ଏକ ପବିତ୍ର ଶ୍ରୁତିରେ ଏହିପରି ବର୍ଣ୍ନନା ଆସିଛି—ସେ ହେଲେ ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାରକ, ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟର ନାଶକ, ଅପରାଜିତ, ଅସହ୍ୟ, ଭୟହୀନ, ଆଦିହୀନ; ସେ ମୃତ୍ୟୁଭୂମି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଶ୍ରୀ, ଶିରୋମଣି ପରି ଶୋଭିତ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ। ସେ ଏହି ବିଶ୍ୱର ରକ୍ଷକ ଏବଂ ପୋଷକ, ଅଚଳ, ରମ୍ୟ କଙ୍ଗନରେ ଶୋଭିତ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଉତ୍ପତ୍ତି, ସ୍ନେହମୟ, ନ୍ୟାୟବାନ, ନେତୃତ୍ୱ ଦେଇଥିବା। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚିହ୍ନିତ, କଶ୍ୟପ ଋଷିଙ୍କର ବଂଶଜ, ଦୀପ୍ତିମାନ, ଭୟଙ୍କର, ଭୀମ ପ୍ରଭାବ ଅଧିକାରୀ, ପବିତ୍ର ଶବ୍ଦର ମୂର୍ତ୍ତି, ସାତ ପ୍ରକାର ଚରିତ୍ରର ଅଧିକାରୀ, ବିଶାଳ ଶରୀର, ବିଶାଳ ଧନୁର୍ବାନ୍ଧ। ସେ ଜନ୍ମର ନାଥ, ମହାଦେବ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅଧିପତି, ସତ୍ୟ ଏବଂ ଅସତ୍ୟର ତତ୍ତ୍ୱ ବିବେକ, ଭସ୍ମରେ ଶୋଭିତ, ଶୋଭାରେ ଶୋଭିତ। ସେ ମହାମୁନି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବିଜୟ କରିଥିବା, ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ, ଯଜ୍ଞ, ଯଜ୍ଞର ନାଥ, ଯଜ୍ଞର କର୍ତ୍ତା, ଯଜ୍ଞର ଶେଷ, ଅବିନାଶୀ ପ୍ରଭାବ। ସେ ମହାଇନ୍ଦ୍ର, ଅସହ୍ୟ, ସେନାପତି, ଯଜ୍ଞର ମୂର୍ତ୍ତି, ଯଜ୍ଞର ଯାନ, ପଞ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମାର ଉତ୍ପତ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ଉଦୟରେ ପବିତ୍ର। ସେ ସ୍ୱୟଂଭୂ, ଆଦି ଶେଷ ହୀନ, ଛବିଶି ଏବଂ ସାତ ଜଗତର ଧାରକ, ଗାୟତ୍ରୀର ପ୍ରିୟ, ଉଚ୍ଚ, ବିଶ୍ୱର ନିବାସ, ଆଲୋକର ଉତ୍ସ। ସେ ଶିଶୁ, ପାହାଡ଼ରେ ବାସ କରୁଥିବା, ସ୍ୱାମୀ, ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଶତ ଦେବତାଙ୍କୁ ନାଶ କରିଥିବା, ଅବିନାଶୀ, ବିପଦ୍ ନାଶକ, ମୁକୁନ୍ଦ, ଦୁଃଖ ହୀନ। ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଆଲୋକର ଉତ୍ସ, ଆତ୍ମାର ଆଲୋକ, ଅଚଳ, ପିତଳୀ, ପିତଳୀ ଦାଢ଼ି, ଶାସ୍ତ୍ର ହେଉଛି ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ, ତିନି ବେଦର ମୂର୍ତ୍ତି। ସେ ଜ୍ଞାନର ଭଣ୍ଡାର, ମହାବିଦ୍ୱାନ, ଆଦିହୀନ, ବିପ୍ଳବ, ଭଗ, ବିବସ୍ବତ, ଆଦିତ୍ୟ, ଯୋଗର ଶିକ୍ଷକ, ବୃହସ୍ପତି। ସେ ଉତ୍ତମ ଖ୍ୟାତି, କର୍ମଯୋଗୀ, ସଦା ଏକତାରେ, ସତ୍ ଏବଂ ଅସତ୍ ଦୁଇଁରେ ଗଠିତ, ତାରାମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରର ନାଥ, ସ୍ୱ ନିବାସରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଛୟଟିର ଧାରକ। ସେ ଶୁଭ୍ର ହସ୍ତ, ପାପର ଶତ୍ରୁ, ମଣିପୁର ଚକ୍ର ଧାରୀ, ମନର ଦ୍ରୁତ, ହୃଦୟର କମଳରେ ବସିଥିବା, ଶୁଭ୍ର, ଶାନ୍ତ, ଓ ବୃଷଭ ଧ୍ୱଜ। ସେ ବିଷ୍ଣୁ, ଗ୍ରହମାନଙ୍କର ନାଥ, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ, କ୍ଷମାଶୀଳ, ଅପମୃତ୍ୟୁ ନାଶକ, ଅଧର୍ମର ଶତ୍ରୁ, ଅପରାଜିତ, ଅନେକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଏବଂ ମାନବମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ସେ ଯାହାର ଗର୍ଭ ବ୍ରହ୍ମ, ବିଶାଳ ଗର୍ଭ, ଧର୍ମର ଗାଈ, ଧନର ଉତ୍ସ, ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ଚାହୁଁଥିବା, ଭଲ ଗତି, ଯୁବକ, ଶୁଭ୍ ଜ୍ଞାନର ନାଥ। ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ, ଦୀପ୍ତିମାନ, ଅନେକ ପ୍ରାଣୀର ଧାରକ, ଶବ୍ଦ ହେଉଛି ତାଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତି, ରୋଗ ହୀନ, ଶିଷ୍ଟାଚାର ଦେଖୁଥିବା, ଜଗତର ମିତ୍ର, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ସେ ଦୀପ୍ତିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅମୃତର ନିବାସ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦୀପ୍ତି, ମାତୃପିତା, ବାୟୁଦେବ, ଆକାଶ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା, ସର୍ପମାଳା ଧାରକ। ସେ ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ଜାତୂକର୍ଣ୍ୟ, ପରାଶର, ଅନବରୋଧିତ ଧର୍ମର ଜ୍ଞାନୀ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଦୂରପ୍ରସାର ଖ୍ୟାତି। ସେ ସ୍ୱୟଂଭୂ, ଅନିୟମିତ, ଅତ୍ରିଙ୍କ ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି, ମହାଖ୍ୟାତି, ଜଗତର ଶିରୋମଣି, ବୀର, ଭୟଙ୍କର, ସତ୍ୟବାନ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭାବ। ସେ ନାଗମୂର୍ତ୍ତି, ବଡ଼ ବୃତ୍ତ, ବଡ଼ ଗଛ, କଳାର ଧାରକ, ସଦା ଭୂଷିତ, ଅଚଳ, ଦୀପ୍ତିମାନ, ଅପରିମିତ ପ୍ରଭାବ। ସେ ଶୀଘ୍ର ଶବ୍ଦର ନାଥ, ତ୍ୱରିତ, ଉଦ୍ୟମୀ, ମୟୂରର ରଥୀ, ଅସ୍ପର୍ଶ୍ୟ, ଅତିଥି, ଇନ୍ଦ୍ର, ନାଶକ, ପାପ ନାଶକ। ସେ ବସୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଖ୍ୟାତି, ଅର୍ପଣର ନେତା, ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରୁଥିବା, ଅବୟସ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ନାଶକ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ, ତନୂନପାତଙ୍କର ପୁତ୍ର। ସେ ଚିତ୍ରାଶ୍ୱ, ଆକାଶର ଜନ୍ମ, ରମ୍ୟ ଆକୃତି, ଅନ୍ଧକାର ନାଶକ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ତାପ, ଦହନ କରୁଥିବା, ମେଘ, ପଖିଳା, ଶତ୍ରୁ ନଗର ଜୟକର୍ତ୍ତା। ସେ ମୁଖରୁ ବାୟୁ, ଭଲ ଆକୃତି, ସୁଗନ୍ଧି, ଶୀତଳ, ବସନ୍ତ, ମାଧବ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ, ନଭସ୍ୟ, ଏବଂ ବୀଜ ଧାରକ। ସେ ଅଙ୍ଗିରସ, ଅତ୍ରିଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଶୁଭ୍ର, ବିଶ୍ୱର ଧାରକ, ଶୁଧ୍ଧିକର୍ତ୍ତା, ଅନେକଙ୍କୁ ବିଜୟ କରିଥିବା, ଇନ୍ଦ୍ର, ତିନି ବେଦର ଜ୍ଞାନୀ, ମାନବ ଧାରକ। ସେ ମନ, ବୁଦ୍ଧି, ଅହଂକାର, କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞ, କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକ, ଶକ୍ତିର ଭଣ୍ଡାର, ଜ୍ଞାନର ଭଣ୍ଡାର, ପକ୍କା କରୁଥିବା, ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ସେ ନିମ୍ନ, ଅପରିମିତ, ଜାଣିବା ଯୋଗ୍ୟ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳର ନିବାସ, ପାହାଡ଼, ପହାଡ଼ି, ପାହାଡ଼ ଶରୀର, ଦାନବ ଶତ୍ରୁ, ଶତ୍ରୁ ଦମନ। ସେ ରମ୍ୟ ବୁଦ୍ଧି, ପିତା, ଜଗତର ଦୁଃଖ ନାଶକ, ଚାରି ବେଦ, ଚାରି ପ୍ରକାର, ଚାରି, ଚାରିଙ୍କର ପ୍ରିୟ। ସେ ବେଦ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବେଦ, ତୀର୍ଥ ଦେବତା, ଶିବର ନିବାସ, ଅନେକ ଆକୃତି, ବଡ଼ ଆକୃତି, ସମସ୍ତ ଆକୃତି, ଚଳ ଏବଂ ଅଚଳ। ସେ ନ୍ୟାୟର ଧାରକ, ନ୍ୟାୟ ହେଉଛି, ନ୍ୟାୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ, ନିର୍ମଳ, ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ନାଶକ। ସେ ମୁଣ୍ଡ ମୁଣ୍ଡା, ବିକଳ, ଭୟଙ୍କର, ଦଣ୍ଡଧାରୀ, ସ୍ୱୟଂନିୟମିତ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁଣରେ, ପିତଳୀ ଚକ୍ଷୁ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ଷୁ, ନୀଳକଣ୍ଠ, ରୋଗ ହୀନ। ସେ ହଜାର ଭୁଜା, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଧାରକ, କମଳରେ ବସିଥିବା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଲୋକ, ଉଚ୍ଚ-ନିମ୍ନ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ। ସେ କମଳର ଗର୍ଭ, ବଡ଼ ଗର୍ଭ, ବିଶ୍ୱର ଗର୍ଭ, ବିବେକୀ, ଉଚ୍ଚ-ନିମ୍ନର ଜ୍ଞାନୀ, ବୀଜର ନାଥ, ରମ୍ୟ ମୁଖ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶବ୍ଦ। ସେ ଦେବ ଦାନବଙ୍କର ଶିକ୍ଷକ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବତା, ଦେବ ଦାନବ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଦେବ ଦାନବଙ୍କର ମହାମନ୍ତ୍ରୀ, ଦେବ ଦାନବଙ୍କର ମହା ଆଶ୍ରୟ। ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବତା, ଦେବ ଋଷି, ଦେବ ଦାନବଙ୍କୁ ବର ଦେଇଥିବା, ଦେବ ଦାନବଙ୍କର ନାଥ, ଦିବ୍ୟ, ଦେବ ଦାନବଙ୍କର ମହାନାଥ। ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତି, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସ୍ୱୟଂଭୂ, ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, ଅନାଧୀନ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ବାଘ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ସିଂହ, ସୂର୍ଯ୍ୟ।