ଲିଙ୍ଗପୁରାଣମ୍

ଅପ୍ରସଂଖ୍ଯେଯତତ୍ତ୍ଵସ୍ଯ ଯଥା ଵିଦ୍ମଃ ସ୍ଵଶକ୍ତିତଃ କୀର୍ତିତଂ ତଵ ମାହାତ୍ମ୍ଯମ୍ ଅପାରସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ

ଏତେ ଅଗଣିତ ତତ୍ତ୍ୱ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆମେ ଯେତେ ଦୂର ଜାଣିପାରିଛୁ, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ତୁମର ମହିମା ଗାଇଛୁ, ହେ ଅପାର ମହାନ।

ଶିଵୋ ନୋ ଭଵ ସର୍ଵତ୍ର ଯୋ ଽସି ସୋ ଽସି ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ ଯ ଇଦଂ କୀର୍ତଯେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମନାରାଯଣସ୍ତଵମ୍

ଶିବ, ସମସ୍ତଠାରେ ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର; ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଅଛ, ସେଉଁଠି ଅଛ; ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଯେଉଁଠି ଏହି ବ୍ରହ୍ମନାରାୟଣ ସ୍ତବ ଭକ୍ତିରେ ପଢ଼େ—

ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ଵା ଦ୍ଵିଜାନ୍ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଵା ସମାହିତଃ ଅଶ୍ଵମେଧାଯୁତଂ କୃତ୍ଵା ଯତ୍ଫଲଂ ତଦଵାପ୍ନୁଯାତ୍

କିମ୍ବା ଏହାକୁ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଖରେ ପଢ଼ାଏ, କିମ୍ବା ଏକାଗ୍ର ମନେ ଶୁଣେ, ସେ ଦଶ ହଜାର ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।

ପାପାଚାରୋ ଽପି ଯୋ ମର୍ତ୍ଯଃ ଶୃଣୁଯାଚ୍ଛିଵସନ୍ନିଧୌ ଜପେଦ୍ଵାପି ଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି

ଯେ କୌଣସି ପାପୀ ମଣିଷ ମଧ୍ୟ ଶିବଙ୍କ ସମ୍ନିଧାନରେ ଏହା ଶୁଣେ କିମ୍ବା ଜପ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ବ୍ରହ୍ମଲୋକକୁ ଯାଏ।

ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ଵା ଦୈଵିକେ କାର୍ଯେ ଯଜ୍ଞେ ଵାଵଭୃଥାନ୍ତିକେ କୀର୍ତଯେଦ୍ଵା ସତାଂ ମଧ୍ଯେ ସ ଯାତି ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଽନ୍ତିକମ୍

ଶ୍ରାଦ୍ଧ, ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ, ଯଜ୍ଞ କିମ୍ବା ସ୍ନାନ ଶେଷରେ, ଯେଉଁଠି ଏହାକୁ ସଦ୍ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପଢ଼ାଯାଏ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସନ୍ନିଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

ଅତ୍ଯନ୍ତାଵନତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମଧୁପିଙ୍ଗାଯତେକ୍ଷଣଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟଵଦନୋ ଽତ୍ଯର୍ଥମ୍ ଅଭଵତ୍ସତ୍ଯକୀର୍ତନାତ୍

ଅତ୍ୟନ୍ତ ନମ୍ରତା ଦେଖି, ମଧୁ ଓ ତାମ୍ବା ରଙ୍ଗର ଆଖିଥିବା, ସେ ମହାପ୍ରଭୁ ଏତେ ସତ୍ୟ ସ୍ତୁତି ଶୁଣି ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଖୁସିରେ ଚମକିଉଠିଲା।

ଉମାପତିର୍ଵିରୂପାକ୍ଷୋ ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଵିନାଶନଃ ପିନାକୀ ଖଣ୍ଡପରଶୁଃ ସୁପ୍ରୀତସ୍ତୁ ତ୍ରିଲୋଚନଃ

ଉମାଙ୍କର ପତି, ତିନି ଆଖିଅଛନ୍ତି, ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଧ୍ଵଂସ କରିଥିବା, ପିନାକ ଧାରୀ, ଭଙ୍ଗା କୁହାଡ଼ି ଧାରଣ କରିଥିବା ଭଗବାନ ବିରୂପାକ୍ଷ, ବହୁତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।

