लिङ्गपुराणम्

दृष्ट्वा न जायते मर्त्यः संसारे दुःखसागरे एवम् उक्त्वा महादेवो दिशः सर्वा व्यलोकयत्

या सर्वांचे दर्शन घेतल्यावर मनुष्य पुन्हा संसाराच्या दुःखाच्या सागरात जन्म घेत नाही. असे सांगून महादेवाने सर्व दिशांना पाहिले.

विलोक्य संस्थिते पश्चाद् देवदेवे महेश्वरे अकस्मादभवत्सर्वः स देशोज्ज्वलितो यथा

देवांच्या देवते महेश्वर तिथे स्थिर झाल्यावर, अचानक ते सगळं स्थान जणू काही तेजानं उजळून निघालं.

ततः पाशुपताः सिद्धा भस्माभ्यङ्गसितप्रभाः माहेश्वरा महात्मानस् तथा वै नियतव्रताः

मग पाशुपत मार्गाचे सिद्ध, अंगावर भस्म लावलेले, महेश्वराचे महान भक्त आणि निश्चयाने व्रत पाळणारे तिथे प्रकट झाले.

बहवः शतशो ऽभ्येत्य नमश्चक्रुर्महेश्वरम् पुनर्निरीक्ष्य योगेशं ध्यानयोगं च कृत्स्नशः

शेकडो भक्त तिथे येऊन महेश्वराला वंदन करू लागले आणि पुन्हा योगेश्वराकडे, ध्यानात मग्न असलेल्या प्रभूकडे, एकटक पाहू लागले.

तस्थुरात्मानमास्थाय लीयमाना इवेश्वरे स्थितानां स तदा तेषां देवदेव उमापतिः

ते सर्व आपापल्या आत्म्यात स्थिर राहून, जणू ईश्वरात विलीन होत आहेत असे भासत होते; आणि त्या वेळी देवांचा देव, उमा-पती, त्यांच्या मध्ये उपस्थित होता.

स बिभ्रत्परमां मूर्तिं बभूव पुरुषः प्रभुः कृत्स्नं जगदिहैकस्थं कर्तुम् अन्त इव स्थितः

तो परमेश्वर, परम रूप धारण करून, जणू साऱ्या जगाला आपल्या मध्ये सामावून घेण्यासाठी एकटा उभा राहिला.

तस्य तां परमां मूर्तिम् आस्थितस्य जगत्प्रभोः न शशाक पुनर्द्रष्टुं हृष्टरोमा गिरीन्द्रजा

जगाचा स्वामी त्या परम रूपात प्रकट झाला तेव्हा, पर्वतराजकन्या, आनंदाने रोमांचित होऊन, त्याच्याकडे पुन्हा पाहू शकली नाही.

ततस्त्वदृष्टमाकारं बुद्ध्वा सा प्रकृतिस्थितम् प्रकृतेर्मूर्तिमास्थाय योगेन परमेश्वरी

मग, तो रूप तुला दिसले नाही हे जाणून, आणि आपल्या मूळ स्वरूपात स्थिर राहून, परमेश्वरी योगाच्या सामर्थ्याने प्रकृतीचे रूप धारण करते.

तं शशाक पुनर्द्रष्टुं हरस्य च महात्मनः ततस्ते लयमाधाय योगिनः पुरुषस्य तु

तेव्हा ती पुन्हा त्या महात्मा हरासह त्याला पाहू शकली; आणि योगीजनांनी विलय साधून त्या पुरुषाला अनुभवलं.

विविशुर्हृदयं सर्वे दग्धसंसारबीजिनः पञ्चाक्षरस्य वै बीजं संस्मरन्तः सुशोभनम्

संसाराच्या बीजांचा नाश झाल्यावर, सर्वांनी सुंदरपणे पंचाक्षरी मंत्र आठवत, हृदयात प्रवेश केला.

सर्वपापहरं दिव्यं पुरा चैव प्रकाशितम् नीललोहितमूर्तिस्थं पुनश्चक्रे वपुः शुभम्

सर्व पापांचा नाश करणारे, पूर्वी प्रकट झालेले ते दिव्य रूप, पुन्हा निळ्या-तांबड्या रंगाच्या शुभ देहात प्रकट झाले.

तं दृष्ट्वा शैलजा प्राह हृष्टसर्वतनूरुहा स्तुवती चरणौ नत्वा क इमे भगवन्निति

त्याला पाहून, पर्वतराजकन्या संपूर्ण अंग रोमांचित होऊन, त्याचे स्तवन करून, पायांवर वाकून, 'भगवन्, हे कोण आहेत?' असे विचारते.

तामुवाच सुरश्रेष्ठस् तदा देवीं गिरीन्द्रजाम् मदीयं व्रतमाश्रित्य भक्तिमद्भिर् द्विजोत्तमैः

तेव्हा देवांचा श्रेष्ठ, पर्वतराजकन्येला म्हणाला, 'माझ्या व्रताचे पालन करून, हे भक्तिपूर्ण आणि श्रेष्ठ द्विज येथे आले आहेत.'

यैर्यैर्योगा इहाभ्यस्तास् तेषाम् एकेन जन्मना क्षेत्रस्यास्य प्रभावेन भक्त्या च मम भामिनि

'त्यांनी येथे जे योग साधले, त्या एका जन्मात, या पवित्र क्षेत्राच्या प्रभावाने आणि माझ्या भक्तीने, हे साध्य झाले, हे सुंदरि.'

अनुग्रहो मया ह्येवं क्रियते मूर्तितः स्वयम् तस्माद् एतन् महत् क्षेत्रं ब्रह्माद्यैः सेवितं तथा

'माझ्या स्वतःच्या रूपातून मी कृपा करतो; म्हणूनच हे महान क्षेत्र, ब्रह्मा आणि इतरांनी पूजले जाते.'

श्रुतिमद्भिश् च विप्रेन्द्रैः संसिद्धैश् च तपस्विभिः प्रतिमासं तथाष्टम्यां प्रतिमासं चतुर्दशीम्

'विद्यावान ब्राह्मण, सिद्ध तपस्वी, प्रत्येक महिन्यात अष्टमी आणि चतुर्दशीला येथे पूजा करतात.'

उभयोः पक्षयोर्देवि वाराणस्यामुपास्यते शशिभानूपरागे च कार्तिक्यां च विशेषतः

'दोन्ही पक्षांत, हे देवी, वाराणसीमध्ये पूजा होते, विशेषतः चंद्रसूर्यग्रहण आणि कार्तिक महिन्यात.'

सर्वपर्वसु पुण्येषु विषुवेष्वयनेषु च पृथिव्यां सर्वतीर्थानि वाराणस्यां तु जाह्नवीम्

'सर्व पवित्र सण, विषुव, अयन यावेळी, पृथ्वीवरील सर्व तीर्थक्षेत्रे वाराणसीतच आहेत, आणि तिथली जाह्नवी—'

उत्तरप्रवहां पुण्यां मम मौलिविनिःसृताम् पितुस्ते गिरिराजस्य शुभां हिमवतः सुताम्

'ती उत्तरवाहिनी, पवित्र नदी, माझ्या जटेतून वाहणारी, आणि तुझ्या वडिलांची, हे हिमालयकन्ये, शुभ हिमालयाची कन्या आहे.'

पुण्यस्थानस्थितां पुण्यां पुण्यदिक्प्रवहां सदा भजन्ते सर्वतो ऽभ्येत्य ये ताञ्छृणु वरानने

सुंदर मुख असलेल्या देवी, सर्व दिशांनी येऊन, जे लोक नेहमी पवित्र स्थळी, पुण्य मिळवणाऱ्या जागी भक्तीभावाने पूजन करतात, त्यांच्याबद्दल ऐक.

संनिहत्य कुरुक्षेत्रं सार्धं तीर्थशतैस् तथा पुष्करं निमिषं चैव प्रयागं च पृथूदकम्

कुरुक्षेत्र आणि त्यासोबत शेकडो तीर्थक्षेत्रे, तसेच पुष्कर, निमिष, प्रयाग आणि पृथूदक — ही सर्व ठिकाणे तिथे एकत्र येतात.

द्रुमक्षेत्रं कुरुक्षेत्रं नैमिषं तीर्थसंयुतम् क्षेत्राणि सर्वतो देवि देवता ऋषयस् तथा

ड्रुमक्षेत्र, कुरुक्षेत्र, तीर्थांनी युक्त नैमिष, आणि अशी सर्व क्षेत्रे, देवी, देवता आणि ऋषींसह तिथे उपस्थित असतात.

संध्या च ऋतवश्चैव सर्वा नद्यः सरांसि च समुद्राः सप्त चैवात्र देवतीर्थानि कृत्स्नशः

संध्या, ऋतू, सर्व नद्या, सर्व तळी आणि सातही समुद्र, तसेच सर्व देवतीर्थे, येथे पूर्णपणे एकत्र येतात.

भागीरथीं समेष्यन्ति सर्वपर्वसु सुव्रते अविमुक्तेश्वरं दृष्ट्वा दृष्ट्वा चैव त्रिविष्टपम्

सुव्रते, प्रत्येक सणाला भागीरथी तिथे येते, अविमुक्तेश्वराचे आणि स्वर्गाचेही दर्शन घेते.

कालभैरवमासाद्य धूतपापानि सर्वशः भवन्ति हि सुरेशानि सर्वपर्वसु पर्वसु

कालभैरवाजवळ गेल्यावर सर्व पापे पूर्णपणे नष्ट होतात; प्रत्येक सणाला देवांचे अधिपती शुद्ध होतात.

पृथिव्यां यानि पुण्यानि महान्त्यायतनानि च प्रविशन्ति सदाभ्येत्य पुण्यं पर्वसु पर्वसु अविमुक्तं क्षेत्रवरं महापापनिबर्हणम्

पृथ्वीवरील सर्व मोठी आणि पवित्र तीर्थस्थळे, प्रत्येक सणाला, नेहमीच, महापापांचा नाश करणाऱ्या, श्रेष्ठ अविमुक्त क्षेत्रात प्रवेश करतात.

केदारे चैव यल्लिङ्गं यच्च लिङ्गं महालये

केदारमधील जे लिंग आहे आणि महालयातील जे लिंग आहे,

मध्यमेश्वरसंज्ञं च तथा पाशुपतेश्वरम् शङ्कुकर्णेश्वरं चैव गोकर्णौ च तथा ह्युभौ

मध्येश्वर नावाचे, तसेच पाशुपतेश्वर, शंकुकर्णेश्वर आणि दोन्ही गोकरण ही स्थाने,

द्रुमचण्डेश्वरं नाम भद्रेश्वरम् अनुत्तमम् स्थानेश्वरं तथैकाग्रं कालेश्वरम् अजेश्वरम्

ड्रुमचंडेश्वर नावाचे, उत्तम भद्रेश्वर, स्थानेश्वर, एकाग्र, काळेश्वर आणि अजेश्वर,