लिङ्गपुराणम्

न ययौ तृप्तिमीशानः पिबन्स्कन्दाननामृतम् न सस्मार च तान्देवान् दैत्यशस्त्रनिपीडितान्

ईशानाने स्कंदाच्या मुखामृताचा आस्वाद घेतला, तरी त्याला समाधान मिळाले नाही; आणि दैत्यांच्या शस्त्रांनी त्रस्त असलेल्या देवांची आठवणही त्याला झाली नाही.

स्कन्दमालिङ्ग्य चाघ्राय नृत्य पुत्रेत्युवाच ह सो ऽपि लीलालसो बालो ननर्तार्तिहरः प्रभुः

त्याने स्कंदाला मिठी मारली, त्याचा सुगंध घेतला आणि 'माझा मुलगा!' असे म्हणत नृत्य केले. तोही खेळकर, दुःख दूर करणारा प्रभू, नाचू लागला.

सहैव ननृतुश्चान्ये सह तेन गणेश्वराः त्रैलोक्यमखिलं तत्र ननर्तेशाज्ञया क्षणम्

त्याच्यासोबत इतर गणेश्वरही नाचले. ईश्वराच्या आज्ञेने तिन्ही लोकं तिथे क्षणभर नाचली.

नागाश् च ननृतुः सर्वे देवाः सेन्द्रपुरोगमाः तुष्टुवुर्गणपाः स्कन्दं मुमोदांबा च मातरः

सर्व नाग, इंद्रासह देव, सर्वांनी नृत्य केले. गणांनी स्कंदाची स्तुती केली आणि मातृका आनंदित झाल्या.

ससृजुः पुष्पवर्षाणि जगुर्गन्धर्वकिन्नराः नृत्यामृतं तदा पीत्वा पार्वतीपरमेश्वरौ अवापतुस् तदा तृप्तिं नन्दिना च गणेश्वराः

सर्वांनी फुलांचा वर्षाव केला, गंधर्व आणि किन्नरांनी गाणी गायली. त्या वेळी नृत्याचा अमृतरस पीताच पार्वती, परमेश्वर, नंदी आणि गणेश्वरांना समाधान मिळाले.

ततः स नन्दी सह षण्मुखेन तथा च सार्धं गिरिराजपुत्र्या विवेश दिव्यं भवनं भवो ऽपि यथाम्बुदो ऽन्याम्बुदम् अम्बुदाभः

नंतर नंदी, षण्मुख आणि गिरिराजाची कन्या यांच्यासह त्या दिव्य निवासस्थानी गेला; आणि मेघासारखा दिसणारा भवा, जसा एक मेघ दुसऱ्या मेघात मिसळतो, तसा आत गेला.

द्वारस्य पार्श्वे ते तस्थुर् देवा देवस्य धीमतः तुष्टुवुश् च महादेवं किंचिद् उद्विग्नचेतसः

दाराजवळ देवगण त्या बुद्धिमान देवाच्या बाजूला उभे राहिले; त्यांनी महादेवाची स्तुती केली, जरी त्यांच्या मनात थोडी चिंता होती.

किंतु किंत्विति चान्योन्यं प्रेक्ष्य चैतत्समाकुलाः पापा वयम् इति ह्यन्ये अभाग्याश्चेति चापरे

पण एकमेकांकडे गोंधळून पाहत काही जण म्हणाले, 'आपण पापी आहोत,' तर इतरांनी हळहळत म्हटले, 'आपण दुर्दैवी आहोत.'

भाग्यवन्तश् च दैत्येन्द्रा इति चान्ये सुरेश्वराः पूजाफलमिमं तेषाम् इत्यन्ये नेति चापरे

काही देवांचे अधिपती म्हणाले, 'त्या दैत्यांचे खरेच भाग्य आहे,' तर काही म्हणाले, 'ही त्यांची पूजा फळाला आली,' आणि इतरांनी ते नाकारले.

एतस्मिन्नन्तरे तेषां श्रुत्वा शब्दाननेकशः कुम्भोदरो महातेजा दण्डेनाताडयत्सुरान्

एवढ्यात, त्यांच्या अनेक आवाजांचे ऐकून, तेजस्वी कुम्भोदराने आपल्या काठीने देवांना फटके दिले.

दुद्रुवुस्ते भयाविष्टा देवा हाहेतिवादिनः अपतन्मुनयश्चान्ये देवाश् च धरणीतले

भीतीने ग्रासलेले देवगण 'हाय हाय' करत पळाले; काही ऋषी आणि इतर देव पृथ्वीवर कोसळले.

अहो विधेर्बलं चेति मुनयः कश्यपादयः दृष्ट्वापि देवदेवेशं देवानां चासुरद्विषाम्

कश्यप वगैरे ऋषींनी, देवदेवेश आणि असुरद्वेष्टे देवांना पाहून, 'वा! विधीचे सामर्थ्य असे असते!' असे उद्गार काढले.

अभाग्यान्न समाप्तं तु कार्यमित्यपरे द्विजाः प्रोचुर्नमः शिवायेति पूज्य चाल्पतरं हृदि

इतर काही द्विज म्हणाले, 'दुर्दैवामुळे आपले कार्य अपूर्ण राहिले,' आणि हृदयात थोडीशी भक्ती ठेवून, 'शिवाला नमस्कार,' असे उच्चारले.

ततः कपर्दी नन्दीशो महादेवप्रियो मुनिः शूली माली तथा हाली कुण्डली वलयी गदी

तेव्हा जटा असलेला, महादेवाचा प्रिय नंदी, त्रिशूळ, माळ, गदा, कुंडले, बांगड्या आणि गदा घेऊन उभा राहिला.

वृषमारुह्य सुश्वेतं ययौ तस्याज्ञया तदा ततो वै नन्दिनं दृष्ट्वा गणः कुम्भोदरो ऽपि सः

तो सुंदर पांढऱ्या वृषावर बसला आणि आज्ञेने पुढे निघाला; नंदीला पाहून कुम्भोदरासह गणही त्याच्याबरोबर गेला.

प्रणम्य नन्दिनं मूर्ध्ना सह तेन त्वरन् ययौ नन्दी भाति महातेजा वृषपृष्ठे वृषध्वजः

कुम्भोदराने नंदीला मस्तकाने वंदन केले आणि त्याच्यासोबत लवकर निघाला; तेजस्वी नंदी वृषाच्या पाठीवर, वृषध्वजासारखा, तेजाने झळकत होता.

सगणो गणसेनानीर् मेघपृष्ठे यथा भवः दशयोजनविस्तीर्णं मुक्ताजालैर् अलंकृतम्

गणांसह सेनापती, जणू मेघावरून चालल्यासारखा, दहा योजन रुंदीवर, मोत्यांच्या माळांनी सजवलेल्या मार्गाने गेला.

सितातपत्रं शैलादेर् आकाशमिव भाति तत् तत्रान्तर्बद्धमाला सा मुक्ताफलमयी शुभा

तो पांढरा छत्र, पर्वतावरून आलेला, आकाशासारखा चमकत होता; त्यात सुंदर मोत्यांची माळ गुंफलेली होती.

गङ्गाकाशान्निपतिता भाति मूर्ध्नि विभोर्यथा अथ दृष्ट्वा गणाध्यक्षं देवदुन्दुभयः शुभाः

ती माळ, जणू गंगेप्रमाणे आकाशातून प्रभूच्या शिरावर पडली होती; मग गणाधिपतीला पाहून शुभ देवदुंदुभी वाजल्या.

नियोगाद्वज्रिणः सर्वे विनेदुर्मुनिपुङ्गवाः तुष्टुवुश् च गणेशानं वाग्भिर् इष्टप्रदं शुभम्

वज्रधारीच्या आज्ञेने सर्व श्रेष्ठ ऋषींनी नाद केला; त्यांनी शुभ वचने वापरून, इच्छित फल देणाऱ्या गणेशाचे स्तवन केले.

यथा देवा भवं दृष्ट्वा प्रीतिकण्टकितत्वचः नियोगाद्वज्रिणो मूर्ध्नि पुष्पवर्षं च खेचराः

देवतांनी भवालाच पाहून आनंदाने अंगावर रोमांच उभे राहिले; वज्रधारीच्या आज्ञेने आकाशस्थ देवांनी त्याच्या शिरावर फुलांचा वर्षाव केला.

ववृषुश् च सुगन्धाढ्यं नन्दिनो गगनोदितम् वृष्ट्या तुष्टस्तदा रेजे तुष्ट्या पुष्ट्या यथार्थया

त्यांनी आकाशातून नंदीवर सुगंधी फुलांची वृष्टी केली; त्या वर्षावाने प्रसन्न होऊन तो खरा समाधान आणि बळाने उजळला.

नन्दी भवश् चान्द्रयातु स्नातया गन्धवारिणा पुष्पैर्नानाविधैस्तत्र भाति पृष्ठं वृषस्य तत्

नंदी आणि भवा, चंद्रातून आलेल्या सुगंधी पाण्याने स्नान करून, तिथे वृषाच्या पाठीवर विविध फुलांनी सजलेले तेजाने झळकत होते.

संकीर्णं तु दिवः पृष्ठं नक्षत्रैरिव सुव्रताः कुसुमैः संवृतो नन्दी वृषपृष्ठे रराज सः

पवित्र जनांनो, आकाश जणू काही ताऱ्यांनी भरून गेले होते, तसंच नंदी फुलांनी सजलेला व वृषभाच्या पाठीवर बसलेला तेजाने उजळून निघाला.

दिवः पृष्ठे यथा चन्द्रो नक्षत्रैरिव सुव्रताः तं दृष्ट्वा नन्दिनं देवाः सेन्द्रोपेन्द्रास् तथाविधम्

जसा चंद्र आकाशात ताऱ्यांनी वेढलेला असतो, तसंच इंद्र व उपेंद्रासह सर्व देवांनी त्या रूपातील नंदीला पाहिलं.

तुष्टुवुर् गणपेशानं देवदेवमिवापरम् नमस्ते रुद्रभक्ताय रुद्रजाप्यरताय च

त्यांनी गणांच्या स्वामीचं, देवांचा देव असलेल्या त्या दुसऱ्या रुद्राचं स्तुतीगीत गायलं – 'रुद्रभक्त आणि रुद्राच्या नामस्मरणात रमणाऱ्या तुला नमस्कार.'

रुद्रभक्तार्तिनाशाय रौद्रकर्मरताय ते कूष्माण्डगणनाथाय योगिनां पतये नमः

'रुद्रभक्तांच्या दुःखाचा नाश करणाऱ्या, कठोर कर्मात आनंद मानणाऱ्या, कूष्मांड गणांचा स्वामी आणि योग्यांचा अधिपती तुला नमस्कार.'

सर्वदाय शरण्याय सर्वज्ञायार्तिहारिणे वेदानां पतये चैव वेदवेद्याय ते नमः

'सदैव आश्रय देणाऱ्या, सर्वज्ञ, दुःख दूर करणाऱ्या, वेदांचा स्वामी आणि वेदांनी ओळखता येणाऱ्या तुला नमस्कार.'

वज्रिणे वज्रदंष्ट्राय वज्रिवज्रनिवारिणे वज्रालंकृतदेहाय वज्रिणाराधिताय ते

'वज्रधारी, वज्रासारख्या दात असलेला, वज्र रोखणारा, वज्रांनी सजलेला आणि वज्रधारकांनी पूजिला जाणारा तुला नमस्कार.'