ଏହି ଦିବ୍ୟ କଥାରେ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଋଷିଙ୍କ ନବ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଉପଖ୍ୟାନ ଆମେ ଶୁଣିବାକୁ ପାଉଛୁ। ଏଗାରତମ ମନୁଙ୍କ ଶାସନରେ ଚାରି ଯୁଗ ପରିଚଳିତ ହେବା ପରେ, ଏହି ଯୁଗର ଅଧା ଅବଶିଷ୍ଟ ଥିଲାବେଳେ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ମାନବଙ୍କ ପୁଅ ଡମା, ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ତୃଣବିନ୍ଦୁ ତୃତୀୟ ତ୍ରେତା ଯୁଗର ଆରମ୍ଭରେ ରାଜା ହେଲେ। ତୃଣବିନ୍ଦୁଙ୍କର ଅପୂର୍ବ ସୁନ୍ଦରୀ ଝିଅ ଇଲାଭିଳାଙ୍କୁ ସେ ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଋଷିଙ୍କୁ ବିବାହ ଦେଇଥିଲେ। ଇଲାଭିଳା ଠାରୁ ଏରାବିଲୋ ଏବଂ ବିଶ୍ରବା ଜନ୍ମିଲେ। ବିଶ୍ରବାଙ୍କର ଚାରି ଜଣ ଜନାନୀ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ବଂଶକୁ ବଢ଼ାଇଲେ। ଏହି ଚାରି ଜଣ ମଧ୍ୟରେ, ବୃହସ୍ପତିଙ୍କର ଶୁଭ ଝିଅ ଦେବବର୍ଣିନୀ, ପୁଷ୍ପୋଟ୍କଟା, ବଳାକା, ଏବଂ ମାଲ୍ୟବତଙ୍କର ଝିଅ କୈକସୀ (ମାଲିନଙ୍କ ଝିଅ) ଥିଲେ। ଦେବବର୍ଣିନୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ବୈଶ୍ରବଣ, ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଥମ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। କୈକସୀ ରାକ୍ଷସ ଗଣର ଅଧିପତି ରାବଣ, କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣ, ଶୂର୍ପଣଖା ଏବଂ ବିଭୀଷଣ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ପୁଷ୍ପୋଟ୍କଟାଙ୍କୁ ଠାରୁ ମହୋଦର, ପ୍ରହସ୍ତ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଏବଂ ଖରା ଜନ୍ମିଲେ। ବଳାଙ୍କୁ ଠାରୁ କୁମ୍ଭୀନସୀ ଝିଅ ଏବଂ ତିନି ରାକ୍ଷସ—ତ୍ରିଶିରା, ଦୂଷଣା, ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଝିହ୍ୱା—ଜନ୍ମିଲେ। ବଳାଙ୍କୁ ଠାରୁ ମାଲିକା ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମିଲେ। ଏହି ନବ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ରାକ୍ଷସମାନେ ତାଙ୍କର କ୍ରୂର କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ବିଭୀଷଣ ଶୁଧ୍ଧ ଆତ୍ମା ଏବଂ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ପ୍ରଶଂସା ମିଳିଥିଲା। ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କର ପୁଅମାନେ ବୃହତ୍ତର ଜନ୍ତୁ, କ୍ରୂର ଦଂତବାଲୀ ପ୍ରାଣୀ ଭଳି ଥିଲେ। ଏହି ବଂଶରେ ଭୂତ, ପିଶାଚ, ସର୍ପ, ଶୁଆ, ହାତୀ, ବାନର, କିନ୍ନର, କିମ୍ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ଏହି ବେଳେ, ବୈବସ୍ବତ ମନୁଙ୍କ ଅନ୍ତରାଳରେ କ୍ରତୁ ସନ୍ତାନହୀନ ଥିଲେ। ଅତ୍ରିଙ୍କର ଦଶ ଜଣ ଜନାନୀ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ସୁନ୍ଦରୀ ଏବଂ ପତିନିଷ୍ଠା। ଦଶମ ଅପ୍ସରା ଘୃତାଚୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମିଲେ: ଭଦ୍ରା, ଅଭଦ୍ରା, ଜଳଦା, ମନ୍ଦା, ନନ୍ଦା, ବଳା, ଅବଳା, ଗୋପାବଳା, ତାମରସା ଏବଂ ଵରକ୍ରୀଡା—ଏହି ଦଶ ଜଣ। ଏହି ଅତ୍ରି ବଂଶରେ, ପ୍ରଭାକର ତାଙ୍କର ପତି ହେଲେ। ସ୍ୱର୍ଭାନୁ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଗ୍ରସିବା ପରେ ଏହି ଜଗତ ଅନ୍ଧାର ହେଇଯାଇଥିଲା, ପ୍ରଭାକର ପ୍ରକାଶ ଦେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଜାଗର କଲେ। ତାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଙ୍କ ଶାପ ନ ଲାଗିଥିଲା, ଏପରି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଭାକର—ପ୍ରକାଶର ନାଥ—ବୋଲି ମହାର୍ଷିମାନେ ଡାକିଥିଲେ। ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଠାରୁ ସୋମା ଜନ୍ମିଲେ, ଏହି ତପସ୍ବୀ ଅନ୍ୟ ଜନାନୀମାନେ ଠାରୁ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମିଲେ। ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟାତ୍ରେୟମାନେ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ଋଷି ଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ଜଣ ବହୁତ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ। ଦତ୍ତା, ଅତ୍ରିଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପୁଅ, ତାଙ୍କର ଭାଇ ଦୁର୍ବାସା, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟଝିଅ ଅମଳା, ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ ଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ବଂଶରେ ଚାରି ପୁଅ ଜନ୍ମିଲେ: ଶ୍ୟାବ, ପ୍ରତ୍ୱସ, ବବଲଗୁସ, ଗହ୍ୱର। ଆତ୍ରେୟ ବଂଶରେ ଚାରି ଶାଖା ପ୍ରସିଦ୍ଧ: କାଶ୍ୟପ, ନାରଦ, ପର୍ବତ, ଉଦ୍ଧତ। ଏମାନେ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କ ମନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଇଥିଲେ। ନାରଦ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ। ନାରଦ, ମହାତ୍ମା ଏବଂ ନିର୍ଯୋଗୀ, ଦକ୍ଷଙ୍କ ଶାପ ପାଇଁ ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧ—ତାରକାମୟ—ରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ବେଳେ ଜଗତରେ ଭୟଙ୍କର ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଆସିଥିଲା; ବଶିଷ୍ଠ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ଲୋକଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଦୟା ଏବଂ ଔଷଧୀ ଦ୍ୱାରା ଖାଦ୍ୟ, ଜଳ, ମୂଳ, ଫଳ ଏବଂ ଔଷଧ ଦେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କଲେ। ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ଏକ ଶତ ପୁଅ ଜନ୍ମିଲେ। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପୁଅ ଶକ୍ତି, ଅଦୃଶ୍ୟନ୍ତୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ପରାଶର ଜନ୍ମିଲେ। ଶକ୍ତି ଏକ ରାକ୍ଷସ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ରକ୍ତ ଠାରୁ କାଳୀ ପରାଶରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଏବଂ ପରାଶରଙ୍କୁ ଠାରୁ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ ଜନ୍ମିଲେ। ଦ୍ୱୈପାୟନ ଅରଣ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଶୁକାକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ପୀବରୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ଉପମନ୍ୟୁ ଜନ୍ମିଲେ; ଏହି ଶୁକାଙ୍କର ପୁଅମାନେ: ଭୂରିଶ୍ରବା, ଶମ୍ଭୁ, କୃଷ୍ଣ, ଗୌର, ଏବଂ ଝିଅ କୀର୍ତିମତୀ, ଯିଏ ଯୋଗର ମା ଥିଲେ। କୀର୍ତିମତୀ, ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ଏବଂ ଅନୁହାଙ୍କର ପତ୍ନୀ, ଶ୍ୱେତ, କୃଷ୍ଣ, ଗୌର, ଶ୍ୟାମ, ଧୂମ୍ର, ଅରୁଣ, ନୀଳ, ବାଦରିକା—ଏହି ସମସ୍ତ ପରାଶର ଶାଖାର ସନ୍ତାନ। ଏହି ଅଷ୍ଟ ପରାଶର ଶାଖା ମହାତ୍ମା ପରାଶରଙ୍କର ଅଂଶ। ଏବେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରମିତି ଉତ୍ପତ୍ତିର କଥା ଶୁଣ। ବଶିଷ୍ଠଙ୍କର ପୁଅ କପିଞ୍ଜଳ ଘୃତାଚୀଙ୍କୁ ଠାରୁ ଜନ୍ମିଲେ। ତିନି ମୂର୍ତ୍ତି ଭାବରେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରମିତି ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଯିଏ ପୃଥୁଙ୍କ ଝିଅ ଠାରୁ ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ଭଦ୍ରା ଏବଂ ଭଦ୍ରାଠାରୁ ବସୁ ଜନ୍ମିଲେ। ଉପମନ୍ୟୁ ତାଙ୍କର ପୁଅ, ତାଙ୍କର ବଢ଼ି ଉତ୍ପତ୍ତି ଅନେକ। କୌଣ୍ଡିନ୍ୟମାନେ ମିତ୍ର ଏବଂ ବରୁଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଏହି ବଂଶରେ ଏକାର୍ଷେୟ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବଶିଷ୍ଠମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ଦଶ ଶାଖା ବଶିଷ୍ଠଙ୍କର ମହାତ୍ମା ଶାଖା ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏଭଳି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମନୁଜ ଉତ୍ପନ୍ନ ପୁଅମାନେ ଭୂମିରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବଂଶ ଏହିପରି ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବଢ଼ିଲା। ଦିବ୍ୟ ଋଷି ବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଏହି ଉତ୍ତମ ପୁଅମାନେ ତିନି ଲୋକକୁ ଧାରଣ କରିପାରିବାକୁ ସକ୍ଷମ, ତାଙ୍କର ସନ୍ତାନ ଏବଂ ପ୍ରପୁତ୍ର ଶତ, ହଜାର ଗଣନାରେ ଅଛନ୍ତି।