ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ପୁନି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ କହିଲେ, “ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ଯଦି ତୁମେ ଜୀବନ ଚାହଁଅ, ଯଦି କିଛି ଇଚ୍ଛା ଅଛି, ତେବେ ମୋ କଥା ଶୁଣ।” ଏହି କଥା ଶୁଣିବା ପରେ ମଧ୍ୟ, ବିବେକୀ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ନିଜ ପୂଜାକୁ ଅବିରତ ଚାଲାଇଲେ, ସଦା “ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର” କହି, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦୈତ୍ୟପୁତ୍ରମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ପୂଜା କରିବାରେ ପ୍ରେରିତ କଲେ। ସେ ନିଜ ଅନୁଭବ ଦ୍ୱାରା ଅପରିମିତ ଏବଂ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱର ଏହି ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶିଖାଇଲେ, ଯାହାକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିନାହାନ୍ତି। ପୁଅ ପ୍ରତି ନିଜ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ ଦେଖି, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଦାନବମାନେକୁ କହିଲେ, “ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ପୁଅ ଅନେକ ଭାବରେ ମୃତ୍ୟୁଯୋଗ୍ୟ, ତେଣୁ ତୁମେ ଏହାକୁ ହତ୍ୟା କର।” ଦୁଷ୍ଟ ମନସ୍କ ଏହି ଦୈତ୍ୟଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେମାନେ ଭଗବାନଙ୍କ ଅମର ଦାସ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କିନ୍ତୁ, ଦେବମାନେ ଯେଉଁଠି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ କିଛି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ, କ୍ଷୀରସାଗର ଶାୟୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେସବୁ ଅସାର ହୋଇଗଲା। ଏହିପରି, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ଅହଂକାର ଭଙ୍ଗ ହେବା ସମୟରେ, ଭଗବାନ ନରସିଂହ ରୂପେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ସଂହାର କରିବାକୁ ଆସିଲେ। ସେ ଦୁଃଖୀ ଦାନବଙ୍କୁ ଦେଖି, ଏକ ମହାନ ରୂପଧାରଣ କରି, ଶତଶଃ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଖ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଚିରି ଦେଲେ। ଏହା ସହିତ, ଦୈତ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି, ପାପ ନାଶକ ଭଗବାନ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କୁ ଏମିତି ତାଡ଼ନା କଲେ, ଯେପରି ଏକ ନୂତନ ପ୍ରଳୟାଗ୍ନି ବିଶ୍ୱକୁ ଦହି ଦେଇଥାଏ। ନରସିଂହଙ୍କ ଭୟାନକ ଗର୍ଜନରେ ସାରା ବିଶ୍ୱ ଭୟକମ୍ପିତ ହେଲା; ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁନିମାନେ ଓ ଦେବମାନେ ଭୟାନ୍ୱିତ ହେଲେ। ଏହା ଦେଖି, ଦେବ, ଅସୁର, ମହାନାଗ, ସିଦ୍ଧ, ସାଧ୍ୟମାନେ ହରି ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଶକ୍ତି ଓ ସାହସ ଲଭି, ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତରେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲେ ଓ ଅସୁରମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ସେମାନେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଏହି ଦେବ ନରସିଂହ ହଜାର ରୂପ, ହଜାର ହାତ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କର ନେତ୍ର ଭାବରେ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ବ୍ୟାପି ଦର୍ଶିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତା, ବ୍ରହ୍ମା, ସାଧ୍ୟ, ଯମ, ମାରୁତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଏହି ଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, “ହେ ପରମେଶ୍ୱର, ତୁମେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ସମସ୍ତ ସାରର ସାର, ଆଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମ ଆଲୋକ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଆତ୍ମା। ତୁମେ ସ୍ଥୂଳ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଅତିସୂକ୍ଷ୍ମ, ଶବ୍ଦବ୍ରହ୍ମର ରୂପ, ଅଚ୍ୟୁତ, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱାତୀତ, ଅବିକାର। ତୁମେ ଯଜ୍ଞଭୋକ୍ତା, ଯଜ୍ଞସ୍ୱରୂପ, ଫଳଦାତା; ମତ୍ସ୍ୟ, କୁର୍ମ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛ, ବରାହ, ସିଂହ ଭାବେ ଦୈତ୍ୟନାଥଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଛ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପ ଅବସରକୁ ନେଇ ଚଳିତ ହୋଇଛ, କାରଣ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ତୁମେ। ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର, ପିତାମହ, ଆଦି ଓ ଅନ୍ତ ତୁମେ, ଆମେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ। ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ତୁମେ—ଅଧିକ କିଛି କହିବା ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ। ତୁମେ ମାୟାରେ ବହୁ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ଏକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ତତ୍ତ୍ୱ। ଆମେ କିପରି ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରିବା? ଅନେକ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଓ ଭାବରେ ସ୍ତୁତି କଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ପ୍ରଭୁ ଅଟୁଟ ଅଛ। ଯେଉଁଜଣ ଭକ୍ତିସହିତ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ପଢ଼ିବେ କିମ୍ବା ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବେ, ସେ ନ ଶାନ୍ତି ଲଭିବେ, ନ ନବଜନ୍ମ ଲଭିବେ। ଯଦି ସେ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜମାନେକୁ ଶୁଣାଇବେ, ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହେବେ; ଏହିମଧ୍ୟରେ ଦେବତା, ଇନ୍ଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମା ମିଳି ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜିବେ।" ସମସ୍ତେ ଆସି, ଏହି ଦେବର ରୂପକୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଶୀଘ୍ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ନିଜମାନେ ରକ୍ଷା ପାଇଁ, ସମସ୍ତେ ମନ୍ଦରାଚଳବାସୀ, ଉମାସହିତ ଖେଳିଥିବା ମହାଦେବଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ। ଗଣ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ସିଦ୍ଧ, ଅପ୍ସରା ଓ ଦେବଗଣଙ୍କ ସେବାରେ, ବ୍ରହ୍ମା ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ କଣ୍ଠରେ, ଭୂମିରେ ଶିର ଛୁଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ସେ କହିଲେ, “ସମୟର ସମାପ୍ତିକାରୀ, ରୁଦ୍ର, କ୍ରୋଧାତ୍ମକ, ଶିବ, ଶଙ୍କର, ମଙ୍ଗଳକର—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ତୁମେ ଭୟାନକ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ନିୟନ୍ତା, ଆମର ଶିବ; ଶର୍ବ, ଶଙ୍କର, ଦୁଃଖ ନାଶକ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଆନନ୍ଦଦାତା, ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ, ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା, ସମାପ୍ତିକାରୀ, ଉମାପତି—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସୁବର୍ଣ୍ଣବାହୁ, ସୁବର୍ଣ୍ଣପତି, ଶର୍ବ, ସର୍ବରୂପୀ, ପୁରୁଷ—ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ଅସ୍ତିତ୍ୱ-ନାସ୍ତିତ୍ୱ ରୂପ ନ ଥିବା, ମହାକାରଣ, ନିତ୍ୟ, ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତି, ସଦା ଜନ୍ମା—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ବିଭିନ୍ନ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ରୁଦ୍ର, ନୀଳରୁଦ୍ର, କଦ୍ରୁଦ୍ର, ପ୍ରଚେତାସ୍—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସମୟ, ସମୟର ରୂପ, ସମୟଙ୍କୁ ବଶ କରିଥିବା, ଦାନଶୀଳ ଦେବ, ନୀଳକଣ୍ଠ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଅତିଶୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ଦେବଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ଉଦ୍ଧାରକ, ପରମ ଉଦ୍ଧାରକ, ମୋକ୍ଷଦାତା—ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ତାମ୍ରକେଶ, ଶମ୍ଭୁ, ପରମାତ୍ମା, ଦେବତାଙ୍କ ଉପକାରୀ, ଭୂତମାନେଙ୍କ ଉପକାରୀ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ପାର୍ବତୀଙ୍କ କ୍ରୋଧ, ରୁଦ୍ର ରୂପ, ଜଟାଧାରୀ, କୃଷ୍ଣକଣ୍ଠ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସୁବର୍ଣ୍ଣରୂପୀ, ମହାଦେବ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ନୀଳକଣ୍ଠ, ଭସ୍ମଲିପ୍ତ ଦେହ, ଖପର ଓ ଦଣ୍ଡଧାରୀ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଛୋଟ, ବଡ଼, ବାମନ ରୂପ—ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ, ଭୟାନକ, ନିତ୍ୟ ଦାନବ କୃତ୍ୟ ନାଶକ—ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ଭୟାନକ, ଭୟାନକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ, ସମ୍ମୁଖ ଓ ଦୂରର ହନ୍ତା—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଧନୁଷ୍, ଶୂଳ, ଗଦା, ହଳଧାରୀ, ଚକ୍ରଧାରୀ, କବଚୀ, ଦାନବ କୃତ୍ୟ ନାଶକ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।” ଏପରି ଦେବତା, ମହାମୁନି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ସମସ୍ତେ ଭୟ, ଭକ୍ତି ଓ କୃତଜ୍ଞତା ସହିତ ନରସିଂହ ଓ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ ଓ ସ୍ତୁତି କଲେ, ଏବଂ ଶାନ୍ତି ଓ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ତାଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ।