ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, “ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୃହସ୍ପତି, ଏହି ମହାସଂଗ୍ରାମରେ ଏହି ଦୁର୍ଦାନ୍ତ ଶତ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଘରହୀନ ହୋଇଯାଇଛୁ, ପଞ୍ଜରେ ବନ୍ଦି ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ପରି ଏପଟେ ସେପଟେ ଭ୍ରମଣ କରୁଛୁ। ହେ ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମର ଅପରାଜିତ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଅମରମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ନିଷ୍ପ୍ରଭ ହୋଇଯାଇଛି। ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଦ୍ୱିଗୁଣ ହୋଇ, ବୃହସ୍ପତି, ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସହ ବିରାଟ୍ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ବିଜୟ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଯେଉଁଠି ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ ହେଲେ, ଆମେ କିପରି ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଢ଼ି ପାରିବୁ?” ଏପରି ଶକ୍ରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଜୀବ ଏବଂ ଦେବତାମାନେ, ଏକହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୁଶଧ୍ୱଜଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ସହ କଥା କହିଲେ। ତାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣି, ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଜୀବଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ଜାଣିଛି, ଶୁଣ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସତୀ ଦେବୀ, ଡକ୍ଷଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ। ସେଉଁଠି ହିମବତଙ୍କ କନ୍ୟା ଉମା ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସମସ୍ତ ଲୋକେ ଯାହାଙ୍କୁ ପୂଜନ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ତାଙ୍କ ରୂପ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଉପକୃତ ହେଉଛନ୍ତି। ଏହିପରି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ମହାମନସ୍କୁ ବିଷ୍ଣୁ ଆକର୍ଷିତ କଲେ, ଦୁହିଁଝଣଙ୍କ ଏକତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସ୍କନ୍ଦ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେ ଛଅ ମୁହଁ, ବାରଟି ହାତ, ସେନାଧ୍ୟକ୍ଷ, ଅଗ୍ନିରୁ ଜନ୍ମିତ, ସ୍ୱାହାଙ୍କ ପୁତ୍ର, କାର୍ତ୍ତିକେୟ, ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଶରପୁଣ୍ଡରେ ଜନ୍ମିତ। ସେ ଶାଖ, ବିଶାଖ, ପ୍ରବଳ ନୈଗମେଶ, ସେନାନୀ, କୁମାର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକେ ପୂଜିତ। ତାଙ୍କର କ୍ରୀଡ଼ା ମାତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମହାସେନ ଶିଶୁ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଏକାକି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାରକାସୁରଙ୍କୁ ବଧ କରି ଦେବତାମାନେ ଉଦ୍ଧାର କରିବେ। ଏପରି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ବୃହସ୍ପତି, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ସେଇ ଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ପରେ ସେମାନେ ମେରୁଶୃଙ୍ଗରେ ପହଞ୍ଚି, ସ୍ମରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ; ଦେବତାମାନେ ସ୍ମରଣ କରିବା ସହିତ, ସ୍ମର ତାଙ୍କ ଜନ୍ମାନ୍ତ୍ରୀ ରତି ସହିତ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ରତି ସହିତ ନମ୍ରତାରେ ନମସ୍କାର କରି, ସେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଏହି ଜୀବଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ। ସେହିଁଠି ସେ କହିଲେ, “ହେ ଜୀବ, ତୁମେ ମୋତେ ସ୍ମରଣ କଲେ, ମୁଁ ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିଛି; କଣ କରିବି, କହ।” ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର, କାମଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, କହିଲେ, “ଆଜି ତୁମେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ଶଙ୍କର ଓ ଅମ୍ବିକାଙ୍କ ଏକତ୍ୱ କରାଅ।” ଯେପରି ଶିଵ ତାଙ୍କ ଧ୍ୱଜିନୀ ସହିତ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ସେପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ରତି ସହିତ ସେଇ ପଥ ଅନୁସରଣ କର। ଏପରି ମହାଦେବ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ ଏବଂ ତୁମକୁ ଶୁଭ ଅବସ୍ଥା ଦେବେ; ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠି ସେ ତାଙ୍କୁ ହରାଇଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଗିରିଜା, ଉମାଙ୍କୁ ପୁନଃ ପାଇଥିଲେ। ଏପରି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, କାମଦେବ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ରତିଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ପାଇଁ ଯିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ। ପରେ ସେ ରତି ଓ ବସନ୍ତଙ୍କ ସହିତ ଶିଵଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ତାକୁ ଦେଖି, ତ୍ରିନୟନ ଭଗବାନ୍ ହସି, ତୃତୀୟ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦୃଷ୍ଟି ଦେଲେ। ସେଇ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ନିକଟରେ ଦଢ଼ିଥିବା କାମଦେବଙ୍କୁ ତତ୍କ୍ଷଣାତ ଭସ୍ମ କରିଦେଲା। ରତି ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ। ରତିଙ୍କ ଶୋକର ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ନନ୍ଦୀଧ୍ୱଜ ଦେବ, ତାଙ୍କୁ ଦୟାଭାବରେ ଦେଖି, କହିଲେ, “ହେ ଭାଗ୍ୟବତୀ, ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ନିଶ୍ଚୟ ନିରାକାର ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଯୁଗଳମିଳନ ସମୟରେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧିବେ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ବିଷ୍ଣୁ ଭୃଗୁଙ୍କ ଶାପରେ ଯେତେବେଳେ ଭାସୁଦେବ ହେବେ, ତେବେ ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ଏବଂ ପୁତ୍ର ଦୁହିଁ ଭାବେ ତୁମେ ପାଇବ।" ଏପରି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଶୁଭ ହସି ଦେଇଥିବା କାମଦେବଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ରତି ସେଇ ସମୟରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ, ଏବଂ ମଦନଙ୍କୁ ପୁନଃ ପାଇ ତାଙ୍କୁ ବସନ୍ତ ସହିତ ନିକଟରୁ ବିଦାୟ ନେଲେ। ପରେ, ମହାଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ପାର୍ବତୀ ଦେବୀ ଦୀର୍ଘ ତପସ୍ୟା କଲେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କଥା ଅନୁଯାୟୀ ଶର୍ବ ଦେବ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ଆଶ୍ରମ ଏବଂ କ୍ରୀଡ଼ାର କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ଭବ ଦେବୀଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସୁବର୍ଣ୍ଣଦେହୀଙ୍କ ସହିତ। ବ୍ରହ୍ମା, ମରୀଚି ଓ ଅନ୍ୟ ମହାର୍ଷିମାନେ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ତପୋବନକୁ ଆସି, ତାଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି, ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ପାହାଡ଼ର କନ୍ୟା, କି କାରଣରେ ତୁମେ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତ୍କୁ ଅତିବ୍ୟସ୍ତ କରୁଛ? ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ତୁମେ, ମାତା; ଏହାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ତୁମ ତେଜସ୍ୱିତା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକ ରହିଛି। ଭବ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ନାୟକ, ଯାହାଙ୍କ ପାଇଁ ଆମେ ଦାସ ଭାବେ ରହୁଛୁ। ସେଇ ପରମେଶ୍ୱର ତୁମକୁ ବରାଦାନ କରିବେ, ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସୃଷ୍ଟିତ; ତୁମେ ନଥିଲେ ସେ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ରଖନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହିଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ: ସେ ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ହେବେ।” ଏପରି କହି, ବ୍ରହ୍ମା ଅନେକ ପ୍ରଣାମ କରି ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ପରେ, ପିତାମହ ବିଦାୟ ନେଲେ। ମହାଦେବ ଦ୍ୱିଜ ରୂପେ ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ, ଦୟା କରିବା ପାଇଁ। ଦ୍ୱିଜ ରୂପରେ ଦଢ଼ିଥିବା ମହାଦେବଙ୍କୁ ଚିହ୍ନି, ପାର୍ବତୀ ନନ୍ଦୀଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ ଆସିଥିବା ଭଗବାନ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ପାର୍ବତୀ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ଭଗବାନ୍ ହସି, ତାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ପର୍ବତର ମହାନ ଆତ୍ମାଙ୍କ ପରିବାର ଧର୍ମକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିଲେ।