लिङ्गपुराणम्

पुरत्रयविनाशं च करिष्ये ऽहं सुरोत्तमाः अथ सब्रह्मका देवाः सेन्द्रोपेन्द्राः समागताः

हे उत्तम देवांनो, मी आता ती तीन नगरं नष्ट करणार आहे. त्यानंतर ब्रह्मा, इंद्र, उपेंद्र आणि सर्व देव एकत्र आले.

श्रुत्वा प्रभोस्तदा वाक्यं प्रणेमुस्तुष्टुवुश् च ते अप्येतदन्तरे देवी देवमालोक्य विस्मिता

प्रभूंचे ते शब्द ऐकून सर्वांनी वंदन केले आणि स्तुती केली. त्या दरम्यान देवीने देवाला पाहून आश्चर्य वाटले.

लीलांबुजेन चाहत्य कलमाह वृषध्वजम् क्रीडमानं विभो पश्य षण्मुखं रविसन्निभम्

तिने खेळता खेळता कमळाने वृषध्वजाला हलकेच स्पर्श केला आणि म्हणाली, "प्रभो, पहा, तुमचा सहा मुखांचा, सूर्याप्रमाणे तेजस्वी मुलगा खेळतो आहे."

पुत्रं पुत्रवतां श्रेष्ठं भूषितं भूषणैः शुभैः मुकुटैः कटकैश्चैव कुण्डलैर्वलयैः शुभैः

पाहा, तुमचा पुत्र—सर्व पुत्रांमध्ये श्रेष्ठ—सुंदर अलंकारांनी, मुकुट, कडे, कुंडले आणि सुंदर बांगड्यांनी सजलेला आहे.

नूपुरैश्छन्नवारैश् च तथा ह्य् उदरबन्धनैः किङ्किणीभिर् अनेकाभिर् हैमैरश्वत्थपत्रकैः

पायात नूपुर, अंगावर वस्त्र, कमरेला मेखला, अनेक सोन्याच्या किंकिण्या आणि अश्वत्थाच्या पानांनी तो शोभून दिसतो.

कल्पकद्रुमजैः पुष्पैः शोभितैरलकैः शुभैः हारैर् वारिजरागादिमणिचित्रैस् तथाङ्गदैः

कल्पवृक्षाच्या फुलांनी, सुंदर केसांनी, कमळाच्या रंगाच्या रत्नांनी जडलेल्या हारांनी आणि तेजस्वी अंगदांनी तो सजला आहे.

मुक्ताफलमयैर्हारैः पूर्णचन्द्रसमप्रभैः तिलकैश् च महादेव पश्य पुत्रं सुशोभनम्

पूर्ण चंद्रासारख्या तेजस्वी मोत्यांच्या हारांनी आणि तिलकांनी—हे महादेव, पहा, तुमचा सुंदर पुत्र किती शोभून दिसतो.

अङ्कितं कुङ्कुमाद्यैश् च वृत्तं भसितनिर्मितम् वक्त्रवृन्दं च पश्येश वृन्दं कामलकं यथा

कुंकुम वगैरे रंगांनी चिन्हांकित, भस्माने बनवलेले त्याचे शरीर, आणि त्याचे मुख कमळाच्या घड्याप्रमाणे सुंदर आहे, प्रभो, ते पहा.

नेत्राणि च विभो पश्य शुभानि त्वं शुभानि च अञ्जनानि विचित्राणि मङ्गलार्थं च मातृभिः

प्रभो, त्याची डोळे पाहा—सुंदर, शुभ आणि मातांनी मंगलासाठी लावलेल्या विविध अंजनांनी सजलेली.

गङ्गादिभिः कृत्तिकाद्यैः स्वाहया च विशेषतः इत्येवं लोकमातुश् च वाग्भिः संबोधितः शिवः

गंगा, कृतिकादेवी आणि विशेषत्वाने स्वाहा यांनी त्याला हाक मारली. अशा प्रकारे लोकमातेच्या शब्दांनी शंकराला संबोधले गेले.

न ययौ तृप्तिमीशानः पिबन्स्कन्दाननामृतम् न सस्मार च तान्देवान् दैत्यशस्त्रनिपीडितान्

ईशानाने स्कंदाच्या मुखामृताचा आस्वाद घेतला, तरी त्याला समाधान मिळाले नाही; आणि दैत्यांच्या शस्त्रांनी त्रस्त असलेल्या देवांची आठवणही त्याला झाली नाही.

स्कन्दमालिङ्ग्य चाघ्राय नृत्य पुत्रेत्युवाच ह सो ऽपि लीलालसो बालो ननर्तार्तिहरः प्रभुः

त्याने स्कंदाला मिठी मारली, त्याचा सुगंध घेतला आणि 'माझा मुलगा!' असे म्हणत नृत्य केले. तोही खेळकर, दुःख दूर करणारा प्रभू, नाचू लागला.

सहैव ननृतुश्चान्ये सह तेन गणेश्वराः त्रैलोक्यमखिलं तत्र ननर्तेशाज्ञया क्षणम्

त्याच्यासोबत इतर गणेश्वरही नाचले. ईश्वराच्या आज्ञेने तिन्ही लोकं तिथे क्षणभर नाचली.

नागाश् च ननृतुः सर्वे देवाः सेन्द्रपुरोगमाः तुष्टुवुर्गणपाः स्कन्दं मुमोदांबा च मातरः

सर्व नाग, इंद्रासह देव, सर्वांनी नृत्य केले. गणांनी स्कंदाची स्तुती केली आणि मातृका आनंदित झाल्या.

ससृजुः पुष्पवर्षाणि जगुर्गन्धर्वकिन्नराः नृत्यामृतं तदा पीत्वा पार्वतीपरमेश्वरौ अवापतुस् तदा तृप्तिं नन्दिना च गणेश्वराः

सर्वांनी फुलांचा वर्षाव केला, गंधर्व आणि किन्नरांनी गाणी गायली. त्या वेळी नृत्याचा अमृतरस पीताच पार्वती, परमेश्वर, नंदी आणि गणेश्वरांना समाधान मिळाले.

ततः स नन्दी सह षण्मुखेन तथा च सार्धं गिरिराजपुत्र्या विवेश दिव्यं भवनं भवो ऽपि यथाम्बुदो ऽन्याम्बुदम् अम्बुदाभः

नंतर नंदी, षण्मुख आणि गिरिराजाची कन्या यांच्यासह त्या दिव्य निवासस्थानी गेला; आणि मेघासारखा दिसणारा भवा, जसा एक मेघ दुसऱ्या मेघात मिसळतो, तसा आत गेला.

द्वारस्य पार्श्वे ते तस्थुर् देवा देवस्य धीमतः तुष्टुवुश् च महादेवं किंचिद् उद्विग्नचेतसः

दाराजवळ देवगण त्या बुद्धिमान देवाच्या बाजूला उभे राहिले; त्यांनी महादेवाची स्तुती केली, जरी त्यांच्या मनात थोडी चिंता होती.

किंतु किंत्विति चान्योन्यं प्रेक्ष्य चैतत्समाकुलाः पापा वयम् इति ह्यन्ये अभाग्याश्चेति चापरे

पण एकमेकांकडे गोंधळून पाहत काही जण म्हणाले, 'आपण पापी आहोत,' तर इतरांनी हळहळत म्हटले, 'आपण दुर्दैवी आहोत.'

भाग्यवन्तश् च दैत्येन्द्रा इति चान्ये सुरेश्वराः पूजाफलमिमं तेषाम् इत्यन्ये नेति चापरे

काही देवांचे अधिपती म्हणाले, 'त्या दैत्यांचे खरेच भाग्य आहे,' तर काही म्हणाले, 'ही त्यांची पूजा फळाला आली,' आणि इतरांनी ते नाकारले.

एतस्मिन्नन्तरे तेषां श्रुत्वा शब्दाननेकशः कुम्भोदरो महातेजा दण्डेनाताडयत्सुरान्

एवढ्यात, त्यांच्या अनेक आवाजांचे ऐकून, तेजस्वी कुम्भोदराने आपल्या काठीने देवांना फटके दिले.

दुद्रुवुस्ते भयाविष्टा देवा हाहेतिवादिनः अपतन्मुनयश्चान्ये देवाश् च धरणीतले

भीतीने ग्रासलेले देवगण 'हाय हाय' करत पळाले; काही ऋषी आणि इतर देव पृथ्वीवर कोसळले.

अहो विधेर्बलं चेति मुनयः कश्यपादयः दृष्ट्वापि देवदेवेशं देवानां चासुरद्विषाम्

कश्यप वगैरे ऋषींनी, देवदेवेश आणि असुरद्वेष्टे देवांना पाहून, 'वा! विधीचे सामर्थ्य असे असते!' असे उद्गार काढले.

अभाग्यान्न समाप्तं तु कार्यमित्यपरे द्विजाः प्रोचुर्नमः शिवायेति पूज्य चाल्पतरं हृदि

इतर काही द्विज म्हणाले, 'दुर्दैवामुळे आपले कार्य अपूर्ण राहिले,' आणि हृदयात थोडीशी भक्ती ठेवून, 'शिवाला नमस्कार,' असे उच्चारले.

ततः कपर्दी नन्दीशो महादेवप्रियो मुनिः शूली माली तथा हाली कुण्डली वलयी गदी

तेव्हा जटा असलेला, महादेवाचा प्रिय नंदी, त्रिशूळ, माळ, गदा, कुंडले, बांगड्या आणि गदा घेऊन उभा राहिला.

वृषमारुह्य सुश्वेतं ययौ तस्याज्ञया तदा ततो वै नन्दिनं दृष्ट्वा गणः कुम्भोदरो ऽपि सः

तो सुंदर पांढऱ्या वृषावर बसला आणि आज्ञेने पुढे निघाला; नंदीला पाहून कुम्भोदरासह गणही त्याच्याबरोबर गेला.

प्रणम्य नन्दिनं मूर्ध्ना सह तेन त्वरन् ययौ नन्दी भाति महातेजा वृषपृष्ठे वृषध्वजः

कुम्भोदराने नंदीला मस्तकाने वंदन केले आणि त्याच्यासोबत लवकर निघाला; तेजस्वी नंदी वृषाच्या पाठीवर, वृषध्वजासारखा, तेजाने झळकत होता.

सगणो गणसेनानीर् मेघपृष्ठे यथा भवः दशयोजनविस्तीर्णं मुक्ताजालैर् अलंकृतम्

गणांसह सेनापती, जणू मेघावरून चालल्यासारखा, दहा योजन रुंदीवर, मोत्यांच्या माळांनी सजवलेल्या मार्गाने गेला.

सितातपत्रं शैलादेर् आकाशमिव भाति तत् तत्रान्तर्बद्धमाला सा मुक्ताफलमयी शुभा

तो पांढरा छत्र, पर्वतावरून आलेला, आकाशासारखा चमकत होता; त्यात सुंदर मोत्यांची माळ गुंफलेली होती.

गङ्गाकाशान्निपतिता भाति मूर्ध्नि विभोर्यथा अथ दृष्ट्वा गणाध्यक्षं देवदुन्दुभयः शुभाः

ती माळ, जणू गंगेप्रमाणे आकाशातून प्रभूच्या शिरावर पडली होती; मग गणाधिपतीला पाहून शुभ देवदुंदुभी वाजल्या.