ଶ୍ରୀମହାଦେବଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ ଗୁଣଗାଥା ଏଭଳି ରହିଛି—ସେ ଶ୍ମଶାନରେ ବାସ କରନ୍ତି, ଆକାଶରେ ଉଡନ୍ତି, ପୃଥିବୀରେ ଚଳନ୍ତି, ଭୟଙ୍କର ଅବସ୍ଥାରେ ଅପରାଜିତ ଥାନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରଣମ୍ୟ, ମହାକାର୍ଯ୍ୟର ସାଧକ, ତପସ୍ବୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜୀବର ରକ୍ଷକ। ସେ ମଦମାତ୍ତ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଲୁକାଇ ରହନ୍ତି, ସେଇ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସ୍ୱାମୀ, ଅନେକ ରୂପରେ ଅପାର ଶକ୍ତିର ଅଧିପତି—ବଡ ଦେହୀ, ସମସ୍ତ ରୂପର ଧାରକ, ମହାକୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ। ତାଙ୍କର ଆତ୍ମା ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିଶାଳ, ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ପ୍ରକଟ, କେବେ ବାମନ ରୂପେ, କେବେ ମାନବ ରୂପେ ପ୍ରକଟ। ସେ ଜଗତର ରକ୍ଷକ, ନିଜର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଲୁକାଇ ରଖନ୍ତି, କୃପାମୟ, ଭୟମୁକ୍ତି ଦାତା, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ। ସେ ଶୁଦ୍ଧ, ମହାନ୍, ନିୟମିତ, ନିୟମିତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ସ୍ୱୟଂଭୂ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର କର୍ତ୍ତା, ଆଦି, ଉତ୍ପାଦକ ଏବଂ ସମ୍ପଦର ଭଣ୍ଡାର। ସେ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁ, ସୋମ, ତାରାମଣ୍ଡଳର ନିର୍ମାତା, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶନି, କେତୁ, ଗ୍ରହମାଣ୍ଡଳର ଅଧିପତି। ସେ ରାଜା, ରାଜ୍ୟ ଉଦୟର କାରଣ, କର୍ତ୍ତା, କ୍ରୀଡ଼ାରେ ମୃଗ ଉପରେ ବାଣ ଛାଡ଼ନ୍ତି, ମେଘର ଭାବ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଦୀର୍ଘ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ୍, ଅଦୃଶ୍ୟ, ଧନଦାତା। ସେ ବର୍ଷ, ମନ୍ତ୍ରଧାରୀ, ପ୍ରାଣାୟାମୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ବୀ, ଯୋଗୀ, ଯୋଗ ନିଜେ, ମହାବୀଜ, ମହାରଥ, ମହାବଳଶାଳୀ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବୀଜର ଧାରକ, ସର୍ବଜ୍ଞ, ଉତ୍ତମ ବୀଜର ମାଲିକ, ବୃଷ ଧ୍ୱଜୀ, ଦଶଭୁଜା, ଅନିମେଷ, ନୀଳକଣ୍ଠ, ଉମାପତି। ସେ ବିଶ୍ୱରୂପୀ, ସ୍ୱୟଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମହାବୀର, ଶକ୍ତିର ଶିରୋମଣି, ଗଣମାଣ୍ଡଳର ସୃଷ୍ଟା ଏବଂ ଗଣପତି, ଦିଗ୍ବାସା, ସମସ୍ତଙ୍କର ଅଭିଲାଷ୍ୟ। ସେ ମନ୍ତ୍ରଜ୍ଞ, ପରମ ମନ୍ତ୍ର, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର କର୍ତ୍ତା, ହର, କମଣ୍ଡଳୁଧାରୀ, ଧନୁର୍ଧର, ବାଣଧାରୀ, ଖପରଧାରୀ। ସେ ଶତଧାର ଅସ୍ତ୍ର, ଖଡ଼ଗ, ଶୂଳ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରନ୍ତି, ମହାନ୍, ଅଜନ୍ମା, ମୃଗ ରୂପୀ, ତେଜସ୍ୱୀ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ସେ ମୁଣ୍ଡାସ୍ତ୍ର, ଚମତ୍କାର ମୁଖ, ଉଚ୍ଚ, ବିନମ୍ର, ଉଚ୍ଚଦେହୀ, ପିଙ୍ଗଳ କେଶ, ଉତ୍ତମ ପବିତ୍ରତାର ଧାରକ, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ। ସେ ଶୃଗାଳ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତର ସାର, ମୁଣ୍ଡିମୁଣ୍ଡିଆ, ସୁଭ ଦାତା, ସିଂହ ଓ ବାଘ ରୂପୀ, ସୁଗନ୍ଧ ଦାତା, ଜଟାଧାରୀ। ତାଙ୍କର ବୀର୍ୟ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗାମୀ, ଚିହ୍ନ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ, ଉପରେ ଶୟାନ, ଆକାଶବାସୀ, ତ୍ରିଜଟାଧାରୀ, ଚିରଅପରିଚିତ, ଚୀରବସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ରୁଦ୍ର, ଭୂତଗଣାଧିପତି, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ। ସେ ଦିନ ଓ ରାତି, ନିଶାଚର, ଭୟାନକ କ୍ରୋଧୀ, ତେଜସ୍ୱୀ, ହସ୍ତୀନାଶକ, ଦାନବନାଶକ, କାଳ, ଜଗତର ଧାରକ, ଗୁଣର ଭଣ୍ଡାର। ସେ ସିଂହ ଓ ବାଘ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଅର୍ଦ୍ର ଚର୍ମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତି, ସମୟର ନାୟକ, ମହାଧ୍ୱନି, ସର୍ବତ୍ର ବ୍ୟାପ୍ତ, ଚତୁର୍ମାର୍ଗରେ ବିରାଜିତ। ସେ ରାତିରେ ଚଳନ୍ତି, ମୃତକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୁରନ୍ତି, ସମସ୍ତକୁ ଦେଖନ୍ତି, ମହେଶ୍ୱର, ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପନ୍ନ, ସମସ୍ତର ସାର, ଅମୃତତ୍ୱର ଅଧିପତି। ନୃତ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ, ସଦା ନୃତ୍ୟଶୀଳୀ, ନୃତ୍ୟକର୍ତ୍ତା, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ସାଧକ, ଧନୁର୍ଧର, ଦୀର୍ଘବାହୁ, ଅତିଭୟାନକ, ମହାତପସ୍ବୀ। ସେ ମହାବାଣ, ମହାପାଶ, ନିତ୍ୟ, ପର୍ବତବାସୀ, ହଜାରବାହୁ, ବିଜୟୀ, ଦୃଢ ସଙ୍କଳ୍ପୀ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ। ସେ ଅଦମ୍ୟ, ସହିଷ୍ଣୁ, ଯଜ୍ଞନାଶକ, କାମନାଶକ, ଦକ୍ଷନାଶକ, ସେବକ, ହସ୍ୟପ୍ରିୟ, ମଧ୍ୟମପ୍ରବୃତ୍ତି। ସେ ତେଜନାଶକ, ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସଦା ଉଦୟମାନ, ବିବିଧ ରୂପ, ଗମ୍ଭୀର ସ୍ୱର, ଯୋଗୀ, ଯଜ୍ଞନାଶକ, କାମନାଶକ। ସେ ଗମ୍ଭୀର କ୍ରୋଧୀ, ଗଭୀର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯାନ ଉପରେ, ବଟବୃକ୍ଷ ଭାବେ, ବଟବୃକ୍ଷ ନିଜେ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଏବଂ ଭୋଗତା। ସେ ଚତୁରୁକ୍ତିରେ ଦକ୍ଷ, ପିଙ୍ଗଳ ଘୋଡ଼ାରେ ଚଢ଼ି, ସାଥୀ, କାର୍ଯ୍ୟର ସମୟ ଜ୍ଞାତା, ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରନ୍ତି, ଯଜ୍ଞ, ସାଗର, ଅଗ୍ନିର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଶକ୍ତି। ସେ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ସାଥୀ, ଶାନ୍ତମନା, ଅଗ୍ନି