लिङ्गपुराणम्

वेधा धाता विधाता च अत्ता हर्ता चतुर्मुखः कैलासशिखरावासी सर्वावासी सतां गतिः

सर्जनहार, आधार देणारा, विधाता, भक्षण करणारा, हरण करणारा, चतुर्मुख, कैलास शिखरावर वास करणारा, सर्वत्र वास करणारा, सज्जनांचा आधार.

हिरण्यगर्भो हरिणः पुरुषः पूर्वजः पिता भूतालयो भूतपतिर् भूतिदो भुवनेश्वरः

हिरण्यगर्भ, मृगचिह्नधारी, पुरुष, आदिपुरुष, पिता, सर्व जीवांचे निवासस्थान, जीवांचा स्वामी, जीवांना देणारा, जगाचा स्वामी.

संयोगी योगविद्ब्रह्म ब्रह्मण्यो ब्राह्मणप्रियः देवप्रियो देवनाथो देवज्ञो देवचिन्तकः

संयोगी, योग जाणणारा, ब्रह्मा, ब्रह्मप्रिय, ब्राह्मणांना प्रिय, देवांना प्रिय, देवांचा स्वामी, देवांचा जाणणारा, देवांचा विचार करणारा.

विषमाक्षः कलाध्यक्षो वृषाङ्को वृषवर्धनः निर्मदो निरहङ्कारो निर्मोहो निरुपद्रवः

विषम डोळ्यांचा, कलांचा अधिपती, वृषध्वज, वृषाचा वृद्धी करणारा, गर्वरहित, अहंकाररहित, मोहमुक्त, त्रासरहित.

दर्पहा दर्पितो दृप्तः सर्वर्तुपरिवर्तकः सप्तजिह्वः सहस्रार्चिः स्निग्धः प्रकृतिदक्षिणः

अहंकाराचा नाश करणारा, गर्विष्ठ, सामर्थ्यवान, सर्व ऋतू बदलणारा, सात जिभांचा, हजार किरणांचा, कोमल, स्वभावाने कुशल.

भूतभव्यभवन्नाथः प्रभवो भ्रान्तिनाशनः अर्थो ऽनर्थो महाकोशः परकार्यैकपण्डितः

भूत, भविष्य आणि वर्तमानाचा स्वामी, उत्पत्तीस्थान, भ्रमाचा नाश करणारा, अर्थ, अनर्थ, महान धनसंपत्तीचा, परकार्याचा एकमेव तज्ञ.

निष्कण्टकः कृतानन्दो निर्व्याजो व्याजमर्दनः सत्त्ववान् सात्त्विकः सत्यकीर्तिस्तम्भकृतागमः

काट्यांपासून मुक्त, आनंद निर्माण करणारा, कपटरहित, कपटाचा नाश करणारा, सद्गुणी, सात्त्विक, सत्य कीर्तीचा, परंपरेचा आधार.

अकंपितो गुणग्राही नैकात्मा नैककर्मकृत् सुप्रीतः सुमुखः सूक्ष्मः सुकरो दक्षिणो ऽनलः

अचल, गुण स्वीकारणारा, अनेक रूपांचा, अनेक कर्म करणारा, अत्यंत प्रसन्न, शुभमुख, सूक्ष्म, सहज मिळणारा, कुशल, अग्निस्वरूप.

स्कन्धः स्कन्धधरो धुर्यः प्रकटः प्रीतिवर्धनः अपराजितः सर्वसहो विदग्धः सर्ववाहनः

खांदा, भार वाहणारा, समर्थ, प्रकट, प्रेम वाढवणारा, अपराजित, सर्व सहन करणारा, बुद्धिमान, सर्वांचा वाहक.

अधृतः स्वधृतः साध्यः पूर्वमूर्तिर्यशोधरः वराहशृङ्गधृग् वायुर् बलवान् एकनायकः

कोणाच्याही आधाराशिवाय असलेला, स्वतःच्या आधारावर उभा, साध्य, प्राचीन रूप, कीर्तीचा धारक, वराहदंत धारण करणारा, वायूस्वरूप, बलवान, एकमेव नेता.

श्रुतिप्रकाशः श्रुतिमान् एकबन्धुर् अनेकधृक् श्रीवल्लभशिवारम्भः शान्तभद्रः समञ्जसः

वेद प्रकाशित करणारा, वेदांचा ज्ञाता, एकमेव मित्र, अनेक रूपे धारण करणारा, लक्ष्मीचा प्रिय, शिवाचा आरंभ, शांत आणि मंगल, सरळ.

भूशयो भूतिकृद्भूतिर् भूषणो भूतवाहनः अकायो भक्तकायस्थः कालज्ञानी कलावपुः

भूमीत वास करणारा, संपत्ती निर्माण करणारा, संपत्तीस्वरूप, अलंकार, जीवांचा वाहक, देहरहित, भक्तांच्या देहात वास करणारा, काळाचा जाणणारा, कलारूप.

सत्यव्रतमहात्यागी निष्ठाशान्तिपरायणः परार्थवृत्तिर् वरदो विविक्तः श्रुतिसागरः

सत्यव्रती, महान त्यागी, निष्ठा आणि शांततेसाठी समर्पित, परोपकार करणारा, वर देणारा, वेगळा, वेदांचा महासागर.

अनिर्विण्णो गुणग्राही कलङ्काङ्कः कलङ्कहा स्वभावरुद्रो मध्यस्थः शत्रुघ्नो मध्यनाशकः

जो थकत नाही, गुण ओळखतो, डाग असतानाही डाग नाहीसे करतो, स्वभावाने रौद्र, तटस्थ, शत्रूंचा नाश करणारा आणि मधल्या अडथळ्यांचा विनाश करणारा आहे.

शिखण्डी कवची शूली चण्डी मुण्डी च कुण्डली मेखली कवची खड्गी मायी संसारसारथिः

शिखा असलेला, कवच घातलेला, शूळधारी, उग्र, कवटींनी सजलेला, कुंडलधारी, मेखला घातलेला, पुन्हा कवचधारी, तलवार घेणारा, मायावी आणि संसाराचा सारथी आहे.

अमृत्युः सर्वदृक् सिंहस् तेजोराशिर् महामणिः असंख्येयो ऽप्रमेयात्मा वीर्यवान् कार्यकोविदः

जो कधीही मरत नाही, सर्व काही पाहतो, सिंहासारखा, तेजाचा साठा, मोठा रत्न, ज्याची गणना करता येत नाही, ज्याचा स्वरूप मोजता येत नाही, बलवान आणि कार्यात कुशल आहे.

वेद्यो वेदार्थविद्गोप्ता सर्वाचारो मुनीश्वरः अनुत्तमो दुराधर्षो मधुरः प्रियदर्शनः

जो जाणता येतो, वेदांचा अर्थ जाणतो आणि त्याचे रक्षण करतो, सर्वांच्या वर्तनात आहे, ऋषींचा स्वामी, श्रेष्ठ, जिंकता न येणारा, गोड आणि सुंदर दिसणारा आहे.

सुरेशः शरणं सर्वः शब्दब्रह्म सतां गतिः कालभक्षः कलङ्कारिः कङ्कणीकृतवासुकिः

देवतांचा स्वामी, सर्वांचा आश्रय, शब्दब्रह्माचा मूर्तरूप, सज्जनांचा अंतिम ध्येय, काळाचा संहार करणारा, डाग निर्माण करणारा आणि वासुकीला कंकणासारखा घालणारा आहे.

महेष्वासो महीभर्ता निष्कलङ्को विशृङ्खलः द्युमणिस् तरणिर् धन्यः सिद्धिदः सिद्धिसाधनः

महान धनुर्धारी, पृथ्वीचा पालनकर्ता, कलंकरहित, बंधनरहित, तेजस्वी रत्न, सूर्यासारखा, भाग्यवान, सिद्धी देणारा आणि सिद्धीसाठी साधन आहे.

निवृत्तः संवृतः शिल्पो व्यूढोरस्को महाभुजः एकज्योतिर् निरातङ्को नरो नारायणप्रियः

स्वतःमध्ये गुंतलेला, लपलेला, कुशल, रुंद छातीचा, बलवान हातांचा, एकमेव प्रकाश, अडथळ्यांपासून मुक्त, मानवस्वरूप आणि नारायणाचा प्रिय आहे.

निर्लेपो निष्प्रपञ्चात्मा निर्व्यग्रो व्यग्रनाशनः स्तव्यस्तवप्रियः स्तोता व्यासमूर्तिरनाकुलः

ज्याला काहीही लागून राहत नाही, जगाच्या पलीकडचा, शांत, अस्थिरता दूर करणारा, स्तुतीस पात्र, स्तोत्र आवडणारा, स्वतः स्तोत्र करणारा, व्यासमूर्ती आणि कधीही गोंधळात न पडणारा आहे.

निरवद्यपदोपायो विद्याराशिरविक्रमः प्रशान्तबुद्धिरक्षुद्रः क्षुद्रहा नित्यसुन्दरः

निर्दोष प्राप्तीचा मार्ग, ज्ञानाचा खजिना, धैर्याने अडगळ न येणारा, शांत मनाचा, लहानपण नसलेला, लहानपणाचा नाश करणारा आणि नेहमी सुंदर आहे.

धैर्याग्र्यधुर्यो धात्रीशः शाकल्यः शर्वरीपतिः परमार्थगुरुर् दृष्टिर् गुरुर् आश्रितवत्सलः

धैर्यात सर्वोच्च, पृथ्वीचा स्वामी, विभागांचा अधिपती, रात्रीचा स्वामी, परमार्थाचा गुरु, दृष्टी, गुरु आणि शरण आलेल्यांवर प्रेम करणारा आहे.

रसो रसज्ञः सर्वज्ञः सर्वसत्त्वावलंबनः एवं नाम्नां सहस्रेण तुष्टाव वृषभध्वजम्

रसाचा मूळ, रस जाणणारा, सर्वज्ञ, सर्व प्राण्यांचा आधार; अशा प्रकारे हजार नावांनी वृषध्वजाची स्तुती केली.

स्नापयामास च विभुः पूजयामास पङ्कजैः परीक्षार्थं हरेः पूजाकमलेषु महेश्वरः

त्या सर्वशक्तिमानाने त्याला स्नान घातले आणि कमळांनी पूजा केली, हरिची परीक्षा घेण्यासाठी महेश्वराला कमळांनी अर्पण केले.

गोपयामास कमलं तदैकं भुवनेश्वरः हृतपुष्पो हरिस्तत्र किमिदं त्वभ्यचिन्तयत्

भुवनाधिपतीने एक कमळ लपवले; फुल हरपल्यावर, हरि तेथे विचार करू लागला, 'हे काय घडले?'

ज्ञात्वा स्वनेत्रमुद्धृत्य सर्वसत्त्वावलम्बनम् पूजयामास भावेन नाम्ना तेन जगद्गुरुम्

ते समजून, सर्व प्राण्यांचा आधार असलेला त्याने स्वतःचे डोळे काढून जगद्गुरूची त्या नावाने आणि भक्तीने पूजा केली.

ततस्तत्र विभुर्दृष्ट्वा तथाभूतं हरो हरिम् तस्मादवतताराशु मण्डलात्पावकस्य च

तेव्हा, हरिला असे पाहून, महाशक्तिमान हराने अग्निमंडळातून लगेच खाली अवतरण केले.

कोटिभास्करसंकाशं जटामुकुटमण्डितम् ज्वालामालावृतं दिव्यं तीक्ष्णदंष्ट्रं भयङ्करम्

कोटी सूर्यांसारखा तेजस्वी, जटामुकुट घातलेला, ज्वाळांच्या माळेने वेढलेला, दिव्य, तीक्ष्ण दात असलेला आणि भयावह असा होता.