ପ୍ରଭୁ ମହାଦେବଙ୍କ ମହାତ୍ମ୍ୟ ବିଷୟରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁପ୍ତ ଓ ଉଚ୍ଚତମ ପ୍ରଶ୍ନ ଉପସ୍ଥାପିତ ହେଲା: "ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଗର୍ଭ, ମୁଁ ସେଉଁଠି ବୀଜ; ତେବେ କିପରି ମହେଶ୍ୱର ବୀଜଧାରୀ? ଏହି ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ଅପ୍ରକଟ ସନ୍ଦେହ ମୋର ମନରେ ଆଛି, ଏହାକୁ ତୁମେ ସ୍ପଷ୍ଟ କର।" ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବାପାଇଁ, ବିଶ୍ୱର ନାୟକ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଜନ୍ମର ବିଭିନ୍ନ କାରଣ ବୁଝି, ହରି ଏହି ଚରମ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଏହି ତତ୍ତ୍ୱରୁ ବଡ଼ କିଛି ନାହିଁ, ଏବଂ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁପ୍ତ; ଏହି ହେଉଛି ମହାନ୍ତଙ୍କର ପରମ ଆଶ୍ରୟ, ଅନ୍ତଃସ୍ଥ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶିବଙ୍କ ଆସନ। ଏଠାରେ ଆତ୍ମା ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇ ଅବସ୍ଥିତ: ଏଠି ମହେଶ୍ୱର ଅପ୍ରକଟ ଓ ନିର୍ବିଭାଗ ଭାବରେ ଓ ପ୍ରକଟ ଓ ସାଙ୍ଗରେ ଅଂଶ ଭାବରେ ଅଛନ୍ତି। ସେ, ଯିଏ ମାୟାର କ୍ରିୟାକଳାପକୁ ଜାଣନ୍ତି ଓ ଯାଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗଭୀର ଓ ଅଗମ୍ୟ, ସେଉଁଠି ଆଦିରେ ତୁମ ପରି ଲିଙ୍ଗର ପ୍ରଥମ ବୀଜ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।" "ସେଇ ବୀଜ ମୋର ଗର୍ଭ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ସମୟ କ୍ରମେ ଗର୍ଭ ଭିତରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଣ୍ଡ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲା। ସେଇ ଅଣ୍ଡ ଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଳ ଉପରେ ବିଶ୍ରାମ କରିଲା; ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପରେ, ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଏହା ଭାଗ ହେଲା। ଏହାର ଏକ ତେଲା ଆକାଶ ହେଲା, ଅନ୍ୟ ଏକ ତେଲା ପୃଥିବୀ ହେଲା; ଏହାର ମୋଟା ଝିଲି ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ହୋଇ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ।" "ପରେ, ସେଉଁଠି ଯୁଗଳ ମିଶ୍ରଣରୁ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଚତୁର୍ମୁଖ ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେଲା। ସେଉଁଠି, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଶୂନ୍ୟ ଦେଖି, ତାରା, ଗ୍ରହ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶୂନ୍ୟ ଥିବା ଦେଖି, 'ମୁଁ କିଏ?' ବିଚାର କରି, ଏହି ଭାବନାରୁ ମୁଁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲି।" "ପରେ, ଅନ୍ୟ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ଶେଷରେ, ତୁମ ପୁର୍ବଜ ଋଷିମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ମନୋହର ତପସ୍ଵୀ ଓ ତୁମର ଭାଇମାନେ ଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଏହି ଦ୍ୱାରା ତୁମ ପୁଅ ହେଲେ। ସେମାନେ ଅଗ୍ନିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ଦୃଷ୍ଟି, ସନତ୍କୁମାର ଓ ଋଭୁ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ।" "ସନକ, ସନାତନ, ସନନ୍ଦନ ଓ ସନତ୍କୁମାର—ଏହି ସମସ୍ତ ଅନ୍ତର୍ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି, ଜଗତର ସ୍ଥିତିର କାରଣ, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ ନୁହଁନ୍ତି, ଏବଂ ତିନି ପ୍ରକାର ତାପରୁ ମୁକ୍ତ।" "ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁ, ପୁନଃପୁନଃ ଜନ୍ମ, ଅଳ୍ପ ସୁଖ ଓ ବେଶି ଦୁଃଖ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ଶୋକ ସହିତ ଯୁକ୍ତ। ସ୍ୱର୍ଗରେ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଳ୍ପ, ନରକରେ ଦୁଃଖ ଅଛି; ଏହି ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣି, ନିଶ୍ଚିତ ଭାଗ୍ୟକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।" "ତୁମ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ତଳେ ଥିବା ଋଭୁ ଓ ସନତ୍କୁମାରଙ୍କୁ ଦେଖି, ତୁମ ତିନି