ନିଜେ, ଭୟାନକ ଶକ୍ତିର ଧାରକ, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବିଜୟୀ, ବିଜୟ ସମୟ ଜ୍ଞାତା। ସେ ଆଲୋକର ନିବାସ, ସିଦ୍ଧି, ଶାନ୍ତି ଓ ବିରୋଧର ଅଧିପତି, ଖଡ଼ଗଧାରୀ, ଶଂଖଧାରୀ, ଜଟାଧାରୀ, ଜ୍ୱାଳାମୟ, ଆକାଶଚାରୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସେ ବୀଣାବାଦକ, ମୃଦଙ୍ଗୀ, ସମୟ, କଳାକଣ୍ଠ, ଭୟାନକ କଣ୍ଠ, ତାରାମୟ ରୂପ, ସତ୍, ଅସତ୍, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମୁଖ। ସେ ମୋକ୍ଷଦାତା, ଆଶ୍ରୟ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ କବଚ ଧାରୀ, କଟିବନ୍ଧ ଭାବେ, ଜଳବାସୀ, ପ୍ରଶଂସିତ। ସେ ବୀଣାବାଦକ, ମୃଦଙ୍ଗୀ, ଝାଞ୍ଜ ଓ ବାଂଶୀବାଦକ, ମୁରଳୀଧାରୀ, ସମସ୍ତ ବାଦ୍ୟର ଧ୍ୱନି, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ଅସଙ୍ଗ। ସେ ସର୍ପ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ବିଲ ଓ ଗୁହାରେ ବାସ କରନ୍ତି, ତରଙ୍ଗ ସହିତ ଚଳନ୍ତି, ବୃକ୍ଷ ରୂପୀ, ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟର ସାଧକ, ସମସ୍ତ ବନ୍ଧନର ମୋଚନକାରୀ। ସେ ଦେବମାଣ୍ଡଳର ବନ୍ଧନ, ଶତ୍ରୁନାଶକ, ବନ୍ଧୁ, ବନ୍ୟବାସୀ, ଦୁର୍ଲଭ, ସମସ୍ତ ଶିଷ୍ଟଙ୍କର ପୂଜିତ। ସେ ପ୍ରସ୍କନ୍ଦ, ଅବିଭାବ, ସମ, ହୋମାଂଶ ଜ୍ଞାତା, ସର୍ବତ୍ର ବାସୀ, ସର୍ବତ୍ର ଚଳିତ, ଦୁର୍ଲଭ, ବାସବ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଯଜ୍ଞ, ସମସ୍ତର ଧାରକ, ପର୍ବତର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆକାଶ, ନିରାକାର, ବନ୍ୟବାସୀ, ସର୍ପ ଓ ପକ୍ଷୀ ରୂପୀ। ସେ ଭିକ୍ଷୁକ, ଭିକ୍ଷୁକ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଭୟାନକ ରୂପ ତଥା ସୁନ୍ଦର, ତେଜସ୍ୱୀ ବୀର୍ୟ, ସୁଭାଷଣ, ବାୟୁ ସମ ଦ୍ରୁତ, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସେ ଚିନ୍ତା ସମ ଦ୍ରୁତ, ରାତିରେ ଚଳିତ, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ମଙ୍ଗଳ ଦାତା, ସର୍ବତ୍ର ବାସୀ, ତ୍ରୟୀବେଦରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ଉପଦେଶକ, ଭୂମି ନିଜେ। ସେ ଋଷି, ଆତ୍ମା, ସଂସାର ନିଜେ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ହଜାର ଭୋଜନକାରୀ, ପକ୍ଷୀ, ପକ୍ଷୀ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ, ରାତିର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ସେ ବାୟୁ, ଦମନକ ରୂପୀ, ସମ୍ପଦ, ଧନଦାତା, ସଂଯମୀ, ବାସୁଦେବ, ଦେବ, ବାମଦେବ, ବାମନ। ସେ ଯୋଗସିଦ୍ଧି ନାଶକ, ସିଦ୍ଧ, ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟର ସାଧକ, ଅଖଣ୍ଡ, ଭିନ୍ନ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ପୁରୁଷ, ସୁମୂଳ, ଅବିନାଶୀ। ସେ ମହାସେନ, ବିଶାଖ, ଷଷ୍ଠାଂଶ, ଗୋପତି, ଚକ୍ରଧାରୀ, ଧାରକ, ମୂଳସ୍ଥାନ।