ବୃଷ୍ଣି ବଂଶର ଏହି ପବିତ୍ର ଗଥା ଆମେ ଶ୍ରବଣ କରିବା। ବୃଷ୍ଣିଙ୍କୁ ଦୁଇ ରାଜନୀ ଗାନ୍ଧାରୀ ଓ ମାଦ୍ରୀ ବିବାହ କରିଥିଲେ। ଗାନ୍ଧାରୀ ଏକ ପୁଅକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ସେହେଲେ ସୁମିତ୍ର, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରିୟ ଓ ସନ୍ତୋଷ ଦାୟକ। ମାଦ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଏକ ପୁଅ ପାଇଲେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ ଦେବମୀଢୁଷ, ଏହି ସହିତ ଅନମିତ୍ର ଓ ଶିନି, ଦୁଇଝଣେ ମହାପୁରୁଷ। ଅନମିତ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ନିଘ୍ନ; ନିଘ୍ନଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁଅ ହେଲେ—ପ୍ରସେନ ଓ ସତ୍ରାଜିତ, ଦୁଏଁ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ। ସତ୍ରାଜିତଙ୍କର ବନ୍ଧୁ ଥିଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ, ତାଙ୍କୁ ବିବସ୍ବତ୍ ନାମକ ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ସ୍ୟାମନ୍ତକ ଦାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ରତ୍ନ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ମଣିମାଣିକ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେଲା। ଏକ ଦିନ ସେ ପ୍ରସେନ ସହିତ ଶିକାର କରିବାକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ଏକ ଭୟଙ୍କର ସିଂହ ତାଙ୍କୁ ଏକାକି ହତ୍ୟା କଲା। ଏହି ବୃଷ୍ଣି ବଂଶର ଶିନିଙ୍କ ଛୋଟ ପୁଅଠାରୁ ଜନ୍ମ ହେଲେ ସତ୍ୟବାକ୍, ଯିଏ ସତ୍ୟବାଦୀ ଥିଲେ। ସତ୍ୟବାକ୍ଙ୍କ ପୁଅ ସତ୍ୟକ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ସାତ୍ୟକି, ଯିଏ ଅନ୍ୟନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବଳଶାଳୀ ଯୁୟୁଧାନ। ଯୁୟୁଧାନଙ୍କ ପୁଅ ଅସଙ୍ଗ, ତାଙ୍କର ପୁଅ କୁଣି, ଏବଂ କୁଣିଙ୍କ ପୁଅ ଯୁଗନ୍ଧର। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶୈନେୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅଠାରୁ ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯିଏ ବାର୍ଷ୍ଣି ଯୁଧାଜିତ୍, ତାଙ୍କୁ ଶ୍ୱଫଳ୍କ ନାମରେ ଖ୍ୟାତି ମିଳିଲା, ତିନି ଲୋକର ଉପକାରକ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ଧର୍ମାତ୍ମା ରାଜା ଶ୍ୱଫଳ୍କ ବସନ୍ତି, ସେଠାରେ ରୋଗ ବା ଅନାବୃଷ୍ଟିର ଭୟ ନାହିଁ। ଶ୍ୱଫଳ୍କଙ୍କ ବିବାହ ହେଲା କାଶୀ ରାଜାଙ୍କ ଝିଅ ଗାନ୍ଦିନୀ ସହିତ। ଗାନ୍ଦିନୀ ଅନେକ ବର୍ଷ ମାଆର ଗର୍ଭରେ ରହିଲେ, ଜନ୍ମ ନେଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କ ପିତା ତାଙ୍କୁ ଗର୍ଭରୁ କହିଲେ—"ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଜନ୍ମ ନିଅ, ଭାଗ୍ୟଶାଳି ହେବୁ। କାହିଁକି ଦେਰੀ କରୁଛ?" ତେବେ ଗର୍ଭରୁ ଗାନ୍ଦିନୀ ଉତ୍ତର କଲେ—"ପିତା, ତିନି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଦିନକୁ ଏକଟି ଗାଈ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବେ ତେବେ ମୁଁ ଜନ୍ମ ନେବି।" ତାଙ୍କ ପିତା ଏହାକୁ ମନ୍ଜୁର କଲେ ଓ ଏହି ଦାନ କାର୍ଯ୍ୟ ପୂରଣ କଲେ। ଶ୍ୱଫଳ୍କ ଓ ଗାନ୍ଦିନୀଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଦାନଶୀଳ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅକୃର। ଅକୃର ବିବାହ କଲେ ଶୈବଙ୍କ ଝିଅ ରତ୍ନା ସହିତ। ତାଙ୍କଠାରୁ ଉପମନ୍ୟୁ, ମାଙ୍ଗୁର, ବୃତ, ଜନମେଜୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ଗିରିରକ୍ଷ, ଉପେକ୍ଷ, ଶତ୍ରୁଘ୍ନ, ଧର୍ମଭୃତ, ବୃଷ୍ଟଧର୍ମ, ଗୋଧନ, ବର, ଆବାହ, ପ୍ରତିବାହ ଓ ସୁଧାରା। ଅକୃରଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀ ଉଗ୍ରସେନୀଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁଅ ହେଲେ—ଦେବବାନ୍ ଓ ଉପଦେବ। ସୁମିତ୍ରଙ୍କୁ ଚିତ୍ରକ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଥିଲେ—ବିପୃଥୁ, ପୃଥୁ, ଅଶ୍ୱଗ୍ରୀବ, ସୁବାହୁ, ସୁଧା, ସୂକ, ଓ ଗବେକ୍ଷଣ। ଏହି ବଂଶରେ ଅରିଷ୍ଟନେମି, ଅଶ୍ୱ, ଧର୍ମ, ଧର୍ମଭୃତ, ସୁଭୂମି, ବହୁଭୂମି, ଶ୍ରବିଷ୍ଠା ଓ ଶ୍ରବଣା ନାମକ ଝିଅମାନେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଅନ୍ଧକଙ୍କୁ କାଶୀର ଝିଅ ଚାରି ପୁଅ ଦେଲେ—କୁକୁର, ଭଜମାନ, ଶୁଚି ଓ କମ୍ବଳବର୍ହିଷ। କୁକୁରଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ବୃଷ୍ଣି, ବୃଷ୍ଣିଠାରୁ ଶୂର, ତାଙ୍କଠାରୁ କପୋତରୋମ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଭାବେ ବିଲୋମକ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ବିଲୋମକଙ୍କ ପୁଅ ନଳ, ଯିଏ ତୁମ୍ବୁରୁଙ୍କ ବନ୍ଧୁ ଓ ଚନ୍ଦନାନକ ଡୁନ୍ଦୁଭି ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ନଳଙ୍କୁ ଅଭିଜିତ୍ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ପୁନର୍ବସୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ପୁନର୍ବସୁ ପୁଅ ପାଇବା ପାଇଁ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ। ଏହି ଯଜ୍ଞର ମଧ୍ୟରୁ, ଅତିରାତ୍ର ଯଜ୍ଞର ମଧ୍ୟଭାଗରୁ, ଜ୍ଞାନୀ, ଦାନଶୀଳ, ଯଜ୍ଞକର୍ତ୍ତା ପୁନର୍ବସୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ସନ୍ତାନ ହେଲେ—ଆହୁକ ଓ ଆହୁକୀ, ଯିଏ ମହାନାମା ମଧ୍ୟରେ ଖ୍ୟାତି ଅର୍ଜନ କଲେ। ଆହୁକଙ୍କୁ କାଶ୍ୟ ଝିଅ ଦ୍ୱାରା ଦୁଇ ପୁଅ ହେଲେ—ଦେବକ ଓ ଉଗ୍ରସେନ, ଦୁଏଁ ଦିବ୍ୟ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଦେବକ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେବବାନ୍, ଉପଦେବ, ସୁଦେବ, ଦେବରକ୍ଷିତ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ସାତ ଝିଅଙ୍କୁ ବସୁଦେବଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଯାଇଥିଲା—ବୃଷଦେବୀ, ଉପଦେବା, ଦେବରକ୍ଷିତା, ଶ୍ରୀଦେବା, ଶାନ୍ତିଦେବା, ସହଦେବା ଓ ଦେବକୀ। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦେବକୀ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ରର ଥିଲେ। ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ନଉ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଂସ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ପୁଅ ଓ ପଉତିମାନେ ଶତ-ଶତ, ଶହ-ଶହ, ହଜାର-ହଜାର ହେଲେ। ଦେବକୀ, ଦେବକଙ୍କ ଝିଅ, ଜ୍ଞାନୀ ବସୁଦେବଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ; ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପୂଜିତ ଏବଂ ପତିଭକ୍ତ ଥିଲେ। ରୋହିଣୀ, ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ଅନକଦୁନ୍ଦୁଭି ବସୁଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀ ଥିଲେ; ପୌରବୀ, ବାହ୍ଲିକଙ୍କ ଝିଅ, ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେଲେ। ରୋହିଣୀ ଜନ୍ମ ଦେଲେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମଙ୍କୁ, ଯିଏ ହଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି। କଂସଙ୍କ ଭୟରେ ସେ ନିଜ ତେଜକୁ ଗୁପ୍ତ କଲେ। ଯେତେବେଳେ ରାମ ଜନ୍ମ ନେଲେ ଓ ଛଅ ପୁଅ ହତ୍ୟା ହେଲେ, ତେବେ ବିଦ୍ୱାନ ବସୁଦେବ ଦେବକୀର ଗର୍ଭରେ ହରିଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ସେହେଲେ ପରମାତ୍ମା, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦେବତା, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ; ଏବଂ ଧନ୍ୟ ହଳାୟୁଧ ଅନନ୍ତ, ଚାନ୍ଦି ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ। ଭୃଗୁଙ୍କ ଶାପକୁ ଉପଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ମାନବ ରୂପ ଗ୍ରହଣ କରି, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ବସୁଦେବ ଦେବକୀର ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଯୋଗନିଦ୍ରା, ଯିଏ ଉମାଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଜନ୍ମିତ କୌଶିକୀ ଭାବେ ପରିଚିତ, ଦେବଦେବଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ଯଶୋଦାଙ୍କ ଝିଅ ହେଲେ। ଏହିଭଳି ବୃଷ୍ଣି ବଂଶର ପବିତ୍ର କଥା ଏଠାରେ ଅବିରତ ଚାଲିଛି, ଯେଉଁଠାରେ ପରମ ଦେବତାଙ୍କ ଅଂଶ ଏହି ମହାନ ବଂଶରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି।