ଏକ ସମୟର କଥା, ଆଗ୍ନୀଧ୍ର ନାମକ ଏକ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ବିବେକୀ ରାଜା, ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ପାଇଁ ନବଟି ମହାନ୍ ଭୂମିକୁ ବିଭାଜନ କରିଥିଲେ। ଉତ୍ତର ଦିଗର ଶ୍ୱେତ ଦେଶ ହିରଣ୍ମୟ ପାଇଁ, ଉତ୍ତର ଶୃଙ୍ଗବର୍ଷ କୁରୁ ପାଇଁ, ମାଲ୍ୟବତ୍ ଭୂମି ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ପାଇଁ, ଗନ୍ଧମାଦନ କେତୁମାଳ ପାଇଁ ଦେଇଥିଲେ। ଏପରି ଭାବରେ ନବଟି ଦେଶ ଭାଗ କରି, ଆଗ୍ନୀଧ୍ର ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେଶର ରାଜା ଭାବେ ବସାଇଲେ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପରେ, ଆଗ୍ନୀଧ୍ର ନ୍ୟାୟ ପ୍ରମାଣିତ ଅନୁକ୍ରମରେ ତାପସ୍ୟାରେ ଲଗି ଗଲେ, ତାପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧ ହେଇ ଆତ୍ମଅଧ୍ୟୟନରେ ଲଗି ରହିଲେ। ଆତ୍ମଅଧ୍ୟୟନରେ ଲଗି ଥିବା ବେଳେ, ଶିବଙ୍କ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ହେଲେ। କିମ୍ପୁରୁଷ ଆଦି ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଅଷ୍ଟଟି ଶୁଭ ଦେଶ ବିଷୟରେ ଏଠି କଥା ହେଉଛି। ଏହି ଦେଶର ନିବାସୀମାନେ ସ୍ଵଭାବତଃ ସହଜରେ ଏବଂ ଅସ୍ଵାଭାବିକ ଭାବେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି; ସେମାନେ ବିପରୀତ ଅନୁଭୂତି ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ବୃଦ୍ଧାପ୍ୟ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ନାହିଁ। ସେଠାରେ ଧର୍ମ ଓ ଅଧର୍ମ, ଉତ୍ତମ, ଅଧମ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟମ ଭେଦ ନାହିଁ; ସମସ୍ତ ଦେଶରେ ଯୁଗର ଭେଦ ନାହିଁ। ରୁଦ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଚଳନ୍ତା ଓ ଅଚଳ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଅନ୍ତି, ଦେବୋତ୍ସୁକ ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ଭକ୍ତମାନେ, ସେମାନେ ଏହି ଦେଶକୁ ଯାନ୍ତି। ଏହି ଦେଶମାନଙ୍କ ମାନ୍ୟ ହିତ ପାଇଁ ରୁଦ୍ର ଏଠି ଅଷ୍ଟଟି ଦେଶ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ; ସେଠାରେ ମହାଦେବ ସଦା ଉପସ୍ଥିତ ରହନ୍ତି। ଏହି ଦେଶର ନିବାସୀମାନେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ହୃଦୟରେ ଦେଖି ସଦା ଶୁଭ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ରହନ୍ତି; ସେମାନେ ପାଇଁ ମହାଦେବ ଏଠାରେ ଏକମାତ୍ର ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଏବେ ମୁଁ ନାଭିଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ କହିବି। ନାଭି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନୀ, ମେରୁଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଉଁଥିଲେ ଏକ ପୁଅ, ମହାନ ରାଜା ଋଷଭ। ଋଷଭଙ୍କୁ ଏକ ଶତ ପୁଅ ମଧ୍ୟରୁ ଜେଷ୍ଠ ଓ ବୀର, ଭାରତ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଋଷଭ, ପୁଅ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତ, ଭାରତଙ୍କୁ ରାଜା ଭାବେ ବସାଇଲେ; ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ଉପରେ ଭରସା କରି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ରୂପୀ ମହାନ ନାଗମାନେ ଉପରେ ଜୟ କରିଥିଲେ। ସେ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ସ୍ଥାପିତ କରି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲିନତାରେ ନିଜକୁ ନିଜେ ନିର୍ବସ୍ତ୍ର, ଜଟାଧାରୀ, ଅନ୍ନ ହୀନ, ଚାଲି ଚାମ୍ପା ପରିଧାନ କରି, ଅନ୍ଧକାରରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ସେ ଅଭିଲାଷା ଓ ସନ୍ଦେହରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ପରମ ଶୈବ ଦଶାକୁ ପାଇଲେ; ହିମାଳୟର ଦକ୍ଷିଣ ଦେଶ ଭାରତଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ। ଏହି କାରଣରୁ, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଏହି ଦେଶକୁ ଭାରତ ନାମରେ ଜାଣନ୍ତି; ଭାରତଙ୍କ ପୁଅ ସୁମତି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଧାର୍ମିକ। ଏହି ଦେଶରେ, ଭାରତ ତାଙ୍କ ପୁଅକୁ ରାଜା ଭାବେ ବସାଇ, ନିଜ ମହିମା ଦେଇ, ନିଜେ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ଏହି ଭାରତ ଦେଶର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମହାପର୍ବତ ଅଛି, ଯାହାକୁ ମେରୁ ପର୍ବତ କୁହାଯାଏ। ଏହା ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନର ଶିଖର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଅଚଳ ପର୍ବତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ। ଏହାର ଉଚ୍ଚତା ଚଉଉଁଠି ଅସୀ ହଜାର ଏକକ, ତଳକୁ ଏବଂ ପ୍ରସ୍ଥ ଦିଗରେ ସୋଲହ ହଜାର ଏକକ ଯାଏଁ ବିସ୍ତୃତ। ଏହା ଉପରକୁ ଥାଲି ପରି ଆକୃତି, ଶିଖରରେ ଏହା ଅଠତିଶ ହଜାର ଏକକ ଚଉଁଠି ପ୍ରସ୍ଥ, ଏବଂ ପରିଧି ତିନି ଗୁଣା ଚଉଁଠି ହେବା ଅନୁମାନ। ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଶୁଭ ଶରୀର ଛୁଆଁରେ ଏହା ସୁନା ଚମକରେ, ଧତୂରା ଫୁଲ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଦେବତାମାନେ ଏଠି ବସନ୍ତି। ଏହା ଦେବମାନଙ୍କ ଖେଳକ୍ଷେତ୍ର, ଅନେକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଏହି ପର୍ବତର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା ହେବା ଯାଏଁ କୁହାଯାଏ। ପୃଥିବୀ ତଳେ ଏହା ସୋଲହ ହଜାର ଯୋଜନା ଯାଏଁ ବିସ୍ତୃତ, ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପର୍ବତର ଶିଖର ରହିଛି। ଏହାର ମୂଳ ଅପରିମିତ ଦୈର୍ଘ୍ୟର, ଶିଖରର ଚଉଁଠିରୁ ମୂଳର ପ୍ରସ୍ଥ ଦୁଇ ଗୁଣା ଅଧିକ। ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଏହା ପଦ୍ମରାଗ ରତ୍ନ ପରି ଚମକେ, ଦକ୍ଷିଣରେ ସୁନା ପରି, ପଶ୍ଚିମରେ ନୀଳମଣି ପରି, ଉତ୍ତରରେ ପ୍ରଭାଳ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ। ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଅମରାବତୀ ନାମକ ଏକ ମହାନଗର ଅଛି, ଯାହା ବିଭିନ୍ନ ଦେବମାନେ ଏବଂ ରତ୍ନର ଜାଲିରେ ଶୋଭିତ। ଏଠି ସୁନା ଓ ରତ୍ନର ଶୋଭିତ ଦ୍ୱାର, ସୁନା ଓ ରତ୍ନର ଅଳଂକାର ଥିବା ମଣ୍ଡପ, ଅନେକ ଦେବମାନେ ଏଠି ଉପସ୍ଥିତ। ସୁନ୍ଦର ଅଂଗ ଭାରରେ ଜୁକ୍ତ ନାରୀମାନେ, ମଦରେ ଚିହ୍ନା ଚକ୍ଷୁ ଥିବା, ଚତୁର୍ ଓ ଚାତୁର୍ୟ ଭରିତ ଲୋକମାନେ ଏଠି ଅଛନ୍ତି। ଏଠି ହଜାର ହଜାର ନାରୀ ଓ ଅପ୍ସରା, ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମ ତଳା ତଳା ଝିଲି, ସୁନା ଶିଖର ଓ ସୁନା ଫୁଲ, ନୀଳ ପଦ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଫୁଲ ଏଠି ଅଛି। ଏପରି ଝିଲି, ନଦୀ ଓ ଝରଣା ଦ୍ୱାରା ଏହି ନଗର ଚମକିଉଛି, ଏହା ପର୍ବତକୁ ଶୁଭ ଏବଂ ମହିମାମୟ କରିଛି। ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ନଗର ତେଜସ୍ୱିନୀ, ଅମରାବତୀ ପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବୀୟ ଭୋଗ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଦକ୍ଷିଣରେ ବୈବସ୍ବତୀ, ଯମଙ୍କ ନଗର, ସୁନାର ମଣ୍ଡପ ଦ୍ୱାରା ଘିରା। ପଶ୍ଚିମ-ଦକ୍ଷିଣରେ ଶୁଦ୍ଧବତୀ ନଗର, ଶ୍ୟାମ ରଙ୍ଗର; ପଶ୍ଚିମ-ଉତ୍ତରେ ଗନ୍ଧବତୀ ନଗର, ଶୋଭାମୟ। ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ପର୍ବତର ଧାରରେ ମହୋଦୟ ନାମକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ନଗର, ଯାହା ସଦା ଦିବ୍ୟ ଚମକରେ। ଏହା ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ମହେଶ୍ୱର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବମାନେ ରହୁଥିବା ସ୍ଥାନ; ସମସ୍ତ ଭୋଗ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପବିତ୍ର, ଝିଲି ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ନଗରମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏଠି ସିଦ୍ଧ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଉତ୍ତମ ଋଷିମାନେ ଓ ଚାରି ପ୍ରକାରର ବିଭିନ୍ନ ଜନମାନେ ଅଛନ୍ତି। ପର୍ବତର ଶିଖରରେ, ବାମ ଦିଗରେ ଏକ ବିଶାଳ ରତ୍ନମୟ ମହଲ ଅଛି, ଏହା ଶୁଦ୍ଧ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ ପରି ଚମକେ, ହଜାର ମଣ୍ଡପ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ଏଠି ଶର୍ୱ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା, ଦେବୀ ଓ କାର୍ତ୍ତିକେୟ ସହ ରତ୍ନ ରାଜସିଂହାସନରେ ବସିଛନ୍ତି। ସମ୍ନିଧିରେ ହରିଙ୍କ ମହଲ, ଅର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରସ୍ଥରେ, ଦିବ୍ୟ ପଦ୍ମରାଗ ରତ୍ନରେ ତିଆରି; ଦକ୍ଷିଣରେ ପଦ୍ମଜଙ୍କ ଶୋଭାମୟ ମହଲ ଅଛି। ଏହିପରି ମହାନ ଦେଶ, ରାଜା ଓ ଦେବମାନେ, ପର୍ବତ ଓ ନଗର, ଶିବ ଓ ବିଷ୍ଣୁ, ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନରେ ଉପସ୍ଥିତ, ଯାହା ସଦା ଦିବ୍ୟ ଚମକରେ।