ତତଃ ସ ଭଗଵାନ୍ଦେଵଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାଗମୃତଂ ତଯୋଃ ଜାନନ୍ନପି ମହାଦେଵଃ କ୍ରୀଡାପୂର୍ଵମଥାବ୍ରଵୀତ୍

ତାପରେ, ସେ ଭଗବାନ ଦେବତା, ତାଙ୍କ ମଧୁର ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ସବୁ କିଛି ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମହାଦେବ ହସିକି ଖେଳିମିଶା ଭାବରେ କହିଲେ।

କୌ ଭଵନ୍ତୌ ମହାତ୍ମାନୌ ପରସ୍ପରହିତୈଷିଣୌ ସମେତାଵଂବୁଜାଭକ୍ଷାଵ୍ ଅସ୍ମିନ୍ ଘୋରେ ମହାପ୍ଲଵେ

ଏ ଭୟଙ୍କର ବଡ଼ ବନ୍ୟାରେ, ତୁମେ ଦୁଇଜଣେ କିଏ, ମହାତ୍ମା, ପରସ୍ପର ଭଲ ପାଇବାକୁ ଚାହୁଁଛ, ପଦ୍ମ ଖାଇଥିବା, ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଇଛ?

ତାଵୂଚତୁର୍ମହାତ୍ମାନୌ ସଂନିରୀକ୍ଷ୍ଯ ପରସ୍ପରମ୍ ଭଗଵାନ୍ କିଂ ତୁ ଯତ୍ତେ ଽଦ୍ଯ ନ ଵିଜ୍ଞାନଂ ତ୍ଵଯା ଵିଭୋ

ସେ ଦୁଇଜଣ ମହାତ୍ମା, ପରସ୍ପରକୁ ଭଲଭାବେ ଦେଖି, କହିଲେ: 'ଭଗବାନ, ଆଜି ତୁମେ କଣ ଜାଣିନାହ, ହେ ପ୍ରଭୁ?'

ଵିଭୋ ରୁଦ୍ର ମହାମାଯ ଇଚ୍ଛଯା ଵାଂ କୃତୌ ତ୍ଵଯା ତଯୋସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଅଭିନନ୍ଦ୍ଯାଭିମାନ୍ଯ ଚ

ହେ ପ୍ରଭୁ ରୁଦ୍ର, ତୁମର ଇଚ୍ଛାରେ ଏହି କାମ ହୋଇଛି; ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଆନନ୍ଦ ଓ ଗର୍ବରେ ସ୍ୱାଗତ କଲେ।

ଉଵାଚ ଭଗଵାନ୍ଦେଵୋ ମଧୁରଂ ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଯା ଗିରା ଭୋ ଭୋ ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭ ତ୍ଵାଂ ତ୍ଵାଂ ଚ କୃଷ୍ଣ ବ୍ରଵୀମ୍ଯହମ୍

ଭଗବାନ ମଧୁର ଓ କୋମଳ କଥାରେ କହିଲେ: 'ହେ ହେ ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ତୁମକୁ ଓ ତୁମକୁ, କୃଷ୍ଣ, ମୁଁ କହୁଛି।'

ପ୍ରୀତୋ ଽହମନଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଶାଶ୍ଵତାକ୍ଷରଯୁକ୍ତଯା ଭଵନ୍ତୌ ହୃଦଯସ୍ଯାସ୍ଯ ମମ ହୃଦ୍ଯତରାଵୁଭୌ

ଏହି ଭକ୍ତି ଓ ଶାଶ୍ୱତ ଅକ୍ଷର ଯୋଗୁଁ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ; ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ମୋ ହୃଦୟର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ।

ଯୁଵାଭ୍ଯାଂ କିଂ ଦଦାମ୍ଯଦ୍ଯ ଵରାଣାଂ ଵରମୀପ୍ସିତମ୍ ଅଥୋଵାଚ ମହାଭାଗୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଭଵମିଦଂ ଵଚଃ

ମୁଁ ଆଜି ତୁମେ ଦୁଇଜଣକୁ କଣ ଦେବି, କୌଣସି ଚାହିଦା ଥିଲେ କୁହ; ତାପରେ ମହାଭାଗ ବିଷ୍ଣୁ ଭବକୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।

ସର୍ଵଂ ମମ କୃତଂ ଦେଵ ପରିତୁଷ୍ଟୋ ଽସି ମେ ଯଦି ତ୍ଵଯି ମେ ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠା ତୁ ଭକ୍ତିର୍ଭଵତୁ ଶଙ୍କରଃ

ଭଗବାନ, ମୋ ପାଇଁ ସବୁ କିଛି ହୋଇଗଲା; ଯଦି ତୁମେ ମୋପରି ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ମୋର ଭକ୍ତି ତୁମେ ଉପରେ ଦୃଢ଼ ହେଉ, ହେ ଶଙ୍କର।

ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଵିଜ୍ଞାଯ ସଂଭାଵଯତ କେଶଵମ୍ ପ୍ରଦଦୌ ଚ ମହାଦେଵୋ ଭକ୍ତିଂ ନିଜପଦାଂବୁଜେ

ଏଭଳି କହି, କେଶବଙ୍କୁ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ, ମହାଦେବ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପଦପଦ୍ମରେ ଭକ୍ତି ଦାନ କଲେ।

ଭଵାନ୍ସର୍ଵସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ କର୍ତା ତ୍ଵମଧିଦୈଵତମ୍ ତଦେଵଂ ସ୍ଵସ୍ତି ତେ ଵତ୍ସ ଗମିଷ୍ଯାମ୍ଯଂବୁଜେକ୍ଷଣ

ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବତା; ଏଭଳି, ତୁମକୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା, ପୁଅ, ମୁଁ ଚାଲିଯିବି, ପଦ୍ମନୟନ।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାନ୍ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଚାପି ଶଙ୍କରଃ ଅନୁଗୃହ୍ଯାସ୍ପୃଶଦ୍ଦେଵୋ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ପରମେଶ୍ଵରଃ

ଏଭଳି କହି, ଭଗବାନ ଶଙ୍କର, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ସ୍ୱୟଂ ପରମେଶ୍ୱର ତାଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ।

କରାଭ୍ଯାଂ ସୁଶୁଭାଭ୍ଯାଂ ଚ ପ୍ରାହ ହୃଷ୍ଟତରଃ ସ୍ଵଯମ୍ ମତ୍ସମସ୍ତ୍ଵଂ ନ ସଂଦେହୋ ଵତ୍ସ ଭକ୍ତଶ୍ ଚ ମେ ଭଵାନ୍

ନିଜ ସୁନ୍ଦର ହାତରେ ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, କହିଲେ: 'ତୁମେ ମୋ ପରି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ପୁଅ, ଏବଂ ତୁମେ ମୋର ଭକ୍ତ।'

ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯସ୍ତୁ ତେ ଗମିଷ୍ଯାମି ସଂଜ୍ଞା ଭଵତୁ ସୁଵ୍ରତ ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାଂସ୍ ତତୋ ଽନ୍ତର୍ଧାନମୀଶ୍ଵରଃ

ତୁମକୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା, ମୁଁ ଚାଲିଯିବି; ବୁଝିବା ଶକ୍ତି ହେଉ, ସୁବ୍ରତ। ଏଭଳି କହି, ଭଗବାନ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଗତଵାନ୍ ଗଣପୋ ଦେଵଃ ସର୍ଵଦେଵନମସ୍କୃତଃ ଅଵାପ୍ଯ ସଂଜ୍ଞାଂ ଗୋଵିନ୍ଦାତ୍ ପଦ୍ମଯୋନିଃ ପିତାମହଃ

ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଗଣପତି ଦେବତା ଚାଲିଗଲେ; ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କଠାରୁ ବୁଝିବା ଶକ୍ତି ପାଇ, ପଦ୍ମଯୋନି ପିତାମହ ହେଲେ।

ପ୍ରଜାଃ ସ୍ରଷ୍ଟୁମନାଶ୍ଚକ୍ରେ ତପ ଉଗ୍ରଂ ପିତାମହଃ ତସ୍ଯୈଵଂ ତପ୍ଯମାନସ୍ଯ ନ କିଂଚିତ୍ ସମଵର୍ତତ

ପିତାମହ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚିନ୍ତା କରି, ଘୋର ତପସ୍ୟା ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଏଭଳି ତପସ୍ୟା କରୁଥିବାବେଳେ, କିଛି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା ନାହିଁ।

ତତୋ ଦୀର୍ଘେଣ କାଲେନ ଦୁଃଖାତ୍କ୍ରୋଧୋ ହ୍ଯଜାଯତ କ୍ରୋଧାଵିଷ୍ଟସ୍ଯ ନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାପତନ୍ନଶ୍ରୁବିନ୍ଦଵଃ

ପରେ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ଦୁଃଖରୁ କ୍ରୋଧ ଜନ୍ମିଲା; କ୍ରୋଧରେ ଅଧିକ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ଆଖିରୁ ଅଶ୍ରୁ ବିନ୍ଦୁ ପଡ଼ିଲା।

ତତସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଽଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁଭ୍ଯୋ ଵାତପିତ୍ତକଫାତ୍ମକାଃ ମହାଭାଗା ମହାସତ୍ତ୍ଵାଃ ସ୍ଵସ୍ତିକୈରପ୍ଯଲଂକୃତାଃ

ତାହାପରେ ସେ ଅଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁମାନଙ୍କୁ ଥିଏ, ବାୟୁ, ପିତ୍ତ ଓ କଫ ଗୁଣ ଥିବା, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ସେମାନେ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ ଥିଲେ।

ପ୍ରକୀର୍ଣକେଶାଃ ସର୍ପାସ୍ତେ ପ୍ରାଦୁର୍ଭୂତା ମହାଵିଷାଃ ସର୍ପାଂସ୍ତାନଗ୍ରଜାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମାତ୍ମାନମ୍ ଅନିନ୍ଦଯତ୍

ସେ ସର୍ପମାନେ ଖୋଲା କେଶ ଓ ଭୟଙ୍କର ବିଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ; ସେଠାରେ ବଡ଼ ଭାଇ ସର୍ପମାନେକୁ ଦେଖି, ବ୍ରହ୍ମା ନିଜକୁ ଦୋଷ ଦେଲେ।

ଅହୋ ଧିକ୍ ତପସୋ ମହ୍ଯଂ ଫଲମୀଦୃଶକଂ ଯଦି ଲୋକଵୈନାଶିକୀ ଜଜ୍ଞେ ଆଦାଵେଵ ପ୍ରଜା ମମ

ହାଏ! ମୋର ତପସ୍ୟା ଯଦି ଏପରି ଫଳ ଦେଉଛି, ତେବେ ମୋର ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟି ଏହି ସଂସାରର ନାଶର କାରଣ ହେଇଗଲା।

ତସ୍ଯ ତୀଵ୍ରାଭଵନ୍ମୂର୍ଚ୍ଛା କ୍ରୋଧାମର୍ଷସମୁଦ୍ଭଵା ମୂର୍ଚ୍ଛାଭିପରିତାପେନ ଜହୌ ପ୍ରାଣାନ୍ପ୍ରଜାପତିଃ

ତାଙ୍କର କ୍ରୋଧ ଓ ଅସହ୍ୟତାରୁ ଭୟଙ୍କର ମୂର୍ଛା ହେଲା; ସେଇ ମୂର୍ଛା ଦୁଃଖରେ ପ୍ରଜାପତି ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।

ତସ୍ଯାପ୍ରତିମଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଦେହାତ୍କାରୁଣ୍ଯପୂର୍ଵକମ୍ ଅଥୈକାଦଶ ତେ ରୁଦ୍ରା ରୁଦନ୍ତୋ ଽଭ୍ଯକ୍ରମଂସ୍ ତଥା

ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାଙ୍କର ଦେହରୁ, କରୁଣାଭାବରେ, ଏକାଦଶ ରୁଦ୍ର ହାଁସି-ହାଁସି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ରୋଦନାତ୍ଖଲୁ ରୁଦ୍ରତ୍ଵଂ ତେଷୁ ଵୈ ସମଜାଯତ ଯେ ରୁଦ୍ରାସ୍ତେ ଖଲୁ ପ୍ରାଣା ଯେ ପ୍ରାଣାସ୍ତେ ତଦାତ୍ମକାଃ

ସେମାନେ କାନ୍ଦିଥିବାରୁ ରୁଦ୍ର ନାମ ହେଲା; ଏହି ରୁଦ୍ରମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରାଣ, ଏବଂ ପ୍ରାଣମାନେ ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ।