ଦେବୀ, ଏହି ଶାସ୍ତ୍ରକଥାରେ ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି—ଏକ ଚଣ୍ଡାଳଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେବା ସମାନ କିଛି କାର୍ଯ୍ୟ ଅଛି, ଏହାରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ବାୟୁ, ଚାଲୁଥିବା ଚାଲଣି, କିମ୍ବା ମୁଁହରୁ ନିଷ୍କାସିତ ଶ୍ୱାସ ଯେତେବେଳେ କାହାରି ଶରୀରକୁ ଛୁଏ, ସେମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷୟ ହୁଏ। ଏହିପରି ଭାବେ, ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ମୁଣ୍ଡରେ ପାଗଡ଼ି, ଜାକେଟ, କିମ୍ବା ଅଲମ୍ବିତ କେଶ, କିମ୍ବା ନଙ୍ଗା ଅବସ୍ଥାରେ, କିମ୍ବା ମଳିନ ଶରୀରରେ ଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମନ୍ତ୍ରପାଠ ପାଇଁ ଅଯୋଗ୍ୟ। ଯେଉଁଠି ଅଶୁଚି କ୍ରିୟା, ଅଶୁଦ୍ଧତା, ଅସମ୍ବିତ୍ ଚର୍ଚ୍ଚା, କିମ୍ବା କ୍ରୋଧ, ମଦ୍ୟପାନ, ଭୋକ, ନିଦ୍ରା, ଥୁ, କିମ୍ବା ଉବାସ ଅବସ୍ଥାରେ ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରାଯାଏ, ଏହା ଅପବିତ୍ର। ଏହିପରି କ୍ଷଣରେ କୁକୁର ଭୋଜନ କରୁଥିବାକୁ ଦେଖିବା, ଶୁଅ, କିମ୍ବା ଅସମ୍ବିତ୍ ଚର୍ଚ୍ଚା କରିବା ମନ୍ତ୍ରପାଠର ଶତ୍ରୁ। ଏମିତି କିଛି ଘଟିଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦ୍ୟୁତିମାନ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ, କିମ୍ବା ଜଳପାନ କରି ପୁନର୍ବାର ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରିବା, କିମ୍ବା ପ୍ରାଣାୟାମ କରିବା ଉଚିତ। ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଗ୍ନି, ଚନ୍ଦ୍ର, ଗ୍ରହ, ତାରା, ନକ୍ଷତ୍ର—ଏହି ସବୁକୁ ପଣ୍ଡିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୟୁତିମାନ୍ତ ଦେବତା ବୋଲି କହନ୍ତି। ପାଦ ଠୁଲାଇ ଅବସ୍ଥାରେ, କୁକୁଡ଼ ଆକୃତିରେ, ବସି ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଅସୀନ ନହେଇ, ଶୋଇ, ରାସ୍ତାରେ, ଶୂଦ୍ର ସାମ୍ନାରେ, ରକ୍ତଲିପ୍ତ ଭୂମିରେ, କିମ୍ବା ଖଟିଆ ଉପରେ ବସି ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ, ମନ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ସଠିକ୍ ଭାବେ ବସି ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରିବା ଉଚିତ। ଆସନ ରେଶମ, ବାଘଚର୍ମ, କପଡ଼ା, କପାସ, କାଠ, କିମ୍ବା ତାଳପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ଥିବା ହେଲେ ଭଲ। ଯିଏ ଶ୍ରେୟ ଚାହାନ୍ତି, ସେ ଦିନର ତିନି ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ। ଶିକ୍ଷକଙ୍କୁ ଶିବ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଶିବଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷକ ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ଯେଉଁଠି ଶିବ ଅଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ଜ୍ଞାନ; ଯେଉଁଠି ଜ୍ଞାନ, ସେଉଁଠି ଶିକ୍ଷକ। ତେଣୁ, ଶିବ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଗୁରୁ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ରଖିଲେ ଉଚିତ ଫଳ ମିଳେ। ହେ ଦେବୀ, ଗୁରୁ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ମୂର୍ତ୍ତି। ସେ ଗୁଣୀ କିମ୍ବା ନିର୍ଗୁଣୀ ଯେଉଁଠି ହେଉନ୍, ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରିବା ଉଚିତ। ଯିଏ ଶ୍ରେୟ ଚାହେ, ସେ ଗୁରୁଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ, ମନେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଭଙ୍ଗ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯିଏ ଠିକ୍ ଭାବେ ଗୁରୁଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଜ୍ଞାନର ଧନ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି—ଚାଲିବା, ଦାଁଡ଼ିବା, ଶୁଅ, ଖାଇବା—ସବୁ ଗୁରୁଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ଅନୁମତିରେ କରିବା ଉଚିତ। ଦେବତା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଗୁରୁ ନିଜେ ଦେବତା, ତାଙ୍କ ଘର ମନ୍ଦିର ସମାନ। ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ରହିଲେ ତାଙ୍କର ପାପର ଫଳ ମିଳେ, ଯେପରି ତାପରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଶୁଧ୍ଧ ହୁଏ, ଗୁରୁଙ୍କ ସାମ୍ନିକଟରେ ରହିଲେ ପାପ ଦୂରିଯାଏ। ଯେପରି ଘୃତ ଭାଣ୍ଡ ଅଗ୍ନି ସାମ୍ନିକଟରେ ଗଳିଯାଏ, ଏହିପରି ଗୁରୁଙ୍କ ସନ୍ନିଧିରେ ପାପ ଦଗ୍ଧ ହୁଏ। ଗୁରୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ର ଶକ୍ତିରେ ପାପ ଦଗ୍ଧ ହୁଏ, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମା, ହରି, ରୁଦ୍ର, ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ କରନ୍ତି। ଗୁରୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଦୟା ବର୍ଷନ୍ତି—ଏହିଠାରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ, ଚିନ୍ତା, କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚାରଣରେ ଗୁରୁଙ୍କୁ କ୍ରୁଧ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ତାଙ୍କ କ୍ରୋଧରେ ଆୟୁ, ଶ୍ରୀ, ଜ୍ଞାନ ଓ ପୁଣ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହୁଏ; ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ କ୍ରୁଧ୍ଧ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଯଜ୍ଞ୍ୟ ଫଳ ମିଳେନାହିଁ। ପାଠ ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଏଠାରେ କାମ ଆସେନାହିଁ; କୌଣସି ଉପାୟରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କ ବିରୋଧରେ କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯଦି କୌଣସି ମହାମୋହରେ ଏପରି କଥା କହିଦେଉଛି, ସେ ରୌରବ ନାମକ ନରକକୁ ଯାଏ। ତେଣୁ, ମନ, ଧନ ଓ ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା କଦାପି ଗୁରୁଙ୍କୁ ଧୋଖା ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ଦୋଷ କଦାପି ପ୍ରକାଶ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏପରି କଲେ ନିଜର ପୁଣ୍ୟ ଶତଗୁଣ କମିଯାଏ। ଯଦି ଗୁରୁଙ୍କର ଗୁଣ ପ୍ରଚାର କରାଯାଏ, ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟର ଫଳ ମିଳେ। ଗୁରୁଙ୍କୁ ଉପକୃତ କରିବା, ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ନିତ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ, ଚାହେ ନିଜେ ଆଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତୁ କି ନାହିଁ। ଗୁରୁ ସାମ୍ନାରେ କିମ୍ବା ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ; ମନ, କଥା, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗୁରୁଙ୍କୁ ଉପକୃତ କରିବା ଉଚିତ। ଏହା ଭଲି କରିବା ନାହିଁ ହେଲେ, ନିମ୍ନ ଅବସ୍ଥାକୁ ଝରିଯାଏ। ତେଣୁ, ଗୁରୁଙ୍କୁ ସବୁବେଳେ ପୂଜିବା ଓ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ। ଗୁରୁ ସାମ୍ନାରେ କଥା କହିବାକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଅନୁମତି ନେଇ କରିବା ଉଚିତ, କେବେ ତାଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏଭଳି ଭକ୍ତିଶୀଳ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଥିବା ଲୋକେ ମନ୍ତ୍ରପାଠ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି। ଏବେ ମୁଁ ମନ୍ତ୍ରର ବ୍ୟବହାର ଓ ସିଦ୍ଧ ମନ୍ତ୍ର ଉପଯୋଗର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କହିବି। ଯଦି କେହି ମନ୍ତ୍ରର ବ୍ୟବହାର ଜାଣିନାହାନ୍ତି, ସେ ମନ୍ତ୍ର ଦୁର୍ବଳ ହୁଏ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ମନ୍ତ୍ରକୁ ତାହାର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ବ୍ୟବହାର ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ ଫଳ ଦେଇଥାଏ; ଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର ରେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ନିଷ୍ଠା ମିଳେ। ସାମ୍ରାଜ୍ୟ, ଅଧିପତ୍ୟ, ଜ୍ଞାନ, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ମୋକ୍ଷ, ତଥା ଅଭିଷେକ, ପାତକ ନାଶ ମଧ୍ୟ ଏହା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ। ସ୍ନାନ ସମୟରେ ଓ ଦୁଇ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଏକାଦଶ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ; ପବିତ୍ର ଅବସ୍ଥାରେ ପର୍ବତ ଚଢ଼ି ଲକ୍ଷ ଥର ମନ୍ତ୍ରପାଠ କଲେ କ୍ଲାନ୍ତି ଆସେନାହିଁ। ବଡ଼ ନଦୀରେ ଦୁଇ ଲକ୍ଷ ଥର ମନ୍ତ୍ରପାଠ କଲେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ମିଳେ; ଦୁର୍ବା ଶାଖା, ତିଳ, ଗୁଡ଼ୁଚୀ, ଓଷଧି ଓ ଗୋଳି ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ପ୍ରଭାବ ମିଳେ। ଏହି ସବୁ ମଧ୍ୟରୁ, ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକେ ଆୟୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଦଶ ହଜାର ହୋମ କରିବା ଉଚିତ, ଓ ଅଶ୍ବତ୍ଥ ଗଛ ତଳେ ଦୁଇ ଲକ୍ଷ ଥର ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରିବା ଉଚିତ।