लिङ्गपुराणम्

सर्वे सहस्रहस्ताश् च जटामुकुटधारिणः चन्द्ररेखावतंसाश् च नीलकण्ठास् त्रिलोचनाः

सर्वजण हजारो हातांचे, जटामुकुट घालणारे, चंद्ररेखा मस्तकी धारण करणारे, नीलकंठ आणि त्रिनेत्री आहेत.

हारकुण्डलकेयूरमुकुटाद्यैर् अलंकृताः ब्रह्मेन्द्रविष्णुसंकाशा अणिमादिगुणैर्वृताः

हार, कुंडल, केयूर, मुकुट आणि इतर अलंकारांनी सजलेले, ब्रह्मा, इंद्र, विष्णू यांसारखे दिसणारे, अणिमा इत्यादी सिद्धीने युक्त आहेत.

सूर्यकोटिप्रतीकाशास् तत्राजग्मुर्गणेश्वराः पातालचारिणश्चैव सर्वलोकनिवासिनः

गणेश्वर तेजाने कोटी सूर्यांसारखे उजळलेले, पाताळात संचार करणारे आणि सर्व लोकांत वास करणारे तिथे आले.

तुंबरुर्नारदो हाहा हूहूश्चैव तु सामगाः रत्नान्यादाय वाद्यांश् च तत्राजग्मुस्तदा पुरम्

तुंबरू, नारद, हाहा, हूहू आणि सामगायक, रत्नं आणि वाद्ये घेऊन त्या नगरीत आले.

ऋषयः कृत्स्नशस्तत्र देवगीतास्तपोधनाः पुण्यान् वैवाहिकान् मन्त्रान् अजपुर् हृष्टमानसाः

सर्व ऋषी, तपश्चर्येने संपन्न, तिथे उपस्थित होते. त्यांनी आनंदाने पुण्य विवाहमंत्र उच्चारले.

तत एवं प्रवृत्ते तु सर्वतश् च समागमे गिरिजां ताम् अलंकृत्य स्वयमेव शुचिस्मिताम्

सर्वत्र सर्वजण एकत्र जमले असता, गिरिजा, शुभ हास्य असलेली, स्वतःच्या हातांनी सजली.

पुरं प्रवेशयामास स्वयम् आदाय केशवः सदस्याह च देवेशं नारायणमजो हरिम्

केशवाने स्वतः तिला हातात घेऊन नगरीत प्रवेश केला, आणि सभेने देवांचा देव, नारायण, अज, हरि यांना संबोधले.

भवानग्रे समुत्पन्नो भवान्या सह दैवतैः वामाङ्गादस्य रुद्रस्य दक्षिणाङ्गादहं प्रभो

तू भवानी आणि देवतांसह प्रारंभी उत्पन्न झाला, प्रभो! रुद्राच्या डाव्या अंगातून तू, आणि उजव्या अंगातून मी उत्पन्न झालो.

मन्मूर्तिस्तुहिनाद्रीशो यज्ञार्थं सृष्ट एव हि एषा हैमवती जज्ञे मायया परमेष्ठिनः

माझे रूप म्हणजे हिमालयाचा स्वामी, जो यज्ञासाठी निर्माण झाला; ही हिमवती परब्रह्माच्या मायेमुळे जन्मली.

श्रौतस्मार्तप्रवृत्त्यर्थम् उद्वाहार्थम् इहागतः अतो ऽसौ जगतां धात्री धाता तव ममापि च

श्रौत आणि स्मार्त विधींसाठी, तसेच विवाहासाठी मी येथे आलो आहे; म्हणून ही जगाची पालनकर्ती आणि तुझ्या-माझ्यासाठी सृष्टी करणारी आहे.

अस्य देवस्य रुद्रस्य मूर्तिभिर् विहितं जगत् क्ष्माबग्निखेन्दुसूर्यात्मपवनात्मा यतो भवः

या रुद्रदेवाच्या विविध रूपांनी हे जग निर्माण झाले आहे; पृथ्वी, अग्नी, चंद्र, सूर्य, वायू आणि आकाश याच्यापासून उत्पन्न झाले.

तथापि तस्मै दातव्या वचनाच्च गिरेर्मम एषा ह्य् अजा शुक्लकृष्णा लोहिता प्रकृतिर्भवान्

तरीही, गिरिराज आणि माझ्या इच्छेने, तिला त्याला द्यायचे आहे; ही अजन्मा, शुभ्र, कृष्ण आणि लाल रंगाची, म्हणजेच प्रकृती आहे, प्रभो.

श्रेयो ऽपि शैलराजेन संबन्धो ऽयं तवापि च तव पाद्मे समुद्भूतः कल्पे नाभ्यंबुजादहम्

तरीसुद्धा, शैलराजाशी हा संबंध तुझ्यासाठीही मंगल आहे; तू कमळातून जन्मलेला, आणि कल्पात मी नाभिकमळातून उत्पन्न झालो.

मदंशस्यास्य शैलस्य ममापि च गुरुर्भवान् बाढम् इत्यजम् आहासौ देवदेवो जनार्दनः

देवदेव जनार्दन म्हणाले, "हा अभिमानी डोंगर आणि मी दोघांसाठीही तुम्हीच गुरु आहात."

देवाश् च मुनयः सर्वे देवदेवश् च शङ्करः ततश्चोत्थाय विद्वान्सः पद्मनाभः प्रणम्य ताम्

मग सर्व देव, ऋषी, शंकर आणि पद्मनाभ हे ज्ञानी उठले आणि तिला वंदन केले.

पादौ प्रक्षाल्य देवस्य कराभ्यां कमलेक्षणः अभ्युक्षद् आत्मनो मूर्ध्नि ब्रह्मणश् च गिरेस् तथा

कमलासारख्या डोळ्यांनी देवाच्या पायांना हातांनी धुतले आणि मग ते पाणी स्वतःच्या, ब्रह्मा आणि पर्वत यांच्या डोक्यावर शिंपडले.

त्वदीयैषा विवाहार्थं मेनजा ह्यनुजा मम इत्युक्त्वा सोदकं दत्त्वा देवीं देवेश्वराय ताम्

"ही मेना माझी लहान बहीण आहे आणि तिला तुझ्याशी लग्नासाठी देतो," असे म्हणून त्याने तिला पाणी घालून देवेश्वराला दिले.

स्वात्मानमपि देवाय सोदकं प्रददौ हरिः अथ सर्वे मुनिश्रेष्ठाः सर्ववेदार्थपारगाः

हरिने स्वतःलाही पाणी घालून देवाला अर्पण केले. मग सर्व श्रेष्ठ ऋषी, वेदांचा अर्थ जाणणारे,

ऊचुर्दाता गृहीता च फलं द्रव्यं विचारतः एष देवो हरो नूनं मायया हि ततो जगत्

ते म्हणाले, "देणारा, घेणारा, फळ आणि वस्तू—हे सर्व विचारात घेतल्यास, हा हरि देव आपल्या मायेमुळेच हे जग आहे."

इत्युक्त्वा तं प्रणेमुश् च प्रीतिकण्टकितत्वचः ससृजुः पुष्पवर्षाणि खेचराः सिद्धचारणाः

असे म्हणून त्यांनी त्याला वंदन केले, आनंदाने अंगावर रोमांच उभे राहिले; आकाशातील देव, सिद्ध आणि चारण यांनी फुलांचा वर्षाव केला.

देवदुन्दुभयो नेदुर् ननृतुश्चाप्सरोगणाः वेदाश् च मूर्तिमन्तस्ते प्रणेमुस्तं महेश्वरम्

देवांचे डोल वाजले, अप्सरांचा समूह नाचू लागला आणि साकाररूप वेदांनी त्या महेश्वराला वंदन केले.

ब्रह्मणा मुनिभिः सार्धं देवदेवमुमापतिम् देवो ऽपि देवीमालोक्य सलज्जां हिमशैलजाम्

ब्रह्मा आणि ऋषींसह देवांचा देव, उमा-पती, हिमालयकन्येला देवापुढे लाजलेली पाहत होता.

न तृप्यत्यनवद्याङ्गी सा च देवं वृषध्वजम् वरदो ऽस्मीति तं प्राह हरिं सो ऽप्याह शङ्करम्

तो तिच्या निर्दोष रूपाकडे पाहून तृप्त होत नव्हता, आणि तीही वृषध्वज देवाकडे पाहत होती. तिने हरिला, "मी तुला वर देते," असे सांगितले आणि त्याने शंकराला उद्देशून बोलले.

त्वयि भक्तिः प्रसीदेति ब्रह्माख्यां च ददौ तु सः ततस्तु पुनरेवाह ब्रह्मा विज्ञापयन्प्रभुम्

"तुझ्यावर भक्ती वाढू दे," असे म्हणून त्याने त्याला ब्रह्मा हे नाव दिले. मग पुन्हा ब्रह्मा प्रभूला विनंती करू लागला.

हविर्जुहोमि वह्नौ तु उपाध्यायपदे स्थितः ददासि मम यद्याज्ञां कर्तव्यो ह्यकृतो विधिः

"मी अग्नीत आहुती देतो, उपाध्यायाच्या भूमिकेत आहे. तुझी आज्ञा मिळाली तर न केलेला विधी आता करावा का?"

तमाह शङ्करो देवं देवदेवो जगत्पतिः यद्यदिष्टं सुरश्रेष्ठ तत्कुरुष्व यथेप्सितम्

शंकर, देवांचा देव आणि विश्वाचा स्वामी, म्हणाले, "देवतांमध्ये श्रेष्ठ, तुला जे हवे ते कर."

कर्तास्मि वचनं सर्वं देवदेव पितामह ततः प्रणम्य हृष्टात्मा ब्रह्मा लोकपितामहः

"देवांचा देव, पितामह, मी तुझ्या आज्ञेप्रमाणे सर्व काही करीन," असे म्हणून ब्रह्मा, लोकांचा पितामह, आनंदाने वाकला.

हस्तं देवस्य देव्याश् च युयोज परमं प्रभुः ज्वलनश् च स्वयं तत्र कृताञ्जलिरुपस्थितः

त्या परमेश्वराने देवी आणि देवाचे हात एकत्र जोडले; आणि अग्निदेव स्वतः तिथे हात जोडून उभे राहिले.

श्रौतैरेतैर्महामन्त्रैर् मूर्तिमद्भिर् उपस्थितैः यथोक्तविधिना हुत्वा लाजानपि यथाक्रमम्

त्या उपस्थित वेदमंत्रांनी आणि सांगितलेल्या विधीप्रमाणे, त्याने लाह्या अग्नीत टाकल्या.