ଏହି ବଢିଆ କଥାରେ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାମାନେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛନ୍ତି । ଶ୍ରୁତାୟୁ, ଯିଏ ବୃହଦ୍ବଳ ନାମରେ ପରିଚିତ ଥିଲେ, ସେ ବିରାଟ ଯଶସ୍ବୀ ରାଜା ଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଭାରତ ଯୁଦ୍ଧରେ ସଉଭଦ୍ରଙ୍କ ହାତରେ ବଧ ହୋଇଥିଲେ । ଏହି ସମସ୍ତେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ପ୍ରଧାନ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାମାନେ ଥିଲେ । ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ପଶୁପତି ଜ୍ଞାନ ଅଧ୍ୟୟନ କରି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଶାସ୍ତ୍ରଅନୁସାରେ ବିଧିବତ୍ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ । ଏହି ମଧ୍ୟରୁ କେହି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଥିଲେ, କେହି ମୁକ୍ତ ଯୋଗୀ ହୋଇଥିଲେ; ନୃଗ ନାମକ ଏକ ମହାନ ଆତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପରେ ଗୋଡ଼ିଆ ହୋଇଯାଇଥିଲେ । ଧୃଷ୍ଟ, ଧୃଷ୍ଟକେତୁ, ଯମବାଳ ଏବଂ ରଣଧୃଷ୍ଟ—ଏହି ତିନି ଝିଅ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ । ଶର୍ୟାତିଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଆନର୍ତ୍ତ, ଏବଂ ଝିଅ ଥିଲେ ସୁକନ୍ୟା; ଆନର୍ତ୍ତଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଯଶସ୍ବୀ ରୋଚମାନ । ରୋଚମାନଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ରେବା, ତାଙ୍କଠାରୁ ରୈବତ ହେଲେ; ଏହି ସଂଖ୍ୟାରେ କକୁଦ୍ମି ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପୁଅ ଥିଲେ । କକୁଦ୍ମିଙ୍କ ଝିଅ ଥିଲେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରେବତୀ, ଯିଏ ରାମଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ । ନରିଷ୍ୟନ୍ତଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ପ୍ରବଳ ଜିତାତ୍ମା । ନାଭାଗଙ୍କୁ ଅମ୍ବରୀଷ ନାମକ ପୁଅ ମିଳିଥିଲେ, ଯିଏ ଭିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ଓ ପ୍ରବଳ ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଋତ, ସମସ୍ତ ଧର୍ମର ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ । ଋତଙ୍କୁ କୃତ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ସୁଧର୍ମା, ଯିଏ ପ୍ରଷିତ ନାମରେ ପରିଚିତ । କରୂଷ ରାଜ୍ୟର କାରୂଷମାନେ ଏହି ବଂଶର ଯଶସ୍ବୀ ଥିଲେ । ପ୍ରଷିତ ଏକ ଗାଁକୁ କ୍ଷତି କରିଥିଲେ, ଏହି ଦୁଷ୍କର୍ମରେ ତାଙ୍କ ଗୁରୁଙ୍କର ଶାପ ପାଇଁ ସେ ଚ୍ୟବନଙ୍କ ପୁଅ ଭାବେ ଶୂଦ୍ର ହୋଇଯାଇଥିଲେ । ନାଭାଗଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଦିଷ୍ଟ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଭଲନ୍ଦନ; ଭଲନ୍ଦନଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ପ୍ରବଳ ରାଜା ଅଜବାହନ । ଏପରି ଭାବେ ମନୁଙ୍କ ପୁଅମାନେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ ହେଲେ । ଏବେ ଆମେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁଙ୍କ ପୁଅ, ନାତି ଏବଂ ଏଲାଙ୍କ ସଂପୃକ୍ତ ବଂଶଜମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବା । ଏଇଲ, ଯିଏ ପୁରୁରବାସ ନାମରେ ପରିଚିତ, ରୁଦ୍ରଭକ୍ତ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ । ସେ ତ୍ୱକନ୍ତକ ନାମକ ପବିତ୍ର ଭୂମିରେ ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ । ଯମୁନା ନଦୀର ଉତ୍ତର ତୀରେ ପ୍ରୟାଗରେ, ଯେଉଁଠାରେ ମୁନିମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ଏହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜା ବସିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସାତିଏ ପୁଅ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଭବ ଭକ୍ତ ଓ ପ୍ରବଳ । ସେମାନେ ଅଯୁ, ମୟୁ, ଅମୟୁ, ବଳଶାଳୀ ବିଶ୍ୱାୟୁ, ଶ୍ରୁତାୟୁ, ଶତାୟୁ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଉର୍ବଶୀଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ । ଅଯୁଙ୍କ ପଞ୍ଚ ପୁଅ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ପ୍ରଭା ନାମକ ସ୍ୱର୍ଭାନୁଙ୍କ ଝିଅଙ୍କର ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ସେମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ ଥିଲେ ନହୁଷ, ଯିଏ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ । ନହୁଷଙ୍କ ଛଅ ପୁଅ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଇନ୍ଦ୍ର ସମ ତେଜସ୍ୱୀ । ପିତୃମାନେ ଝିଅ ବିରାଜାଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଯତି, ଯୟାତି, ସମ୍ୟାତି, ଅୟାତି, ଅନ୍ଧକ ଓ ଭିଜୟତି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ଏହି ଛଅ ଭାଇ ମଧ୍ୟରୁ ଯତି ବଡ଼, ତାପରେ ଯୟାତି । ଯତି ମୋକ୍ଷ ଲାଗି ଆତ୍ମାନ୍ତର୍ଗତ ହୋଇଥିଲେ, ଯୟାତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରବଳ ଓ ପରାକ୍ରମୀ ଥିଲେ । ଯୟାତି, ଉଶନାଙ୍କ ଝିଅ ଦେବୟାନୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଭୃଶପର୍ବାନଙ୍କ ଅସୁର କୁମାରୀ ଝିଅ ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ଦେବୟାନୀ ତାଙ୍କୁ ଯଦୁ ଓ ତୁର୍ବସୁ ଦେଇଥିଲେ, ଏହି ଦୁଇଁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରଶଂସିତ ଥିଲେ । ଶର୍ମିଷ୍ଠା ତାଙ୍କୁ ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ, ଅନୁ ଓ ପୁରୁ ଦେଇଥିଲେ । ଯୟାତିଙ୍କୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ୟ ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ । ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ, ସୁନ୍ଦର, ସୁନା, ଅକ୍ଷୟ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଦେଇଥିଲେ । ଏହି ରଥ ମନସ୍ପତି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଯୁକ୍ତ ଥିଲା, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ଝିଅକୁ ବସାଇ ଛଅ ମାସରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଜୟ କରିଥିଲେ । ଯୟାତି ଦେବ, ଦାନବ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଜୟ୍ୟ ଥିଲେ; ସେ ଭବ ଭକ୍ତ ଓ ନିର୍ମଳ ଆତ୍ମା, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ସରଳ ଥିଲେ । ସେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, କ୍ରୋଧ ଦମନ କରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି କରୁଣାଶୀଳ ଥିଲେ । କୌରବମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଭବଦ୍ରଥ ସବୁଠୁ ପ୍ରଧାନ ଥିଲେ । ପୁରୁ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଜନମେଜୟ ଓ ପରିକ୍ଷିତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଛନ୍ତି । ଏହି ଦିବ୍ୟ ରଥ ଗାର୍ଗ ମୁନିଙ୍କ ଶାପରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିଲା, କାରଣ ରାଜା ଜନମେଜୟ ଗାର୍ଗଙ୍କ ପୁଅକୁ ମାରିଦେଇଥିଲେ । ସେ ଅକୃରକୁ କ୍ଷତି କରିଥିଲେ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବଧ ଦୋଷ ଲାଗିଥିଲା । ଏହି ରାଜା ଲୋହ ଗନ୍ଧ ବୋକି ଏଠି-ସେଠି ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ । ନାଗରିକ ଓ ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିଦେଇଥିଲେ, ସେ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଶାନ୍ତି ମିଳାଇପାରିଲେ ନାହିଁ, ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ । ଶେଷରେ, ସେ ଶୌନକ ମୁନିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ; ଏହି ମୁନି ଇନ୍ଦ୍ରେତି ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ଉତ୍ତମ ମନସ୍କ ଥିଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରେତି ରାଜା ଜନମେଜୟଙ୍କୁ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହ ଏକ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଦୁଷ୍କର୍ମ ଓ ଲୋହ ଗନ୍ଧ ଦୂର ହୋଇଗଲା, ଏବଂ ସେ ଦିବ୍ୟ ଚମତ୍କାର ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ । ଏହି ବଂଶରୁ ଚେଦୀର ରାଜା ବାସୁ ବହିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କୁ ଏହି ବଂଶ ଆଉଥରେ ଦେଇଥିଲେ । ତାପରେ ଭୀମ, ଜରାସନ୍ଧଙ୍କୁ ବଧ କରି, ସେ ଉତ୍ତମ ରଥକୁ ଭାଲପାଇବାରେ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ, ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ । ନହୁଷଙ୍କ ପ୍ରବଳ ସନ୍ତାନ ଯୟାତି ତାଙ୍କ ପୁଅ ପୁରୁଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରାଇଥିଲେ; ଏହିପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଋଣ ଶୋଧ କରାଯିଥିଲା । ଅନ୍ତେ, ସେଠାରେ ଯୟାତି ସବୁଠୁ ଛୋଟ ପୁଅ ପୁରୁଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ, ତେବେ ସେଠାରେ ନାୟକ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହି ଉପଯୁକ୍ତ କଥା କହିଲେ ।