लिङ्गपुराणम्

उन्मत्तवेषः प्रच्छन्नः सर्वलोकः प्रजापतिः महारूपो महाकायः सर्वरूपो महायशाः

वेड्यासारखा वेश धारण करणारा, लपलेला, सर्व लोकांचा, प्रजापती; महान रूपाचा, विशाल शरीराचा, सर्व रूपांचा, मोठ्या कीर्तीचा.

महात्मा सर्वभूतश् च विरूपो वामनो नरः लोकपालो ऽन्तर्हितात्मा प्रसादो ऽभयदो विभुः

महान आत्मा, सर्व प्राण्यांत असणारा, वेगळ्या रूपांचा, बुटका, मानव; लोकांचा रक्षक, लपलेला आत्मा, प्रसन्न, अभय देणारा, सर्वव्यापी.

पवित्रश् च महांश्चैव नियतो नियताश्रयः स्वयंभूः सर्वकर्मा च आदिरादिकरो निधिः

पवित्र, महान, संयमी, संयमितांचा आधार, स्वयंभू, सर्वकर्म करणारा, प्रारंभ, आदि करणारा, निधी.

सहस्राक्षो विशालाक्षः सोमो नक्षत्रसाधकः चन्द्रः सूर्यः शनिः केतुर् ग्रहो ग्रहपतिर्मतः

हजार डोळ्यांचा, विशाल डोळ्यांचा, सोम, नक्षत्रांचा साधक; चंद्र, सूर्य, शनि, केतु, ग्रह, ग्रहांचा अधिपती म्हणून मानला गेलेला.

राजा राज्योदयः कर्ता मृगबाणार्पणो घनः महातपा दीर्घतपा अदृश्यो धनसाधकः

राजा, राज्याचा उदय करणारा, कर्ता, मृगावर बाण सोडणारा, मेघ; महान तपस्वी, दीर्घ काळ तप करणारा, अदृश्य, धन देणारा.

संवत्सरः कृतीमन्त्रः प्राणायामः परंतपः योगी योगो महाबीजो महारतो महाबलः

संवत्सर, पुण्य मंत्रांचा धनी, प्राणायाम, पराक्रमी तपस्वी; योगी, योग, महान बीज, महान रथ, महान बल.

सुवर्णरेताः सर्वज्ञः सुबीजो वृषवाहनः दशबाहुस्त्वनिमिषो नीलकण्ठ उमापतिः

सुवर्ण बीज असलेला, सर्वज्ञ, उत्तम बीज असलेला, वृषध्वज; दहा हातांचा, न पापण्या हलवणारा, नीलकंठ, उमापती.

विश्वरूपः स्वयंश्रेष्ठो बलवीरो बलाग्रणीः गणकर्ता गणपतिर् दिग्वासाः काम्य एव च

विश्वरूप, स्वतः श्रेष्ठ, बलवान वीर, बलात अग्रगण्य; गणांचा कर्ता, गणांचा अधिपती, दिशांना वस्त्र मानणारा, सर्वांना प्रिय.

मन्त्रवित्परमो मन्त्रः सर्वभावकरो हरः कमण्डलुधरो धन्वी बाणहस्तः कपालवान्

मंत्र जाणणारा, श्रेष्ठ मंत्र, सर्वांचा सर्जक, हर; कमंडलू धारण करणारा, धनुर्धारी, बाण हातात असलेला, कवटी धारण करणारा.

शरी शतघ्नी खड्गी च पट्टिशी चायुधी महान् अजश् च मृगरूपश् च तेजस्तेजस्करो विधिः

तो शतधार अस्त्र, तलवार, भाला आणि अनेक शस्त्रांनी सज्ज आहे; तो महान, अजन्मा, हरिणाच्या रूपातील, तेजाचा स्रोत आणि सृष्टीकर्ता आहे.

उष्णीषी च सुवक्त्रश् च उदग्रो विनतस् तथा दीर्घश् च हरिकेशश् च सुतीर्थः कृष्ण एव च

तो पगडीधारी, सुंदर मुखाचा, उंच, नम्र, दीर्घकाय, पिंगट केसांचा, पवित्र स्थळी वास करणारा आणि काळ्या वर्णाचा आहे.

शृगालरूपः सर्वार्थो मुण्डः सर्वशुभङ्करः सिंहशार्दूलरूपश् च गन्धकारी कपर्द्यपि

तो कोल्ह्याच्या रूपात प्रकटतो, सर्वांचा सार आहे, मुंडित, सर्व शुभ देणारा, सिंह आणि वाघाच्या रूपात, सुगंध देणारा आणि जटाधारी आहे.

ऊर्ध्वरेतोर्ध्वलिङ्गी च ऊर्ध्वशायी नभस्तलः त्रिजटी चीरवासाश् च रुद्रः सेनापतिर् विभुः

तो ऊर्ध्वगामी वीर्याचा, उंच लिंगधारी, वर झोपणारा, आकाशात वावरणारा, तीन जटा असलेला, वल्कल वस्त्रधारी, रुद्र, सैन्याचा प्रमुख आणि सर्वव्यापी आहे.

अहोरात्रं च नक्तं च तिग्ममन्युः सुवर्चसः गजहा दैत्यहा कालो लोकधाता गुणाकरः

तो दिवस-रात्र, रात्रभर जागणारा, प्रखर क्रोधी, तेजस्वी, हत्तींचा संहारक, दैत्यांचा नाश करणारा, काळ, जगाचा आधार आणि गुणांचा सागर आहे.

सिंहशार्दूलरूपाणाम् आर्द्रचर्मांबरंधरः कालयोगी महानादः सर्वावासश्चतुष्पथः

तो सिंह आणि वाघाच्या रूपात येतो, ओले कातडी वस्त्र घालतो, काळाचा स्वामी, महान नाद, सर्वत्र वास करणारा आणि चौकात उपस्थित असतो.

निशाचरः प्रेतचारी सर्वदर्शी महेश्वरः बहुभूतो बहुधनः सर्वसारो ऽमृतेश्वरः

तो रात्री फिरणारा, प्रेतभूमीत भटकणारा, सर्व काही पाहणारा, महेश्वर, अनेक रूपांचा, अत्यंत धनवान, सर्वांचा सार आणि अमृताचा स्वामी आहे.

नृत्यप्रियो नित्यनृत्यो नर्तनः सर्वसाधकः सकार्मुको महाबाहुर् महाघोरो महातपाः

तो नृत्यप्रिय, सदैव नृत्य करणारा, नर्तक, सर्व कार्य साधणारा, धनुर्धारी, महाबाहू, अत्यंत भयंकर आणि महान तपस्वी आहे.

महाशरो महापाशो नित्यो गिरिचरो मतः सहस्रहस्तो विजयो व्यवसायो ह्यनिन्दितः

तो महान बाण, महान फास, शाश्वत, पर्वतात वावरणारा, हजार हातांचा, विजयी, दृढनिश्चयी आणि निर्दोष आहे.

अमर्षणो मर्षणात्मा यज्ञहा कामनाशनः दक्षहा परिचारी च प्रहसो मध्यमस् तथा

तो हट्टी, सहनशील, यज्ञाचा नाश करणारा, कामाचा नाश करणारा, दक्षाचा संहारक, सेवक, हसणारा आणि मध्यम आहे.

तेजो ऽपहारी बलवान् विदितो ऽभ्युदितो बहुः गंभीरघोषो योगात्मा यज्ञहा कामनाशनः

तो तेज हरवणारा, बलवान, प्रसिद्ध, नेहमी प्रकट होणारा, अनेक रूपांचा, गंभीर आवाजाचा, योगी, यज्ञाचा नाश करणारा आणि कामाचा नाश करणारा आहे.

गंभीररोषो गंभीरो गंभीरबलवाहनः न्यग्रोधरूपो न्यग्रोधो विश्वकर्मा च विश्वभुक्

तो गंभीर रागाचा, खोल, बलशाली वाहनाचा, वडाच्या झाडाच्या रूपातील, वडाच आहे, विश्वाचा कर्ता आणि विश्वाचा उपभोग करणारा आहे.

तीक्ष्णोपायश् च हर्यश्वः सहायः कर्मकालवित् विष्णुः प्रसादितो यज्ञः समुद्रो वडवामुखः

तो तीक्ष्ण उपायांचा जाणकार, पिंगट घोड्यांचा स्वामी, सोबती, कर्माचा काळ जाणणारा, प्रसन्न विष्णू, यज्ञ, समुद्र आणि बडवामुखी अग्नी आहे.

हुताशनसहायश् च प्रशान्तात्मा हुताशनः उग्रतेजा महातेजा जयो विजयकालवित्

तो अग्नीचा सोबती, शांत मनाचा, अग्नीस्वरूप, प्रचंड तेजाचा, महान तेजाचा, विजयी आणि विजयाचा काळ जाणणारा आहे.

ज्योतिषामयनं सिद्धिः संधिर्विग्रह एव च खड्गी शङ्खी जटी ज्वाली खचरो द्युचरो बली

तो प्रकाशाचे निवासस्थान, सिद्धी, शांतता आणि संघर्ष आहे; तलवारधारी, शंखधारी, जटाधारी, ज्वालामय, आकाशात फिरणारा आणि बलवान आहे.

वैणवी पणवी कालः कालकण्ठः कटंकटः नक्षत्रविग्रहो भावो निभावः सर्वतोमुखः

तो वीणेचा वादक, ढोल वाजवणारा, काळ, काळा गळा, भयंकर गळा, तारकांचा रूपधारी, अस्तित्व, अनस्तित्व आणि सर्वदिशांनी युक्त आहे.

विमोचनस्तु शरणो हिरण्यकवचोद्भवः मेखलाकृतिरूपश् च जलाचारः स्तुतस् तथा

तो मुक्त करणारा, आश्रयदाता, सुवर्ण कवचधारी, मेखलारूप, पाण्यात वावरणारा आणि स्तुत्य आहे.

वीणी च पणवी ताली नाली कलिकटुस् तथा सर्वतूर्यनिनादी च सर्वव्याप्यपरिग्रहः

तो वीणेचा वादक, ढोल वाजवणारा, ताल वाजवणारा, बासरी वाजवणारा आणि नळी वाजवणारा आहे; सर्व वाद्यांचा निनाद, सर्वव्यापी आणि अलिप्त आहे.

व्यालरूपी बिलावासी गुहावासी तरंगवित् वृक्षः श्रीमालकर्मा च सर्वबन्धविमोचनः

तो सर्पाच्या रूपात आहे, बिलात राहतो, गुहेत वास करतो, लाटांसोबत फिरतो, झाड होतो, शुभ कर्म करतो आणि सर्व बंधनातून मुक्त करणारा आहे.

बन्धनस्तु सुरेन्द्राणां युधि शत्रुविनाशनः सखा प्रवासो दुर्वापः सर्वसाधुनिषेवितः

तो देवांच्या राजांचा युद्धातील बंधन आहे, शत्रूंचा नाश करणारा आहे, मित्र आहे, वनवासात राहणारा आहे, मिळवायला कठीण आहे आणि सर्व सज्जनांनी सेविला जातो.