ପୁଅ—ସନକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ତିନି ଗୁଣକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ସେମାନେ ଅତିଶୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଜ୍ଞାନର ପଥରେ ଚାଲିଗଲେ। ଏପରି ଭାବେ, ସନକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସେଇ ତିନି ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଗଲେ।" "ଏହିପରି ଚକ୍ର ଘୁରିଲେ, ଶଙ୍କରଙ୍କ ମାୟାରେ ତୁମେ ମୋହିତ ହେବେ, ଓ ପାପଶୂନ୍ୟ, ତୁମର ଜ୍ଞାନ ହରାଇ ଯିବ। ଚକ୍ର ଶେଷରେ, ଅବଶିଷ୍ଟ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ଭୂତଳ ଜୀବମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଜାଗ୍ରତ ହେବେ।" "ଯେପରି ଏହି ମେରୁ ପର୍ବତ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଲୋକ ଭାବରେ ପରିଚିତ, ଏହିପରି ଦେବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହାନ୍ତ୍ୟକୁ ଜାଣ।" "ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଜାଣିବା, ଏବଂ ମୋତେ କମଳନୟନ ମହାଦେବ ଭାବେ, ଦାତା ଓ ଭୂତମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଜାଣିବା ଉଚିତ। ଓଁକାର ଓ ସାମନ୍ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ, ଜଗତ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଆମେ ଦୁହେଁ କ୍ରୋଧିତ ହେଇ ନିଜ ଶ୍ୱାସରେ ଏହି ଜଗତକୁ ଦଗ୍ଧ କରିପାରିବା।" "ଏହିପରି ମହାୟୋଗ ଜାଣି, ମୁଁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ସହିତ ଉଠି, ତୁମକୁ ପ୍ରଥମେ ରଖି, ଅଗ୍ନିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଯିଏ, ସେଉଁଠି ପ୍ରଶଂସା କରିବି।" ଏପରି କହି, ଗରୁଡ଼ଧ୍ୱଜ ଶ୍ରୀହରି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ସାମ୍ନାରେ ରଖି, ଅତୀତ, ଭବିଷ୍ୟତ୍ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମସ୍ତଙ୍କ ସହିତ, ନାମ ଓ ବେଦ ଛନ୍ଦରେ ଏହି ସ୍ତୁତି କଲେ: "ନମସ୍କାର ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ରତ ଓ ଅନନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ।" "କ୍ଷେତ୍ରନାଥ, ବୀଜଧାରୀ, ଶୂଳଧାରୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲିଙ୍ଗୀ, ପୂଜ୍ୟ, ଦଣ୍ଡଧାରୀ, କଠିନ ବୀଜଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ବୟସ୍କ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପ୍ରଥମ, ପୂଜ୍ୟ, ଦୟାଳୁ, ସ୍୵ୟଂଜନ୍ମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଗୁହାବାସୀ, ପାତ୍ରପତି, ଆକାଶବାସା, ଭୂତପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ବେଦପତି, ସ୍ମୃତିପତି, କର୍ମପତି, ଦାନପତି, ଦ୍ରବ୍ୟପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଯୋଗପତି, ସାଂଖ୍ୟପତି, ନିଶ୍ଚଳ ମୁନିମାନଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ନକ୍ଷତ୍ରପତି, ଗ୍ରହପତି, ବିଦ୍ୟୁତ୍, ଗର୍ଜନ, ମେଘପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ମହାସାଗରପତି, ଦ୍ୱୀପପତି, ପର୍ବତପତି, ବର୍ଷାପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ନଦୀପତି, ସ୍ରୋତସ୍ପତି, ମହାଔଷଧୀପତି, ବୃକ୍ଷପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଧର୍ମବୃକ୍ଷ, ଧର୍ମସ୍ୱରୂପ, ସ୍ଥିର ଜଗତ୍ପତି, ପରମତତ୍ତ୍ୱପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ରସପତି, ମଣିପତି, କ୍ଷଣପତି, ମୁହୂର୍ତ୍ତପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଦିନରାତ୍ରିପତି, ପକ୍ଷପତି, ମାସପତି, ଋତୁପତି, ସଂଖ୍ୟାପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଅନ୍ୟାର୍ଧପତି, ପରମାର୍ଧପତି, ପୁରାଣପତି, ସୃଷ୍ଟିପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ମନ୍ୱନ୍ତରପତି, ଯୋଗପତି, ଚତୁର୍ବିଧ ସୃଷ୍ଟିପତି, ଅନନ୍ତ ଦୃଷ୍ଟିପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ସୃଷ୍ଟି-ଲୟପତି, ବାୟୁପତି, ବିଶ୍ୱପତି, ବ୍ରହ୍ମାପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" ଏଭଳି ଶ୍ରୀହରି ଓ ବ୍ରହ୍ମା, ମହାଦେବଙ୍କ ଅନନ୍ୟ ମହିମା ଓ ସ୍ୱରୂପକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।