀୟ ଦ୍ବାପର ଯୁଗରେ ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ଭାର୍ଗବ ବଂଶର ହେବେ—
ତଦାପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ଦମନସ୍ତୁ ଯୁଗାନ୍ତିକେ ତତ୍ରାପି ଚ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଚତ୍ଵାରୋ ମମ ପୁତ୍ରକାଃ
ସେତେବେଳେ ମୁଁ ଯୁଗର ଶେଷରେ ଦମନ ନାମରେ ଅବତାର ନେବି। ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ମୋର ଚାରିଜଣ ପୁଅ ହେବେ।
ଵିକୋଶଶ୍ ଚ ଵିକେଶଶ୍ ଚ ଵିପାଶଃ ଶାପନାଶନଃ ତେ ଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଯୋଗୋକ୍ତେନ ମହୌଜସଃ
ଭିକୋଶ, ଭିକେଶ, ଭିପାଶ ଓ ଶାପନାଶନ—ଏମାନେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯାଇଥିବା ସେଇ ପଥକୁ ଅନୁସରିବେ।
ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ଚତୁର୍ଥେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଯଦା ଵ୍ଯାସୋ ଽଙ୍ଗିରାଃ ସ୍ମୃତଃ
ଏମାନେ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ଦୁର୍ଲଭ। ଚତୁର୍ଥ ଦ୍ବାପର ଯୁଗରେ ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ଅଙ୍ଗିରାସ ଭାବେ ସ୍ମୃତି ହେବେ—
ତଦାପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ସୁହୋତ୍ରୋ ନାମ ନାମତଃ ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ପୁତ୍ରାଶ୍ ଚତ୍ଵାରୋ ଽପି ତପୋଧନାଃ
ସେତେବେଳେ ମୁଁ ସୁହୋତ୍ର ନାମରେ ଅବତାର ନେବି। ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ମୋର ଚାରିଜଣ ପୁଅ ତପସ୍ଵୀ ଓ ତପୋଧନ ହେବେ।
ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ ସୁମୁଖୋ ଦୁର୍ମୁଖଶ୍ଚୈଵ ଦୁର୍ଦରୋ ଦୁରତିକ୍ରମଃ
ସେମାନେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଯୋଗରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଓ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞାଶୀଳ ହେବେ: ସୁମୁଖ, ଦୁର୍ମୁଖ, ଦୁର୍ଦର ଓ ଦୁରତିକ୍ରମ।
ପ୍ରାପ୍ଯ ଯୋଗଗତିଂ ସୂକ୍ଷ୍ମାଂ ଵିମଲା ଦଗ୍ଧକିଲ୍ବିଷାଃ ତେ ଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଯୋଗଯୁକ୍ତା ମହୌଜସଃ
ସେମାନେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ପବିତ୍ର ଯୋଗମାର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେବେ। ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ସେଇ ଯୋଗମାର୍ଗକୁ ଅନୁସରିବେ।
ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ପଞ୍ଚମେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଵ୍ଯାସସ୍ତୁ ସଵିତା ଯଦା
ଏମାନେ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ଦୁର୍ଲଭ। ପଞ୍ଚମ ଦ୍ବାପର ଯୁଗରେ ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ସବିତା ହେବେ—
ତଦା ଚାପି ଭଵିଷ୍ଯାମି କଙ୍କୋ ନାମ ମହାତପାଃ ଅନୁଗ୍ରହାର୍ଥଂ ଲୋକାନାଂ ଯୋଗାତ୍ମୈକକଲାଗତିଃ
ସେତେବେଳେ ମୁଁ କଙ୍କ ନାମକ ମହାତପସ୍ବୀ ଭାବେ ଅବତାର ନେବି, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ ଏବଂ ଯୋଗର ଏକମାତ୍ର ତତ୍ତ୍ୱରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଇ।
ଚତ୍ଵାରସ୍ତୁ ମହାଭାଗା ଵିମଲାଃ ଶୁଦ୍ଧଯୋନଯଃ ଶିଷ୍ଯା ମମ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ
ମୋର ଚାରିଜଣ ଶିଷ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପବିତ୍ର ଜନ୍ମର ଓ ଯୋଗରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଓ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞାଶୀଳ, ଜନ୍ମ ନେବେ।
ସନକଃ ସନନ୍ଦନଶ୍ ଚୈଵ ପ୍ରଭୁର୍ଯଶ୍ ଚ ସନାତନଃ ଵିଭୁଃ ସନତ୍କୁମାରଶ୍ ଚ ନିର୍ମମା ନିରହଂକୃତାଃ
ସନକ, ସନନ୍ଦନ, ପ୍ରଭୁ ସନାତନ ଓ ବିଭୁ ସନତ୍କୁମାର—ଏମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ମମ ଓ ଅହଂକାର ରହିତ।
ମତ୍ସମୀପମୁପେଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ପରୀଵର୍ତେ ପୁନଃ ଷଷ୍ଠେ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵ୍ଯାସୋ ଯଦା ଵିଭୁଃ
ଏମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ। ଛଅଟି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଶେଷରେ, ବିଶାଳ ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବେ, ସେତେବେଳେ।
ତଦାପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ଲୋଗାକ୍ଷୀର୍ ନାମ ନାମତଃ ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ଶିଷ୍ଯା ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ
ସେତେବେଳେ ମୁଁ ଲୋକାକ୍ଷୀର ନାମରେ ଅଛିବି; ସେଠାରେ ମୋର ଶିଷ୍ୟମାନେ ଯୋଗରେ ଏକତା, ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ ଥିବା ଲୋକ ହେବେ।
ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମହାଭାଗାଶ୍ ଚତ୍ଵାରୋ ଲୋକସଂମତାଃ ସୁଧାମା ଵିରଜାଶ୍ଚୈଵ ଶଙ୍ଖପାଦ୍ରଜ ଏଵ ଚ
ସେଠାରେ ଚାରିଜଣ ମହାନ ଓ ଲୋକମାନ୍ୟ, ସୁଧାମା, ବିରଜା, ଶଂଖପାଦ ଓ ରଜା ହେବେ।
ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ମହାତ୍ମାନଃ ସର୍ଵେ ଵୈ ଦଗ୍ଧକିଲ୍ବିଷାଃ ତେ ଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଧ୍ଯାନଯୋଗସମନ୍ଵିତାଃ
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ଯୋଗରେ ଏକତା, ମହାନ ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ପାପ ଦଗ୍ଧ, ସେଇ ପଥରେ ଧ୍ୟାନ ଯୋଗରେ ଅଗ୍ରସର ହେବେ।
ମତ୍ସମୀପଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ସପ୍ତମେ ପରିଵର୍ତେ ତୁ ଯଦା ଵ୍ଯାସଃ ଶତକ୍ରତୁଃ
ଏମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚିବେ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ; ସପ୍ତମ ପରିବର୍ତ୍ତନରେ ବ୍ୟାସ ଶତକ୍ରତୁ ହେବେ।