लिङ्गपुराणम्

विजित्य विष्णुना सार्धं भगवान्परमेश्वरः सर्वान्दधीचवचनात् कथं भेजे महेश्वरः

विष्णूच्या सोबत विजय मिळवल्यावर, भगवंत परमेश्वराने दधीचिच्या सांगण्यावरून, महेश्वराने कसे वागावे हे ठरवले?

दक्षयज्ञे सुविपुले देवान् विष्णुपुरोगमान् ददाह भगवान् रुद्रः सर्वान् मुनिगणान् अपि

दक्षाच्या त्या मोठ्या यज्ञात, भगवान रुद्राने विष्णू आणि इतर सगळ्या देवांना, तसेच सर्व ऋषिगणांनाही जाळून टाकले.

भद्रो नाम गणस्तेन प्रेषितः परमेष्ठिना विप्रयोगेन देव्या वै दुःसहेनैव सुव्रताः

भद्र नावाचा एक गण, देवीच्या असह्य विरहामुळे, परमेश्वराने पाठवला, हे दृढनिश्चयी साधूंनो.

सो ऽसृजद् वीरभद्रश् च गणेशान्रोमजाञ्छुभान् गणेश्वरैः समारुह्य रथं भद्रः प्रतापवान्

त्याने वीरभद्र आणि केसांतून उत्पन्न झालेले शुभ गणेश्वर निर्माण केले; भद्र, पराक्रमी, त्या गणेश्वरांसह रथावर आरूढ झाला.

गन्तुं चक्रे मतिं यस्य सारथिर्भगवानजः गणेश्वराश् च ते सर्वे विविधायुधपाणयः

त्याच्या रथाचा सारथी अजन्मा भगवंत होता; आणि सर्व गणेश्वर विविध शस्त्रांनी सज्ज होऊन त्याच्यासोबत निघाले.

विमानैर्विश्वतो भद्रैस् तमन्वयुरथो सुराः हिमवच्छिखरे रम्ये हेमशृङ्गे सुशोभने

देवतांनी सर्व दिशांना मंगल विमानांतून त्या हिमालयाच्या सुंदर, तेजस्वी सोन्याच्या शिखरावर त्याचा पाठलाग केला.

यज्ञवाटस् तथा तस्य गङ्गाद्वारसमीपतः तद्देशे चैव विख्यातं शुभं कनखलं द्विजाः

गंगेच्या प्रवेशद्वाराजवळ त्या ठिकाणी यज्ञमंडप होता; आणि त्या प्रदेशात, हे द्विजांनो, प्रसिद्ध व शुभ असे कनखळ नावाचे स्थान होते.

दग्धुं वै प्रेषितश्चासौ भगवान् परमेष्ठिना तदोत्पातो बभूवाथ लोकानां भयशंसनः

त्यावेळी परब्रह्माने पाठविलेल्या त्या भगवंताला यज्ञ जाळायला सांगितले; आणि तेव्हा एक भयंकर अपशकुन झाला, ज्यामुळे सगळ्या लोकांना भीती वाटली.

पर्वताश् च व्यशीर्यन्त प्रचकम्पे वसुंधरा मरुतश् चाप्य् अघूर्णन्त चुक्षुभे मकरालयः

पर्वत तुटले, पृथ्वी थरथरली, वारे जोरात फिरू लागले, आणि समुद्राचे घरही अस्वस्थ झाले.

अग्नयो नैव दीप्यन्ति न च दीप्यति भास्करः ग्रहाश् च न प्रकाश्यन्ते न देवा न च दानवाः

आगी पेटल्या नाहीत, सूर्यही चमकला नाही; ग्रहांनी प्रकाश दिला नाही, आणि ना देवांनी ना दानवांनी.

ततः क्षणात् प्रविश्यैव यज्ञवाटं महात्मनः रोमजैः सहितो भद्रः कालाग्निरिवचापरः

त्या क्षणी, भद्र आणि त्याच्या गणाांसह, तो यज्ञमंडपात शिरला, जणू काही दुसरा काळाग्नि तिथे आला.

उवाच भद्रो भगवान् दक्षं चामिततेजसम् संपर्कादेव दक्षाद्य मुनीन्देवान् पिनाकिना

भद्र भगवंताने अमाप तेज असलेल्या दक्षाला म्हटले, 'पिनाकीच्या स्पर्शाने, हे दक्ष, तू, ऋषी आणि देव—'

दग्धुं संप्रेषितश् चाहं भवन्तं समुनीश्वरैः इत्युक्त्वा यज्ञशालां तां ददाह गणपुङ्गवः

'माझ्या सोबत असलेल्या ऋषीश्वरांसह तुला जाळायला मला पाठवले आहे.' असे सांगून गणाांचा प्रमुखाने त्या यज्ञशाळेला आग लावली.

गणेश्वराश् च संक्रुद्धा यूपानुत्पाट्य चिक्षिपुः प्रस्तोत्रा सह होत्रा च दग्धं चैव गणेश्वरैः

गणेश्वर रागावून यूप उखडून फेकू लागले; स्तोत्र म्हणणारे आणि होतार हे सगळेही गणेश्वरांनी जाळले.

गृहीत्वा गणपाः सर्वान् गङ्गास्रोतसि चिक्षिपुः वीरभद्रो महातेजाः शक्रस्योद्यच्छतः करम्

गणांनी सर्वांना पकडून गंगेच्या प्रवाहात फेकले; वीरभद्राने इंद्राचा वर उचललेला हात पकडला.

व्यष्टम्भयद् अदीनात्मा तथान्येषां दिवौकसाम् भगस्य नेत्रे चोत्पाट्य करजाग्रेण लीलया

त्या निर्भयाने तो हात रोखला, आणि इतर देवांचेही तसेच केले; त्याने सहजपणे भगाचे डोळे बोटांच्या टोकाने काढले.

निहत्य मुष्टिना दन्तान् पूष्णश्चैवं न्यपातयत् तथा चन्द्रमसं देवं पादाङ्गुष्ठेन लीलया

त्याने मुष्टीने मारून पूष्णाचे दात तोडले; आणि पायाच्या अंगठ्याने सहजपणे चंद्रदेवाला खाली पाडले.

घर्षयामास भगवान् वीरभद्रः प्रतापवान् चिछेद च शिरस्तस्य शक्रस्य भगवान्प्रभोः

वीरभद्राने त्याच्या सामर्थ्याने इंद्राला चिरडायला सुरुवात केली, आणि मग तलवारीने त्याचे डोके छाटले.

वह्नेर्हस्तद्वयं छित्त्वा जिह्वामुत्पाट्य लीलया जघान मूर्ध्नि पादेन वीरभद्रो महाबलः

त्याने अग्नीच्या दोन्ही हातांना छाटले, आणि सहजपणे त्याची जीभ काढली; मग वीरभद्राने त्याच्या डोक्यावर पाय ठेवून मारले.

यमस्य दण्डं भगवान् प्रचिछेद स्वयं प्रभुः जघान देवमीशानं त्रिशूलेन महाबलम्

भगवंताने स्वतः यमाचा दंड तोडला, आणि त्रिशूळाने महाबली ईशानाला मारले.

त्रयस्त्रिंशत्सुरानेवं विनिहत्याप्रयत्नतः त्रयश् च त्रिशतं तेषां त्रिसाहस्रं च लीलया

अशा प्रकारे, त्याने सहजपणे त्र्यस्त्रींश देव, तीनशे आणि तीन हजार देव मारले.

त्रयं चैव सुरेन्द्राणां जघान च मुनीश्वरान् अन्यांश् च देवान् देवो ऽसौ सर्वान्युद्धाय संस्थितान्

त्याने तीन देवेंद्र, ऋषींचे प्रमुख आणि युद्धासाठी जमलेले इतर सर्व देवही मारले.

जघान भगवान् रुद्रः खड्गमुष्ट्यादिसायकैः अथ विष्णुर्महातेजाश् चक्रम् उद्यम्य मूर्छितः

भगवंत रुद्राने तलवार, मुष्टी आणि बाणांनी प्रहार केला; तेव्हा महातेजस्वी विष्णूने चक्र उचलून रागावला.

युयोध भगवांस्तेन रुद्रेण सह माधवः तयोः समभवद्युद्धं सुघोरं रोमहर्षणम्

माधव आणि रुद्र यांच्यात फार भयंकर आणि अंगावर काटा आणणारे युद्ध झाले.

विष्णोर्योगबलात्तस्य दिव्यदेहाः सुदारुणाः

विष्णूच्या योगशक्तीने त्याच्या असंख्य भयंकर दिव्य रूपांचा प्रकट झाला.

शङ्खचक्रगदाहस्ता असंख्याताश् च जज्ञिरे तान्सर्वानपि देवो ऽसौ नारायणसमप्रभान्

शंख, चक्र आणि गदा हातात घेऊन, अशा असंख्य रूपांचा जन्म झाला, आणि ती सर्व नारायणासारखी तेजस्वी होती.

निहत्य गदया विष्णुं ताडयामास मूर्धनि ततश्चोरसि तं देवं लीलयैव रणाजिरे

त्या देवाने गदाने विष्णूच्या डोक्यावर प्रहार केला आणि मग रणभूमीत सहजपणे त्याच्या छातीवरही मारला.

पपात च तदा भूमौ विसंज्ञः पुरुषोत्तमः पुनरुत्थाय तं हन्तुं चक्रमुद्यम्य स प्रभुः

त्या वेळी पुरुषोत्तम बेशुद्ध होऊन जमिनीवर पडला; पुन्हा उठून त्याने शत्रूला मारण्यासाठी चक्र उचलले.

क्रोधरक्तेक्षणः श्रीमान् अतिष्ठत् पुरुषर्षभः तस्य चक्रं च यद्रौद्रं कालादित्यसमप्रभम्

क्रोधाने डोळे लाल झालेले, तेजस्वी आणि श्रेष्ठ पुरुष स्थिर उभा राहिला; त्याचे रौद्र चक्र काळाच्या सूर्यासारखे तेजस्वी होते.